Yurt dışında boşanan bir kişi, eskiden Türkiye’de hâlâ evli görünür ve ancak tanıma/tenfiz davasıyla nüfusunu düzeltebilirdi. 2017’deki düzenlemeyle artık dava açmadan, idari yoldan tescil mümkün. Bu rehberde yabancı boşanma kararının nüfusa idari tescilini sade bir dille açıklıyoruz.
Düzenlemenin Dayanağı
5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu’na 27/A maddesi eklenmiştir (2017’de KHK ile, 2018’de kanunla aynen kabul). Buna göre yabancı ülke adlî veya idarî makamlarınca boşanmaya, evliliğin butlanına, iptaline veya mevcut olup olmadığının tespitine ilişkin kararlar, belirli şartlarla doğrudan nüfus kütüğüne tescil edilebilir; ayrıca mahkemede tanıma/tenfiz davası açmaya gerek kalmaz.
Tescil Şartları
İdari tescil için kararın; verildiği devletin kanunlarına göre konusunda yetkili bir makamca verilmiş ve usulen kesinleşmiş olması ve Türk kamu düzenine açıkça aykırı bulunmaması gerekir. Başvuru, tarafların birlikte yapması esastır; taraflardan biri ölmüş ya da yabancıysa, Türk vatandaşı olan diğer taraf tek başına başvurabilir. Biri şahsen başvurduysa, diğerinin doksan gün içinde başvurması gerekir.
Nereye Başvurulur?
Başvuru; yurt dışında kararın verildiği ülkedeki dış temsilciliğe (konsolosluk), yurt içinde ise taraflardan birinin yerleşim yerindeki il nüfus müdürlüğüne yapılır. Türkiye’de yerleşim yeri yoksa, Bakanlıkça belirlenen ve aralarında Ankara’nın da bulunduğu illerin müdürlüklerinden birine başvurulabilir. Belgelerde eksiklik varsa tamamlanması için doksan gün süre verilir.
Sınır: Velayet, Nafaka, Tazminat Varsa
Bu yöntem yalnızca boşanma, butlan, iptal ve mevcudiyet tespiti için işler. Karar; velayet, iştirak nafakası, çocukla kişisel ilişki, mal rejimi veya tazminat gibi icrai (tenfize konu) hükümler de içeriyorsa, bu kısımlar idari tescille geçerlilik kazanmaz; bunlar için 5718 sayılı Kanun uyarınca mahkemede tanıma/tenfiz davası gerekir. İdari başvurunun reddi hâlinde de yetkili aile mahkemesinde dava yolu açıktır.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, somut durumunuza ilişkin değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.
