Ankara’da Anlaşmalı Boşanma: Tek Celsede Boşanmanın Adımları (TMK 166/3, 168, 184; HMK 149, 150, 349)

Ankara’da anlaşmalı boşanma, kanunda “tek celse” diye ayrı bir usul olarak düzenlenmemiştir; ancak şartları baştan eksiksiz hazırlanmış dosyalar uygulamada çoğunlukla tek duruşmada karara bağlanır. Şartlar Türk Medeni Kanununun 166. maddesinin üçüncü fıkrasındadır: evlilik en az bir yıl sürmüş olmalı, eşler birlikte başvurmalı ya da bir eş diğerinin açtığı davayı kabul etmeli, hâkim iki eşi bizzat dinleyerek iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirmeli ve boşanmanın malî sonuçları ile çocukların durumuna ilişkin düzenlemeyi uygun bulmalıdır. Hâkim bu düzenlemede değişiklik yapabilir; değişikliği iki eş de kabul ederse boşanmaya hükmedilir. Protokol hâkim onaylamadıkça geçerli olmaz (TMK m.184/5). Dava, eşlerden birinin yerleşim yerinde veya son altı aydır birlikte oturdukları yerde açılır (TMK m.168). Ankara Adliyesinin resmî sayfasına göre merkez ilçelerin bağlı olduğu 31 aile mahkemesi 4 Nolu Ek Hizmet Binasında görev yapar; Etimesgut, Sincan ve Ayaş ise Ankara Batı Adliyesine bağlıdır. 2026’da asliye düzeyindeki mahkemelerde başvurma harcı ile maktu karar ve ilam harcı 732’şer TL’dir; buna, taraf sayısının beş katı tebligat ücreti ile 530 TL’den oluşan gider avansı eklenir. Yargıtay, karar kesinleşinceye kadar eşlerden birinin anlaşmadan dönebileceğini ve bu durumda davanın çekişmeli boşanma olarak sürdürüleceğini kabul etmektedir (YHGK 18.04.2019, E.2017/1941, K.2019/475). Gerekçeli karar tebliğ edildikten sonra iki eş de istinaftan feragat ederse karar beklemeden kesinleşir (HMK m.349/1); kesinleşen karar on gün içinde nüfus müdürlüğüne bildirilir (5490 s.K. m.55).

İçindekiler

• Kısa cevaplar
• Anlaşmalı boşanmanın şartları (TMK 166/3)
• Ankara’da hangi adliye, hangi mahkeme?
• Protokol: çocuklara ilişkin düzenlemeler
• Protokol: nafaka, tazminat, ziynet ve mal paylaşımı
• Dava açılışı: dilekçe, belgeler, harç ve gider avansı
• Duruşma günü: tek celse nasıl geçer?
• Eşlerden biri Ankara dışında veya yurt dışındaysa
• Anlaşmadan dönme ve çekişmeli davaya dönüşme
• Karardan sonra: kesinleşme, nüfus ve protokolün uygulanması
• Örnek hesap ve senaryolar
• Adım adım yol haritası
• Sık yapılan hatalar
• Sıkça sorulan sorular

Kısa Cevaplar

Ankara’da anlaşarak boşanmak isteyen eşlerin ilk soruları genellikle davanın kaç duruşmada biteceği, nereye başvurulacağı, masrafın ne kadar olacağı ve ikisinin de duruşmaya gelip gelmeyeceğidir. Aşağıdaki tablo bu soruların kısa cevaplarını ve dayanaklarını gösterir; ayrıntılar ilgili bölümlerde yer almaktadır.

Anlaşmalı Boşanmanın Şartları (TMK 166/3)

Anlaşmalı boşanma, Türk Medeni Kanununun 166. maddesinin üçüncü fıkrasında düzenlenmiştir. Hükme göre evlilik en az bir yıl sürmüş ise, eşlerin birlikte başvurması ya da bir eşin diğerinin davasını kabul etmesi hâlinde evlilik birliği temelinden sarsılmış sayılır. Bu hâlde boşanma kararı verilebilmesi için hâkimin tarafları bizzat dinleyerek iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirmesi ve boşanmanın malî sonuçları ile çocukların durumu hakkında taraflarca kabul edilecek düzenlemeyi uygun bulması şarttır. Hâkim, tarafların ve çocukların menfaatlerini göz önünde tutarak bu anlaşmada gerekli gördüğü değişiklikleri yapabilir; bu değişikliklerin taraflarca da kabulü hâlinde boşanmaya hükmolunur.

Fıkranın son cümlesi sık gözden kaçar: bu hâlde “tarafların ikrarlarının hâkimi bağlamayacağı hükmü uygulanmaz.” Çekişmeli boşanmada tarafların ikrarı hâkimi bağlamaz (TMK m.184/3); anlaşmalı boşanmada ise eşlerin evliliğin sarsıldığına ilişkin ortak beyanı yeterlidir ve kusur araştırılmaz. Buna karşılık çocuklara ve malî sonuçlara ilişkin düzenleme hâkimin denetimindedir; boşanma veya ayrılığın fer’î sonuçlarına ilişkin anlaşmalar hâkim onaylamadıkça geçerli olmaz (TMK m.184/5). Şartları ayrıntılı olarak anlaşmalı boşanma şartları (TMK 166/3) yazımızda anlattık.

Evliliğiniz bir yılı doldurmadıysa eşler anlaşsa bile TMK m.166/3 uygulanmaz; boşanma, evlilik birliğinin temelinden sarsıldığının delillerle ispatı yoluyla TMK m.166/1’e göre istenebilir. Bu durumu birkaç aylık evlilikten sonra boşanma yazımızda ele aldık. Bir yıl dolmadan açılmış çekişmeli bir davada taraflar sonradan anlaşırsa davanın anlaşmalıya çevrilip çevrilemeyeceği tartışmalıdır; bu konuyu çekişmeli boşanma anlaşmalıya çevrilebilir mi yazımızda anlattık.

Ankara’da Hangi Adliye, Hangi Mahkeme?

Boşanma davasında yetkili mahkeme, eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesidir (TMK m.168). Bu nedenle eşlerden biri Ankara’da, diğeri başka bir şehirde yaşıyorsa dava Ankara’da açılabilir. Yalnızca nikâhın Ankara’da kıyılmış olması yetki sebebi değildir. Görevli mahkeme aile mahkemesidir; aile mahkemesi kurulamayan yerlerde bu davalara asliye hukuk mahkemesi bakar (4787 s.K. m.2, 4). Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, TMK m.168’deki yetkinin kesin olmadığını ve sayılan yerlerden birini seçme hakkının davacıya ait olduğunu kabul etmektedir (E.2017/2488, K.2018/1854).

Ankara Adliyesinin resmî internet sayfasında, Ankara Adalet Sarayında 31 aile mahkemesinin bulunduğu ve bu mahkemelerin 4 Nolu Ek Hizmet Binasında yer aldığı belirtilmektedir. Aynı binada çocuk, çocuk ağır ceza, asliye ticaret ve tüketici mahkemeleri de bulunmaktadır. Resmî sayfada bu binanın ayrı adresi gösterilmemiştir; ikincil bir kaynakta adres Söğütözü Mahallesi 2181. Cadde No:2, Çankaya olarak aktarılmaktadır. Merkez bina ise Hacı Bayram Veli Mahallesi, Atatürk Bulvarı No:40, Sıhhiye’dedir.

İlçe adliyelerinin bağlılık durumu ve mahkemelerin yerleşimi Hâkimler ve Savcılar Kurulu kararlarıyla değişebilir. Ankara Batı Adliyesine ilişkin bilgiler ve ilçe dağılımı Ankara’da boşanma davası 2026 rehberimizde, adliyelerin resmî sayfalarına dayanılarak aktarılmıştır. Gitmeden önce adliyenin resmî sayfasını veya UYAP kaydınızı kontrol etmenizi öneririz. Anlaşmalı boşanmada davalı eşin davayı kabul edeceği öngörüldüğünden yetki itirazı uygulamada nadiren gündeme gelir; ancak davalı eşin yetki itirazı, ilk itiraz olarak cevap dilekçesiyle ileri sürülmelidir (HMK m.116-117).

Protokol: Çocuklara İlişkin Düzenlemeler

Ortak çocuk varsa protokolün en hassas bölümü çocuklara ilişkin düzenlemedir. Hâkim, boşanmaya karar verirken olanak bulundukça ana ve babayı dinledikten sonra ana ve babanın haklarını ve çocukla olan kişisel ilişkilerini düzenler; velayet kendisine verilmeyen eş, çocuğun bakım ve eğitim giderlerine gücü oranında katılmak zorundadır (TMK m.182). Anlaşmalı boşanmada bu düzenlemeyi eşler önerir, ancak son sözü hâkim söyler; hâkim çocuğun menfaati gereği değişiklik yapabilir ve bu değişiklik iki eşçe kabul edilmezse anlaşmalı boşanmaya karar verilemez (TMK m.166/3). Velayet kamu düzenine ilişkindir ve mahkeme bu konuyu kendiliğinden araştırır; ayrıntıları mahkemenin kendiliğinden araştırdığı konular yazımızda anlattık.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesine Ek 7 Numaralı Protokolün 5. maddesine dayanarak ortak velayetin Türk kamu düzenine açıkça aykırı olduğunun söylenemeyeceğini kabul etmiştir (20.02.2017, E.2016/15771, K.2017/1737). Ortak velayet en çok anlaşmalı boşanmada, iki ebeveynin de bu yönde iradesi bulunduğunda gündeme gelir; birlikte velayet yazımızda ölçütleri ele aldık. Hukuk Genel Kurulu ise protokol hükümlerinin bir bütün olduğunu ve velayet sonradan değiştirilse bile, velayetten bağımsız olarak düzenlenen eğitim giderlerine ilişkin protokol hükmünün geçerliliğini yitirmediğini belirtmiştir (YHGK 30.05.2019, E.2017/2-1895, K.2019/630).

Kişisel ilişki için ayrıntılı bir takvim yazılması, ileride çocuk teslimi yüzünden çıkabilecek uyuşmazlıkları azaltır; örnek bir düzen için kişisel ilişki standart takvimi, iştirak nafakasının tutarı için iştirak nafakası hesaplama aracı sayfalarımıza bakabilirsiniz. Bizim değerlendirmemize göre çocuklarla ilgili maddelerin genel ifadelerle (“baba uygun gördüğü zamanlarda görür” gibi) yazılması, hâkimin protokolde değişiklik istemesine ve davanın ikinci bir duruşmaya kalmasına yol açabilecek başlıca nedenlerden biridir.

Protokol: Nafaka, Tazminat, Ziynet ve Mal Paylaşımı

Boşanmanın malî sonuçları başlığında protokolde en sık yer alan konular yoksulluk nafakası (TMK m.175), maddi ve manevi tazminat (TMK m.174), düğün takıları ve kişisel eşyalar ile mal rejiminin tasfiyesidir. Hukukihaber’de yayımlanan güncel bir makalede, tazminat ve yoksulluk nafakası konusunda eşler arasında çözülmemiş bir uyuşmazlık kalmasının anlaşmalı boşanmaya engel olduğu, mal rejiminin tasfiyesinin ise protokolün zorunlu unsuru olmadığı aktarılmaktadır. Nafaka veya tazminat istenmiyorsa bunun protokolde açıkça yazılması gerekir; anlaşmalı boşanmada nafakadan feragat yazımızda sonuçlarını anlattık.

Mal rejimi konusunda iki karar özellikle önemlidir. Hukuk Genel Kurulu, hâkimin onaylamadığı ve karara eklemediği protokol düzenlemesinin geçersiz olduğunu ve bu durumda mal rejiminin tasfiyesinin kanun hükümlerine göre yapılacağını belirtmiştir (YHGK 27.03.2015, E.2013/1542, K.2015/1110; ikincil kaynakta aktarıldığı şekliyle). Yargıtay 2. Hukuk Dairesi de protokoldeki “malvarlığı talebimiz yoktur” ifadesinin duruşmada beyan edilmediği ve hükme yansımadığı bir dosyada, mal rejiminin tasfiye edildiğinden söz edilemeyeceğine karar vermiştir (21.02.2024, E.2022/10451, K.2024/1072). Bu nedenle mal paylaşımına ilişkin bir anlaşma varsa duruşmada açıkça beyan edilmesi ve hükme geçirilmesi gerekir. Protokolde düzenlenmeyen mal rejimi alacakları için boşanma kesinleştikten sonra ayrı dava açılabilir; katılma alacağında on yıllık zamanaşımı uygulanır (YHGK 17.04.2013, E.2013/8-375, K.2013/520).

Yoksulluk nafakasının süresiz olmasına ilişkin ibare Anayasa Mahkemesince iptal edilmiş, ancak iptal kararı henüz yürürlüğe girmemiştir (AYM E.2025/156, K.2026/131; RG 30.09.2026). Protokolde nafakaya ilişkin düzenleme yapılırken bu gelişmenin gözetilmesi yerinde olur. Mal paylaşımından feragatin kapsamını anlaşmalı boşanmada mal paylaşımından feragat, katılma alacağının hesabını ise boşanmada mal paylaşımı ve katılma alacağı yazılarımızda anlattık. Protokol hükümlerine uyulmamasının sonuçları için anlaşmalı boşanma protokolüne uyulmazsa yazımıza bakabilirsiniz.

Dava Açılışı: Dilekçe, Belgeler, Harç ve Gider Avansı

Anlaşmalı boşanma davası, eşlerin birlikte imzaladığı tek bir dilekçeyle ya da bir eşin dava açması ve diğer eşin bu davayı kabul etmesiyle başlar. Dilekçede tarafların kimlik ve adres bilgileri, varsa vekillerinin bilgileri, davanın konusu, iddiaların dayandığı olaylar, deliller ve talep sonucu yer almalıdır (HMK m.119). Protokol dilekçeye eklenir ve iki eş tarafından imzalanır. Örnek bir metin için anlaşmalı boşanma dava dilekçesi örneği ve anlaşmalı boşanma protokolü örneği (2026) yazılarımıza bakabilirsiniz. Dava, adliyedeki ön büro ve tevzi işlemleriyle veya e-Devlet şifresiyle UYAP Vatandaş Portalı üzerinden açılabilir; elektronik süreçleri online boşanma, e-Devlet ve UYAP yazımızda anlattık.

Dava açılırken harç ve gider avansı yatırılır. 2026 yılı harç tutarları ikincil kaynaklardaki 2026 harç tablolarına göre aşağıda gösterilmiştir. Gider avansı, 28.10.2025 tarihli ve 33061 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan HMK Gider Avansı Tarifesine göre hesaplanır: davacı, taraf sayısının beş katı tutarında tebligat ücreti ile diğer iş ve işlemler için 530 TL öder (Tarife m.4). Kullanılmayan avans, hükmün kesinleşmesinden sonra iade edilir (Tarife m.5).

Avukatlık ücretinin dayanakları ve Ankara Barosu tarifesindeki diğer kalemler boşanma avukatı ücreti 2026 (Ankara Barosu tarifesi) yazımızda, harcın hangi hâllerde maktu hangi hâllerde nispi olduğu ise boşanmada maktu mu nispi mi harç yazımızda anlatılmıştır. Davayı kabul eden eş, protokolde aksi kararlaştırılmamışsa yargılama giderlerinden sorumlu tutulabilir; ancak davanın açılmasına kendi tutumuyla sebep olmamış ve talep sonucunu ilk duruşmada kabul etmişse bu sorumluluk doğmaz (HMK m.312). Bu nedenle giderlerin kimde kalacağının protokolde açıkça yazılması önerilir.

Duruşma Günü: Tek Celse Nasıl Geçer?

Dava açıldıktan sonra mahkeme dosyayı inceler ve duruşma gününü belirleyerek taraflara bildirir. Duruşma günü ve saati, e-tebligat adresi olanlara elektronik olarak, olmayanlara ise posta yoluyla tebliğ edilir; boşanmada e-tebligat ve UYAP süreçleri yazımızda bu aşamayı anlattık. Anlaşmalı boşanma duruşması genellikle kısa sürer; ancak kanunda bir süre sınırı veya “tek duruşma” zorunluluğu yoktur. Hâkimin protokolde değişiklik istemesi, çocuklar için uzman görüşüne başvurması ya da eşlerden birinin gelmemesi hâlinde yeni bir duruşma günü verilebilir.

Duruşmada hâkim önce tarafların kimliğini tespit eder, ardından iki eşi ayrı ayrı dinler. Hukuk Genel Kurulu, Ankara 7. Aile Mahkemesinden gelen bir dosyada, protokolü yalnızca davacının imzaladığı ve nafaka, kişisel ilişki ve malî sonuçlara ilişkin beyanların yeterince alınmadığı bir yargılamayı bozmuştur. Kurul, mahkemenin bu konularda taraflardan beyan alması, uygun bulmadığı hususlarda değişiklik önermesi ve anlaşma sağlanamazsa davayı TMK m.166/1 çerçevesinde sürdürmesi gerektiğini, onaylanan düzenlemenin hüküm fıkrasında aynen yer alması gerektiğini belirtmiştir (YHGK 18.04.2019, E.2017/2643, K.2019/484). Hukukihaber’de yayımlanan bir makalede aktarılan Yargıtay 2. Hukuk Dairesi kararında da davacının duruşmada hazır olduğu hâlde dinlenmeyip yalnızca vekilinin imzaladığı beyanla yetinilmesi usule aykırı bulunmuştur (20.12.2018, E.2018/6129, K.2018/14961; tam metnine ulaşılamamıştır).

Duruşmada hâkimin sorabileceği soruları boşanma duruşmasında hâkim ne sorar yazımızda, bizzat dinlenme kuralını ise anlaşmalı boşanmada hâkimin tarafları bizzat dinlemesi ve anlaşmalı boşanmada duruşmaya katılmak zorunlu mu yazılarımızda anlattık. Adli tatilde (20 Temmuz – 31 Ağustos) boşanma davası, tatilde görülecek işler arasında sayılmamıştır; ancak taraflardan birinin talebi üzerine mahkeme işin ivedi görülmesine karar verebilir (HMK m.103/1-h). Bu karar mahkemenin takdirindedir.

Eşlerden Biri Ankara Dışında veya Yurt Dışındaysa

Anlaşmalı boşanmada en sık karşılaşılan pratik sorun, eşlerden birinin başka bir şehirde veya yurt dışında yaşamasıdır. HMK m.149’a göre mahkeme, taraflardan birinin talebi üzerine, talep eden tarafın veya vekilinin bulunduğu yerden ses ve görüntü nakli yoluyla duruşmaya katılmasına karar verebilir; tarafların serbestçe tasarruf edemeyeceği dava ve işlerde ise ilgililerin bu yolla dinlenmesine resen karar verilebilir. Kanunda anlaşmalı boşanmada ses ve görüntü nakliyle dinlemeyi açıkça yasaklayan bir hüküm yoktur. Bununla birlikte sitemizdeki boşanma duruşmasına başka şehirden katılma (SEGBİS) yazısında aktarıldığı üzere, Hukuk Muhakemelerinde Ses ve Görüntü Nakledilmesi Yoluyla Duruşma İcrası Hakkında Yönetmelik (RG 30.06.2021, sayı 31527) davayı kabul, feragat ve sulh beyanlarının sonraki duruşmada mahkeme huzurunda tekrarlanıp imzalanmasını aramaktadır (m.13/4).

31 Ekim 2026’da yürürlüğe girecek 7589 sayılı Kanun değişikliğiyle, ses ve görüntü nakliyle duruşmaya katılanlar için elle atılan imzaya ilişkin hükümler kural olarak uygulanmayacaktır; ancak bu kolaylık ikrar, yemin, davanın geri alınmasına muvafakat, feragat, davayı kabul ve sulh hâllerinde uygulanmayacaktır. Bizim değerlendirmemize göre anlaşmalı boşanmada davalı eşin davayı kabul beyanı bu istisnanın kapsamına girebileceğinden, duruşmaya bizzat katılmak hâlâ en güvenli yoldur. Basına yansıyan bir kanun yararına bozma kararında Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, yurt dışındaki eşin cep telefonuyla görüntülü arama yapılarak dinlendiği ve protokolün tarafların değil vekillerinin imzasını taşıdığı bir dosyada boşanma kararını “sonuca etkili olmamak üzere” bozmuştur; haberlerde esas ve karar numarası yer almamaktadır (Posta, 09.01.2022; Sözcü, 08.01.2022).

Yurt dışındaki eşin Türk konsolosluğunda veya bulunduğu ülkenin noterinde vekâletname düzenletmesi, dilekçenin verilmesi ve dosyanın takibi için yararlıdır; ayrıntıları yurt dışından boşanma vekâletnamesi yazımızda anlattık. Ancak vekâletname, hâkimin eşi bizzat dinleme zorunluluğunu ortadan kaldırmaz. Eşlerden birinin duruşmaya katılamaması kesinleşmişse, anlaşmalı boşanma yerine diğer seçeneklerin (ör. eşin Türkiye’ye geleceği tarihe göre dava açılması) değerlendirilmesi uygun olur.

Anlaşmadan Dönme ve Çekişmeli Davaya Dönüşme

Duruşmada iki eş de protokolü kabul etmiş ve hâkim boşanmaya karar vermiş olsa bile, eşlerden biri karar kesinleşmeden fikrini değiştirebilir mi? Yargıtay Hukuk Genel Kurulu bu soruya oy çokluğuyla evet cevabı vermiştir. Kurula göre anlaşmalı boşanma kararı kesinleşmeden davalı taraf anlaşmadan dönebilir ve dava çekişmeli boşanma olarak görülmelidir; anlaşmalı boşanmadaki kabul, HMK m.311’deki kesin hüküm sonucu doğuran kabulden farklıdır (YHGK 18.04.2019, E.2017/1941, K.2019/475). Karşı oy yazan üyeler ise dönmenin ancak hata, hile veya korkutma gibi bir irade sakatlığı iddiasıyla mümkün olması gerektiğini savunmuştur. Bu görüş ayrılığı, anlaşmalı boşanmanın güvenilirliği ile eşlerin iradesinin korunması arasındaki dengeye ilişkindir.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi de anlaşmalı boşanma kararını temyiz etmenin, açık bir feragat bulunmadıkça anlaşmadan dönme sayılacağını ve davanın TMK m.166/1-2’ye göre görülmesi gerektiğini kabul etmiştir (02.03.2015, E.2014/18777, K.2015/3245, oy çokluğuyla; 19.10.2021, E.2021/8338, K.2021/7386). Daire, temyiz aşamasında dosyaya anlaşmalı boşanma protokolü sunulan bir davada ise tarafların duruşmaya çağrılıp bizzat beyanlarının alınması gerektiğini belirterek bölge adliye mahkemesi kararını bozmuştur (06.10.2025, E.2025/6954, K.2025/8288). Hukukihaber’de 09.10.2026’da yayımlanan bir makalede, aynı ilkenin Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 14.01.2026 tarihli, E.2025/5443, K.2026/277 sayılı kararında tekrarlandığı aktarılmaktadır; bu kararın tam metnine ulaşılamamıştır.

Dönme hâlinde dava baştan başlamaz; mahkeme davayı kaldığı yerden, tarafların iddia ve savunmalarını ve delillerini toplayarak çekişmeli boşanma olarak sürdürür. Bu, davanın süresinin aylarla uzaması ve kusur tartışmasının başlaması demektir. Konuyu anlaşmalı boşanmada iradeden dönme yazımızda ayrıntılı olarak ele aldık. Kesinleşmiş protokoldeki velayet veya nafakanın sonradan değiştirilmesi ise ayrı bir konudur; bunun için anlaşmalı boşanma protokolünü sonradan değiştirme yazımıza bakabilirsiniz.

Karardan Sonra: Kesinleşme, Nüfus ve Protokolün Uygulanması

Duruşmada açıklanan kısa karardan sonra mahkeme gerekçeli kararı yazar ve taraflara tebliğ eder; bu aşamayı gerekçeli karar ne zaman yazılır yazımızda anlattık. İstinaf süresi iki haftadır ve kararın taraflardan her birine tebliğiyle işlemeye başlar (HMK m.345). Taraflar ilam kendilerine tebliğ edilmeden istinaf hakkından feragat edemez; bu nedenle duruşmada kısa karar açıklanırken söylenen “istinaf etmeyeceğiz” beyanı karara kesinlik kazandırmaz. Gerekçeli karar tebliğ edildikten sonra iki eş de feragat ederse iki haftalık süre beklenmeden kesinleşme şerhi istenebilir (HMK m.349/1). Şerhi kararı veren aile mahkemesi verir (HMK m.302/4-5).

Mahkeme yazı işleri müdürü, kesinleşen kararı on gün içinde nüfus müdürlüğüne bildirmekle görevlidir (5490 s.K. m.55); bildirim UYAP üzerinden elektronik olarak yapılır. Kadın için üç yüz günlük bekleme süresi kararın kesinleştiği tarihten itibaren işler (TMK m.132); kadın, boşanmayla evlenmeden önceki soyadını yeniden kazanır (TMK m.173/1). Kişiler hukuku ve aile hukukuna ilişkin kararlar ile taşınmaz mallara ilişkin ayni haklara dair kararlar kesinleşmedikçe yerine getirilemez (HMK m.367/2); bu nedenle protokoldeki tapu devri gibi yükümlülükler kural olarak kesinleşmeden sonra uygulanabilir hâle gelir.

Kesinleşme şerhi, feragat dilekçesi ve nüfus kaydının kontrolü için boşanma kararının kesinleşme şerhi nasıl alınır, bekleme süresinin kaldırılması için iddet süresi ve kaldırılması, soyadı için boşanmadan sonra kadının soyadı yazılarımıza bakabilirsiniz. Protokoldeki tapu devri yerine getirilmezse izlenecek yolu anlaşmalı boşanma protokolündeki tapu devri yapılmazsa yazımızda anlattık.

Örnek Hesap ve Senaryolar

Aşağıdaki hesap ve senaryolar gerçek dosyalar değil, kuralların nasıl işlediğini göstermek için hazırlanmış basitleştirilmiş ve varsayımsal örneklerdir. Tutarlar 2026 yılı için geçerlidir; tebligat ücreti PTT tarifesine göre değiştiğinden toplam tutara dahil edilmemiştir.

Bu örnekler, Ankara’da tek duruşmada boşanmanın asıl belirleyicisinin adliye değil protokolün kalitesi ve iki eşin duruşmada hazır bulunması olduğunu göstermektedir. Ankara’daki genel boşanma süreci için Ankara’da boşanma davası 2026 rehberimize bakabilirsiniz.

Adım Adım Yol Haritası

1. Bir yılı ve yetkiyi kontrol edin. Resmî nikâh tarihinden itibaren bir yıl dolmuş olmalı; eşlerden birinin yerleşim yeri Ankara’da olmalı veya son altı ay Ankara’da birlikte oturmuş olmalısınız (TMK m.166/3, 168).
2. Protokolü hazırlayın. Velayet, kişisel ilişki, iştirak nafakası, yoksulluk nafakası, tazminat, ziynet, eşya ve varsa mal paylaşımını açık ve ölçülebilir ifadelerle yazın (TMK m.166/3, 182).
3. Doğru adliyeyi belirleyin. Merkez ilçelerde Ankara Adliyesi aile mahkemeleri, Etimesgut, Sincan ve Ayaş’ta Ankara Batı Adliyesi, diğer ilçelerde ilgili ilçe adliyesi.
4. Dilekçeyi verin, harç ve avansı yatırın. Ortak dilekçe veya bir eşin dilekçesi; başvurma ve karar ve ilam harcı ile gider avansı (HMK m.119; Gider Avansı Tarifesi m.4).
5. Duruşma gününü takip edin. e-Tebligat ve UYAP Vatandaş Portalı üzerinden tebligatları ve duruşma tarihini izleyin.
6. Duruşmaya iki eş birlikte katılın. Kimlik ve protokolün bir örneğini yanınızda bulundurun; hâkimin sorularını kendiniz cevaplayın (TMK m.166/3).
7. Gerekçeli kararı bekleyin ve feragat edin. Tebliğden sonra iki eş de istinaf hakkından feragat ederse karar beklemeden kesinleşir (HMK m.349/1).
8. Nüfus ve protokol işlemlerini tamamlayın. On gün içinde nüfus kaydını e-Devlet’ten kontrol edin; tapu devri, nafaka ve eşya teslimini protokole göre yapın (5490 s.K. m.55).

Sık Yapılan Hatalar

1. Bir yıl dolmadan anlaşmalı boşanma davası açmak. TMK m.166/3’teki şart gerçekleşmez; dava çekişmeli boşanmanın kurallarına göre görülür.
2. Protokolü yalnızca bir eşin imzalaması. Hukuk Genel Kurulu bu tür bir yargılamayı bozmuştur (YHGK 2019/484).
3. Duruşmaya yalnızca avukatın katılması. Hâkimin iki eşi bizzat dinlemesi gerekir; vekilin beyanı yerine geçmez.
4. Kişisel ilişkiyi belirsiz yazmak. “Uygun görülen zamanlarda” gibi ifadeler hâkimin değişiklik istemesine ve uyuşmazlığa yol açabilir.
5. Mal paylaşımını protokole yazıp duruşmada söylememek. Hükme yansımayan düzenleme tasfiye sayılmayabilir (Y2HD 2024/1072).
6. Duruşmada “istinaf etmeyeceğiz” demenin yeterli olduğunu sanmak. Tebliğden önce feragat edilemez (HMK m.349/1).
7. Yurt dışındaki eşin telefonla dinlenmesini kabul etmek. Basına yansıyan bir kanun yararına bozma kararında bu yöntem usule aykırı bulunmuştur.
8. Giderlerin kimde kalacağını yazmamak. Davayı kabul eden eş, aksi kararlaştırılmamışsa yargılama giderlerinden sorumlu tutulabilir (HMK m.312).

Sıkça Sorulan Sorular

Ankara’da anlaşmalı boşanma kaç günde biter?

Kanunda bir süre yoktur. Şartları tam bir dosya uygulamada çoğunlukla tek duruşmada karara bağlanır; dava açılışı ile duruşma günü arasındaki süre ise mahkemenin iş yüküne göre değişir. Ankara aile mahkemeleri için bu konuda resmî bir istatistiğe ulaşamadık. Kararın kesinleşmesi için ayrıca gerekçeli kararın tebliği ve iki haftalık istinaf süresi veya feragat gerekir (HMK m.345, 349/1).

Evliliğimiz bir yılı doldurmadı; anlaşmalı boşanabilir miyiz?

Hayır. TMK m.166/3’teki şart evliliğin en az bir yıl sürmüş olmasıdır ve süre resmî nikâh tarihinden hesaplanır. Bir yıl dolmadan boşanmak isteyen eşler, evlilik birliğinin temelinden sarsıldığını delillerle ispat ederek TMK m.166/1’e göre dava açabilir.

Ankara’da hangi adliyeye başvurmalıyız?

Merkez ilçelerde Ankara Adliyesi aile mahkemelerine, Etimesgut, Sincan ve Ayaş’ta Ankara Batı Adliyesine, diğer ilçelerde ilgili ilçe adliyesine başvurulur. Ankara Adliyesinin resmî sayfasına göre 31 aile mahkemesi 4 Nolu Ek Hizmet Binasında bulunmaktadır.

Eşim başka şehirde yaşıyor; davayı Ankara’da açabilir miyim?

Evet. Boşanma davası eşlerden birinin yerleşim yerinde veya son altı aydır birlikte oturulan yerde açılabilir (TMK m.168). Sizin yerleşim yeriniz Ankara’daysa dava Ankara’da açılabilir; seçim davacıya aittir (YHGK E.2017/2488, K.2018/1854).

Protokolü kim hazırlar; avukat zorunlu mu?

Kanunda anlaşmalı boşanma için avukat zorunluluğu yoktur; protokolü eşler kendileri de hazırlayabilir. Ancak protokol hâkim onaylamadıkça geçerli olmaz (TMK m.184/5) ve eksik ya da belirsiz maddeler hâkimin değişiklik istemesine, hatta davanın çekişmeliye dönmesine yol açabilir.

Duruşmaya ikimizin de gelmesi şart mı?

Evet. Hâkim iki eşi bizzat dinleyerek iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirmelidir (TMK m.166/3). Hukuk Genel Kurulu, beyanları yeterince alınmadan verilen anlaşmalı boşanma kararını bozmuştur (YHGK 2019/484). Vekilin imzaladığı beyan bu şartı karşılamaz.

Eşim yurt dışında; SEGBİS veya görüntülü arama ile boşanabilir miyiz?

HMK m.149 ses ve görüntü nakliyle katılıma imkân tanır; ancak anlaşmalı boşanmada bunun yeterliliği konusunda künyesi doğrulanmış bir Yargıtay kararına ulaşamadık. Davayı kabul beyanı için imza kuralları ayrıca sorun yaratabilir. Telefonla görüntülü aramayla dinleme ise basına yansıyan bir kanun yararına bozma kararında usule aykırı bulunmuştur. En güvenli yol bizzat katılımdır.

Hâkim protokolü değiştirebilir mi?

Evet. Hâkim, tarafların ve çocukların menfaatlerini göz önünde tutarak protokolde gerekli gördüğü değişiklikleri yapabilir; bu değişiklikleri iki eş de kabul ederse boşanmaya hükmolunur (TMK m.166/3). Eşlerden biri kabul etmezse anlaşmalı boşanma kurulamaz ve dava çekişmeli olarak sürdürülür (YHGK 2019/484).

Protokole mal paylaşımını yazmazsak ne olur?

Mal rejiminin tasfiyesi protokolün zorunlu unsuru değildir; yazılmazsa boşanma kesinleştikten sonra ayrı dava açılabilir. Yazılırsa duruşmada beyan edilmeli ve hükme geçirilmelidir; aksi hâlde tasfiye edildiği kabul edilmeyebilir (Y2HD 21.02.2024, E.2022/10451, K.2024/1072).

Nafaka istemiyorum; protokole nasıl yazılır?

Yoksulluk nafakası talep edilmediği protokolde açıkça yazılmalı ve duruşmada beyan edilmelidir. Nafaka konusunda uyuşmazlık sürüyorsa anlaşmalı boşanma kurulamaz. Süresiz nafakaya ilişkin ibareyi iptal eden Anayasa Mahkemesi kararı (E.2025/156, K.2026/131) henüz yürürlüğe girmemiştir.

Anlaşmalı boşanmada ortak velayet olur mu?

Olabilir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, ortak velayetin Türk kamu düzenine açıkça aykırı olduğunun söylenemeyeceğini kabul etmiştir (20.02.2017, E.2016/15771, K.2017/1737). Ortak velayet en çok iki ebeveynin de bu yönde iradesinin bulunduğu anlaşmalı boşanmada gündeme gelir; hâkim çocuğun yararını ayrıca denetler.

2026’da Ankara’da anlaşmalı boşanmanın masrafı ne kadar?

Başvurma harcı 732 TL, maktu karar ve ilam harcı 732 TL ve gider avansıdır. Gider avansı, taraf sayısının beş katı tebligat ücreti ile 530 TL’den oluşur (HMK Gider Avansı Tarifesi m.4). Avukatla takipte AAÜT alt sınırı 45.000 TL olup Ankara Barosunun 2026 tavsiye tarifesinde anlaşmalı boşanma için 114.100 TL önerilmiştir.

Duruşmadan sonra eşim vazgeçerse ne olur?

Hukuk Genel Kurulu oy çokluğuyla, karar kesinleşinceye kadar anlaşmadan dönülebileceğini ve davanın çekişmeli boşanma olarak sürdürüleceğini kabul etmiştir (YHGK 2017/1941, K.2019/475). Kararı istinaf veya temyiz etmek de dönme sayılır (Y2HD 2021/8338, K.2021/7386).

Karar ne zaman kesinleşir?

Gerekçeli karar taraflara tebliğ edildikten sonra iki haftalık istinaf süresi dolunca kesinleşir (HMK m.345). Tebliğden sonra iki eş de istinaf hakkından feragat ederse süre beklenmez (HMK m.349/1). Tebliğden önce, örneğin duruşmada yapılan feragat geçerli değildir.

Adli tatilde anlaşmalı boşanma davası görülür mü?

Boşanma davası adli tatilde görülecek işler arasında sayılmamıştır. Ancak taraflardan birinin talebi üzerine mahkeme, işin ivedi görülmesine karar verebilir (HMK m.103/1-h). Bu karar mahkemenin takdirindedir.

Boşandıktan sonra nüfus kaydı ve soyadı ne olur?

Yazı işleri müdürü kesinleşen kararı on gün içinde nüfus müdürlüğüne bildirir (5490 s.K. m.55). Kadın evlenmeden önceki soyadını yeniden kazanır (TMK m.173/1); kadın için üç yüz günlük bekleme süresi kararın kesinleşmesinden itibaren işler (TMK m.132).