Yargıtay Kararlarında Nafaka Miktarının Belirlenmesi Örnekleri (2026) — TMK 175, 182, 330 ve Tutarlar

Türk hukukunda nafakanın kanunda belirlenmiş bir tutarı, yüzdesi veya tavanı yoktur. Yoksulluk nafakası yükümlünün “malî gücü oranında” (TMK m.175/1), iştirak nafakası çocuğun ihtiyaçları ile ana ve babanın hayat koşulları ve ödeme güçlerine göre (TMK m.330/1), tedbir nafakası ise eşlerin birliğin giderlerine güçleri oranında katılması ilkesine göre (TMK m.169, 186/3) belirlenir; hâkim hukuka ve hakkaniyete göre karar verir (TMK m.4). İncelediğimiz yaklaşık 60 kararda Yargıtay kendisi bir rakam belirlememekte, alt mahkemenin takdirini “az”, “çok” veya “uygun” bularak denetlemektedir. Örneğin 2024 tarihli kararlarda aylık 750 TL yoksulluk nafakası ve 450 TL iştirak nafakası az bulunmuş, bölge adliye mahkemesinin 700 TL’si onanmış, kısa bir evlilikte 105.000 TL toptan nafaka ise çok sayılmıştır. Miktarda tarafların sosyal ve ekonomik durumları, nafakanın niteliği, günün ekonomik koşulları, çocuğun yaşı ve eğitimi ile paranın alım gücü belirleyicidir; asgari ücret düzeyindeki gelir nafakaya engel değildir ama tutarı etkiler. Gelecek yıllar için artış yalnız istem hâlinde ve kararlarda ÜFE esas alınarak belirlenmektedir.

İçindekiler

• Kanuni çerçeve: TMK 4, 169, 175, 176, 182, 330 ve 331
• Yargıtay miktarı hangi ölçütlerle değerlendiriyor?
• Tedbir nafakasında tutar örnekleri
• Yoksulluk nafakasında az bulunan tutarlar
• Fazla veya hakkaniyete uygun bulunan tutarlar
• Nafaka isteyenin geliri: asgari ücret, düzenli gelir, emekli aylığı
• İştirak nafakasında tutar örnekleri
• Ödeyecek tarafın malî gücü: işsizlik, öğrencilik, yeni evlilik
• Artırım davalarında miktar: ÜFE, TÜFE ve hakkaniyet
• Gelecek yıllar için artış hükmü
• Yıllara göre tutar tablosu
• Yargıtay tutarı nasıl denetliyor?
• Usul: talep, başlangıç tarihi, kesinleşme ve icra
• Adım adım yol haritası
• Sık yapılan hatalar
• Sıkça sorulan sorular

Kanuni Çerçeve: TMK 4, 169, 175, 176, 182, 330 ve 331

Kanun hiçbir nafaka türü için sabit bir tutar, oran veya tavan belirlememiştir. Yoksulluk nafakası yükümlünün “malî gücü oranında” istenir (TMK m.175/1); iştirak nafakasında velayeti almayan eş çocuğun bakım ve eğitim giderlerine “gücü oranında” katılır (TMK m.182/3) ve miktar çocuğun ihtiyaçları, ana ve babanın hayat koşulları ve ödeme güçlerine göre belirlenir, çocuğun gelirleri de göz önünde tutulur (TMK m.330/1). Tedbir nafakasında ise hâkim, dava süresince eşlerin geçimine ve çocukların bakımına ilişkin geçici önlemleri kendiliğinden alır (TMK m.169). Bu ölçütlerin hepsi hâkime takdir yetkisi tanır; hâkim bu yetkiyi hukuka ve hakkaniyete göre kullanır (TMK m.4).

Bu nedenle nafaka miktarı her dosyada iki terazinin dengesiyle belirlenir: bir yanda nafaka isteyenin (veya çocuğun) ihtiyacı, öbür yanda ödeyecek olanın gücü. Yargıtay da kararlarında tek bir rakamı doğru kabul etmemekte, alt mahkemenin bu dengeyi kurup kurmadığını denetlemektedir. Nafaka türlerinin genel anlatımı için nafaka hukuku rehberimize, mahkemenin hesap yöntemi için nafaka nasıl hesaplanır yazımıza bakabilirsiniz.

Yargıtay Miktarı Hangi Ölçütlerle Değerlendiriyor?

2. Hukuk Dairesinin nafaka miktarına ilişkin kararlarında tekrar eden formül, tutarın tek bir ölçüte değil birden çok olgunun birlikte değerlendirilmesine dayandığını göstermektedir: “Tarafların gerçekleşen sosyal ve ekonomik durumlarına, nafakanın niteliğine, günün ekonomik koşullarına göre” ve TMK m.4’teki hakkaniyet ilkesi gözetilerek uygun bir nafaka belirlenir (Y2HD 23.09.2025, E.2025/6986, K.2025/7692). Mahkemenin hesap yöntemi için nafaka nasıl hesaplanır yazımıza bakabilirsiniz.

Bu ölçütler, aynı tutarın bir dosyada az, başka bir dosyada fazla bulunabilmesinin nedenidir. Örneğin Hukuk Genel Kurulu, annenin yüksek mimar, babanın doktor olduğu ve babanın maaşı dışında taşınmaz, araç ve ek gelirinin bulunduğu bir dosyada her çocuk için 3.000 TL iştirak nafakasını uygun bulurken (2020/95 E., 2022/1550 K.), geliri 680 TL olan ve yeniden evlenmiş bir babaya 395 TL’lik artırımı orantısız derecede yüksek saymıştır (2013/1557 E., 2015/2021 K.).

Bizim değerlendirmemize göre nafaka dosyasında miktarı belirleyen asıl unsur, iki tarafın gelir ve giderlerinin belgeyle ortaya konmasıdır. Kararlarda Yargıtay rakamın kendisini değil, alt mahkemenin bu iki terazinin dengesini kurup kurmadığını denetlemektedir.

Tedbir Nafakasında Tutar Örnekleri

Tedbir nafakası, boşanma davası sürerken eşin ve çocukların geçimi için hâkimin kendiliğinden aldığı geçici bir önlemdir (TMK m.169). Kusur aranmaz; eşler birliğin giderlerine güçleri oranında katıldığından (TMK m.186/3) iki tarafın gelirleri karşılaştırılır. Tedbir nafakasının şartları için tedbir nafakası yazımıza bakabilirsiniz.

Kararlarda öne çıkan ilke, iki tarafın da gelirinin bulunmasının tedbir nafakasına engel olmadığıdır: Hukuk Genel Kurulu “Yine, her iki tarafın da gelirinin bulunması tedbir nafakası verilmesini engelleyici bir hâl değildir.” demiştir (2017/2-1578 E., 2018/791 K.). Buna karşılık eşlerin ekonomik güçleri birbirine yakınsa tedbir nafakası verilmeyebileceği de belirtilmiştir (2017/2-1579 E., 2018/673 K.).

Gelir farkının etkisi miktardadır: Hukuk Genel Kurulu, kadının erkekten daha fazla kazandığı bir dosyada bu durumun tedbir nafakasını engellemediğini, “ancak diğer eşin birlik giderlerine katılmadaki oranını belirlemede bir ölçü” olabileceğini kabul etmiştir (2019/2-107 E., 2022/318 K.). Başlangıç tarihi için tedbir nafakasının başlangıç tarihi yazımıza bakabilirsiniz.

Yoksulluk Nafakasında Az Bulunan Tutarlar

Yoksulluk nafakası, boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek ve kusuru daha ağır olmayan eşe, diğer tarafın “malî gücü oranında” bağlanır (TMK m.175/1). Güncel 2. Hukuk Dairesi kararlarında Yargıtay, gerekçesinde çoğunlukla bir rakam yazmamakta; “takdir edilen yoksulluk nafakası azdır” diyerek bozmaktadır. Şartlar için yoksulluk nafakası (TMK m.175) yazımıza bakabilirsiniz.

İncelediğimiz kararlarda tutarlar çoğunlukla ilk derece veya bölge adliye mahkemesi hükmünün özetinde yer almaktadır. Örneğin 2024 tarihli bir dosyada kadın aylık 1.000 TL istemiş, ilk derece mahkemesi 500 TL’ye, bölge adliye mahkemesi ise azlık gerekçesiyle 750 TL’ye hükmetmiş; Yargıtay 750 TL’yi de az bularak bozmuştur (2023/3833 E., 2024/400 K.).

Ankara Barosu Dergisinde yayımlanan bir makalede (2025/4), 2. Hukuk Dairesinin 2025 yılının Mart ve Nisan aylarında verdiği yedi kararda yerel mahkemenin takdir ettiği yoksulluk nafakasının günün ekonomik koşullarına göre az olduğu gerekçesiyle bozulduğu aktarılmaktadır; bu kararlarda tutar belirtilmemiştir. Bu kararların metinlerini görmediğimizden tabloya yalnız birini, “makalede aktarılan” notuyla aldık. Bizim değerlendirmemize göre bu yoğunluk, yüksek enflasyon döneminde düşük takdir edilen nafakaların Yargıtay denetiminde sıklıkla bozulduğunu göstermektedir.

Fazla veya Hakkaniyete Uygun Bulunan Tutarlar

Yargıtay yalnızca düşük nafakayı değil, yükümlünün gücünü aşan veya evlilik süresiyle orantısız nafakayı da bozmaktadır. Kararlarda bu durum “takdir edilen yoksulluk nafakası çoktur” veya “hakkaniyet ilkesine uygun bulunmamıştır” ifadeleriyle anlatılmaktadır. Toptan ödemenin şartları için toptan nafaka ödemesi yazımıza bakabilirsiniz.

Dikkat çeken bir dosyada kısa süren bir evlilikte önce aylık 700 TL yoksulluk nafakasına hükmedilmiş, bozmadan sonra ise 105.000 TL toptan nafaka verilmiştir. 2. Hukuk Dairesi bu tutarın “çok olup” evlilik süresine göre “açıkça orantısız olup, hakkaniyete aykırıdır” sonucuna varmıştır (2024/7639 E., 2024/7375 K.). Kararın yayımlandığı sayfada evlilik süresi 14 ay olarak belirtilmiştir.

Aynı dosyanın iki kez Hukuk Genel Kuruluna gelmesi de öğreticidir: 500 TL yoksulluk nafakası önce direnme yoluyla onanmış (2013/1232 E., 2014/712 K.), ardından karar düzeltme incelemesinde bu onama kaldırılarak nafakanın çok olduğu kabul edilmiştir (2015/46 E., 2015/1158 K.). Bizim değerlendirmemize göre bu örnek, sınırdaki tutarlarda sonucun değerlendirmeye göre değişebildiğini göstermektedir.

Nafaka İsteyenin Geliri: Asgari Ücret, Düzenli Gelir, Emekli Aylığı

Nafaka isteyen eşin bir geliri bulunması, nafakayı kendiliğinden ortadan kaldırmaz; ancak miktarı etkiler. Hukuk Genel Kurulu, asgari ücret düzeyindeki gelirin yoksulluk nafakasına engel olmadığını, fakat bu durumun “nafaka miktarının tespitinde esas alınacağını” belirtmiştir (2017/2-1584 E., 2018/503 K.). Ayrıntılar için çalışan eş yoksulluk nafakası alabilir mi yazımıza bakabilirsiniz.

Aynı çizgide bir dosyada Özel Daire, asgari ücretle çalışmayı “yoksulluk durumunu ortadan kaldıran değil, nafaka miktarını etkileyen bir olgu” olarak nitelemiş ve Hukuk Genel Kurulu nafakanın kaldırılması isteminin indirilmesi istemini de kapsadığını kabul etmiştir (2014/692 E., 2016/125 K.). Buna karşılık nafaka alacaklısının yoksulluktan kurtaracak düzeyde sürekli ve düzenli bir gelire kavuştuğu dosyalarda nafakanın kaldırılması da kabul görmüştür.

Bizim değerlendirmemize göre bu kararlar üç kademeli bir tablo çizmektedir: Gelir yoksa nafaka ihtiyaca ve yükümlünün gücüne göre belirlenir; gelir asgari ücret düzeyindeyse nafaka kalır ama tutarı buna göre ayarlanır; gelir alacaklıyı yoksulluktan kurtaracak düzeye ulaşmışsa nafakanın kaldırılması gündeme gelir. Kaldırma için nafakanın kaldırılması yazımıza bakabilirsiniz.

İştirak Nafakasında Tutar Örnekleri

Velayeti almayan eş, çocuğun bakım ve eğitim giderlerine “gücü oranında” katılır (TMK m.182/3); miktar çocuğun ihtiyaçları, ana ve babanın hayat koşulları ve ödeme güçlerine göre belirlenir, çocuğun gelirleri de gözetilir (TMK m.330/1). Kapsam için iştirak nafakası neleri kapsar yazımıza bakabilirsiniz.

Kararlarda velayet sahibi ebeveynin geliri de hesaba katılmaktadır. Bir dosyada 2. Hukuk Dairesi, “davacı annenin asgari ücretle çalışması dikkate alındığında, ortak çocuk Tuba’nın ihtiyaçlarına özellikle eğitim masraflarına nazaran” bölge adliye mahkemesinin takdir ettiği aylık 4.000 TL’yi az bulmuştur (2020/3117 E., 2020/4132 K.). Aynı dosya daha sonra Hukuk Genel Kuruluna gelmiş, direnme kararına karşı temyiz ise kesinlik sınırı nedeniyle incelenmemiştir (2022/2-32 E., 2022/405 K.).

Ödeme gücü sınırı çocuk nafakasında da geçerlidir: Hukuk Genel Kurulu, velayetin babaya verildiği bir dosyada, kendisi yoksulluk sınırında bulunan ve yoksulluk nafakası alan asgari ücretli annenin iştirak nafakasıyla yükümlü tutulamayacağını kabul etmiştir (2019/117 E., 2019/1153 K.; oy çokluğu). Kararın karşı oyunda ise annenin de ödeme gücü oranında katkıda bulunması gerektiği savunulmuştur. Hesap için iştirak nafakası hesaplama aracımıza bakabilirsiniz.

Ödeyecek Tarafın Malî Gücü: İşsizlik, Cezaevi, Yeni Evlilik

Nafaka, ödeyecek tarafın gücüyle sınırlıdır; ancak gücün geçici olarak azalması yükümlülüğü kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Hukuk Genel Kurulu, işsiz kalan erkek bakımından bu durumun tedbir nafakasının kaldırılmasını gerektirmediğini, “ancak daha önce takdir edilen nafakanın indirilmesi için bir gerekçe olabilir” olduğunu belirtmiştir (2017/2-1891 E., 2018/1577 K.). Ayrıntılar için nafaka ödeyen eş işsiz kalırsa yazımıza bakabilirsiniz.

Benzer şekilde cezaevinde bulunmak da yükümlülüğü kaldırmamaktadır: Hukuk Genel Kurulu, düzenli geliri ve malvarlığı bulunmayan hükümlü erkek için “ceza evinde hükümlü veya tutuklu olmanın yoksulluk nafakası ödeme yükümlülüğünü ortadan kaldırmayacağı” sonucuna varmış, miktar incelemesi için dosyayı Daireye göndermiştir (2020/2-28 E., 2022/1392 K.).

Gelirini gizleyen veya kasten işten ayrılan yükümlüye ilişkin, künyesini bir karar sayfasında görebildiğimiz bir Yargıtay kararına bu çalışmada ulaşamadık. Bir artırım dosyasında babanın gelirinin tanık beyanıyla asgari ücretin üç katı olarak belirlendiği görülmektedir (YHGK 2013/3-1539 E., 2015/1007 K.). Bizim değerlendirmemize göre gelirin gizlendiği dosyalarda tanık, yaşam düzeyi ve malvarlığı kayıtları belirleyicidir; konunun ayrıntısı için kasıtlı işsizlik yazımıza bakabilirsiniz.

Artırım Davalarında Miktar: ÜFE, TÜFE ve Hakkaniyet

Kesinleşmiş nafaka, tarafların malî durumlarının değişmesi veya hakkaniyetin gerektirmesi hâlinde artırılabilir (TMK m.176/4); çocuk nafakasında durumun değişmesi hâlinde hâkim nafakayı yeniden belirler (TMK m.331). Kararlarda artırımın alt sınırı olarak enflasyon oranı, üst sınırı olarak da yükümlünün gücü ve hakkaniyet görülmektedir. Dava yolu için nafaka artırım davası rehberimize bakabilirsiniz.

Olağanüstü bir değişiklik ileri sürülmeyen dosyalarda Özel Daire, nafakanın “TÜİK’in yayınladığı ÜFE oranında artırılması suretiyle dengenin yeniden sağlanması” gerektiğini belirtmiş, Hukuk Genel Kurulu da bu bozmaya uyulmasını kabul etmiştir (2014/3-783 E., 2016/309 K.). Buna karşılık uzun süre artırılmamış nafakalarda yalnız ÜFE oranında artış yetersiz bulunmuş ve hakkaniyete göre artırım istenmiştir (Y3HD 2016/22622 E., 2017/9770 K.).

Bizim değerlendirmemize göre bu iki çizgi birbirini tamamlar: Taraflarda ciddi bir değişiklik yoksa ölçü endekstir; çocuğun büyümesi, okula başlaması veya yükümlünün gelirinin belirgin artması gibi değişikliklerde ise hâkim hakkaniyete göre endeksin üzerinde artırım yapabilir. Hesap için nafaka artırım hesaplama aracımıza bakabilirsiniz.

Gelecek Yıllar İçin Artış Hükmü

Hâkim, istem hâlinde nafakanın gelecek yıllarda ne miktarda ödeneceğini tarafların sosyal ve ekonomik durumlarına göre belirleyebilir (TMK m.176/5; çocuk nafakası için m.182/4 ve 330/3). Bu hüküm her yıl yeni bir artırım davası açma yükünü azaltır; ancak “istem hâlinde” ifadesi nedeniyle dilekçede ayrıca istenmelidir. Protokole konacak artış kaydı için nafakaya otomatik artış klozu yazımıza bakabilirsiniz.

Güncel kararlarda yıllık artışın başlangıcı da düzeltilmektedir. 2. Hukuk Dairesi, ilk derece karar tarihinden itibaren işletilen ÜFE artışını doğru bulmamış, artışın “boşanma hükmünün kesinleştiği yılı takip eden yıldan başlanarak” uygulanmasına karar vermiştir (2025/10820 E., 2026/5696 K.). Başka bir kararda da artışın kesinleşmeden bir yıl sonra başlayacağı belirtilmiştir (2024/190 E., 2024/8122 K.).

Talep edilmeden kurulan artış hükmünün bozulduğu bir 2. Hukuk Dairesi kararı (E.2007/16729, K.2008/16672) bir yüksek lisans tezinde aktarılmaktadır; karar metnini görmedik. Bizim değerlendirmemize göre bu kural, kanundaki “istem hâlinde” ifadesi ve hâkimin taleple bağlılığı (HMK m.26) ile de uyumludur.

Yıllara Göre Tutar Tablosu

Aşağıdaki tablo, incelediğimiz ve tutarı belli kararları tarih sırasıyla bir araya getirmektedir. Tutarlar kararın verildiği yılın parasıdır; günümüz değerine çevrilmemiştir. 2006 tarihli kararlardaki tutarlar eski Türk lirası veya YTL cinsindendir. Bu tablo bir tarife değil, Yargıtay’ın aynı yıllarda hangi düzeydeki tutarları az, çok veya uygun bulduğunu gösteren bir örnek listesidir.

Bizim değerlendirmemize göre tablodan çıkan en açık sonuç, 2020 sonrasında aylık 250-750 TL düzeyindeki nafakaların çoğunlukla az bulunduğu (bir dosyada bölge adliyenin 700 TL’si ise uygun sayılmıştır), buna karşılık kısa evlilikteki yüksek toptan nafakanın çok sayıldığıdır. Manevi tazminattaki benzer tablo için manevi tazminat tutarları yazımıza bakabilirsiniz.

Yargıtay Tutarı Nasıl Denetliyor?

Kararlarda Yargıtay’ın nafaka tutarını üç biçimde denetlediği görülmektedir: Tutar az veya çok ise bozmakta, uygunsa onamakta, hesap veya usul hatası ise yeniden yargılama gerektirmiyorsa kararı düzelterek onamaktadır. Düzelterek onamanın dayanağı HMK m.370/2’dir; 2. Hukuk Dairesi talebi aşan bir nafakayı bu hükme dayanarak talep edilen tutara indirmiştir (2024/190 E., 2024/8122 K.). Kanun yolları için tedbir nafakasına itiraz yazımıza bakabilirsiniz.

Yargıtay’ın nafaka miktarını kendisi belirleyemeyeceğini açıkça söyleyen bir karar cümlesine bu çalışmada ulaşamadık. Bizim değerlendirmemize göre incelediğimiz kararlarda görülen düzen şudur: Miktar takdirindeki hata (az veya çok) her seferinde bozmayla sonuçlanmış, talep aşımı, endeks türü ve artış başlangıcı gibi hesapla düzeltilebilen hatalar ise düzelterek onamayla giderilmiştir. 2006 tarihli bir eski dönem kararında ise 3. Hukuk Dairesinin fazla bulduğu artırımı doğrudan 410 YTL olarak düzelttiği bir makalede aktarılmaktadır.

Direnme kararları ayrıca önemlidir: Alt mahkeme Dairenin “az” veya “çok” görüşüne uymazsa dosya Hukuk Genel Kuruluna gider ve Kurul, Dairenin görüşünü benimsemeyebilir. Örneğin her çocuk için 3.000 TL iştirak nafakasında Dairenin “çoktur” görüşü Kurul çoğunluğunca benimsenmemiş, direnme onanmıştır (2020/95 E., 2022/1550 K.).

Usul: Talep, Başlangıç Tarihi, Kesinleşme ve İcra

Miktar kadar usul kuralları da sonucu belirler. Hâkim talep sonucuyla bağlıdır (HMK m.26); bu nedenle istenmeyen bir kalem nafakaya eklenemez, talepten fazlasına da hükmedilemez. Ödenmeyen nafaka için nafaka ödememe ve tazyik hapsi yazımıza bakabilirsiniz.

Kesinlik sınırı da sonucu etkiler: Bir iştirak nafakası artırım dosyasında reddedilen yıllık tutar kesinlik sınırının altında kaldığından direnme kararına karşı temyiz incelenmemiştir (YHGK E.2022/2-32, K.2022/405; kararın yayımlandığı sayfadaki tarih künyeyle uyumsuz olduğundan tarih vermedik). Bizim değerlendirmemize göre nafaka davalarında talep miktarının, ileride kanun yoluna başvurma imkânını da etkileyebileceği göz önünde tutulmalıdır.

Adım Adım Yol Haritası

1. Nafaka türünü doğru seçin. Dava süresince tedbir nafakası (TMK m.169), boşanmadan sonra kendiniz için yoksulluk nafakası (TMK m.175), çocuk için iştirak nafakası (TMK m.182/3) istenir; her biri ayrı taleptir ve ayrı ayrı yazılmalıdır.
2. Kendi giderlerinizi belgeleyin. Kira, faturalar, ulaşım, sağlık ve çocuğun okul giderleri gibi düzenli harcamaları belgeleriyle sunun; ihtiyaç belgelenmezse tutar düşük takdir edilebilir.
3. Karşı tarafın gerçek gelirini ortaya koyun. Maaş bordrosu yanında kira geliri, şirket payı, araç ve taşınmazlar da malî gücü gösterir. Mahkemeden SGK, banka ve tapu kayıtlarının celbini ve sosyal ve ekonomik durum araştırması yapılmasını isteyin.
4. Talep miktarını gerekçelendirin. Hâkim talepten fazlasına karar veremez (HMK m.26). Bizim değerlendirmemize göre talep, ihtiyaç ile karşı tarafın gücü arasındaki farkı gösteren bir hesapla desteklenmelidir.
5. Yıllık artışı ayrıca isteyin. Gelecek yıllar için artış ancak istem hâlinde belirlenebilir (TMK m.176/5, 182/4, 330/3); dilekçede ÜFE veya TÜFE oranında artış açıkça yazılmalıdır.
6. Tanık ve belgeleri miktarla ilişkilendirin. Tarafların yaşam düzeyini, evlilik süresince alışılmış harcamaları ve çocuğun düzenini anlatan tanıklar miktarın takdirinde etkilidir.
7. Kararı denetleyin. Tutar az veya fazla takdir edilmişse istinaf ve temyiz dilekçesinde bunu tarafların gelirleriyle karşılaştırarak gösterin; Yargıtay tutarı kendisi belirlemez, takdiri bozar.
8. Şartlar değişirse dava açın. Kesinleşmiş nafaka, tarafların malî durumu değişirse artırılabilir veya azaltılabilir (TMK m.176/4, 331). Ayrıntılar için nafaka artırım davası rehberimize bakabilirsiniz.

Sık Yapılan Hatalar

1. Başka dosyadaki rakamı tarife sanmak. Her tutar kendi yılının ve tarafların gelirlerinin ürünüdür.
2. Nafakanın gelirin belli bir yüzdesi olduğunu düşünmek. Kanunda yüzde veya oran yoktur; “malî gücü oranında” ve “gücü oranında” ifadeleri bir yüzde değil, bir ölçüdür.
3. Asgari ücretle çalışanın nafaka alamayacağını sanmak. Asgari ücret düzeyindeki gelir tek başına yoksulluk nafakasına engel sayılmamaktadır; ancak miktarın belirlenmesinde dikkate alınır.
4. Yıllık artışı istemeyi unutmak. Artış talep edilmezse her yıl yeni bir artırım davası gerekebilir.
5. Gelirini gizlemenin işe yarayacağını düşünmek. Mahkeme beyanla yetinmez; kayıtlar ve yaşam düzeyi araştırılır.
6. İşten ayrılınca nafakanın kendiliğinden azalacağını düşünmek. Kesinleşmiş nafaka ancak mahkeme kararıyla azaltılır; o zamana kadar ödenmeyen nafaka birikir ve icra takibine konu olur.
7. Tedbir nafakasının kusura bağlı olduğunu sanmak. Tedbir nafakasında kusur aranmaz; tarafların gelirleri karşılaştırılır.
8. Çocuk nafakasında yalnız temel giderleri yazmak. Eğitim, sağlık ve çocuğun yaşına göre artan giderler ayrıca gösterilmelidir; ayrıntılar için iştirak nafakası neleri kapsar yazımıza bakabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Nafaka ne kadar bağlanır?

Kanunda sabit bir tutar veya oran yoktur. Yoksulluk nafakası yükümlünün “malî gücü oranında” (TMK m.175/1), iştirak nafakası çocuğun ihtiyaçları ile ana ve babanın hayat koşulları ve ödeme güçlerine göre (TMK m.330/1) belirlenir. Hâkim hukuka ve hakkaniyete göre karar verir (TMK m.4).

Nafaka gelirin yüzde kaçıdır?

Kanunda yüzde yoktur. Kararlarda da bir yüzde uygulanmamakta; tarafların sosyal ve ekonomik durumları, nafakanın niteliği ve günün ekonomik koşulları birlikte değerlendirilmektedir (Y2HD E.2025/6986, K.2025/7692).

Yargıtay hangi tutarı uygun buluyor?

Yargıtay kural olarak kendisi bir rakam belirlememekte, tutarı “az” veya “çok” bulup bozmakta ya da onamaktadır. Örneğin 2024 tarihli kararlarda 750 TL ve 450 TL az bulunmuş (Y2HD E.2023/3833, K.2024/400; Y2HD E.2022/9979, K.2024/1280), bölge adliyenin 700 TL’si onanmıştır (Y2HD E.2023/3020, K.2024/482).

Asgari ücretle çalışıyorum; nafaka alabilir miyim?

Asgari ücret düzeyindeki gelir yoksulluk nafakasına tek başına engel değildir; ancak nafaka miktarının tespitinde esas alınır (YHGK E.2017/2-1584, K.2018/503).

Benden fazla kazanan eşim tedbir nafakası alabilir mi?

Alabilir. Hukuk Genel Kurulu gelirin yüksek olmasının tedbir nafakasını engellemediğini, yalnız birlik giderlerine katılma oranını belirlemede ölçü olabileceğini kabul etmiştir (YHGK E.2019/2-107, K.2022/318). Ekonomik güçler birbirine yakınsa ise tedbir verilmeyebilir (YHGK E.2017/2-1579, K.2018/673).

İşsizim; nafaka ödemek zorunda mıyım?

İşsizlik tek başına nafakayı kaldırmaz; Hukuk Genel Kurulu bunun ancak indirim için bir gerekçe olabileceğini belirtmiştir (YHGK E.2017/2-1891, K.2018/1577). Kesinleşmiş nafakada indirim için dava açmanız gerekir.

Cezaevindeki eşten nafaka istenebilir mi?

Evet. Hukuk Genel Kurulu, cezaevinde hükümlü veya tutuklu olmanın yoksulluk nafakası yükümlülüğünü kaldırmayacağını kabul etmiştir (YHGK E.2020/2-28, K.2022/1392). Çocuklar için babanın gücü yoksa dededen de nafaka istenebilir. Ayrıntılar için cezaevindeki babadan nafaka yazımıza bakabilirsiniz.

Velayet bende değil ama yoksulluk nafakası alıyorum; çocuk için nafaka öder miyim?

Hukuk Genel Kurulu, yoksulluk sınırında bulunan ve yoksulluk nafakası alan annenin iştirak nafakasıyla yükümlü tutulamayacağına karar vermiştir (YHGK E.2019/117, K.2019/1153; oy çokluğu).

Çocuk nafakası çocuğun yaşına göre değişir mi?

Evet. Kararlarda çocuğun yaşı, eğitim durumu ve günün ekonomik koşulları gözetilerek makul ve hakkaniyete uygun bir nafaka belirlenmesi gerektiği vurgulanmıştır (YHGK E.2012/1344, K.2013/517). Okul ve kurs giderleri artırım gerekçesi olabilmektedir.

Nafakam her yıl kendiliğinden artar mı?

Kararda veya protokolde artış hükmü varsa artar. Hâkim ancak istem hâlinde gelecek yıllar için artış belirleyebilir (TMK m.176/5, 182/4, 330/3); güncel kararlarda ÜFE esas alınmakta ve artış kesinleşmeyi takip eden yıldan başlatılmaktadır (Y2HD E.2025/10820, K.2026/5696).

Artırım davasında nafaka ne kadar artırılır?

Olağanüstü bir değişiklik yoksa kararlarda ÜFE oranı esas alınmıştır (YHGK E.2014/3-783, K.2016/309); uzun süre artırılmamış nafakada ise yalnız ÜFE artışı yetersiz bulunabilir (Y3HD E.2016/22622, K.2017/9770). Dilekçe için nafaka artırım dilekçesi örneği sayfamıza bakabilirsiniz.

Talep ettiğimden fazla nafaka verilebilir mi?

Hayır. Hâkim talepten fazlasına karar veremez (HMK m.26); 2. Hukuk Dairesi talebi aşan nafakayı talep edilen tutara indirmiştir (Y2HD E.2024/190, K.2024/8122).

Toptan nafaka ne kadar olabilir?

Kanunda bir hesap yöntemi yoktur. Kısa süren bir evlilikte 105.000 TL toptan yoksulluk nafakası evlilik süresiyle orantısız ve hakkaniyete aykırı bulunmuştur (Y2HD E.2024/7639, K.2024/7375).

Nafaka miktarına itiraz edebilir miyim?

Evet; boşanma kararıyla birlikte istinaf ve temyiz yoluna başvurulabilir. Ancak miktara ilişkin temyizlerde kesinlik sınırı dikkate alınır; bir dosyada tedbir nafakası temyizi 238.730 TL sınırın altında kaldığı için reddedilmiştir (Y2HD E.2023/6583, K.2024/4269).

AYM kararı nafaka miktarını değiştirdi mi?

Hayır. Anayasa Mahkemesinin iptal kararı TMK m.175/1’deki “süresiz olarak” ibaresine ilişkindir ve 30.06.2027’de yürürlüğe girecektir; “malî gücü oranında” ölçütü yürürlüktedir. Ayrıntılar için AYM süresiz nafaka kararı yazımıza bakabilirsiniz.

Bu kararlardaki rakamları kendi dosyamda emsal gösterebilir miyim?

Kararlardaki ölçütler emsal olarak kullanılabilir; rakamlar ise karar yılı, tarafların gelirleri ve çocuğun ihtiyaçları farklı olduğundan yalnız fikir verir. Bizim değerlendirmemize göre dilekçede rakamdan çok gelir ve gider belgeleri ön plana çıkarılmalıdır.