Aile ve boşanma hukuku rehberi; boşanma türlerinden nafakaya, velayetten mal rejimi tasfiyesine kadar tüm başlıkları tek sayfada toplar. Aşağıdaki dizin, sitemizdeki 418 aile hukuku içeriğine doğrudan erişim sağlar.
Nasıl kullanılır: Önce konu haritasından alanınızı bulun, ardından ilgili başlığın tablosundan sorunuza en yakın yazıya geçin.
Diğer hukuk dalları için Hukuk Rehberlerimiz; ceza boyutu için Ceza Hukuku Rehberimiz, miras süreçleri için Miras Hukuku Rehberimiz.
⚖️ Güncel Gelişme — Yoksulluk Nafakasında Değişim
Anayasa Mahkemesi 4 Haziran 2026 tarihli kararıyla, TMK m.175/1’de yer alan “süresiz olarak” ibaresini iptal etmiştir. İptal hükmü, kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasından itibaren dokuz ay sonra yürürlüğe girecektir. Bu süre boyunca TMK m.175 eski hâliyle uygulanır: mevcut nafaka kararları kendiliğinden sona ermez ve ödeme yükümlülüğü devam eder. İptal edilen, yoksulluk nafakası kurumu değil nafakanın süresiz olma niteliğidir; iştirak (çocuk) nafakası bu karardan etkilenmez. Ayrıntı için AYM süresiz nafaka kararı (2026): ne değişti ve 9 aylık geçiş döneminde strateji rehberlerimize bakabilirsiniz.
Konu Haritası
Aradığınız başlığı ve o başlıktaki içerik sayısını aşağıdan görebilirsiniz.
| Başlık | İçerik | Kapsam |
|---|---|---|
| Boşanma Türleri | 15 | Boşanma davası anlaşmalı veya çekişmeli olarak açılır. Anlaşmalı boşanmada evliliğin en az bir yıl sürmüş… |
| Boşanma Sebepleri ve Kusur | 24 | Kanun, boşanma sebeplerini özel ve genel olarak ikiye ayırır. Zina, hayata kast, pek kötü muamele, suç iş… |
| Yargılama Usulü ve Süreçler | 18 | Aile mahkemeleri görevlidir. Yetki, eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son defa altı aydan … |
| Nafaka | 66 | Dört tür nafaka vardır: dava süresince tedbir, çocuk için iştirak, boşanma sonrası eş için yoksulluk ve y… |
| Velayet ve Çocukla İlişki | 59 | Velayet, çocuğun üstün yararına göre belirlenir. Velayeti almayan ebeveynin kişisel ilişki hakkı ayrıca d… |
| Mal Rejimi ve Tasfiye | 47 | Sözleşmeyle başka rejim seçilmemişse edinilmiş mallara katılma rejimi uygulanır. Tasfiyede katılma alacağ… |
| Aile Konutu ve Barınma | 9 | Aile konutu, eşlerin birlikte yaşadıkları konuttur ve tapuya şerh verilebilir. Malik olmayan eşin rızası … |
| Şiddet ve Koruma Tedbirleri | 25 | 6284 sayılı Kanun, şiddete uğrayan veya uğrama tehlikesi bulunan kişiler için koruyucu ve önleyici tedbir… |
| Boşanmada Tazminat | 5 | Kusursuz veya daha az kusurlu eş, maddi ve manevi tazminat talep edebilir. Maddi tazminat mevcut veya bek… |
| Soybağı | 12 | Soybağı; doğum, tanıma, babalık hükmü veya evlat edinme yoluyla kurulur. Soybağının reddi ve babalık dava… |
| Evlat Edinme | 8 | Evlat edinme, çocuğun üstün yararı gözetilerek mahkeme kararıyla gerçekleşir. Yaş farkı, bakım süresi ve … |
| Vesayet, Kayyım ve Kısıtlılık | 33 | Ayırt etme gücü bulunmayan veya kısıtlanan kişiler için vasi; belirli işlerin görülmesi için kayyım atanı… |
| Evlenme, Nişanlanma ve Ayrı Yaşama | 11 | Evlenme ehliyeti ve engelleri, nişanlanmanın sonuçları ile evliliğin butlanı bu başlık altındadır. Ayrıca… |
| Yabancı Unsurlu Aile Davaları | 10 | Yurt dışında verilen boşanma kararlarının Türkiye’de sonuç doğurması için tanıma veya tenfiz gerekir. Yur… |
| Kesinleşme ve Boşanmadan Sonra | 13 | Boşanma kararı kesinleşmeden hüküm doğurmaz. Kesinleşme sonrası nüfusa tescil, soyadı, sağlık sigortası v… |
| Güncel Değişiklikler | 2 | Aile hukukunda son dönemde yapılan düzenlemeler ve bunların derdest davalara etkisi.… |
| Hesaplama ve Tablolar | 4 | Nafaka, tazminat ve süre hesaplamalarında kullanabileceğiniz araçlar ve tablolar.… |
| Dilekçe Örnekleri | 28 | Dava, cevap, itiraz ve talep dilekçelerinin örnekleri. Örnekler yol göstericidir; somut olayınıza göre mu… |
| Özel Durumlar | 29 | Uygulamada sık karşılaşılan ancak yukarıdaki başlıklara doğrudan girmeyen özel durumlar.… |
Aile hukukunda her dosya kendine özgüdür.
Kusur dağılımı, nafaka, velayet ve mal rejimi birbirini etkileyen başlıklardır. Ankara ve çevresinde Av. Fatma Öztürk — Hukukçular Evi.
Nafaka Türleri Karşılaştırması
| Tür | Neyi karşılar | Kim öder / alır | Süre |
|---|---|---|---|
| Tedbir nafakası | Dava süresince | Eş ve/veya çocuk | Dava açılışından karara kadar |
| İştirak nafakası | Çocuğun bakım gideri | Velayeti almayan ebeveyn öder | Çocuk ergin olana kadar |
| Yoksulluk nafakası | Boşanmayla yoksulluğa düşecek eş | Kusuru daha ağır olmayan eş | Süresiz olabilir |
| Yardım nafakası | Yoksulluğa düşecek altsoy, üstsoy ve kardeşler | Refah içindeki yakın | Şartlar sürdükçe |
Boşanma Sebepleri ve Süreler
| Sebep | Niteliği | Süre veya şart |
|---|---|---|
| Zina | Özel | Öğrenmeden itibaren altı ay, her hâlde beş yıl |
| Hayata kast, pek kötü muamele, onur kırıcı davranış | Özel | Öğrenmeden itibaren altı ay, her hâlde beş yıl |
| Suç işleme ve haysiyetsiz hayat sürme | Özel | Süreye bağlı değildir |
| Terk | Özel | Ayrılıktan itibaren en az altı ay ve ihtar şartı |
| Akıl hastalığı | Özel | En az üç yıl sürmüş ve iyileşmesi mümkün görülmemiş olmalı |
| Evlilik birliğinin temelinden sarsılması | Genel | Süreye bağlı değildir |
Mal Rejimi Türleri
| Rejim | Niteliği | Açıklama |
|---|---|---|
| Edinilmiş mallara katılma | Kanunî rejim | 1 Ocak 2002’den itibaren, aksi kararlaştırılmadıkça |
| Mal ayrılığı | Seçimlik | Her eş kendi malvarlığı üzerinde bağımsızdır |
| Paylaşmalı mal ayrılığı | Seçimlik | Aileye özgülenen mallar paylaşılır |
| Mal ortaklığı | Seçimlik | Ortaklık malları birlikte yönetilir |
Kusurun Sonuçları
| Talep | Kim isteyebilir | Dayanağı |
|---|---|---|
| Maddi tazminat | Kusursuz veya az kusurlu eş | Mevcut veya beklenen menfaatlerin zedelenmesi |
| Manevi tazminat | Kusursuz veya az kusurlu eş | Kişilik haklarına saldırı |
| Yoksulluk nafakası | Kusuru daha ağır olmayan eş | Boşanmayla yoksulluğa düşme |
| Velayet | Kusur tek başına belirleyici değildir | Çocuğun üstün yararı esastır |
Kritik Süreler
| Konu | Süre |
|---|---|
| Zina sebebiyle dava | Öğrenmeden itibaren altı ay, her hâlde beş yıl |
| Hayata kast ve pek kötü muamele | Öğrenmeden itibaren altı ay, her hâlde beş yıl |
| Terk sebebiyle dava | Ayrılığın en az altı ay sürmesi ve ihtardan sonra iki ay |
| Anlaşmalı boşanma | Evliliğin en az bir yıl sürmüş olması |
| Cevap dilekçesi | Dava dilekçesinin tebliğinden itibaren iki hafta |
| İstinaf başvurusu | Kararın tebliğinden itibaren iki hafta |
Boşanma Türleri
Boşanma davası anlaşmalı veya çekişmeli olarak açılır. Anlaşmalı boşanmada evliliğin en az bir yıl sürmüş olması, tarafların birlikte başvurması veya birinin diğerinin davasını kabul etmesi ve hâkimin tarafları bizzat dinlemesi aranır.
Boşanma Sebepleri ve Kusur
Kanun, boşanma sebeplerini özel ve genel olarak ikiye ayırır. Zina, hayata kast, pek kötü muamele, suç işleme ve haysiyetsiz hayat sürme, terk ile akıl hastalığı özel sebeplerdir; evlilik birliğinin temelinden sarsılması ise genel sebeptir. Kusur değerlendirmesi tazminat ve nafakayı doğrudan etkiler.
Yargılama Usulü ve Süreçler
Aile mahkemeleri görevlidir. Yetki, eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesindedir. Süreler, deliller ve ispat kuralları sonucu belirleyen teknik unsurlardır.
Nafaka
Dört tür nafaka vardır: dava süresince tedbir, çocuk için iştirak, boşanma sonrası eş için yoksulluk ve yakınlar arası yardım nafakası. Her birinin şartları, süresi ve değiştirilme usulü farklıdır.
Velayet ve Çocukla İlişki
Velayet, çocuğun üstün yararına göre belirlenir. Velayeti almayan ebeveynin kişisel ilişki hakkı ayrıca düzenlenir. Velayetin değiştirilmesi, çocuk teslimi ve yurt dışına çıkış izni sık karşılaşılan konulardır.
Delilleri dava açılmadan önce toplayın.
Hesap dökümleri, kayıtlar ve belgeler sonradan temin edilemeyebilir. Sürecin başında doğru kurgu, sonucu belirler.
Mal Rejimi ve Tasfiye
Sözleşmeyle başka rejim seçilmemişse edinilmiş mallara katılma rejimi uygulanır. Tasfiyede katılma alacağı ve değer artış payı ayrı ayrı hesaplanır; ziynet eşyaları ise kendine özgü bir rejime tabidir.
Aile Konutu ve Barınma
Aile konutu, eşlerin birlikte yaşadıkları konuttur ve tapuya şerh verilebilir. Malik olmayan eşin rızası olmadan devredilemez veya üzerinde hak kurulamaz.
Şiddet ve Koruma Tedbirleri
6284 sayılı Kanun, şiddete uğrayan veya uğrama tehlikesi bulunan kişiler için koruyucu ve önleyici tedbir kararları öngörür. Tedbir kararı, boşanma davasından bağımsız olarak alınabilir.
Boşanmada Tazminat
Kusursuz veya daha az kusurlu eş, maddi ve manevi tazminat talep edebilir. Maddi tazminat mevcut veya beklenen menfaatlerin zedelenmesine, manevi tazminat ise kişilik haklarına saldırıya dayanır.
Soybağı
Soybağı; doğum, tanıma, babalık hükmü veya evlat edinme yoluyla kurulur. Soybağının reddi ve babalık davalarında hak düşürücü süreler kritik önem taşır.
Evlat Edinme
Evlat edinme, çocuğun üstün yararı gözetilerek mahkeme kararıyla gerçekleşir. Yaş farkı, bakım süresi ve rıza şartları aranır.
Vesayet, Kayyım ve Kısıtlılık
Ayırt etme gücü bulunmayan veya kısıtlanan kişiler için vasi; belirli işlerin görülmesi için kayyım atanır. Kısıtlılık kararı kişinin fiil ehliyetini doğrudan etkiler.
Evlenme, Nişanlanma ve Ayrı Yaşama
Evlenme ehliyeti ve engelleri, nişanlanmanın sonuçları ile evliliğin butlanı bu başlık altındadır. Ayrıca ayrı yaşama hakkı, boşanmadan önce başvurulabilecek bir korunma yoludur.
Yabancı Unsurlu Aile Davaları
Yurt dışında verilen boşanma kararlarının Türkiye’de sonuç doğurması için tanıma veya tenfiz gerekir. Yurt dışında yaşayan eşler bakımından yetki, tebligat ve velayet konuları ayrıca değerlendirilir.
Kesinleşme ve Boşanmadan Sonra
Boşanma kararı kesinleşmeden hüküm doğurmaz. Kesinleşme sonrası nüfusa tescil, soyadı, sağlık sigortası ve miras hakkı gibi sonuçlar gündeme gelir.
Güncel Değişiklikler
Aile hukukunda son dönemde yapılan düzenlemeler ve bunların derdest davalara etkisi.
| Güncel Değişiklikler — 2 içerik |
|---|
| 7589 Sayılı Kanun’un |
| Aile Hukukunda Güncel Durum (2026): Değişen 8 Kural ve Geçersiz Kalan Bilgiler |
Hesaplama ve Tablolar
Nafaka, tazminat ve süre hesaplamalarında kullanabileceğiniz araçlar ve tablolar.
Dilekçe Örnekleri
Dava, cevap, itiraz ve talep dilekçelerinin örnekleri. Örnekler yol göstericidir; somut olayınıza göre mutlaka uyarlanmalıdır.
Özel Durumlar
Uygulamada sık karşılaşılan ancak yukarıdaki başlıklara doğrudan girmeyen özel durumlar.
Dava Öncesi Belge Listesi
Aşağıdaki belgeler, dava açılmadan önce temin edilmelidir.
| Belge | Neyi gösterir | Hangi davada |
|---|---|---|
| Nüfus kayıt örneği | Evlilik ve çocuk bilgileri | Tüm aile davaları |
| Gelir ve malvarlığı belgeleri | Nafaka ve tazminat hesabı | Nafaka, tazminat, mal rejimi |
| Tapu ve araç kayıtları | Malvarlığının tespiti | Mal rejimi tasfiyesi |
| Banka hesap dökümleri | Para akışı ve devirler | Mal rejimi, nafaka |
| Tanık listesi | Kusur ve fiilî durum ispatı | Çekişmeli boşanma |
| Sağlık raporu | Şiddet ve muamele iddiaları | 6284 ve boşanma |
| Okul ve sağlık kayıtları | Çocuğun durumu | Velayet ve kişisel ilişki |
| Yazışma kayıtları | İddiaların desteklenmesi | Kusur tespiti |
Sık Yapılan Hatalar
| Hata | Doğrusu |
|---|---|
| Kararın kesinleşmesini beklememek | Boşanma kesinleşmeden nüfus kaydı değişmez ve yeniden evlenilemez |
| Dilekçeyi uyarlamadan kullanmak | Örnek dilekçeler somut olaya göre düzenlenmelidir |
| Delilleri sonradan toplamaya çalışmak | Erişim kesilebilir; kayıtlar dava öncesinde alınmalıdır |
| Mal rejimi talebini atlamak | Katılma alacağı ayrı bir taleptir; kendiliğinden hükmedilmez |
| Nafakayı değiştirilemez sanmak | Şartlar değişirse artırım, azaltım veya kaldırma istenebilir |
| Tedbir kararını boşanmaya bağlamak | 6284 tedbirleri boşanma davasından bağımsız alınabilir |
🗺️ Aile ve Boşanma Hukuku Konu Haritası
Sürecin tüm aşamaları için hazırladığımız rehberler:
💔 Boşanma Davası
- Boşanma Kararı Ne Zaman Kesinleşir? İstinaf ve Temyiz
- Ön İnceleme Duruşması: Taraflar Ne Yapmalı?
- Tensip Zaptı Nedir? İlk Duruşmaya Hazırlık
- Şiddetli Geçimsizlik Nedeniyle Boşanma Nasıl İspatlanır?
- Boşanma Davasında Islah: Talep ve Sebep Değişikliği
- Boşanma Davasından Vazgeçme: Feragat ve Sonuçları
💰 Nafaka
- Nafaka Hesaplama ve Artırım Aracı
- Tedbir Nafakası Geriye Dönük İstenebilir mi?
- Emekli Maaşına Nafaka İçin Haciz Konur mu?
- Nafaka Ödememe ve Tazyik Hapsi
- Yoksulluk Nafakası Alan Eş Yeniden Evlenirse
- İştirak Nafakası Çocuk 18 Yaşına Gelince Biter mi?
👶 Velayet ve Çocuk
- Bekar Biri Tek Başına Evlat Edinebilir mi?
- Sosyal İnceleme Raporu (SİR) ve Velayet
- Velayeti Alan Ebeveyn Başka Şehre Taşınabilir mi?
- Geçici (Tedbiren) Velayet Nedir?
- Boşanmadan Sonra Çocuğun Nüfus Kaydı
- Koruyucu Aile ile Evlat Edinme Farkı
🏠 Mal Rejimi ve Paylaşım
- Evlilikte Alınan Araba Boşanmada Paylaşılır mı?
- Aile Konutu Şerhi Tapuya Nasıl Konulur?
- Krediyle Alınan Ev Boşanmada Nasıl Paylaşılır?
- Mal Paylaşımı Davasında Zamanaşımı
- Emekli İkramiyesi Mal Paylaşımına Girer mi?
- Ortak Kredi ve Banka Borçları Nasıl Paylaşılır?
🛡️ Şiddet ve Koruma (6284)
- 6284 Kapsamında Koruma Kararı Nasıl Alınır?
- 6284 Koruma Kararına İtiraz: Süre ve Usul
- Koruma Kararının Süresi Dolmadan Uzatma
- 6284 Kapsamında Elektronik Kelepçe
- Uzaklaştırma Kararı Nasıl Alınır?
- Uzaklaştırma Kararı İşyeri ve Okulu da Kapsar mı?
💍 Evlilik ve Statü
- Evlenme Yaşı Kaçtır? 16-17 Yaşında Evlilik
- Boşanmadan Sonra Kimlik, Pasaport ve Nüfus Kaydı
- Yurt Dışında Yapılan Evlilik Türkiye’de Geçerli mi?
- Evlilik Dışı Doğan Çocuk Nüfusa Nasıl Kaydedilir?
- Eşin Borcundan Diğer Eş Sorumlu mu?
- Yabancı Biriyle Evlilik: Gerekli Belgeler
📚 Genel çerçeve için Aile ve Boşanma Hukuku Rehberi sayfamıza bakabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Boşanma davası nerede açılır?
Eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yer aile mahkemesinde açılır.
Anlaşmalı boşanmanın şartları nelerdir?
Evliliğin en az bir yıl sürmüş olması, eşlerin birlikte başvurması veya birinin diğerinin davasını kabul etmesi ve hâkimin tarafları bizzat dinleyerek iradelerin serbestçe açıklandığına kanaat getirmesi gerekir.
Kaç tür nafaka vardır?
Dört tür vardır: tedbir nafakası, iştirak nafakası, yoksulluk nafakası ve yardım nafakası.
Yoksulluk nafakası süresiz midir?
Süresiz bağlanabilir; ancak yoksulluğun ortadan kalkması, yeniden evlenme veya fiilen evli gibi yaşama hâllerinde kaldırılması istenebilir.
Velayet neye göre belirlenir?
Çocuğun üstün yararı esas alınır. Ebeveynin kusuru tek başına belirleyici değildir.
Mal paylaşımı boşanma davasıyla birlikte yapılır mı?
Mal rejimi tasfiyesi ayrı bir taleptir. Boşanma davasında kendiliğinden hükmedilmez; ayrıca ileri sürülmesi gerekir.
Hangi mal rejimi geçerlidir?
Sözleşmeyle başka bir rejim seçilmemişse 1 Ocak 2002’den itibaren edinilmiş mallara katılma rejimi uygulanır.
Katılma alacağı için katkıda bulunmam gerekir mi?
Hayır. Katılma alacağı kanundan doğar; talep eden eşin geliri olması veya malın edinilmesine katkıda bulunması aranmaz.
Ziynet eşyaları kime aittir?
Kural olarak kadına bağışlanmış sayılır ve kişisel mal niteliğindedir; iade edilmemesi hâlinde ziynet alacağı davası açılabilir.
Aile konutu şerhi ne işe yarar?
Malik olmayan eşin rızası olmadan konutun devredilmesini veya üzerinde hak kurulmasını engeller.
Koruma kararı için boşanma davası açmam şart mı?
Hayır. 6284 sayılı Kanun kapsamındaki tedbir kararları boşanma davasından bağımsız olarak alınabilir.
Boşanma kararı ne zaman sonuç doğurur?
Karar kesinleştiğinde sonuç doğurur. Kesinleşmeden nüfus kaydı değişmez ve yeniden evlenilemez.
Yurt dışındaki boşanma kararı Türkiye’de geçerli midir?
Doğrudan geçerli olmaz; tanıma veya tenfiz davası açılması gerekir.
Nafaka miktarı sonradan değiştirilebilir mi?
Evet. Tarafların malî durumunun değişmesi hâlinde artırım, azaltım veya kaldırma talep edilebilir.
Çocuğu yurt dışına götürebilir miyim?
Velayet kendisinde olsa dahi, diğer ebeveynin kişisel ilişki hakkı gözetilir; uyuşmazlık hâlinde mahkeme kararı gerekir.
Kusur tazminatı nasıl etkiler?
Maddi ve manevi tazminata kusursuz veya daha az kusurlu eş hak kazanabilir; yoksulluk nafakasında ise kusuru daha ağır olmama şartı aranır.
Boşanmada tanık şart mı?
Çekişmeli boşanmada kusur iddialarının ispatı için tanık en sık başvurulan delildir; ancak tek delil türü değildir.
Dilekçe örneklerini olduğu gibi kullanabilir miyim?
Hayır. Örnekler yol göstericidir ve somut olaya göre mutlaka uyarlanmalıdır.
