6284 kapsamındaki uzaklaştırma (yaklaşmama) kararı yalnızca evi mi kapsar, yoksa iş yeri ve okul gibi diğer yerleri de içerir mi? Bu yazıda yaklaşmama tedbirinin kapsamını açıklıyoruz.
Yaklaşmama Tedbiri Neleri Kapsar?
6284 kapsamında verilebilecek önleyici tedbirlerden biri, şiddet uygulayanın mağdura ve mağdurun yaşam alanlarına yaklaşmasının yasaklanmasıdır. Bu yasak; mağdurun bulunduğu konuta, iş yerine ve çocuklarının okuluna yaklaşmamayı kapsayabilir. Yani tedbir yalnızca evle sınırlı değildir; mağdurun günlük hayatını sürdürdüğü diğer önemli yerleri de içerebilir.
Talepte Açıkça Belirtmek Önemli
Yaklaşmama kararının iş yerini ve okulu kapsaması için, başvuru dilekçesinde bu yerlerin açıkça belirtilmesi faydalıdır. Mağdurun iş yeri adresi, çocukların okul bilgisi ve sıkça bulunduğu diğer yerler dilekçede yer alırsa, mahkeme bu yerleri de yaklaşmama yasağına dahil edebilir. Ayrıca yaklaşılmaması gereken asgari mesafe de belirlenebilir.
İletişim Yasağı da Eklenebilir
Fiziksel yaklaşma yasağının yanı sıra, şiddet uygulayanın mağduru iletişim araçlarıyla rahatsız etmesinin yasaklanması da talep edilebilir. Bu kapsamda; telefonla arama, mesaj, sosyal medya ve diğer iletişim kanalları üzerinden rahatsız etme yasaklanır. Dilekçede hangi iletişim kanallarının yasaklanmasını istediğinizi net belirtmek faydalıdır.
Çocukla Kişisel İlişki Durumu
Uzaklaştırma kararı olan bir ebeveynin çocukla kişisel ilişkisi (görüşmesi) söz konusuysa, bu durum ayrıca düzenlenir. Çocuğun güvenliği gözetilerek, görüşmenin refakatçi eşliğinde veya denetimli yapılması gibi düzenlemeler talep edilebilir. Bu, hem çocuğun yararını hem de mağdurun güvenliğini korumaya yöneliktir.
Kısa Cevap: Evet, Kanunda Açıkça Sayılmıştır
6284 sayılı Kanun’un 5. maddesinde düzenlenen önleyici tedbirler arasında, şiddet uygulayanın korunan kişilere, bunların bulundukları konuta, okula ve işyerine yaklaşmaması açıkça yer alır.
Yani uzaklaştırma yalnızca “evden uzaklaştırma” değildir. Kanun konut, okul ve işyerini aynı hükümde birlikte sayar.
Ancak kritik bir ayrıntı vardır: tedbir kararı istem üzerine veya resen verilebilse de, yaklaşmama yasağının uygulanabilir olması için korunan kişinin bulunduğu yerlerin kararda gösterilmesi gerekir. Bu nedenle adreslerin dilekçede açıkça yazılması gerekir.
6284 m.5’teki Önleyici Tedbirler
Uzaklaştırma tek bir tedbir değil, bir tedbir demetidir. Hâkim şiddet uygulayan hakkında şu yükümlülüklere hükmedebilir:
- Şiddet tehdidi, hakaret, aşağılama veya küçük düşürmeyi içeren söz ve davranışlarda bulunmaması
- Müşterek konuttan veya bulunduğu yerden derhâl uzaklaştırılması ve konutun korunan kişiye tahsis edilmesi
- Korunan kişilere, bunların bulundukları konuta, okula ve işyerine yaklaşmaması
- Çocuklarla ilgili daha önce verilmiş kişisel ilişki kararının refakatçi eşliğinde yapılması, sınırlandırılması ya da kaldırılması
- Gerekli görülmesi hâlinde, şiddete uğramamış olsalar bile yakınlarına, tanıklarına ve çocuklarına yaklaşmaması
- Korunan kişinin şahsi eşyalarına ve ev eşyalarına zarar vermemesi
- Korunan kişiyi, yakınlarını veya çocuklarını iletişim araçlarıyla veya sair surette rahatsız etmemesi
- Bulundurulmasına veya taşınmasına kanunen izin verilen silahları kolluğa teslim etmesi
- Kamu görevi gereği silah taşıyorsa bu silahı kurumuna teslim etmesi
- Alkol veya uyuşturucu madde kullanmaması; bağımlılığı varsa tedavi ve bu maddelerin etkisindeyken korunan kişiye ve bulunduğu yerlere yaklaşmaması
Kanun, sayılan tedbirlerin yanında uygun görülecek benzer tedbirlere de karar verilmesine imkân tanır. Tedbir kararları istem üzerine verilebileceği gibi resen de verilebilir. Bentlerin kapsamı ve hangilerinin acil hâllerde kolluk amiri tarafından da alınabildiği aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.
6284 sayılı Kanun m.5/1: önleyici tedbirler ve uygulama yeri
| Bent | Tedbir | Yer veya kişi kapsamı | Gecikmede kolluk amiri de alabilir mi? |
|---|---|---|---|
| a | Şiddet tehdidi, hakaret, aşağılama veya küçük düşürmeyi içeren söz ve davranışlarda bulunmaması | Korunan kişi | Evet (m.5/2) |
| b | Müşterek konuttan veya bulunduğu yerden derhâl uzaklaştırılması ve konutun korunan kişiye tahsisi | Müşterek konut | Evet (m.5/2) |
| c | Korunan kişilere, bulundukları konuta, okula ve işyerine yaklaşmaması | Konut, okul, işyeri | Evet (m.5/2) |
| ç | Kişisel ilişkinin refakatçi eşliğinde yapılması, sınırlanması veya kaldırılması | Çocukla kişisel ilişki | Hayır |
| d | Şiddete uğramamış olsalar bile yakınlarına, tanıklarına ve çocuklarına yaklaşmaması | Yakınlar, tanıklar, çocuklar | Evet (m.5/2) |
| e | Şahsi eşyalara ve ev eşyalarına zarar vermemesi | Eşyalar | Hayır |
| f | İletişim araçlarıyla veya sair surette rahatsız etmemesi | Her türlü iletişim | Hayır |
| g, ğ | Silahın kolluğa veya kamu görevlisiyse kurumuna teslimi | Silah | Hayır |
| h, ı | Alkol ve madde kullanmaması, bu maddelerin etkisindeyken yaklaşmaması; muayene ve tedavi | Korunan kişinin bulunduğu yerler | Hayır |
Yaklaşmama Tedbirinden Kimler Yararlanır ve Başvuru Nereye Yapılır?
6284 sayılı Kanun, şiddete uğrayan veya şiddete uğrama tehlikesi bulunan kadınları, çocukları, aile bireylerini ve tek taraflı ısrarlı takibin mağduru olan kişileri korur. Korunan kişi, Kanun kapsamında hakkında tedbir kararı verilen kişidir. Yaklaşmama tedbiri için tarafların evli olması veya aynı konutta yaşaması şart değildir; eski eş, nişanlı veya ısrarlı takip eden bir yabancı hakkında da işyerine ve okula yaklaşmama tedbiri istenebilir.
Tedbir kararları en çabuk ve en kolay ulaşılabilecek yer hâkiminden, mülki amirden ya da kolluk biriminden talep edilebilir (6284 s.K. m.8/1). Yaklaşmama tedbiri önleyici tedbir olduğundan esas olarak hâkim tarafından verilir; kolluk yalnızca gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde ve hâkim onayına bağlı olarak karar verebilir. Mülki amirin yetkisi ise barınma yeri, geçici maddi yardım ve geçici koruma gibi koruyucu tedbirlerle sınırlıdır (6284 s.K. m.3).
Başvuru mercileri ve verilebilecek tedbirler
| Merci | Verebileceği tedbirler | Dayanak |
|---|---|---|
| Aile mahkemesi hâkimi | Önleyici tedbirlerin tamamı ve hâkimin koruyucu tedbirleri; velayet, nafaka ve kişisel ilişki kararları | 6284 s.K. m.4, m.5 |
| Kolluk amiri | Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde m.5/1-a, b, c ve d bentlerindeki tedbirler; hâkim onayına bağlı | 6284 s.K. m.5/2 |
| Mülki amir | Barınma yeri, geçici maddi yardım, rehberlik, geçici koruma ve kreş gibi koruyucu tedbirler | 6284 s.K. m.3 |
| Başvuru kolaylığı | Talep en çabuk ve en kolay ulaşılabilecek yer hâkiminden, mülki amirden veya kolluktan yapılabilir | 6284 s.K. m.8/1 |
Kanunun koruma kapsamı için 6284 Sayılı Kanun Sadece Kadınları mı Korur?, başvuru dilekçesi için 6284 Koruma Kararı Talebi Dilekçesi Örneği sayfalarımıza bakabilirsiniz.
Gecikmesinde Sakınca Bulunan Hâllerde Kolluk Kararı
Yaklaşmama tedbirinin mahkemeye ulaşılmasını beklemeden uygulanabilmesi için Kanun kolluğa sınırlı bir yetki vermiştir. Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde m.5/1’in (a), (b), (c) ve (d) bentlerinde yer alan tedbirler, yani hakaret ve tehdit yasağı, konuttan uzaklaştırma, konuta, okula ve işyerine yaklaşmama ile yakınlara ve çocuklara yaklaşmama tedbirleri ilgili kolluk amirlerince de alınabilir. Kolluk amiri evrakı en geç kararın alındığı tarihi takip eden ilk iş günü içinde hâkimin onayına sunar; hâkim tarafından yirmi dört saat içinde onaylanmayan tedbirler kendiliğinden kalkar (6284 s.K. m.5/2).
Tedbir kararı korunan kişiye ve şiddet uygulayana tefhim veya tebliğ edilir; gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde kolluk birimince verilen tedbir kararı şiddet uygulayana bir tutanakla derhâl tebliğ edilir (6284 s.K. m.8/4). Tebliğ yapılmadan önce gerçekleşen bir yaklaşma, tedbirin ihlali olarak değerlendirilmekte güçlük doğurabileceğinden, kolluktan tebliğin yapıldığına ilişkin tutanağın bir örneğinin istenmesi yerinde olur.
Tedbirin Süresi, Uzatılması ve İtiraz
Tedbir kararı ilk defasında en çok altı ay için verilebilir. Şiddet veya şiddet uygulanma tehlikesinin devam edeceğinin anlaşıldığı hâllerde resen, korunan kişinin ya da Bakanlık veya kolluk görevlilerinin talebi üzerine tedbirlerin süresinin veya şeklinin değiştirilmesine, kaldırılmasına veya aynen devam etmesine karar verilebilir (6284 s.K. m.8/2). İşyeri veya okul değiştiğinde yeni adresin karara eklenmesi de bu yetki çerçevesinde istenir.
Delil standardı bakımından Kanun iki tür tedbiri ayırır: koruyucu tedbir kararı verilebilmesi için şiddetin uygulandığı hususunda delil veya belge aranmaz; önleyici tedbir kararı ise geciktirilmeksizin verilir ve kararın verilmesi Kanunun amacını tehlikeye sokacak şekilde geciktirilemez (6284 s.K. m.8/3). Yaklaşmama tedbiri önleyici tedbir olduğundan, talepte şiddet veya şiddet tehlikesini somutlaştıran olayların, varsa mesaj, tutanak ve tanık bilgilerinin yazılması kararın hızını ve itiraz aşamasındaki dayanıklılığını artırır.
Yaklaşmama tedbirinin süre ve kanun yolu kuralları
| Konu | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| İlk süre | En çok altı ay | 6284 s.K. m.8/2 |
| Uzatma ve değiştirme | Tehlike devam ediyorsa resen veya talep üzerine süre ve şekil değiştirilebilir | 6284 s.K. m.8/2 |
| Kolluk kararı | İlk iş günü hâkim onayına sunulur; 24 saat içinde onaylanmazsa kalkar | 6284 s.K. m.5/2 |
| Tebliğ | Korunan kişiye ve şiddet uygulayana tefhim veya tebliğ; kolluk kararı tutanakla derhâl | 6284 s.K. m.8/4 |
| İtiraz | Kararın tefhim veya tebliğinden itibaren iki hafta içinde aile mahkemesine | 6284 s.K. m.9 |
| İtiraz üzerine verilen karar | Kesindir | 6284 s.K. m.9/3 |
İtirazın gerekçeleri ve dilekçesi için 6284 Tedbir Kararına İtiraz Dilekçesi Örneği, sürelerin hesabı için 6284 Tedbir Süreleri Hesaplama Aracı sayfalarımıza bakabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Uzaklaştırma kararı işyerini ve okulu kapsar mı?
Evet. 6284 sayılı Kanun’un 5. maddesinde düzenlenen önleyici tedbirler arasında şiddet uygulayanın korunan kişilere, bunların bulundukları konuta, okula ve işyerine yaklaşmaması açıkça yer alır. Tedbir kararı istem üzerine veya resen verilebilse de, yasağın uygulanabilir olması için yerlerin kararda gösterilmesi gerektiğinden adreslerin dilekçede açıkça yazılması gerekir.
Çocuğumun okulu da korunabilir mi?
Evet. Çocuk tedbir kararında korunan kişi olarak gösterilirse bulunduğu okul, konut ve işyeriyle birlikte yaklaşmama tedbirinin kapsamına girer (6284 s.K. m.5/1-c). Ayrıca korunan kişinin çocuklarına yaklaşmama tedbiri, çocuklar şiddete uğramamış olsalar bile gerekli görülmesi hâlinde verilebilir (m.5/1-d). Okul, kreş, servis güzergâhı ve sağlık kuruluşu dilekçede gösterilmelidir.
Ev benim üzerimeyse yine de çıkarılabilir miyim?
Evet. Müşterek konutun korunan kişiye tahsis edilmesi tedbiri, konut şiddet uygulayanın mülkiyetinde olsa dahi uygulanabilir. Tapunun kimin üzerine kayıtlı olduğu bu tedbire engel değildir; koruma mülkiyet hakkına değil can güvenliğine odaklanır ve geçici niteliktedir.
Yaklaşmama mesafesi kaç metredir?
Kanunda sabit bir ölçü yoktur; mesafe hâkim tarafından somut duruma göre belirlenir. Uygulamada yüz metre veya iki yüz metre gibi mesafeler öngörülebilmektedir. Mesafenin işlevsel olması için yerin niteliği önemli olduğundan dilekçede fiilî risk de anlatılmalıdır.
Mesajla veya sosyal medyadan rahatsız etme de yasak mı?
İletişim yasağı istendiğinde kapsam geniş tutulur: telefon, mesaj, sosyal medya, e-posta ve benzeri tüm iletişim araçları. Rahatsız etme üçüncü kişiler aracılığıyla da gerçekleşebilir; akraba veya arkadaş üzerinden kurulan iletişim de yasak kapsamında değerlendirilebilir.
Uzaklaştırma çocukla görüşmeyi engeller mi?
Kendiliğinden engellemez. Kanun üç seçenek sunar: kişisel ilişkinin refakatçi eşliğinde yapılması, sınırlandırılması ya da tamamen kaldırılması. Hangisinin uygulanacağı çocuğun üstün yararına göre belirlenir; teslim noktasının güvenli bir yer olarak tayini talep edilebilir.
Talebimde neleri yazmalıyım?
Konut, işyeri ve okul adreslerini, çocukların okul ve kreş bilgilerini, düzenli gidilen yerleri, yaklaşmama istenen yakın ve tanıkların bilgilerini, iletişim yasağı talebini ve istenen mesafeyi gerekçesiyle birlikte yazmalısınız. Genel ifadeler yerine somut adres ve saatler kararın uygulanabilirliğini artırır.
Karara uyulmazsa ne olur?
Karar kapsamındaki herhangi bir yasağın ihlali zorlama hapsi yaptırımına tabidir; ilk ihlalde üç günden on güne kadar, her tekrarında on beş günden otuz güne kadar uygulanır ve toplam süre altı ayı geçemez (6284 s.K. m.13). Yerleşik uygulamada her bir ihlal ayrı bir talebe konu edilebilir; ihlal anında derhâl kolluğa başvurup tutanak düzenlettirmek gerekir.
Karakol (kolluk) uzaklaştırma kararı verebilir mi?
Evet, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde. Hakaret ve tehdit yasağı, konuttan uzaklaştırma, konuta, okula ve işyerine yaklaşmama ile yakınlara ve çocuklara yaklaşmama tedbirleri ilgili kolluk amirlerince de alınabilir. Kolluk amiri evrakı en geç ilk iş günü hâkimin onayına sunar; yirmi dört saat içinde onaylanmayan tedbir kendiliğinden kalkar (6284 s.K. m.5/2).
Uzaklaştırma kararı ne kadar sürer, uzatılabilir mi?
Tedbir kararı ilk defasında en çok altı ay için verilebilir. Şiddet veya şiddet tehlikesinin devam edeceği anlaşılırsa resen ya da korunan kişinin, Bakanlığın veya kolluğun talebiyle süresi veya şekli değiştirilebilir, tedbir kaldırılabilir ya da aynen devam ettirilebilir (6284 s.K. m.8/2).
Eski eşim veya nişanlım için de işyerime yaklaşmama kararı alınabilir mi?
Evet. 6284 sayılı Kanun şiddete uğrayan veya uğrama tehlikesi bulunan kadınları, çocukları, aile bireylerini ve tek taraflı ısrarlı takibin mağduru olan kişileri korur; tedbir için tarafların evli olması veya aynı konutta yaşaması şart değildir. İşyeri ve okul adresleri talepte gösterilerek yaklaşmama tedbiri istenebilir (6284 s.K. m.5/1-c).
Uzaklaştırma kararına nasıl itiraz edilir?
Tedbir kararına tefhim veya tebliğinden itibaren iki hafta içinde aile mahkemesine itiraz edilebilir (6284 s.K. m.9). İtiraz üzerine verilen karar kesindir. İtiraz dilekçesinde tedbirin dayandığı olayların gerçeğe uymadığı veya tedbirin ölçüsüz olduğu somut olarak gösterilmelidir.
Konut, şiddet uygulayanın mülkü olsa bile tahsis edilebilir
Bu, en çok itiraz edilen ve en çok yanlış bilinen noktadır. Müşterek konutun korunan kişiye tahsis edilmesi tedbiri, konut şiddet uygulayanın mülkiyetinde olsa dahi uygulanabilir.
Tapunun kimin üzerine kayıtlı olduğu, bu tedbirin uygulanmasına engel değildir. Koruma, mülkiyet hakkına değil, can güvenliğine odaklanır ve geçici niteliktedir.
Çocuğun Okulu Ayrıca Korunabilir
Uygulamada sıkça karşılaşılan bir durum vardır: koruma korunan kişinin işyeri ve evini kapsar ama çocuğun okulu açıkta kalır.
Kanun buna iki yoldan imkân tanır. Çocuk tedbir kararıyla korunan kişilerden biriyse, onun bulunduğu okul da “korunan kişilere, bu kişilerin bulundukları konuta, okula ve işyerine yaklaşmaması” tedbirinin kapsamına girer (6284 s.K. m.5/1-c). Çocuk korunan kişi olarak gösterilmemişse, gerekli görülmesi hâlinde korunan kişinin şiddete uğramamış olsa bile yakınlarına, tanıklarına ve kişisel ilişki kurulmasına ilişkin hâller saklı kalmak üzere çocuklarına yaklaşmama tedbiri verilebilir (6284 s.K. m.5/1-d).
Bu nedenle dilekçede çocuğun okulu, kreşi, servis güzergâhı ve varsa düzenli gittiği sağlık kuruluşu ayrı ayrı gösterilmelidir.
Hâkimin Aynı Kararda Verebileceği Diğer Kararlar
Yaklaşmama tedbiri çoğu zaman tek başına yeterli olmaz; özellikle ortak çocuk ve ekonomik bağımlılık varsa. Kanun, hâkime 6284 sayılı Kanundaki tedbirlerle birlikte 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu’ndaki koruyucu ve destekleyici tedbirler ile Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre velayet, kayyım, nafaka ve kişisel ilişki kurulması hususlarında karar verme yetkisi tanır (6284 s.K. m.5/3). Şiddet uygulayan aynı zamanda ailenin geçimini sağlayan veya geçimine katkıda bulunan kişiyse ve Türk Medeni Kanunu’na göre nafakaya hükmedilmemişse, hâkim şiddet mağdurunun yaşam düzeyini gözeterek talep edilmese dahi tedbir nafakasına hükmedebilir (6284 s.K. m.5/4).
Çocuğun okulu yaklaşmama tedbirine dahil edilirken kişisel ilişki düzeninin de aynı anda gözden geçirilmesi gerekir; aksi hâlde çocuğun teslimi için okula gelinmesi, yaklaşmama yasağıyla çelişen bir durum yaratabilir. Kişisel ilişkinin refakatçi eşliğinde yapılması, sınırlanması veya kaldırılması tedbiri bu çelişkiyi çözmek için öngörülmüştür (6284 s.K. m.5/1-ç). Kişisel ilişkinin genel çerçevesi için Boşanma Sonrası Çocukla Kişisel İlişki (TMK m.323) rehberimize bakabilirsiniz.
Mesafe Nasıl Belirlenir?
Kanunda sabit bir metre ölçüsü yoktur; mesafe hâkim tarafından somut duruma göre belirlenir. Uygulamada yüz metre veya iki yüz metre gibi belirli mesafeler öngörülebilmektedir.
Mesafenin işlevsel olması için yerin niteliği önemlidir: dar bir sokakta yüz metre yeterliyken, aynı iş merkezinde çalışılan bir yerde bu mesafe anlamsız kalabilir. Bu nedenle dilekçede yalnızca adresi değil, fiilî riski de anlatmak gerekir.
Talepte Ne Yazılmalı?
Kararın kapsamı, talebin kapsamına bağlıdır. Dilekçede şunlar açıkça gösterilmelidir:
- Konut adresi — mevcut ve varsa taşınılacak adres
- İşyeri adresi ve çalışma saatleri; işyeri değişikliği ihtimali varsa bu da belirtilmelidir
- Okul, kreş veya üniversite adresi — hem korunan kişinin hem çocukların
- Düzenli gidilen yerler: sağlık kuruluşu, kurs, ibadet yeri, spor salonu
- Yakınlar ve tanıklar: yaklaşmama talebi bunları da kapsayacaksa isimleri ve adresleri
- İletişim yasağı: telefon, mesaj, sosyal medya, e-posta ve üçüncü kişiler aracılığıyla iletişim kurmama
- Talep edilen mesafe ve gerekçesi
Genel ifadeler yerine somut adres ve saatler yazmak, hem kararın uygulanabilirliğini hem ihlal hâlinde ispatı kolaylaştırır.
Adres Gizliliği ile Adresin Kararda Gösterilmesi Arasındaki Denge
İşyeri ve okul adresinin dilekçede açıkça yazılması, yaklaşmama yasağının uygulanabilirliği için gereklidir; ancak aynı bilgi, tedbir kararının tebliğiyle şiddet uygulayanın öğrenebileceği bir bilgi hâline gelir. Kanun gerekli hâllerde korunan kişinin ve ailesinin kimlik ve adres bilgilerinin gizli tutulmasına imkân tanır. Şiddet uygulayanın henüz bilmediği yeni bir iş veya okul adresi söz konusuysa, bu adresin gizli tutulması ve tedbirin “korunan kişinin bulunduğu yerler” şeklinde, kolluğa ayrıca bildirilen adreslerle uygulanması talep edilebilir. Hangi yolun seçileceği, şiddet uygulayanın adresi zaten bilip bilmediğine göre belirlenmelidir.
İşyerinde ve Okulda Kararın Uygulanması
Yaklaşmama tedbiri işyeri ve okul bakımından ancak ilgili yerde bilindiği ölçüde etkili olur. Karar örneğinin işyeri güvenlik birimine veya okul idaresine verilmesi Kanunda düzenlenmiş bir yükümlülük değildir; ancak şiddet uygulayanın bu yerlere gelmesi hâlinde kolluğa hızlı bildirim yapılabilmesini sağlar. Okul idaresine yalnızca kararın uygulanması için gerekli bilginin verilmesi, çocuğun özel hayatının korunması bakımından yeterlidir.
Yaklaşmama yasağı tek başına yeterli değilse Kanun başka araçlar da sunar. Hâkimin koruyucu tedbirleri arasında korunan kişinin işyerinin değiştirilmesi de sayılmıştır (6284 s.K. m.4). Çocuk bakımından hâkim, 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu’ndaki danışmanlık, eğitim, bakım, sağlık ve barınma tedbirlerine de karar verebilir (6284 s.K. m.5/3). Okul değişikliği gerekiyorsa bu tedbirlerle birlikte istenmesi, yeni okulun adresinin kararda gösterilmesini de kolaylaştırır.
Aynı iş merkezinde veya aynı kurumda çalışılması gibi mesafenin fiilen uygulanamayacağı durumlar ayrıca değerlendirilmelidir. Bu hâlde yaklaşmama mesafesinin somut olarak belirlenmesi, çalışma saatlerinin veya giriş-çıkış noktalarının kararda gösterilmesi ya da işyeri değişikliği gibi koruyucu tedbirlerin birlikte talep edilmesi, kararın ihlal tartışmasına yol açmadan uygulanmasını sağlar.
İletişim Yasağının Kapsamı
Yaklaşmama fiziki mesafeyle sınırlı kalmayabilir. İletişim yasağı istendiğinde kapsam geniş tutulur: telefon, mesaj, sosyal medya, e-posta ve benzeri tüm iletişim araçları.
Önemli bir nokta: rahatsız etme, üçüncü kişiler aracılığıyla da gerçekleşebilir. Akraba veya arkadaş üzerinden kurulan iletişim de yasak kapsamında değerlendirilebilir; bu ihtimalin dilekçede belirtilmesi yerinde olur.
Çocukla Kişisel İlişki Ne Olur?
Uzaklaştırma kararı, çocukla kişisel ilişkiyi kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Kanun bu konuda üç seçenek sunar:
- Refakatçi eşliğinde yapılması
- Sınırlandırılması — süre, sıklık veya yer bakımından
- Tamamen kaldırılması
Hangisinin uygulanacağı çocuğun üstün yararına göre belirlenir. Teslim ve iade noktasının güvenli bir yer olarak — örneğin kolluk birimi önü ya da kurum eşliğinde — tayin edilmesi talep edilebilir.
İhlal Hâlinde
Karar kapsamındaki herhangi bir yasağın ihlali — konuta, okula ya da işyerine yaklaşma dâhil — zorlama hapsi yaptırımına tabidir. İlk ihlalde hâkim kararıyla üç günden on güne kadar zorlama hapsi uygulanır; aykırılığın her tekrarında süre on beş günden otuz güne kadardır ve zorlama hapsinin toplam süresi altı ayı geçemez (6284 s.K. m.13).
Yerleşik uygulamada her bir ihlal ayrı bir zorlama hapsi talebine konu edilebilir. Bu nedenle ihlal anında derhâl kolluğa başvurulmalı ve tutanak düzenlettirilmelidir; gecikme ispatı zorlaştırır.
Zorlama hapsine ilişkin kararlar Cumhuriyet başsavcılığınca yerine getirilir. Zorlama hapsi bir ceza değil, tedbire uyulmasını sağlamaya yönelik bir yaptırımdır; ihlal sırasında gerçekleşen tehdit, yaralama veya ısrarlı takip gibi fiiller ayrıca ceza soruşturmasının konusu olur. Işyerine veya okula ısrarla gelinmesi hâlinde ısrarlı takip suçunun (TCK m.123/A) koşullarının oluşup oluşmadığı da değerlendirilmelidir. İhlal anında 112 aranmalı, işyeri veya okul güvenliğinin tuttuğu kayıtlar ile kamera görüntülerinin korunması istenmelidir.
İhlal sürecinin ayrıntıları için Uzaklaştırma Kararını İhlal Edenin Cezası: Zorlama Hapsi, ısrarlı takip suçu için Israrlı Takip Suçu (TCK 123/A), teknik takip için 6284 Kapsamında Elektronik Kelepçe sayfalarımıza bakabilirsiniz.
Sık Yapılan Hatalar
- Sadece “uzaklaştırma” istemek: Talep genel yazılırsa karar da dar kalabilir; konut, işyeri ve okul ayrı ayrı gösterilmelidir.
- Çocuğun okulunu atlamak: Çocuğun korunan kişi olarak gösterilmesi ve okulunun kararda yer alması istenmelidir (6284 s.K. m.5/1-c, d).
- Adres değişikliğini bildirmemek: İş veya okul değişirse kararın kapsamının güncellenmesi istenmelidir.
- İletişim yasağını istememek: Fiziki yaklaşma yasağı, mesaj ve sosyal medya üzerinden rahatsız etmeyi kendiliğinden kapsamayabilir.
- Üçüncü kişi üzerinden iletişimi göz ardı etmek: Bu ihtimal dilekçede belirtilmelidir.
- Kolluk kararının hâkim onayını takip etmemek: Yirmi dört saat içinde onaylanmayan kolluk tedbiri kendiliğinden kalkar (6284 s.K. m.5/2); onay kararının çıkıp çıkmadığı kontrol edilmelidir.
- İhlali kayda geçirmemek: Tutanaksız ihlal, zorlama hapsi talebinin dayanağını zayıflatır.
Tedbir kararı verilmişse karar örneğini ve varsa kolluk tebliğ tutanağını yanınızda taşımanız, ihlal anında kolluğun kararın varlığını ve kapsamını hemen doğrulayabilmesini sağlar. İşyeri, okul ve çocuk bakımından tedbir talebinizi eksiksiz kurmak veya verilmiş bir kararın kapsamını genişletmek için Hukukçular Evi Ankara’yı 0554 648 37 15 numaralı telefondan arayabilirsiniz.
İlgili Rehberler
- 📘 Aile ve Boşanma Hukuku Rehberi
- Aile İçinde Şiddet ve 6284 sayılı Kanun: Koruyucu Tedbir, Önleyici Ted
- Uzaklaştırma Kararı Nasıl Alınır? 6284 Sayılı Kanun ve Koruma Tedbirle
- 6284 Başvurusu Nereye Yapılır? Karakol, Mülki Amir ve Aile Mahkemesi
- Uzaklaştırma Kararını İhlal Edenin Cezası: Zorlama Hapsi Nedir?
Sıkça Sorulan Sorular
Uzaklaştırma kararı iş yerimi de kapsar mı?
Evet, kapsayabilir. Yaklaşmama tedbiri; konutun yanı sıra iş yerine ve çocukların okuluna yaklaşmamayı da içerebilir. Bunun için talep dilekçesinde bu yerleri açıkça belirtmeniz önemlidir.
Telefonla rahatsız etmeyi de engelleyebilir miyim?
Evet. Fiziksel yaklaşma yasağının yanı sıra iletişim yasağı da talep edilebilir; arama, mesaj ve sosyal medya üzerinden rahatsız etme yasaklanır. Dilekçede kanalları net belirtin.
Yaklaşmama mesafesi belirlenir mi?
Evet. Mahkeme, yaklaşılmaması gereken bir asgari mesafe belirleyebilir. Talep dilekçesinde bu konuyu da gündeme getirebilirsiniz.
Uzaklaştırma varken çocuğumu nasıl görürüm?
Çocukla kişisel ilişki ayrıca düzenlenir. Çocuğun güvenliği gözetilerek görüşmenin refakatçi eşliğinde veya denetimli yapılması gibi düzenlemeler talep edilebilir.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Her somut olayın kendine özgü koşulları bulunduğundan, işlem yapmadan önce bir avukata danışmanız ve güncel mevzuat ile uzman hukuki görüşü esas almanız önerilir.
⚖️ Mevzuat ve Resmî Kaynaklar
Bu sayfada anılan kanun maddelerinin güncel metnine ve içtihatlara yukarıdaki resmî kaynaklardan ulaşabilirsiniz. Mevzuat değişebildiğinden, işlem yapmadan önce güncel hâlin teyit edilmesi önerilir.
📚 İlgili Rehberler


