Kişiler hukuku, aile hukuku ve taşınmaz mal ile ilgili ayni haklara ilişkin kararlar kesinleşmedikçe yerine getirilemez (HMK m.367/2). Ancak Yargıtay, katılma alacağına ilişkin ilamların boşanma ilamının eki olmadığını, yalnızca tarafların malvarlığını etkileyen bağımsız eda hükümleri olduğunu ve kesinleşmeden icraya konulabileceğini kabul etmektedir (8. HD 2014/5438 E.; 12. HD 2018/4163 E.). Alacaklı ilamı ilamlı icra yoluyla takibe koyar; borçluya yedi gün süreli icra emri gönderilir (İİK m.32). Borçlu, kanun yoluna başvurmuşsa teminat göstererek takibin yapıldığı yer icra mahkemesinden icranın geri bırakılması kararı alabilir (İİK m.36). İlam kaldırılır veya bozulursa icra işlemleri olduğu yerde durur, takip iptal edilmez; borçlu lehine kesin bir ilam çıkarsa ödenen para iade edilir (İİK m.40). Taşınmazın devrine veya özgülenmesine ilişkin hükümler ise kesinleşmeden yerine getirilemez.
Güncel durum (24 Ekim 2026). 24.11.2021 tarihli 7343 sayılı Kanunla İİK m.36 değiştirilmiş ve icranın geri bırakılması kararının bölge adliye mahkemesinden veya Yargıtaydan değil, takibin yapıldığı yer icra mahkemesinden alınması kabul edilmiştir. Bu düzenlemeye yöneltilen itiraz başvurusu Anayasa Mahkemesince reddedilmiştir (AYM, 03.06.2025, E.2025/92, K.2025/127; RG 08.08.2025). 2026 yılı için icraya başvurma harcı 732 TL’dir; tahsil harcı oranları ödemenin yapıldığı aşamaya göre yüzde 4,55, 9,10 ve 11,38’dir.
Bu yazıyı hazırlarken, sitemizdeki altı icra yazısında tehir-i icra kararının hâlâ “üst mahkemeden” alındığını belirten eski ifadeleri tespit ettik ve 7343 sayılı Kanuna uygun olarak düzelttik. Katılma alacağı ilamlarının kesinleşmeden icrası konusunda ulaştığımız Yargıtay kararları birbiriyle uyumludur; taşınmazın aynına ilişkin taleplerle birlikte verilen alacak hükümleri bakımından ise değerlendirmelerimiz “bizim yorumumuz” olarak işaretlenmiştir.
Mal paylaşımı kararınızı tahsil edelim veya haksız takibe karşı sizi koruyalım
İlamlı takibi başlatıp faiz hesabını dönemsel oranlarla yapalım; borçluysanız yedi günlük süre içinde şikâyet, icranın geri bırakılması ve tehir-i icra başvurunuzu hazırlayalım. Hukukçular Evi Ankara: 0554 648 37 15.
📞 0554 648 37 15💬 WhatsAppİçindekiler
- Kısa cevaplar
- Katılma alacağı ilamı kesinleşmeden icraya konabilir mi?
- Kesinleşme gereken durumlar: taşınmaz, özgüleme ve terditli talepler
- İlamlı takip nasıl başlatılır? (İİK 32)
- Takip talebinde alacak kalemleri ve harçlar
- Borçlunun savunmaları: İİK 33, şikâyet ve takas
- Tehir-i icra: teminatla icranın durdurulması (İİK 36)
- Karar kaldırılır veya bozulursa: İİK 40 ve icranın iadesi
- Haciz ve tahsil yolları
- Tahsili güvenceye almak: güvence, ihtiyati haciz ve mal kaçırma
- İlamın zamanaşımı ve takibin düşmesi
- Dilekçe örnekleri
- Örnek hesaplar ve senaryolar
- Adım adım yol haritası
- Sık yapılan hatalar
- Sıkça sorulan sorular
Kısa Cevaplar
Mal paylaşımı davası kazanıldığında asıl soru, paranın nasıl ve ne zaman tahsil edileceğidir. Aşağıdaki tablo temel kuralları özetler.
Tablo: Katılma alacağı ilamının icrası hakkında kısa cevaplar
| Soru | Kısa cevap | Dayanak |
|---|---|---|
| Kesinleşmeden icraya konabilir mi? | Evet; bağımsız eda hükmüdür. | 8. HD 2014/5438 E.; 12. HD 2018/4163 E. |
| Hangi kararlar kesinleşmeden icra edilemez? | Kişiler, aile ve taşınmaz ayni hak kararları. | HMK m.367/2 |
| Taşınmazın devri kararı? | Kesinleşmeden yerine getirilemez. | HMK m.367/2 |
| Vekâlet ücreti de icra edilir mi? | Katılma alacağıyla birlikte, fer’i olarak. | 8. HD 2014/5438 E. |
| Takip türü? | İlamlı icra; icra emri ile. | İİK m.32 |
| Borçlunun ödeme süresi? | İcra emrinin tebliğinden itibaren yedi gün. | İİK m.32 |
| Borçlu hangi sebeplerle durdurabilir? | İtfa, imhal, zamanaşımı (belgeyle). | İİK m.33 |
| Kanun yoluna başvurmak takibi durdurur mu? | Hayır; teminatla tehir-i icra gerekir. | HMK m.367/1; İİK m.36 |
| Tehir-i icra kararını kim verir? | Takibin yapıldığı yer icra mahkemesi. | İİK m.36/1 (7343 s.K.) |
| Karar bozulursa takip ne olur? | Olduğu yerde durur; iptal edilmez. | İİK m.40/1; 12. HD 2018/4163 E. |
| Ödenen para geri alınır mı? | Borçlu lehine kesin ilamla icra eski hâline iade olunur. | İİK m.40/2 |
| 2026 tahsil harcı? | Yüzde 4,55 / 9,10 / 11,38 (aşamaya göre). | 492 s.K. 1 sayılı tarife |
Alacağın hesabı için katılma alacağı hesaplama, faizin başlangıcı için katılma alacağına faiz ne zaman başlar yazılarımıza bakabilirsiniz.
Katılma Alacağı İlamı Kesinleşmeden İcraya Konabilir mi?
Kural olarak kanun yoluna başvurulması kararın icrasını durdurmaz (HMK m.350/1, m.367/1). Bunun istisnası HMK m.367/2’dedir: kişiler hukuku, aile hukuku ve taşınmaz mal ile ilgili ayni haklara ilişkin kararlar kesinleşmedikçe yerine getirilemez. İstinaf aşaması bakımından aynı kural HMK m.350/2’de yer alır. Mal paylaşımı davaları aile mahkemesinde görüldüğünden, katılma alacağı ilamının da bu istisnaya girip girmediği uygulamada sıkça tartışılır.
Yargıtay bu soruyu katılma alacağı lehine cevaplamıştır. Yargıtay 8. Hukuk Dairesi, katılma alacağı ve eşya alacağına ilişkin ilamların sonuçları itibarıyla yalnızca tarafların malvarlığını etkileyebilen, boşanma ilamının fer’i niteliğinde olmayıp ondan bağımsız olan edaya dair ilamlar olduğunu, diğer eda ilamları gibi kesinleşmeden icraya konulabileceklerini ve bu ilamların fer’i niteliğindeki vekâlet ücretinin de aynı kurala tabi olduğunu belirtmiştir (8. HD, 09.03.2015, E.2014/5438, K.2015/5540; ikincil kaynaklarda aktarıldığına göre). Yargıtay 12. Hukuk Dairesi de takip dayanağı ilamın katılma alacağına ilişkin olduğunu, infazı için kesinleşmesinin gerekmediğini vurgulamıştır (12. HD, 10.10.2018, E.2018/4163, K.2018/9595).
Bu yaklaşım, boşanma davasıyla birlikte hükmedilen ziynet alacağına ilişkin kararla da uyumludur: Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, ziynet alacağının boşanma ilamının ferisi olmayıp ondan bağımsız bir eda hükmü olduğunu ve kesinleşmeden icraya konulabileceğini kabul etmiştir (12. HD, 02.02.2026, E.2025/8509, K.2026/395). Buna karşılık boşanmanın eki niteliğindeki maddi ve manevi tazminat, boşanma hükmü kesinleşmeden icra edilemez (8. HD, 29.05.2017, E.2017/11899, K.2017/7826; derlemede aktarıldığına göre). Kişinin şahsı veya aile yapısıyla ilgili hukuki durumunda değişiklik yaratan ilamlar ile çocuk teslimi ve kişisel ilişkiye dair ilamlar da kesinleşmedikçe icra edilemez (12. HD, E.2022/9269, K.2022/9422; derlemede aktarıldığına göre).
Tablo: Aile mahkemesi kararlarında kesinleşme şartı
| Karar türü | Kesinleşme gerekir mi? | Kaynak |
|---|---|---|
| Katılma alacağı | Hayır | 8. HD 2014/5438 E.; 12. HD 2018/4163 E. |
| Eşya alacağı (mal rejimi) | Hayır | 8. HD 2014/5438 E. |
| Ziynet alacağı | Hayır | 12. HD 2025/8509 E. |
| Boşanma hükmü | Evet | HMK m.367/2; 12. HD 2022/9269 E. |
| Boşanmanın eki maddi ve manevi tazminat | Evet | 8. HD 2017/11899 E. (derleme) |
| Çocuk teslimi ve kişisel ilişki | Evet | 12. HD 2022/9269 E. (derleme) |
| Taşınmazın devri veya tescili | Evet | HMK m.367/2 |
Katılma alacağının hesaplanması ve dava süreci için boşanmada mal paylaşımı ve katılma alacağı, ziynet alacağı için ziynet alacağı davası yazılarımıza bakabilirsiniz.
Kesinleşme Gereken Durumlar: Taşınmaz, Özgüleme ve Terditli Talepler
Katılma alacağı para alacağıdır; ancak mal paylaşımı davalarında taşınmazla ilgili ayni sonuç doğuran talepler de bulunabilir. Katılma alacağı ve değer artış payı ayın olarak da ödenebilir (TMK m.239/1); eşlerden her biri paylı mülkiyetteki bir mal üzerinde daha üstün bir yararı bulunduğunu ispat ederek, diğer eşin payının değerini ödemek suretiyle o malın kendisine verilmesini isteyebilir (TMK m.226/2). Bu tür hükümler taşınmaz üzerindeki ayni hakkı doğrudan etkilediğinden kesinleşmedikçe yerine getirilemez (HMK m.367/2).
Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, mal rejimi dışındaki dosyalarda, tapu iptali ve tescil talebiyle birlikte ya da terditli olarak tazminat veya alacak istenen davalarda, temelde dava taşınmazın aynına ilişkin olduğundan ilamın kesinleşmeden takibe konulamayacağını; ilamın bir bütün olduğunu ve vekâlet ücreti ile yargılama giderlerine ilişkin kısmın da kesinleşmeden icra edilemeyeceğini kabul etmiştir (12. HD, 15.10.2018, E.2018/4451, K.2018/9796; 12. HD, 10.06.2021, E.2021/1558, K.2021/6330; 12. HD, 03.06.2024, E.2023/9256, K.2024/5691). Mal paylaşımı davasında tapu iptali ve tescil talebi (örneğin TMK m.226/2’ye dayanan özgüleme) ile terditli olarak katılma alacağı istenmişse, aynı yaklaşımın uygulanması ihtimali yüksektir (bizim yorumumuz).
Tablo: Kesinleşme şartının mal paylaşımındaki görünümü
| Hüküm | Kesinleşme | Dayanak |
|---|---|---|
| Yalnız katılma alacağı (para) | Gerekmez | 12. HD 2018/4163 E. |
| Katılma alacağı ve vekâlet ücreti | Gerekmez | 8. HD 2014/5438 E. |
| TMK m.226/2 uyarınca taşınmazın eşe verilmesi | Gerekir | HMK m.367/2 |
| Ayın olarak ödemede taşınmaz devri | Gerekir | TMK m.239/1; HMK m.367/2 |
| Tapu iptali ve tescil ile terditli alacak | Gerekmesi kuvvetle muhtemel | 12. HD 2021/1558 E. (kıyasen; yorum) |
| Araç veya taşınır malın teslimi | Dosyaya göre değerlendirilmeli | Bizim yorumumuz |
Ortak tapulu evin paylaşımı için eşlerin ortak tapulu evi yazımıza bakabilirsiniz.
İlamlı Takip Nasıl Başlatılır? (İİK 32)
Katılma alacağı ilamı, ilamlı icra yoluyla takip edilir. Alacaklı takip talebine ilamın onaylı bir örneğini ekler; ilam kesinleşme şartına bağlı olmadığından kesinleşme şerhi beklenmesi gerekmez. İcra dairesi borçluya bir icra emri tebliğ eder. İcra emrinde borcun ve faizin miktarı, borcun yedi gün içinde ödenmesi gerektiği, bu süre içinde ödenmez veya icranın geri bırakılması kararı getirilmezse cebrî icraya devam edileceği ve yedi gün içinde mal beyanında bulunulması gerektiği yazılır (İİK m.32, m.74).
İlamsız takipten farklı olarak borçlunun itirazı takibi kendiliğinden durdurmaz. Borçlu ancak kanunda sayılan sınırlı sebeplerle icra mahkemesine başvurabilir (İİK m.33) veya kanun yoluna başvurmuşsa teminat göstererek icranın geri bırakılmasını isteyebilir (İİK m.36).
Tablo: İlamlı takibin aşamaları
| Aşama | Süre veya şart | Dayanak |
|---|---|---|
| Takip talebi | İlamın onaylı örneği; kesinleşme şerhi gerekmez | İİK m.32; 12. HD 2018/4163 E. |
| İcra emri | Borcun yedi gün içinde ödenmesi ihtarı | İİK m.32 |
| Mal beyanı | Yedi gün içinde | İİK m.74 |
| Borçlunun başvurusu | Yedi gün içinde itfa, imhal, zamanaşımı | İİK m.33 |
| Şikâyet | Öğrenmeden itibaren yedi gün | İİK m.16 |
| Haciz | Süre geçip ödeme yapılmazsa | İİK m.32, m.78 |
İlamlı takibin genel işleyişi için ilamlı icra takibi ve ilamlı icra emri ve yedi günlük süre yazılarımıza bakabilirsiniz.
Takip Talebinde Alacak Kalemleri ve Harçlar
Takip talebinde asıl alacak, ilamda belirtilen başlangıçtan takip tarihine kadar işlemiş faiz, takipten sonra işleyecek faiz, yargılama giderleri ve vekâlet ücreti ayrı ayrı gösterilir. Katılma alacağına faiz kural olarak karar tarihinden işler (TMK m.239/3); bozma sonrası farklı başlangıç tarihleri söz konusu olabilir. Faiz oranı 31.07.2026’dan itibaren yıllık yüzde 31, önceki dönemde yüzde 24 olduğundan işlemiş faizin dönemlere ayrılarak hesaplanması uygun olur (bizim yorumumuz).
Tablo: Takip talebindeki kalemler
| Kalem | Açıklama | Dayanak |
|---|---|---|
| Asıl alacak | İlamdaki katılma alacağı veya değer artış payı | İlam |
| İşlemiş faiz | İlamdaki başlangıçtan takip tarihine kadar | TMK m.239/3; 3095 m.1 |
| İşleyecek faiz | Takip tarihinden tahsile kadar | İlam; 3095 m.1 |
| Yargılama giderleri | İlamda hükmedilen tutar | İlam |
| Vekâlet ücreti | İlamda hükmedilen tutar | İlam; 8. HD 2014/5438 E. |
Tablo: 2026 yılı icra harçları
| Harç | Tutar veya oran | Not |
|---|---|---|
| İcraya başvurma harcı | 732 TL | 492 s.K. 1 sayılı tarife |
| Tahsil harcı: icra emrinin tebliğinden sonra, hacizden önce ödeme | Yüzde 4,55 | Erken ödeme daha az harç doğurur |
| Tahsil harcı: hacizden sonra, satıştan önce ödeme | Yüzde 9,10 | — |
| Tahsil harcı: satış yoluyla tahsil | Yüzde 11,38 | — |
Faiz başlangıcı ve dönemsel oranlar için katılma alacağına faiz yazımıza bakabilirsiniz.
Borçlunun Savunmaları: İİK 33, Şikâyet ve Takas
İlamlı takipte borçlu borcun var olmadığını veya miktarın yanlış olduğunu icra aşamasında tartışamaz; bu itirazların yeri ilama karşı kanun yollarıdır. Borçlu, icra emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra mahkemesine başvurarak ilamın verilmesinden sonra borcun itfa edildiğini (ödendiğini) veya imhal edildiğini (süre verildiğini) ya da zamanaşımına uğradığını ileri sürebilir. İtfa veya imhal iddiası, yetkili mercilerce düzenlenmiş veya onaylanmış bir belgeyle ya da icra dairesinde veya mahkeme önünde ikrar edilmiş bir senetle ispatlanmalıdır (İİK m.33). İcra emrinin tebliğinden sonraki döneme ilişkin zamanaşımı her zaman ileri sürülebilir; bu durumda icra mahkemesi resmî belgelere göre karar verir (İİK m.33/a; ikincil kaynakta aktarıldığına göre).
İcra emrinin usule aykırı olduğu iddiası şikâyet yoluyla, öğrenme tarihinden itibaren yedi gün içinde icra mahkemesine bildirilir (İİK m.16). Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, borçlunun ilamın kesinleşmeden icraya konulamayacağı yönünde bir şikâyeti bulunmadığı hâlde mahkemenin talebi aşarak bu hususu değerlendirip icra emrini iptal etmesini doğru bulmamış, ayrıca katılma alacağına ilişkin ilamın infazı için kesinleşmenin gerekmediğini belirtmiştir (12. HD 2018/4163 E.).
Eşlerin birbirine karşı katılma alacakları varsa, takas ve mahsup davada talep edilmelidir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, talep olmaksızın takas ve mahsup yapılmasını hatalı bulmuştur (2. HD, 06.06.2022, E.2021/8011, K.2022/5371). Karşılıklı ilamlar ayrı ayrı kesinleşmişse, takas beyanının yazılı ve belgelenebilir şekilde yapılması icra aşamasında ispat kolaylığı sağlar (bizim yorumumuz).
Tablo: Borçlunun başvurabileceği yollar
| Yol | Süre | Şart | Dayanak |
|---|---|---|---|
| İcranın geri bırakılması | İcra emrinin tebliğinden itibaren yedi gün | İtfa, imhal veya zamanaşımı; belge | İİK m.33 |
| Tebliğden sonraki dönem | Her zaman | Resmî veya ikrar edilmiş belge | İİK m.33/a |
| Şikâyet | Öğrenmeden itibaren yedi gün | Usule aykırılık | İİK m.16 |
| Tehir-i icra | Kanun yolu başvurusu ile | Teminat, depo veya yeterli haciz | İİK m.36 |
| Takas ve mahsup | Davada | Açık talep | 2. HD 2021/8011 E. |
| Kanun yolu | Tebliğden itibaren iki hafta | Esasa ilişkin itirazlar | HMK m.345, m.361 |
İcranın geri bırakılması için ilamlı icrada icranın geri bırakılması yazımıza ve süre hesaplama aracımıza bakabilirsiniz.
Tehir-i İcra: Teminatla İcranın Durdurulması (İİK 36)
Temyiz ve istinaf kararın icrasını durdurmaz; İİK m.36 hükmü saklıdır (HMK m.350/1, m.367/1). İİK m.36’ya göre ilama karşı istinaf veya temyiz yoluna başvuran borçlu, hükmolunan para veya eşyayı resmî bir mercie depo ettiğini ispat eder ya da hükmolunan para veya eşya kıymetinde kabul edilecek bir teminat gösterirse (taşınır rehni, esham ve tahvilat, taşınmaz rehni, muteber banka kefaleti), icra müdürü icranın geri bırakılması için takibin yapıldığı yer icra mahkemesinden karar alınmak üzere kendisine uygun bir süre verir. Bu süre ancak zaruret hâlinde uzatılabilir. Devlet veya adli yardımdan yararlanan borçlu teminat göstermekle yükümlü değildir.
Bu yetki, 24.11.2021 tarihli 7343 sayılı Kanundan önce bölge adliye mahkemesi veya Yargıtaya aitti. Değişikliğe yöneltilen itiraz başvurusu, kuralın kanun koyucunun takdirinde olduğu ve hızlı ve etkili yargılamaya hizmet ettiği gerekçesiyle reddedilmiştir (AYM, E.2025/92, K.2025/127). Nafaka kararlarında icranın geri bırakılmasına karar verilemez (HMK m.367/1); katılma alacağı nafaka olmadığından bu istisna uygulanmaz.
Tablo: Tehir-i icranın şartları ve sonuçları
| Konu | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| Şart | İstinaf veya temyiz yoluna başvurmuş olmak | İİK m.36/1 |
| Güvence | Depo veya hükmolunan kıymette teminat | İİK m.36/1 |
| Kararı veren | Takibin yapıldığı yer icra mahkemesi | İİK m.36/1 (7343 s.K.) |
| Süre | İcra müdürünce verilen uygun süre; zaruret hâlinde uzatılır | İİK m.36/1 |
| Teminattan muafiyet | Devlet ve adli yardımdan yararlanan | İİK m.36/2 |
| Kanun yolu reddedilirse | Teminattaki para alacaklıya ödenir; alacaklının rüçhan hakkı vardır | İİK m.36 |
| Temyiz yolu açıksa | Temyiz süresi dolana kadar etkisi devam eder | İİK m.36 |
| Nafaka | Geri bırakma kararı verilemez | HMK m.367/1 |
Ayrıntılar için tehir-i icra, tehir-i icra talebi dilekçesi ve mehil vesikası yazılarımıza bakabilirsiniz.
Karar Kaldırılır veya Bozulursa: İİK 40 ve İcranın İadesi
Katılma alacağı ilamı kesinleşmeden icraya konulabildiğinden, karar sonradan kaldırılabilir veya bozulabilir. Bir ilamın bölge adliye mahkemesince kaldırılması veya temyizen bozulması icra muamelelerini olduğu yerde durdurur (İİK m.40/1). Yargıtay 12. Hukuk Dairesi de icra işlemleri devam ederken ilamın bozulması hâlinde takibin olduğu yerde duracağını, ilamlı icra takibinin iptal edilemeyeceğini belirtmiştir (12. HD 2018/4163 E.).
İlam hükmü icra edildikten sonra kaldırılır, yeniden esas hakkında karar verilir veya bozulup da aleyhine takip yapılan kişinin hiç veya o kadar borcu olmadığı kesin bir ilamla anlaşılırsa, ayrıca hüküm almaya gerek kalmaksızın icra tamamen veya kısmen eski hâline iade olunur (İİK m.40/2). Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, bu iade için çıkarılan muhtıranın tebliğine rağmen parayı iade etmeyen alacaklının temerrüde düşeceğini ve yasal faiz uygulanacağını; borçlunun ödeme tarihinden itibaren faiz isteğinin ise genel mahkemede açılacak ayrı bir davanın konusu olduğunu kabul etmiştir (YHGK, 15.06.2021, E.2017/8-1680, K.2021/758; aynı dosyada karar düzeltme aşamasında faiz başlangıcı yönünden farklı sonuca varılmıştır).
Tablo: Kanun yolu sonucunun takibe etkisi
| Sonuç | Takibe etkisi | Dayanak |
|---|---|---|
| Karar onandı veya istinaf esastan reddedildi | Takip devam eder; teminat alacaklıya | İİK m.36 |
| Karar kaldırıldı veya bozuldu | Takip olduğu yerde durur; iptal edilmez | İİK m.40/1; 12. HD 2018/4163 E. |
| Yeni kararda alacak azaldı ve kesinleşti | Fark kısmen iade edilir | İİK m.40/2 |
| Borç olmadığı kesinleşti | İcra tamamen eski hâline iade edilir | İİK m.40/2 |
| Muhtıraya rağmen iade edilmedi | Alacaklı temerrüde düşer; yasal faiz | YHGK 2017/8-1680 E. |
| Ödeme tarihinden faiz | Ayrı davayla istenir | YHGK 2017/8-1680 E. |
Alacaklı için not. Kesinleşmeden yapılan tahsil, kararın bozulması hâlinde iade yükümlülüğü doğurabilir. Değer bakımından bozma ihtimali yüksek dosyalarda tahsil edilen paranın harcanmadan tutulması, iade riskini yönetmeyi kolaylaştırır (bizim yorumumuz).
Haciz ve Tahsil Yolları
Borçlu yedi gün içinde ödeme yapmaz ve icranın geri bırakılması kararı getirmezse alacaklı haciz isteyebilir. Banka hesapları, maaş ve ücretler, taşınmazlar, araçlar ve diğer malvarlığı değerleri haczedilebilir. Maaşlar, borçlu ve ailesinin geçinmeleri için icra memurunca takdir edilen miktar düşüldükten sonra haczolunabilir; haczolunacak miktar maaşın dörtte birinden az olamaz (İİK m.83).
Borçlunun haline münasip evi haczedilemez (İİK m.82/1-12). Ancak aynı maddeye göre bu bentteki korunma, borcun o malın bedelinden doğmaması hâliyle sınırlıdır. Katılma alacağının doğrudan borçlunun oturduğu evin değerinden doğduğu ileri sürülerek meskeniyet şikâyetine karşı çıkılabilir; ancak katılma alacağının bu anlamda “evin bedelinden doğan borç” sayılıp sayılmayacağına ilişkin doğrudan bir Yargıtay kararına ulaşamadık (bizim yorumumuz).
Tablo: Haciz yolları
| Malvarlığı | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| Banka hesapları | Haczedilebilir | İİK m.85, m.89 |
| Maaş ve ücret | Geçim payı düşülür; en az dörtte biri | İİK m.83 |
| Taşınmaz | Haczedilir ve satılabilir | İİK m.85 |
| Haline münasip ev | Kural olarak haczedilmez; bedelden doğan borç istisnası | İİK m.82/1-12 |
| Araç | Trafik kaydına haciz; satış | İİK m.85 |
| Mal beyanı | Yedi gün içinde; beyan etmeyen borçlu hakkında yaptırım | İİK m.74, m.76 |
Haczedilemeyen mallar için haczedilemeyen mal ve haklar, meskeniyet için tek ev haczedilir mi, maaş haczi için maaş haczi hesaplama ve memur eş için memur eşle boşanma ve maaş haczi yazılarımıza bakabilirsiniz.
Tahsili Güvenceye Almak: Güvence, İhtiyati Haciz ve Mal Kaçırma
Katılma alacağı için kanun özel bir güvence imkânı tanır: durum ve koşullar gerektiriyorsa borçludan güvence istenebilir (TMK m.239/3). Özellikle borçluya ödeme süresi verildiğinde (TMK m.239/2) güvence talebi önem kazanır. Evlilik devam ederken, ailenin ekonomik varlığının korunması veya evlilik birliğinden doğan malî bir yükümlülüğün yerine getirilmesi gerektiriyorsa hâkim, bir eşin istemi üzerine belirli malvarlığı değerleri üzerinde tasarrufun ancak onun rızasıyla yapılabileceğine karar verebilir; taşınmaz üzerindeki tasarruf yetkisi kaldırılırsa durum tapu kütüğüne şerh edilir (TMK m.199).
İhtiyati haciz para alacakları için kullanılan bir geçici hukuki korumadır ve kural olarak vadesi gelmiş bir borç bakımından istenebilir (İİK m.257). Katılma alacağı tasfiye ile muaccel hâle geldiğinden, dava sürerken ihtiyati haciz istenip istenemeyeceği tartışmalıdır; karar verildikten sonra ise ilam kesinleşmeden icraya konulabildiğinden, doğrudan ilamlı takip çoğu zaman daha etkili bir yoldur (bizim yorumumuz). Katılma alacağını azaltmak amacıyla yapılan devirler eklenecek değer olarak hesaba katılabilir (TMK m.229).
Tablo: Tahsili güvenceye alma araçları
| Araç | Ne zaman? | Dayanak |
|---|---|---|
| Güvence istenmesi | Durum ve koşullar gerektiriyorsa; özellikle erteleme hâlinde | TMK m.239/3 |
| Tasarruf yetkisinin sınırlandırılması | Evlilik devam ederken; ailenin ekonomik varlığının korunması için | TMK m.199 |
| İhtiyati haciz | Para alacağı; vade şartı tartışmalı | İİK m.257 (yorum) |
| Eklenecek değer | Katılma alacağını azaltma amaçlı devirler | TMK m.229 |
| Kesinleşmeden ilamlı takip | Karar verildikten sonra | 12. HD 2018/4163 E. |
Mal kaçırma için eşim evi annesinin adına aldı yazımıza bakabilirsiniz.
İlamın Zamanaşımı ve Takibin Düşmesi
İlama dayanan takipte zamanaşımı on yıldır ve son işlemden itibaren yeniden işlemeye başlar (İİK m.39; ikincil kaynaklarda aktarıldığına göre). Takip başladıktan sonra dosyada uzun süre işlem yapılmazsa borçlu, icra emrinin tebliğinden sonraki döneme ilişkin zamanaşımını her zaman ileri sürebilir (İİK m.33/a). Bu nedenle tahsil edilemeyen dosyalarda düzenli aralıklarla haciz veya araştırma talebinde bulunulması önemlidir (bizim yorumumuz).
Tablo: Zamanaşımı ve süreler
| Konu | Süre veya kural | Dayanak |
|---|---|---|
| İlamın zamanaşımı | On yıl; son işlemden itibaren | İİK m.39 (ikincil kaynak) |
| Tebliğden önceki döneme ait zamanaşımı | Yedi gün içinde ileri sürülür | İİK m.33 |
| Tebliğden sonraki döneme ait zamanaşımı | Her zaman ileri sürülebilir | İİK m.33/a |
| Faiz alacağı ayrıca istenecekse | Asıl alacak sona ermeden | TBK m.131 |
Ayrıntılar için icra takibinde zamanaşımı ve takibin düşmesi yazımıza bakabilirsiniz.
Dilekçe Örnekleri
Önemli not. Aşağıdaki dilekçeler basitleştirilmiş ve varsayımsal örneklerdir. Köşeli parantez içindeki bölümleri dosyanıza göre doldurmanız ve sürelerin işleyişini ayrıca kontrol etmeniz gerekir.
1. Borçlunun “kesinleşmeden icra edilemez” şikâyetine cevap (alacaklı)
2. İcranın geri bırakılması talebi (borçlu, İİK 36)
3. İcranın iadesi talebi (borçlu, İİK 40/2)
Örnek Hesaplar ve Senaryolar
Uyarı. Aşağıdaki örnekler basitleştirilmiş ve varsayımsaldır; gerçek kişilere ait değildir. Tutarlar ve tarihler yalnız işleyişi göstermek içindir; harç hesapları 2026 oranlarıyla yapılmıştır.
Örnek 1: Ödeme aşamasına göre tahsil harcı. Asıl alacak ve faizle birlikte takip tutarı 1.200.000 TL’dir.
Örnek 1: Tahsil harcının aşamaya göre değişimi
| Ödeme aşaması | Oran | Tahsil harcı |
|---|---|---|
| İcra emrinin tebliğinden sonra, hacizden önce | Yüzde 4,55 | 54.600 TL |
| Hacizden sonra, satıştan önce | Yüzde 9,10 | 109.200 TL |
| Satış yoluyla tahsil | Yüzde 11,38 | 136.560 TL |
Örnek 2: Kesinleşmeden takip ve tehir-i icra. 16.03.2026 tarihli kararla kadın lehine 900.000 TL katılma alacağına hükmedilmiştir. Kadın karar kesinleşmeden takip başlatır; koca istinafa başvurur ve teminat mektubu sunar.
Örnek 2: Takibin seyri
| Tarih | Olay | Sonuç ve dayanak |
|---|---|---|
| 16.03.2026 | Katılma alacağı kararı | Kesinleşme beklenmeden takip mümkün (12. HD 2018/4163 E.) |
| 01.04.2026 | İlamlı takip ve icra emri | Yedi günlük ödeme süresi (İİK m.32) |
| 05.04.2026 | Koca istinafa başvurur | Tek başına icrayı durdurmaz (HMK m.350/1) |
| 07.04.2026 | Teminat mektubu ve mehil | İcra müdürü uygun süre verir (İİK m.36/1) |
| 20.04.2026 | İcra mahkemesi kararı | İcra geri bırakılır; takip bekler |
| 10.09.2026 | İstinaf esastan reddedilir | Teminattaki para alacaklıya ödenir (İİK m.36) |
Örnek 3: Kesinleşmeden tahsil ve kısmi iade. Koca, teminat göstermeden 15.05.2026 tarihinde 1.000.000 TL ödemiştir. Bölge adliye mahkemesi kararı kaldırarak katılma alacağını 700.000 TL olarak yeniden belirlemiş ve bu karar kesinleşmiştir.
Örnek 3: İcranın iadesi
| Kalem | Tutar veya sonuç | Dayanak |
|---|---|---|
| Tahsil edilen | 1.000.000 TL | İcra dosyası |
| Kesinleşen alacak | 700.000 TL | Yeni ilam |
| İade edilecek | 300.000 TL | İİK m.40/2 |
| İade için ayrı dava | Gerekmez; muhtıra çıkarılır | İİK m.40/2 |
| Muhtıraya rağmen iade edilmezse | Alacaklı temerrüde düşer; yasal faiz | YHGK 2017/8-1680 E. |
| Ödeme tarihinden muhtıraya kadar faiz | Genel mahkemede ayrı dava | YHGK 2017/8-1680 E. |
Tablo: Senaryolara göre doğru yol
| Senaryo | Yapılacak işlem | Dayanak |
|---|---|---|
| Sadece katılma alacağına hükmedildi | Kesinleşme beklemeden ilamlı takip | 8. HD 2014/5438 E. |
| Taşınmazın eşe verilmesine karar verildi | Tescil için kesinleşme beklenir | HMK m.367/2 |
| Borçlu istinafa gitti, teminat göstermedi | Takip devam eder | HMK m.350/1 |
| Borçlu teminat gösterdi | İcra mahkemesinden geri bırakma kararı | İİK m.36/1 |
| Karar bozuldu | Takip olduğu yerde durur | İİK m.40/1 |
| Borç ödendi, belge var | Yedi gün içinde İİK 33 başvurusu | İİK m.33 |
Adım Adım Yol Haritası
- İlamı inceleyin. Hükümde yalnız para alacağı mı var, yoksa taşınmazın devri veya tescili de mi var, kontrol edin (HMK m.367/2).
- Takip talebini hazırlayın. Asıl alacak, işlemiş ve işleyecek faiz, yargılama gideri ve vekâlet ücretini ayrı gösterin.
- Faizi dönemsel hesaplayın. 30.07.2026’ya kadar yüzde 24, 31.07.2026’dan itibaren yüzde 31 uygulayın (3095 m.1; yorum).
- İcra emrini takip edin. Tebliğden itibaren yedi gün içinde ödeme veya geri bırakma kararı gelmezse haciz isteyin (İİK m.32).
- Malları araştırın. Banka, maaş, tapu ve trafik kayıtlarını sorgulatın; mal beyanını takip edin (İİK m.74).
- Borçluysanız süreleri kaçırmayın. İtfa, imhal veya zamanaşımı için yedi gün içinde icra mahkemesine başvurun (İİK m.33).
- Kanun yolundaysanız teminat gösterin. Takibin yapıldığı yer icra mahkemesinden geri bırakma kararı alın (İİK m.36).
- Bozma hâlinde iadeyi isteyin. Kesin ilamla fark tutarın iadesini ve muhtıra çıkarılmasını isteyin (İİK m.40/2).
Sık Yapılan Hatalar
Tablo: İcra aşamasında sık yapılan hatalar
| Hata | Sonuç | Doğrusu |
|---|---|---|
| Kesinleşmeyi beklemek | Tahsilin gecikmesi ve mal kaçırma riski | Katılma alacağında hemen takip (12. HD 2018/4163 E.) |
| Tapu devrini kesinleşmeden istemek | Talebin reddi | Kesinleşmeyi beklemek (HMK m.367/2) |
| İstinafın takibi durduracağını sanmak | Haciz ve satış | Teminatla tehir-i icra (İİK m.36) |
| Tehir-i icra kararını üst mahkemeden istemek | Süre kaybı | Takibin yapıldığı yer icra mahkemesi (İİK m.36/1) |
| Elden ödeme yapmak | İtfa ispat edilemez | Ödemeyi icra dosyasına yapmak (İİK m.33) |
| Yedi günü kaçırmak | Tebliğden önceki itfa iddiası dinlenmez | Süresinde başvurmak (İİK m.33) |
| Bozma sonrası takibin iptalini istemek | Talebin reddi | Takip durur, iptal edilmez (İİK m.40/1) |
| Faiz başlangıcını ilamdan farklı yazmak | İcra emrine şikâyet | İlamdaki başlangıcı esas almak |
İpotekli evde tahsil: İpotekli alacağın önceliği ve borçlu eşin diğer mallarından tahsil için Hacizli veya İpotekli Ev Boşanmada Nasıl Paylaşılır? Kredi Borcu, Haciz ve Aile Konutu yazımıza bakın.
Sıkça Sorulan Sorular
Katılma alacağı kararı kesinleşmeden icraya konabilir mi?
Evet. Yargıtay, katılma alacağına ilişkin ilamların boşanma ilamının eki olmayan bağımsız eda hükümleri olduğunu ve kesinleşmeden icraya konulabileceğini kabul etmektedir (8. HD 2014/5438 E.; 12. HD 2018/4163 E.).
Dava aile mahkemesinde görüldü; HMK 367/2 uygulanmaz mı?
Kesinleşme şartı mahkemenin türüne değil hükmün niteliğine bağlıdır. Katılma alacağı yalnızca malvarlığını etkileyen bir para alacağıdır; kişinin statüsünü değiştiren aile hukuku hükmü değildir.
Ziynet alacağı da kesinleşmeden icra edilebilir mi?
Evet. Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, ziynet alacağının boşanma ilamının ferisi olmadığını ve kesinleşmeden icraya konulabileceğini kabul etmiştir (12. HD 2025/8509 E.).
Mahkeme evin bana verilmesine karar verdi; tapuyu hemen alabilir miyim?
Hayır. Taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin kararlar kesinleşmedikçe yerine getirilemez (HMK m.367/2). Tescil için kararın kesinleşmesi beklenmelidir.
Vekâlet ücretini de takibe koyabilir miyim?
Evet. Katılma alacağı ilamının fer’i niteliğindeki vekâlet ücreti de kesinleşme beklenmeden icraya konulabilir (8. HD 2014/5438 E.; ikincil kaynakta aktarıldığına göre).
Takip nasıl başlatılır, hangi belgeler gerekir?
İcra dairesine ilamın onaylı örneği eklenmiş takip talebiyle başvurulur; kesinleşme şerhi gerekmez. İcra dairesi borçluya icra emri gönderir (İİK m.32).
Borçlu ne kadar sürede ödemelidir?
İcra emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde. Bu sürede ödeme yapılmaz ve icranın geri bırakılması kararı getirilmezse haciz aşamasına geçilir (İİK m.32).
Borçlu istinafa gitti; takip durur mu?
Hayır. İstinaf ve temyiz kararın icrasını durdurmaz (HMK m.350/1, m.367/1). Takibin durması için borçlunun teminat göstererek icranın geri bırakılması kararı alması gerekir (İİK m.36).
Tehir-i icra kararını hangi mahkeme verir?
24.11.2021 tarihli 7343 sayılı Kanundan bu yana takibin yapıldığı yer icra mahkemesi verir (İİK m.36/1). Anayasa Mahkemesi bu düzenlemeye yönelik itirazı reddetmiştir (AYM E.2025/92, K.2025/127).
Karar bozulursa takip ne olur?
İcra işlemleri olduğu yerde durur; takip iptal edilmez (İİK m.40/1; 12. HD 2018/4163 E.). Yeni karar kesinleşince takip ona göre devam eder veya iade gündeme gelir.
Tahsil ettiğim parayı geri vermem gerekir mi?
Borçlunun hiç veya o kadar borcu olmadığı kesin bir ilamla anlaşılırsa, ayrıca hüküm almaya gerek olmadan icra eski hâline iade olunur (İİK m.40/2). Muhtıraya rağmen iade etmezseniz yasal faiz işler (YHGK 2017/8-1680 E.).
Borçlunun tek evi haczedilebilir mi?
Haline münasip ev kural olarak haczedilemez (İİK m.82/1-12); ancak borç o malın bedelinden doğuyorsa bu korunma uygulanmaz. Katılma alacağının bu istisnaya girip girmediğine dair doğrudan bir karara ulaşamadık.
Borçlunun maaşına haciz konabilir mi?
Evet. Geçim payı düşüldükten sonra haczolunabilir; haczolunacak miktar maaşın dörtte birinden az olamaz (İİK m.83).
Karşı tarafın da bana karşı katılma alacağı var; takas olur mu?
Takas ve mahsup davada açıkça talep edilmelidir; talep olmadan yapılamaz (2. HD 2021/8011 E.). Ayrı ilamlar varsa takas beyanının belgelenmesi icra aşamasında ispatı kolaylaştırır (bizim yorumumuz).
İlam ne zaman zamanaşımına uğrar?
İlama dayanan takipte zamanaşımı on yıldır ve son işlemden itibaren yeniden başlar (İİK m.39; ikincil kaynak). Tebliğden sonraki döneme ilişkin zamanaşımı her zaman ileri sürülebilir (İİK m.33/a).
2026’da icra harçları ne kadardır?
İcraya başvurma harcı 732 TL’dir. Tahsil harcı, hacizden önce ödemede yüzde 4,55, hacizden sonra satıştan önce yüzde 9,10, satış yoluyla tahsilde yüzde 11,38’dir.
Bu yazının kaynakları. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.199, 226, 229, 239 (Av. Saim İncekaş derlemesi); 6100 sayılı HMK m.26, 345, 350, 361, 367 (HMK m.367 metni için Baran Doğan Hukuk; m.350 için Kadim Hukuk); 2004 sayılı İİK m.16, 32, 33, 33/a, 36, 39, 40, 74, 76, 78, 82, 83, 85, 89, 257 (İİK m.36 için Anayasa Mahkemesinin E.2025/92, K.2025/127 sayılı kararı ve Kadim Hukuk; m.40 için sen.av.tr; m.33 ve m.39 için Hukuki Haber); 7343 sayılı Kanun (24.11.2021); 492 sayılı Harçlar Kanunu 1 sayılı tarife (2026 tutarları için PwC Türkiye).
Yargıtay kararları: 8. HD, 09.03.2015, E.2014/5438, K.2015/5540 (Bilgen Avukatlık ve Forum Adalet’te aktarılan metin); 12. HD, 10.10.2018, E.2018/4163, K.2018/9595 (icrahukuku.com.tr); 12. HD, 02.02.2026, E.2025/8509, K.2026/395 (Hukuki Haber); 12. HD, E.2022/9269, K.2022/9422 ve 8. HD, 29.05.2017, E.2017/11899, K.2017/7826 (Baran Doğan Hukuk derlemesi); 12. HD, 15.10.2018, E.2018/4451, K.2018/9796; 12. HD, 10.06.2021, E.2021/1558, K.2021/6330; 12. HD, 03.06.2024, E.2023/9256, K.2024/5691; YHGK, 15.06.2021, E.2017/8-1680, K.2021/758; 2. HD, 06.06.2022, E.2021/8011, K.2022/5371 (Karamercan Hukuk).
📚 İlgili Rehberler
- 🧭 Aile ve Boşanma Hukuku Rehberi (Hub)Boşanma, nafaka, velayet ve mal paylaşımının tüm başlıkları
- Boşanmada Mal Paylaşımı ve Katılma AlacağıTemel kurallar
- Katılma Alacağına Faiz Ne Zaman Başlar?Faiz başlangıcı ve oran
- Mal Paylaşımında Ev ve Araç DeğeriKeşif ve bilirkişi
- İlamlı İcra Takibi (İİK 32-42)Genel işleyiş
- İlamlı İcra Emri ve 7 Günlük SüreİİK 32
- İlamlı İcrada İcranın Geri BırakılmasıİİK 33
- Tehir-i İcra (İİK 36)Teminatla durdurma
- Tehir-i İcra Talebi Dilekçesi ÖrneğiDilekçe yapısı
- Haczedilemeyen Mal ve HaklarİİK 82 ve 83
- Tek Ev Haczedilir mi?Meskeniyet
- İcra Takibinde ZamanaşımıİİK 39
- Eşlerin Ortak Tapulu EviTMK 226 ve ortaklığın giderilmesi
Katılma alacağınızın tahsili için birlikte çalışalım
İlamlı takibi başlatalım, haciz ve mal araştırmasını yürütelim; borçluysanız tehir-i icra ve icranın iadesi başvurularınızı süresinde hazırlayalım. Hukukçular Evi Ankara: 0554 648 37 15.
📞 0554 648 37 15💬 WhatsAppMal paylaşımı ve icra kümesindeki diğer rehberler:
Aile ve Boşanma Hukuku Rehberi · Katılma alacağı · Katılma alacağına faiz · Katılma alacağı hesaplama · İlamlı icra takibi · Tehir-i icra · Ziynet alacağı · Protokole uyulmazsa