23 Ekim 2026

Eşim Beni Evde Kilitliyor, Dışarı Çıkarmıyor: Hürriyetten Yoksun Kılma ve Boşanma (TCK 109; 6284 m.5; TMK 162)

Eşinizin sizi evde kilitlemesi, kapıyı dışarıdan kilitleyerek çıkmanızı engellemesi veya zorla bir yerde tutması, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçudur. Bir kimseyi hukuka aykırı olarak bir yere gitmek veya bir yerde kalmak hürriyetinden yoksun bırakan kişiye bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası verilir; fiil cebir, tehdit veya hile kullanılarak işlenirse ceza iki yıldan yedi yıla kadar hapistir (TCK m.109/1-2). Suçun eşe ya da boşandığı eşe karşı işlenmesi hâlinde ceza bir kat artırılır (TCK m.109/3-e). Bu suç şikâyete bağlı değildir ve uzlaştırma kapsamında yer almaz; savcılık olayı öğrendiği anda resen soruşturur. Basına yansıyan bir dosyada, eşinin dışarı çıkmasını engellemek için kapıyı kilitleyen erkeğe istinaf mahkemesince verilen üç yıl hapis cezası Yargıtay 8. Ceza Dairesince onanmıştır (AA kaynaklı haberler, 26-27.07.2025). Can güvenliğiniz için 112’yi arayabilir, kolluktan kapının açılmasını isteyebilir ve 6284 sayılı Kanuna göre eşinizin müşterek konuttan uzaklaştırılmasını, size yaklaşmamasını ve barınma veya geçici koruma tedbirlerini talep edebilirsiniz (6284 s.K. m.3, m.5). Kanundaki şiddet tanımı, özgürlüğün keyfî engellenmesini de açıkça kapsar (m.2/1-d). Boşanma davasında eşi eve kapatmak ağır bir kusurdur (TMK m.166/1) ve olayın ağırlığına göre pek kötü davranış olarak özel boşanma sebebi de oluşturabilir (TMK m.162). Bu nedenle evden ayrılan eş, ayrı yaşamakta haklı olduğundan terk etmiş sayılmaz (TMK m.197/1).

Somut bir dosyanızla ilgili görüşmek ister misiniz?

📞 Ara: +905546483715💬 WhatsApp’tan yaz

Güncel durum (23 Ekim 2026). Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunda, suçun “üstsoy, altsoy, eşe ya da boşandığı eşe karşı” işlenmesi nitelikli hâl olarak düzenlenmiştir (TCK m.109/3-e). Suç, Ceza Muhakemesi Kanununun uzlaştırma listesinde yer almaz ve şikâyete bağlı değildir. Fail, soruşturmaya başlanmadan önce, kendiliğinden, mağdurun şahsına zarar vermeksizin onu güvenli bir yerde serbest bırakırsa cezası üçte ikisine kadar indirilebilir (TCK m.110).

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, etkin pişmanlık hükmünün uygulanabilmesi için suçun tamamlanmış olması ve mağdurun soruşturma başlamadan önce serbest bırakılması gerektiğini; mağdurun şahsına ayrıca zarar verilmişse indirimin uygulanamayacağını belirtmiştir (YCGK 25.06.2025, E.2022/144, K.2025/289). Bu yazı, yayımlandığı tarihte yürürlükte olan metinlere göre hazırlanmıştır.

Evde kilitli veya kontrol altında mısınız?

Önce güvenliğiniz: acil durumda 112’yi arayın. Ardından koruma kararı, ceza şikâyeti ve boşanma davasını birlikte planlayalım. Hukukçular Evi Ankara: 0554 648 37 15.

📞 0554 648 37 15💬 WhatsApp

İçindekiler

Kısa Cevaplar

Eşinizin sizi evde kilitlemesi, kontrolün ve şiddetin en ağır görünümlerinden biridir. Bu durum hem ceza hukuku, hem 6284 sayılı Kanun, hem de aile hukuku bakımından sonuç doğurur ve bu yollar aynı anda kullanılabilir. Aşağıdaki tablo en sık sorulan soruların kısa cevaplarını verir.

Tablo: Eşin eve kapatmasına ilişkin kısa cevaplar

SoruKısa cevapDayanak
Eşimin beni evde kilitlemesi suç mu?Evet; kişiyi hürriyetinden yoksun kılma: bir yıldan beş yıla kadar hapisTCK m.109/1
Zorla, döverek veya tehditle yaptıysa?İki yıldan yedi yıla kadar hapisTCK m.109/2
Eşe karşı işlenmesi fark eder mi?Evet; eşe ya da boşandığı eşe karşı işlenirse ceza bir kat artırılırTCK m.109/3-e
Şikâyet etmem gerekir mi?Hayır; resen soruşturulur, şikâyetten vazgeçmek dosyayı kapatmazTCK m.109
Uzlaştırmaya gider mi?Hayır; uzlaştırma listesinde yer almazCMK m.253/1
Kapıyı açıp serbest bırakırsa?Soruşturmadan önce kendiliğinden ve zarar vermeden bırakırsa ceza indirilebilirTCK m.110
Eşimi evden uzaklaştırabilir miyim?Evet; müşterek konuttan uzaklaştırma ve konutun tahsisi6284 s.K. m.5/1-b
Gidecek yerim yokMülki amirden barınma yeri ve hayati tehlikede geçici koruma6284 s.K. m.3/1-a, ç
Boşanma sebebi mi?Ağır kusurdur; olayın ağırlığına göre pek kötü davranıştırTMK m.166/1, m.162
Evden kaçarsam terk sayılır mı?Hayır; kişiliği ciddi tehlikeye düşen eş ayrı yaşamakta haklıdırTMK m.197/1

Şu An Kilitliysem Ne Yapmalıyım?

Evde kilitli kaldıysanız veya eşiniz çıkmanıza fiziken engel oluyorsa, öncelik hukuki tartışma değil güvenliğinizdir. Basına yansıyan Antalya dosyasında da kadın, eşi kapıyı kilitleyip çıktıktan sonra polise haber vermiş ve evden kolluk ekiplerinin yardımıyla çıkabilmiştir. Kolluk, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde eşinizin müşterek konuttan uzaklaştırılması, size ve yakınlarınıza yaklaşmaması ve size yönelik tehdit ve hakaret yasağı tedbirlerini hâkim kararını beklemeden alabilir; hâkim yirmi dört saat içinde onaylamazsa tedbir kalkar (6284 s.K. m.5/2).

Tablo: Kilitli kaldığınızda ilk adımlar

AdımNe yapılır?Neden önemli?
1. Yardım çağırın112’yi arayın; adresinizi ve kilitli olduğunuzu açıkça söyleyinKolluk kapının açılmasını sağlar ve olayı tutanağa geçirir
2. Kayıt bırakınGüvendiğiniz birine mesajla durumu bildirin; saatini not edinOlayın zamanı ve süresi ispat için önemlidir
3. Tutanak isteyinKolluktan olay tutanağı düzenlenmesini ve ifadenizin alınmasını isteyinCeza ve boşanma dosyasında temel delildir
4. Koruma tedbiri isteyinUzaklaştırma, yaklaşmama ve iletişim yasağı talep edin6284 s.K. m.5/1-a, b, c, f
5. Kalacak yerGerekirse barınma yeri ve geçici koruma isteyin6284 s.K. m.3/1-a, ç
6. Sağlık kontrolüDarp veya ruhsal etkilenme varsa sağlık kuruluşuna başvurunRapor, cebir ve zarar iddiasını destekler

Bu başvurular için yargılama gideri, harç ve benzeri hiçbir masraf alınmaz (6284 s.K. m.20/1) ve koruyucu tedbir kararı verilebilmesi için şiddetin uygulandığına dair delil veya belge aranmaz (m.8/3). Şiddet tehlikesi altında yapılabilecekleri kendimi güvende hissetmiyorum: şiddet ve koruma kararı yazısında ayrıntılı olarak anlattık.

Eşi Evde Kilitlemek Hangi Suçtur? TCK 109

Türk Ceza Kanunu, bir kimseyi hukuka aykırı olarak bir yere gitmek veya bir yerde kalmak hürriyetinden yoksun bırakmayı suç olarak düzenler (TCK m.109/1). Bu suç iki yönlüdür: Kişiyi istemediği bir yerde tutmak, örneğin evde kilitlemek veya dışarı çıkmasına izin vermemek, “bir yere gitmek” hürriyetini; kişinin bulunmak istediği yerde kalmasını engellemek, örneğin onu zorla evden çıkarıp kapıyı kilitlemek ise “bir yerde kalmak” hürriyetini ihlal eder. Evlilik birliği, eşlere birbirinin hareket özgürlüğünü kısıtlama yetkisi vermez.

Tablo: Eşin hareket özgürlüğünü kısıtlayan davranışlar

DavranışOlası nitelendirmeDayanak
Kapıyı dışarıdan kilitleyip evden çıkmakKişiyi hürriyetinden yoksun kılmaTCK m.109/1, m.109/3-e
Anahtarları alıp saklayarak çıkmayı engellemekKişiyi hürriyetinden yoksun kılmaTCK m.109/1
Kapının önünde durup zorla çıkışı engellemek, itip içeri sokmakCebirle hürriyetten yoksun kılmaTCK m.109/2
“Çıkarsan seni öldürürüm” diyerek evde tutmakTehditle hürriyetten yoksun kılma; tehdit ayrıca değerlendirilirTCK m.109/2, m.106
Zorla evden çıkarıp kapıyı kilitleyerek içeri almamakBasına yansıyan bir kararda hürriyetten yoksun kılma olarak değerlendirildiTCK m.109/3-e
Eş evde yokken kilidi değiştirip içeri almamakBir kararda kötü muamele olarak değerlendirildiTCK m.232/1; Y18CD 21.01.2020, E.2019/9640, K.2020/1752

Kanunda suçun oluşması için asgari bir süre öngörülmemiştir. Ancak hürriyetin ne kadar süre ve hangi yoğunlukta kısıtlandığı, failin kastı ve olayın koşulları somut olayda birlikte değerlendirilir. Kısa süreli bir engelleme ile saatlerce kilitli tutma arasında cezanın belirlenmesinde de fark gözetilir. Suçun genel unsurlarını kişiyi hürriyetinden yoksun kılma (alıkoyma) suçu (TCK 109) yazımızda; kilidin değiştirilerek eve alınmama hâlini ise eşim müşterek konutu kilitledi, eve giremiyorum yazımızda anlattık.

Cezalar ve Nitelikli Hâller

Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunun cezası, fiilin işleniş biçimine ve mağdurla fail arasındaki ilişkiye göre ağırlaşır. Kanuna göre suçun silahla, birden fazla kişi tarafından birlikte, kişinin yerine getirdiği kamu görevi nedeniyle, kamu görevinin sağladığı nüfuz kötüye kullanılarak, üstsoy, altsoy, eşe ya da boşandığı eşe karşı veya çocuğa ya da beden veya ruh bakımından kendini savunamayacak kişiye karşı işlenmesi hâlinde ceza bir kat artırılır (TCK m.109/3).

Tablo: Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunun hâlleri

HâlCezaDayanak
Temel hâlBir yıldan beş yıla kadar hapisTCK m.109/1
Cebir, tehdit veya hile ileİki yıldan yedi yıla kadar hapisTCK m.109/2
Eşe ya da boşandığı eşe karşıYukarıdaki cezalar bir kat artırılırTCK m.109/3-e
Silahla veya birden fazla kişiyleBir kat artırımTCK m.109/3-a, b
Mağdurun ekonomik bakımdan önemli bir kaybıAyrıca bin güne kadar adli para cezasıTCK m.109/4
Cinsel amaçlaCezalar yarı oranında artırılırTCK m.109/5
Kasten yaralamanın ağırlaşmış neticeleriKasten yaralama hükümleri ayrıca uygulanırTCK m.109/6

Bir kat artırım, cezanın iki katına çıkarılması demektir. Bu nedenle eşe karşı temel hâlde işlenen suçta ceza aralığı iki yıldan on yıla, cebir veya tehditle işlenen suçta ise dört yıldan on dört yıla kadar uzanabilir; somut cezayı mahkeme, kanundaki artırım ve indirim sırasına göre belirler. Tehdit, kasten yaralama veya hakaret gibi fiiller hürriyetten yoksun kılma sırasında ayrıca işlenmişse, bu suçlar da ayrıca değerlendirilir. Bir basına yansıyan dosyada ise sanığın haksız tahrik altında hareket ettiği kabul edilerek ceza indirilmiştir (TCK m.29).

Basına Yansıyan Yargıtay Kararları

Eşini eve kilitleyen veya evden zorla çıkarıp kapıyı kilitleyen eşler hakkında verilen kararlar son dönemde basına sıkça yansımaktadır. Bu kararlar, evlilik içindeki kontrol davranışlarının ceza hukuku bakımından ciddiye alındığını göstermektedir.

Tablo: Eşin hürriyetini kısıtlamaya ilişkin basına yansıyan kararlar

Karar ve haberOlaySonuç
Manavgat 5. Asliye Ceza Mahkemesi, Antalya BAM 6. Ceza Dairesi, Yargıtay 8. Ceza Dairesi (AA kaynaklı haberler, 26-27.07.2025)Gece yaşanan tartışmanın ardından erkek, sabah evden çıkarken eşinin dışarı çıkmasını engellemek için kapıyı kilitlemiş; kadın polise haber vererek kolluk yardımıyla evden çıkabilmişİlk derece mahkemesi beraat kararı verdi; istinaf mahkemesi kararı kaldırarak üç yıl hapis cezasına hükmetti; Yargıtay haksız tahrik kabulünü de isabetli bularak cezayı oy birliğiyle onadı
Eskil Asliye Ceza Mahkemesi ve Yargıtay 8. Ceza Dairesi (Başka Gazete, 22.05.2025)Erkek tartışma sırasında eşine hakaret etmiş, onu zorla evden çıkarıp kapıyı kilitleyerek içeri girmesini engellemişYargıtay, suçun eşe karşı ve cebirle işlendiğini belirterek nitelikli hâlin uygulanması gerektiğini kabul etti; mahkûmiyet onandı
Yargıtay 18. Ceza Dairesi, 21.01.2020, E.2019/9640, K.2020/1752Eş evde yokken kapı kilidinin değiştirilerek eşin eve girmesinin engellenmesiAynı konutta birlikte yaşanan kişiye kötü muamele suçu olarak değerlendirildi (TCK m.232/1)

İlk iki karar basında yer aldığı şekliyle aktarılmıştır; haberlerde esas ve karar numaraları yer almadığından tam metinleri doğrulanamamıştır. Eskil dosyasındaki ceza miktarlarına ilişkin haber bilgileri kendi içinde tutarlı görünmediği için bu yazıda ceza miktarına yer verilmemiştir. Üçüncü karar, sitemizdeki eşim müşterek konutu kilitledi yazısında künyesiyle aktarılmıştır. Bu kararlar, kilitleme fiilinin olayın biçimine göre farklı suç tiplerine girebileceğini de göstermektedir.

Kilitlemenin Ötesi: Telefon, Para, Aile ve İşe Engel

Eşi eve kapatma çoğu zaman tek başına görülmez; telefonun elinden alınması, ailesiyle ve arkadaşlarıyla görüştürülmemesi, paraya ve banka kartına el konulması, kimlik belgelerinin saklanması ve işe gitmesinin engellenmesi gibi davranışlarla birlikte bir kontrol düzeni oluşturur. 6284 sayılı Kanun, şiddeti tanımlarken özgürlüğün keyfî engellenmesini de açıkça saymıştır (m.2/1-d). Bu nedenle tek tek ele alındığında suç oluşturmayan davranışlar bile koruma tedbirlerinin ve boşanma davasındaki kusur değerlendirmesinin konusu olabilir.

Tablo: Kontrol davranışları ve hukuki karşılıkları

DavranışCeza hukukuAile hukuku ve koruma
Evde kilitlemek, dışarı çıkarmamakKişiyi hürriyetinden yoksun kılma (TCK m.109)Ağır kusur; 6284 tedbirleri
Cebir veya tehditle işe gitmesine engel olmakİş ve çalışma hürriyetinin ihlali (TCK m.117/1): altı aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezası; şikâyete bağlıKusur; ekonomik şiddet
Ailesiyle görüşmesini engellemekTek başına suç olmayabilirKusur; basına yansıyan bir kararda ağır kusur sayıldı
Maaş kartına ve paraya el koymakOlayın koşullarına göre değerlendirilirEkonomik şiddet (6284 s.K. m.2/1-b, d); kusur
Telefonu zorla almak, iletişimi kesmekOlayın koşullarına göre ayrı suçlar gündeme gelebilirPsikolojik şiddet; kusur
Sürekli aşağılama ve korkutmaHakaret, tehdit; sistematikse eziyetAğır kusur; TMK m.162

Basına yansıyan bir dosyada kadın, eşinin kendisini ailesiyle görüştürmediğini, maaş kartına el koyduğunu ve aşağılayıcı davranışlarda bulunduğunu ileri sürmüş; mahkeme, eşinin ailesinin ziyarete gelmesini engelleyen erkeğin bu davranışının evlilik birliğini çekilmez hâle getirdiğini belirterek erkeği ağır kusurlu bulmuş, kadın lehine 50.000 TL tazminata hükmetmiş ve karar Yargıtay 2. Hukuk Dairesince onanmıştır (Kayseri 8. Aile Mahkemesi; Türkiye Gazetesi; haberde yayın tarihi ve karar numarası yer almamaktadır). Ekonomik kontrolü ekonomik şiddet ve boşanmada kusur, dijital kontrolü ise eşim arabama GPS taktı ve eşim şifremi ele geçirdi yazılarımızda anlattık.

Kötü Muamele, Eziyet ve Diğer Suçlardan Farkı

Ev içinde gerçekleşen kontrol ve baskı davranışları birden fazla suç tipine yakındır. Hangi suçun oluştuğu cezayı, takip usulünü ve zamanaşımını değiştirir. Bu nedenle şikâyet dilekçesinde olayların tarihleri, süresi ve nasıl gerçekleştiği somut olarak anlatılmalıdır.

Tablo: Ev içi baskıda yakın suç tipleri

SuçTipik görünümCeza
Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma (TCK m.109)Kilitleme, alıkoyma, zorla tutma veya zorla çıkarmaBir yıldan beş yıla; cebirle iki yıldan yedi yıla; eşe karşı bir kat artırım
Kötü muamele (TCK m.232/1)Aynı konutta yaşayan kişiye merhamet ve şefkatle bağdaşmayan davranışİki aydan bir yıla kadar hapis
Eziyet (TCK m.96)Süreklilik ve sistematik olarak eziyet çektirmeye yönelik davranışlarİki yıldan beş yıla; eşe karşı üç yıldan sekiz yıla; kadına karşı alt sınır iki yıl altı ay
Tehdit (TCK m.106)Çıkarsa zarar vereceğini söylemekAltı aydan iki yıla; kadına karşı alt sınır dokuz ay
Kasten yaralama (TCK m.86)Çıkmasını engellerken darpEşe karşı nitelikli hâl ve şikâyet aranmaz

Uzun süre ve sistematik olarak sürdürülen eve kapatma, aşağılama ve yalıtma davranışları, olayın koşullarına göre eziyet suçu kapsamında da değerlendirilebilir. Bu suçların farklarını kötü muamele suçu (TCK 232) ve eziyet suçu (TCK 96): yaralamadan ve kötü muameleden farkı yazılarımızda; çıkarsa zarar vermekle korkutma hâlini ise eşim beni tehdit ediyor yazısında anlattık.

Şikâyet, Uzlaştırma ve Etkin Pişmanlık

Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçu şikâyete bağlı değildir. Savcılık olayı kolluk tutanağından, sağlık kuruluşunun bildiriminden veya bir ihbardan öğrendiğinde resen soruşturma başlatır. Bu suç uzlaştırma listesinde de yer almaz; savcılık dosyayı uzlaştırma bürosuna göndermez. Uzlaştırma kapsamındaki bir suç, bu kapsama girmeyen başka bir suçla birlikte aynı mağdura karşı işlenmişse, o suç bakımından da kural olarak uzlaşma hükümleri uygulanmaz (CMK m.253/3). Bu nedenle kilitleme sırasında tehdit veya basit yaralama da yaşandıysa dosya genellikle uzlaştırmaya gitmez.

Tablo: Eve kapatma dosyasında usul

KonuKuralDayanak
ŞikâyetGerekmez; resen soruşturulurTCK m.109
Şikâyetten vazgeçmeDosyayı kapatmazResen soruşturulan suç
UzlaştırmaUygulanmazCMK m.253/1
Birlikte işlenen tehditKapsam dışı suçla birlikte işlendiği için kural olarak uzlaştırma yokCMK m.253/3
Etkin pişmanlıkSoruşturmadan önce, kendiliğinden, zarar vermeden güvenli yerde serbest bırakma hâlinde üçte ikiye kadar indirimTCK m.110
İhbar ve şikâyet yeriCumhuriyet Başsavcılığı veya kollukCMK m.158/1

Etkin pişmanlık hükmü, failin mağduru soruşturma başlamadan önce kendiliğinden ve onun şahsına zarar vermeden güvenli bir yerde serbest bırakmasına bağlıdır. Yargıtay Ceza Genel Kurulu, cebirin suçun işlenmesi için zorunlu olduğu ölçüde ve bununla sınırlı kaldığı sürece indirime engel olmadığını, ancak mağdurun şahsına ayrıca zarar verilmişse etkin pişmanlık şartlarının oluşmayacağını belirtmiştir (YCGK 25.06.2025, E.2022/144, K.2025/289). Kolluğun gelmesiyle kapının açıldığı hâllerde ise fail kendiliğinden serbest bırakmış sayılmaz. Şikâyetten vazgeçmenin sonuçları ve ceza dosyası ile boşanma davasının ilişkisi için aile içi şiddette ceza davası ve boşanma yazımıza bakabilirsiniz.

6284 Sayılı Kanun ile Koruma

Eve kapatılan eş, 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanunun koruma tedbirlerinden yararlanabilir. Kanundaki şiddet tanımı; fiziksel, cinsel, psikolojik veya ekonomik açıdan zarar veren hareketlere yönelik tehdit ve baskıyı ya da özgürlüğün keyfî engellenmesini de içeren her türlü tutum ve davranışı kapsar (m.2/1-d). Eşi evde kilitlemek, özgürlüğün keyfî engellenmesinin en açık örneğidir.

Tablo: Eve kapatılan eş için başlıca tedbirler

TedbirİçerikDayanak
Müşterek konuttan uzaklaştırmaŞiddet uygulayanın konuttan derhâl uzaklaştırılması ve konutun korunan kişiye tahsisi6284 s.K. m.5/1-b
YaklaşmamaKorunan kişinin konutuna, okuluna ve işyerine yaklaşmama6284 s.K. m.5/1-c
Tehdit ve hakaret yasağıŞiddet tehdidi, hakaret, aşağılama içeren söz ve davranışlarda bulunmama6284 s.K. m.5/1-a
İletişim yasağıİletişim araçlarıyla veya sair surette rahatsız etmeme6284 s.K. m.5/1-f
Barınma ve geçici korumaUygun barınma yeri; hayati tehlike varsa geçici koruma6284 s.K. m.3/1-a, ç
Ayrı yerleşim yeriKişi evli ise müşterek yerleşim yerinden ayrı yerleşim yeri belirlenmesi6284 s.K. m.4/1
Kimlik ve adres gizliliğiBilgilerin resmî kayıtlarda gizli tutulması6284 s.K. m.8/6

Tedbir kararı ilk defasında en çok altı ay için verilebilir ve tehlikenin sürmesi hâlinde uzatılabilir (m.8/2). Karara aykırı davranan hakkında hâkim kararıyla üç günden on güne, tekrarında on beş günden otuz güne kadar zorlama hapsi uygulanır; toplam süre altı ayı geçemez (m.13). Başvuru yolunu 6284 koruma kararı nasıl alınır, tedbir ihlalinde izlenecek yolu ise 6284 tedbir kararının ihlali ve zorlama hapsi yazılarımızda anlattık.

Boşanma Davasında Eve Kapatma: TMK 166 ve 162

Eşini eve kapatmak, evlilik birliğinin temelinden sarsılmasına yol açan ağır bir kusurdur. Evlilik birliği, ortak hayatı sürdürmeleri kendilerinden beklenmeyecek derecede temelinden sarsılmış olursa eşlerden her biri boşanma davası açabilir (TMK m.166/1). Hareket özgürlüğü elinden alınan bir eşten ortak hayatı sürdürmesi beklenemez. Bunun yanında eşlerden biri, diğeri tarafından hayatına kast edilmesi, pek kötü veya onur kırıcı davranılması sebebiyle boşanma davası açabilir (TMK m.162/1). Eşi hapsetmek ve eve kapatmak, öğretide ve uygulamada pek kötü davranış örnekleri arasında sayılmaktadır.

Tablo: Eve kapatmanın boşanma davasındaki yeri

DayanakŞartSüre ve not
Genel boşanma sebebi (TMK m.166/1)Olayların ve birliğin temelinden sarsıldığının ispatıKanunda dava açma süresi yok
Pek kötü davranış (TMK m.162/1)Eve kapatmanın ağır bir davranış olarak ispatıÖğrenmeden itibaren altı ay, her hâlde beş yıl (TMK m.162/2)
AffetmeAffeden tarafın özel sebebe dayanan dava hakkı yokturTMK m.162/3; genel sebepte affedilen olay kusur olarak yüklenemez
Hâkimin takdiriHâkim olayların varlığına vicdani kanaat getirmedikçe bunları ispatlanmış sayamazTMK m.184/1

Uygulamada genel ve özel boşanma sebebi çoğu zaman birlikte ileri sürülür; özel sebebin süresi geçmiş veya ağırlık eşiği tartışmalıysa aynı olaylar genel boşanma sebebi içinde değerlendirilebilir. Özel boşanma sebebinin unsurlarını hayata kast, pek kötü veya onur kırıcı davranış (TMK 162) yazısında, koruma kararının kusur ispatındaki yerini ise 6284 koruma kararı boşanma davasında kusur kanıtı olur mu yazısında anlattık.

Evden Ayrılırsam Terk Etmiş Olur muyum?

Eve kapatılan eşlerin en büyük kaygılarından biri, kaçıp ailesinin yanına gittiğinde “evi terk etti” denilmesidir. Kanun bu durumda açık bir güvence verir: Ortak hayatın birlikte sürdürülmesi yüzünden kişiliği, ekonomik güvenliği veya ailenin huzuru ciddi biçimde tehlikeye düştüğü sürece eş, ayrı yaşama hakkına sahiptir (TMK m.197/1). Terk nedeniyle boşanma, eşin ortak hayatı sona erdirmek amacıyla diğerini terk etmesi veya haklı bir sebep olmaksızın ortak konuta dönmemesi hâlinde gündeme gelir; diğer eşi ortak konutu terke zorlayan eş de terk etmiş sayılır (TMK m.164/1).

Tablo: Eve kapatma ve ayrı yaşama

DurumSonuçDayanak
Kilitlendiğiniz için evden ayrıldınızHaklı sebeple ayrılık; terk sayılmazTMK m.197/1
Eşiniz “eve dön” ihtarı çektiHaklı sebebin delilleriyle cevap verilmelidirTMK m.164
Evde kalmak istiyorsunuzEşin konuttan uzaklaştırılması ve konutun tahsisi6284 s.K. m.5/1-b
Ayrı yaşarken geçimHâkimin parasal katkı ve konut önlemleriTMK m.197/2
Boşanma davası açıldıysaBarınma, geçim ve çocuklara ilişkin geçici önlemlerTMK m.169

Evden ayrılırken kimlik belgelerinizi, telefonunuzu, banka kartlarınızı ve çocukların belgelerini almanız ve ayrılış tarihini ve sebebini bir kayda geçirmeniz önemlidir. Ayrı yaşama hakkını ayrı yaşama hakkı (TMK 197), terk ihtarını terk sebebiyle boşanma (TMK 164), evden çıkarılma hâlini ise eşim beni evden attı, ne yapmalıyım yazılarımızda anlattık.

Çocuklar, Nafaka ve Tazminat

Eve kapatma ortamında büyüyen çocuklar da bu şiddetten doğrudan etkilenir. Hâkim, 6284 sayılı Kanuna göre önleyici tedbirlerle birlikte velayet, kayyım, nafaka ve kişisel ilişki konularında da karar verebilir (m.5/3); önceden verilmiş bir kişisel ilişki kararı varsa kişisel ilişkinin refakatçi eşliğinde yapılmasına, sınırlanmasına veya kaldırılmasına hükmedebilir (m.5/1-ç). Şiddet uygulayan aynı zamanda ailenin geçimini sağlıyorsa ve medeni kanuna göre nafakaya hükmedilmemişse, hâkim talep olmasa bile tedbir nafakasına hükmedebilir (m.5/4).

Tablo: Parasal talepler ve çocuklar

TalepŞartDayanak
Manevi tazminatKişilik hakkına saldırı ve karşı tarafın kusuruTMK m.174/2
Maddi tazminatKusursuz veya daha az kusurlu olmak; menfaat kaybıTMK m.174/1
6284 kapsamında tedbir nafakasıŞiddet uygulayanın ailenin geçimini sağlaması; talep aranmaz6284 s.K. m.5/4
Boşanma davasında tedbir nafakası ve geçici velayetDava süresince geçim ve çocukların korunmasıTMK m.169
Yoksulluk nafakasıBoşanmayla yoksulluğa düşmek ve kusurun daha ağır olmamasıTMK m.175
VelayetBelirleyici ölçüt çocuğun üstün yararıdırTMK m.182

Tazminatta Yargıtay uygulamasında tazminat isteyen eşin kusursuz veya diğerinden daha az kusurlu olması aranır. Boşanma davasında istenmeyen tazminat talepleri için ayrı dava, boşanma hükmünün kesinleşmesinden itibaren bir yıl içinde açılmalıdır (TMK m.178). Dava sürerken nafakayı tedbir nafakası, geçici velayeti geçici tedbiren velayet, kusur ve tazminat ilişkisini boşanmada kusur ve manevi tazminat yazılarımızda anlattık.

Nasıl İspatlarım?

Eve kapatma çoğu zaman kapalı kapılar ardında gerçekleştiği için ispatı zor görülür. Ancak kilitli kalan kişinin dış dünyayla kurduğu her temas bir delil izi bırakır. Hukuka aykırı olarak elde edilmiş deliller mahkemece dikkate alınamaz (HMK m.189/2); bu nedenle ispat, sizin hukuka uygun olarak sahip olduğunuz kayıtlara ve resmî tespitlere dayanmalıdır.

Tablo: Eve kapatmanın ispatında kullanılabilecek deliller

DelilNe gösterir?Dikkat
112 çağrısı ve kolluk tutanağıOlayın tarihi, saati ve kapının nasıl açıldığıTutanak örneğini isteyin
Sizin gönderdiğiniz yardım mesajlarıKilitli olduğunuzu anlattığınız anlık kayıtlarMesajları silmeyin
Eşinizin size gönderdiği mesajlar“Kapıyı kilitledim”, “çıkamazsın” gibi ifadelerNumara ve tarih görünür şekilde saklayın
Komşu ve yakın tanıklarSeslenme, kapı çalma, olay sonrası görünümTanığın neyi doğrudan bildiği önemlidir
Sağlık raporlarıDarp veya ruhsal etkilenmeOlaydan sonra gecikmeden başvurun
Ceza dosyasıİfadeler, tespitler ve kararlarBoşanma davasında celbi istenir

Ceza davası ile boşanma davası birbirinden bağımsızdır. Hâkim, kusurun olup olmadığına karar verirken ceza hâkiminin beraat kararıyla bağlı değildir (TBK m.74); Antalya dosyasında olduğu gibi ilk derece mahkemesinin beraat kararı istinafta kaldırılabilir. Boşanma davasında delillerin seçimi ve sunumu için boşanmada hangi deliller kullanılır yazımıza bakabilirsiniz.

Adım Adım Yol Haritası

  1. Kilitliyseniz 112’yi arayın. Kolluk kapının açılmasını sağlar, olayı tutanağa geçirir ve gerekirse uzaklaştırma tedbirini hemen alır (6284 s.K. m.5/2).
  2. Olayı kayda geçirin. Saatleri, yaşananları ve tanıkları not edin; yardım mesajlarınızı saklayın.
  3. Koruma kararı isteyin. Konuttan uzaklaştırma, yaklaşmama, tehdit ve iletişim yasağı talep edin; delil aranmaz ve harç alınmaz (6284 s.K. m.5/1, m.8/3, m.20/1).
  4. Gerekirse barınma isteyin. Mülki amirden barınma yeri ve hayati tehlike varsa geçici koruma talep edin (6284 s.K. m.3/1).
  5. Suç duyurusunda bulunun. Suç resen soruşturulur; ifadenizde olayın süresini ve nasıl gerçekleştiğini ayrıntılı anlatın.
  6. Belgelerinizi güvenceye alın. Kimlik, pasaport, banka kartı ve çocukların belgelerini yanınızda tutun.
  7. Ayrı yaşama hakkınızı kullanın. Evden ayrılmanız haklı sebebe dayanır (TMK m.197/1); ayrılış sebebini belgeleyin.
  8. Boşanma davasını hazırlayın. Olayları sıra numarasıyla ve delilleriyle yazın; TMK m.162 için altı aylık süreyi kaçırmayın.
  9. Çocuklar ve geçim için geçici önlem isteyin. Tedbir nafakası, geçici velayet ve kişisel ilişkinin düzenlenmesini talep edin (TMK m.169; 6284 s.K. m.5/3-4).

Kontrolün hakaret ve tehditle birlikte sürdüğü durumlarda eşim bana hakaret ediyor ve eşim beni tehdit ediyor yazılarımızdaki adımlar da birlikte uygulanmalıdır.

Sık Yapılan Hatalar

  1. “Evli olduğumuz için suç değildir” sanmak. Suçun eşe karşı işlenmesi cezayı artıran nitelikli hâldir (TCK m.109/3-e).
  2. Olayı “aile içi mesele” diye bildirmemek. Suç resen soruşturulur ve koruma tedbirleri hemen alınabilir.
  3. Kolluk tutanağı istememek. Kapı açıldıktan sonra tutanak düzenlenmezse olayın ispatı zorlaşır.
  4. Barışma sonrası şikâyetin geri alınacağını sanmak. Resen soruşturulan suçta vazgeçme dosyayı kapatmaz.
  5. “Evi terk edersem hakkımı kaybederim” korkusu. Kişiliği ciddi tehlikeye düşen eş ayrı yaşamakta haklıdır (TMK m.197/1).
  6. Belgeleri evde bırakmak. Kimlik ve banka kartları, ayrıldıktan sonra yeni bir kontrol aracına dönüşebilir.
  7. TMK m.162 süresini kaçırmak. Pek kötü davranışa dayanan dava hakkı öğrenmeden itibaren altı ay, her hâlde beş yıl içinde kullanılmalıdır.
  8. Diğer kontrol davranışlarını anlatmamak. Telefonun, paranın ve aile ilişkilerinin kontrolü kusur değerlendirmesini güçlendirir.

İlgili rehber: Eve kapatma dinî veya yaşam tarzı dayatmasının bir aracı olarak kullanılıyorsa TCK 115/3 ve boşanmada kusur için Eşim Dinî Baskı ve Yaşam Tarzı Dayatması Yapıyor: Boşanma Sebebi mi? yazımıza bakın.

Sıkça Sorulan Sorular

Eşimin beni evde kilitlemesi suç mu?

Evet. Bir kimseyi hukuka aykırı olarak bir yere gitmek veya bir yerde kalmak hürriyetinden yoksun bırakan kişiye bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası verilir (TCK m.109/1). Suçun eşe ya da boşandığı eşe karşı işlenmesi hâlinde ceza bir kat artırılır (TCK m.109/3-e).

Sadece birkaç saat kilitli kaldım; yine de suç olur mu?

Kanunda suçun oluşması için asgari bir süre öngörülmemiştir. Kısıtlamanın süresi ve yoğunluğu, failin kastı ve olayın koşullarıyla birlikte değerlendirilir. Basına yansıyan Antalya dosyasında, sabah kapıyı kilitleyerek eşinin çıkmasını engelleyen erkeğe verilen üç yıl hapis cezası onanmıştır.

Zorla içeri sokup kapıyı kilitlediyse ceza artar mı?

Evet. Fiil cebir, tehdit veya hile kullanılarak işlenirse ceza iki yıldan yedi yıla kadar hapistir (TCK m.109/2); eşe karşı işlendiğinde bu ceza da bir kat artırılır.

Beni zorla evden çıkarıp kapıyı kilitledi; bu da hürriyetten yoksun kılma mı?

Basına yansıyan bir kararda Yargıtay 8. Ceza Dairesi, eşini zorla evden çıkarıp kapıyı kilitleyerek içeri girmesini engelleyen erkeğin eylemini eşe karşı ve cebirle işlenen hürriyetten yoksun kılma olarak değerlendirmiştir. Eş evde yokken kilidin değiştirildiği başka bir olayda ise kötü muamele suçu kabul edilmiştir (Y18CD 21.01.2020, E.2019/9640, K.2020/1752).

Şikâyet etmem gerekir mi?

Hayır. Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçu şikâyete bağlı değildir; savcılık olayı öğrendiği anda resen soruşturur. Şikâyetten vazgeçmek dosyayı kapatmaz.

Bu dosya uzlaştırmaya gider mi?

Hayır. Suç uzlaştırma listesinde yer almaz. Kilitleme sırasında uzlaştırma kapsamındaki bir suç da işlenmişse, kapsam dışı suçla birlikte aynı mağdura karşı işlendiği için o suç bakımından da kural olarak uzlaşma hükümleri uygulanmaz (CMK m.253/3).

Eşim kapıyı kendisi açarsa ceza almaz mı?

Fail, soruşturmaya başlanmadan önce, kendiliğinden, mağdurun şahsına zarar vermeksizin onu güvenli bir yerde serbest bırakırsa cezası üçte ikisine kadar indirilebilir (TCK m.110). Bu bir ceza indirimidir; suçu ortadan kaldırmaz. Mağdura ayrıca zarar verilmişse indirim uygulanmaz (YCGK 25.06.2025, E.2022/144, K.2025/289).

Kolluk eşimi evden çıkarabilir mi?

Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde kolluk amiri; tehdit ve hakaret yasağı, müşterek konuttan uzaklaştırma, yaklaşmama ve yakınlara yaklaşmama tedbirlerini alabilir. Hâkim yirmi dört saat içinde onaylamazsa tedbir kendiliğinden kalkar (6284 s.K. m.5/2).

Gidecek yerim yok, ne yapabilirim?

Mülki amir, korunan kişiye ve varsa çocuklarına uygun barınma yeri sağlanmasına ve hayati tehlike varsa geçici koruma altına alınmasına karar verebilir (6284 s.K. m.3/1-a, ç). Ayrıca eşinizin konuttan uzaklaştırılmasını ve konutun size tahsis edilmesini isteyebilirsiniz (m.5/1-b).

Ailemle görüşmeme izin vermiyor, bu suç mu?

Tek başına suç oluşturmayabilir; ancak 6284 sayılı Kanundaki şiddet tanımı özgürlüğün keyfî engellenmesini de kapsar (m.2/1-d) ve boşanma davasında kusur olarak değerlendirilir. Dışarı çıkmanız fiilen engelleniyorsa hürriyetten yoksun kılma gündeme gelir.

İşe gitmemi engelliyor; ne yapabilirim?

Cebir veya tehdit kullanarak ya da hukuka aykırı başka bir davranışla bir kimsenin iş ve çalışma hürriyetini ihlal eden kişi, mağdurun şikâyeti üzerine altı aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezası ile cezalandırılır (TCK m.117/1). Bu davranış ayrıca ekonomik şiddet ve boşanmada kusurdur.

Eve kapatılmak boşanma sebebi mi?

Evet. Evlilik birliğini temelinden sarsan ağır bir kusurdur (TMK m.166/1) ve olayın ağırlığına göre pek kötü davranış olarak özel boşanma sebebi de oluşturabilir (TMK m.162). Özel sebebe dayanan dava hakkı öğrenmeden itibaren altı ay, her hâlde beş yıl içinde kullanılmalıdır.

Evden kaçıp ailemin yanına gittim; terk etmiş sayılır mıyım?

Hayır. Ortak hayatın birlikte sürdürülmesi yüzünden kişiliği ciddi biçimde tehlikeye düşen eş ayrı yaşama hakkına sahiptir (TMK m.197/1). Ayrılmanın sebebini gösteren delilleri saklamanız önemlidir.

Eşimi affettim, sonra yine kilitledi; eski olaylar ne olur?

Affeden tarafın özel sebebe dayanan dava hakkı yoktur (TMK m.162/3); genel sebepte de affedilen olaylar kural olarak kusur olarak yüklenemez. Ancak aftan sonraki yeni olaylar ayrıca ileri sürülebilir ve ceza soruşturması resen yürür.

Tazminat isteyebilir miyim?

Kişilik hakkı saldırıya uğrayan taraf kusurlu taraftan manevi tazminat (TMK m.174/2), menfaati zedelenen kusursuz veya daha az kusurlu taraf maddi tazminat isteyebilir (TMK m.174/1). Boşanma davasında istenmeyen talepler için ayrı dava bir yıllık süreye tabidir (TMK m.178).

Erkek de eve kapatılırsa korunur mu?

Evet. Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçu mağdurun cinsiyetine bakmaz ve suçun eşe karşı işlenmesi her iki eş için de nitelikli hâldir. 6284 sayılı Kanun da kadınların yanında çocukları ve aile bireylerini korur (m.1).

Bu yazının kaynakları. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.29, 86, 96, 106, 109, 110, 117, 232; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.158, 253; 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun m.1, 2, 3, 4, 5, 8, 13, 20; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.162, 164, 166, 169, 174, 175, 178, 182, 184, 197; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.74; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.189; 7406 sayılı Kanun (RG 27.05.2022, sayı 31848); Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 25.06.2025 tarihli, E.2022/144, K.2025/289 sayılı kararı; Yargıtay 18. Ceza Dairesinin 21.01.2020 tarihli, E.2019/9640, K.2020/1752 sayılı kararı; basına yansıyan kararlar: AA kaynaklı haberler (26-27.07.2025), Başka Gazete (22.05.2025), Türkiye Gazetesi (Kayseri 8. Aile Mahkemesi).

Özgürlüğünüz ve güvenliğiniz için hemen harekete geçelim

Koruma kararı, suç duyurusu, ayrı yaşama ve boşanma davasını doğru sırayla birlikte planlayalım. Hukukçular Evi Ankara: 0554 648 37 15. Acil durumda önce 112’yi arayın.

📞 0554 648 37 15💬 WhatsApp

Aile içi şiddet ve boşanma sebepleri kümesindeki diğer rehberler:

Aile ve Boşanma Hukuku Rehberi  ·  Şiddet ve koruma kararı  ·  Eşin tehdidi  ·  Eşin hakareti  ·  GPS ile takip  ·  Ekonomik şiddet

Bu konuda hukuki destek almak için

📞 Ara: +905546483715💬 WhatsApp’tan yaz

Post by Av. Fatma Öztürk