Kayyım Atanması Talebi Dilekçesi Örneği (2026) — TMK 426

Kayyım, vasi gibi kişinin tüm işlerini üstlenmez; belirli bir işi görmek veya belirli bir malvarlığını yönetmek üzere atanır. Bu ayrım dilekçeyi doğrudan etkiler: yanlış kayyım türü talep edilirse mahkeme talebi karşılamaz. Bu sayfada kayyım atanması talebinde kullanılabilecek dilekçe örneğini ve hangi durumda hangi türün istenmesi gerektiğini bulacaksınız.

Kayyım ile Vasi Arasındaki Fark

Uygulamada en sık karıştırılan konudur ve yanlış talep doğurur.

Bu nedenle yaşlı bir yakınınızın sadece bir tapu işlemi için temsil edilmesi gerekiyorsa, vasi atanmasını istemek gereğinden ağır bir tedbirdir; doğru talep temsil kayyımı atanmasıdır.

Üç Kayyım Türü: Hangisini İstemelisiniz?

TMK kayyımlığı üç türde düzenler. Dilekçenizde hangisini talep ettiğinizi açıkça belirtmeniz gerekir.

1. Temsil Kayyımı (TMK m. 426)

Vesayet makamı, aşağıdaki hâllerde ilgilinin isteği üzerine veya re’sen temsil kayyımı atar:

• Ergin bir kişi; hastalığı, başka bir yerde bulunması veya benzeri bir sebeple ivedi bir işini kendisi görebilecek veya bir temsilci atayabilecek durumda değilse,
• Bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatışıyorsa,
• Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engel varsa.

İkinci bent uygulamada en sık başvurulan hâldir. Örneğin mirasın reddi, çocuk adına şirket hissesi işlemi ya da anne ile çocuğun aynı mirasta hak sahibi olması gibi durumlarda menfaat çatışması doğar ve çocuk adına temsil kayyımı atanması gerekir.

Birinci bentteki “başka bir yerde bulunma” ifadesi gaiplik ile karıştırılmamalıdır. Kişinin nerede olduğunun bilinmemesi gerekmez; nerede olduğu bilinse dahi ivedi işini kendisi göremeyecek durumda olması yeterlidir.

2. Yönetim Kayyımı (TMK m. 427)

Vesayet makamı, yönetimi kimseye ait olmayan mallar için gereken önlemleri alır ve kanunda sayılan hâllerde bir yönetim kayyımı atar. Bu hâllerin başında, bir kimsenin uzun süreden beri bulunamaması ve oturduğu yerin de bilinememesi gelir.

Temsil kayyımından farkı, görevin belirli bir işle değil malvarlığının yönetimiyle ilgili olmasıdır.

3. İsteğe Bağlı Kayyımlık (TMK m. 428)

Ergin bir kişi, isteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden birinin varlığı hâlinde — yaşlılık, engellilik, deneyimsizlik veya ağır hastalık — kendi iradesiyle vesayet makamına başvurarak kendisine kayyım atanmasını isteyebilir.

Bu, kısıtlanmak istemeyen ancak işlerinde desteğe ihtiyaç duyan kişiler için önemli bir imkândır. Kişi kendi başvurusuyla, fiil ehliyetini tamamen kaybetmeksizin destek alabilir.

Kayyım Atanması Talebi Dilekçesi Örneği (2026)

Aşağıdaki örnek, menfaat çatışması nedeniyle küçüğe temsil kayyımı atanması içindir. Köşeli parantezli alanlar dosyanıza göre doldurulmalıdır.

Yetkili Mahkeme: Türe Göre Değişir

Bu, gözden kaçan ve yetkisizlik kararına yol açan bir ayrımdır.

Yani yönetim kayyımı talebinde kişinin ikametine göre değil, malların bulunduğu yere göre başvuru yapılır.

Kayyımın Atanması ve Görev Sınırı

• Atanma usulü: TMK m. 431 uyarınca vasinin atanması usulüne ilişkin kurallar, kayyım atanmasında da uygulanır.
• Görev alanı: Kayyım, görevlendirildiği işten farklı bir işle ilgilenemez. Bu nedenle dilekçede görev alanının hangi işlemle sınırlı olduğunun açıkça yazılması önemlidir.
• Görev süresi ve ücret: Vesayet makamı tarafından belirlenir.
• İzin gereken işlemler: Kayyım da vasi gibi belirli işlemler için vesayet makamının iznine tabidir. Taşınmaz satışı ve benzeri ağır işlemlerde ayrıca izin alınması gerekir.
• Görevin sona ermesi: Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin bitirilmesiyle sona erer. Yönetim kayyımlığı ise atanmayı gerektiren sebebin ortadan kalkması veya kayyımın görevden alınmasıyla son bulur.

Vesayet makamının kararlarına karşı, kararın tebliğinden itibaren on gün içinde denetim makamı olan asliye hukuk mahkemesine itiraz edilebilir.

Dilekçede Sık Yapılan Hatalar

• Aile mahkemesine başvurmak: Vesayet makamı sulh hukuk mahkemesidir. En sık yapılan ve en çok zaman kaybettiren hatadır.
• Vasi ile kayyımı karıştırmak: Tek bir işlem için vasi atanmasını istemek gereğinden ağır bir tedbirdir ve kişinin fiil ehliyetini gereksiz biçimde sınırlar. Doğru talep temsil kayyımıdır.
• Kayyım türünü belirtmemek: Temsil, yönetim ve isteğe bağlı kayyımlığın hukuki sonuçları farklıdır. Dilekçede hangi türün istendiği açıkça yazılmalıdır.
• Yönetim kayyımında yanlış yer mahkemesine başvurmak: Yetki, kişinin ikametine değil malların bulunduğu yere göre belirlenir (TMK m. 430/2).
• Görev alanını sınırlamamak: Kayyım görevlendirildiği işten başka bir işle ilgilenemez; yapılacak işlem dilekçede açıkça tanımlanmalıdır.
• Menfaat çatışmasını somutlaştırmamak: “Menfaat çatışması var” demek yetmez; hangi işlemde, hangi menfaatlerin nasıl karşı karşıya geldiği yazılmalıdır.
• Kayyım adayı göstermemek: Aday gösterilmesi zorunlu değildir ancak menfaat çatışması bulunmayan bir aday önermek süreci hızlandırır.

Sıkça Sorulan Sorular

Kayyım ile vasi arasındaki fark nedir?

Vasi kişinin tüm işlerini üstlenir ve atanması için kişinin kısıtlanması gerekir. Kayyım ise yalnızca belirli bir işi görmek veya belirli bir malvarlığını yönetmek üzere atanır ve bunun için kısıtlama gerekmez; kişi kural olarak fiil ehliyetini korur.

Kayyım atanması için hangi mahkemeye başvurulur?

Sulh hukuk mahkemesine başvurulur; vesayet makamı sulh hukuk mahkemesidir (TMK m. 397/2). Aile mahkemesi görevli değildir. Temsil kayyımında yetkili mahkeme kişinin yerleşim yeri, yönetim kayyımında ise malvarlığının bulunduğu yer mahkemesidir.

Kaç çeşit kayyım vardır?

Üç tür vardır: temsil kayyımlığı (TMK m. 426), yönetim kayyımlığı (TMK m. 427) ve isteğe bağlı kayyımlık (TMK m. 428). Hukuki sonuçları farklı olduğundan dilekçede hangi türün istendiği açıkça belirtilmelidir.

Menfaat çatışması ne zaman doğar?

TMK m. 426/2 uyarınca bir işte yasal temsilcinin menfaati ile küçüğün veya kısıtlının menfaati çatıştığında doğar. Uygulamada en sık görülen örnekler; anne ile çocuğun aynı mirasta birlikte mirasçı olması, mirasın reddi ve çocuk adına şirket hissesi işlemleridir.

Kendim için kayyım atanmasını isteyebilir miyim?

Evet. TMK m. 428 uyarınca ergin bir kişi; yaşlılık, engellilik, deneyimsizlik veya ağır hastalık gibi isteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden birinin varlığında kendi iradesiyle vesayet makamına başvurarak kendisine kayyım atanmasını isteyebilir.

Kayyım her işi yapabilir mi?

Hayır. Kayyım, görevlendirildiği işten farklı bir işle ilgilenemez. Görev süresi ve ücreti vesayet makamı tarafından belirlenir. Ayrıca taşınmaz satışı gibi ağır işlemler için vesayet makamının izni gerekir.

Kayyımlık ne zaman sona erer?

Temsil kayyımlığı, kayyımın yapmakla görevlendirildiği işin bitirilmesiyle sona erer. Yönetim kayyımlığı ise kayyımın atanmasını gerektiren sebebin ortadan kalkması veya kayyımın görevden alınmasıyla son bulur.

Mahkemenin kararına itiraz edebilir miyim?

Vesayet makamının kararlarına karşı, kararın tebliğinden itibaren on gün içinde denetim makamı olan asliye hukuk mahkemesine itiraz edilebilir.