Mal Rejimi Tasfiyesi (Mal Paylaşımı) Davası Nasıl Açılır? Yetki, Süre, Protokol ve Yargıtay Kararları (TMK 214-241)
28 Haziran 2026

Mal Rejimi Tasfiyesi (Mal Paylaşımı) Davası Nasıl Açılır? Yetki, Süre, Protokol ve Yargıtay Kararları (TMK 214-241)

Mal rejiminin tasfiyesi davası, mal rejimi sona erdikten sonra edinilmiş malların paylaştırılması için açılan bir alacak davasıdır; artık değere katılma alacağı (TMK m. 231, 236) ve değer artış payı (TMK m. 227) talep edilebilir. Boşanmayla birlikte veya kesinleşmeden sonra ayrı açılabilir; para alacağı doğurur, görevli mahkeme aile mahkemesidir. Bu rehberde tasfiye davasını açıklıyoruz.

📄 İlgili Örnek: Mal Paylaşımı Dava Dilekçesi Örneği‘ni inceleyebilirsiniz.

Mal paylaşımı davası mı açmak istiyorsunuz?

Tasfiye hesabınızı ve alacağınızı birlikte değerlendirelim. Hukukçular Evi yanınızda.

📞 Hemen Arayın 💬 WhatsApp

Net Cevap: Mal rejimi boşanma davasının açıldığı tarihte sona erer (TMK m.225/2); tasfiye davası boşanmayla birlikte veya ayrıca açılabilir, ancak tasfiyeye boşanma kesinleştikten sonra karar verilir. Boşanma davası sürerken açılan tasfiye davası reddedilmez, boşanmanın sonucu beklenir (YHGK, 27.06.2012, E.2012/8-268, K.2012/420). Görevli mahkeme aile mahkemesidir; boşanmada yetkili mahkeme, boşanma davasında yetkili olan mahkemedir (TMK m.214/2). Dava para alacağı doğurur; belirli bir malın tapusu kural olarak istenemez. Zamanaşımı boşanmanın kesinleşmesinden itibaren on yıldır (TBK m.146; YHGK, 05.10.2016, E.2016/8-1061, K.2016/959). Anlaşmalı boşanma protokolündeki “başka talebimiz yoktur” gibi genel ifadeler mal rejimi alacaklarını kapsamaz (YHGK, 07.06.2022, E.2019/8-335, K.2022/850).

Mal Rejimi Tasfiyesi Davası: Mevzuat Haritası

Tasfiye davasında maddi hukuk kuralları Türk Medeni Kanunu’nda, usul kuralları Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda yer alır. Aşağıdaki tablo davanın her aşamasının kanuni dayanağını gösterir.

Tasfiye davasına uygulanan başlıca hükümler

HükümDüzenlediği konuDavadaki önemi
TMK m.202/1, 4722 s. Kanun m.10Yasal mal rejimi edinilmiş mallara katılmadır; 01.01.2002’den önceki evliliklerde bu tarihten itibaren uygulanır2002 öncesi için ayrı hesap
TMK m.214Ölümde ölenin son yerleşim yeri; boşanma, iptal veya mal ayrılığında bu davalarda yetkili mahkeme; diğer hâllerde davalının yerleşim yeriYetkili mahkeme; kesin değildir
TMK m.219-221Edinilmiş mallar ve kişisel mallarHangi malın paylaşılacağı
TMK m.222İspat yükü; ait olduğu ispatlanamayan mal paylı mülkiyette; bütün mallar aksi ispatlanıncaya kadar edinilmiş malKarineler
TMK m.225/2Boşanma, iptal veya mal ayrılığında rejim dava tarihinden geçerli olarak sona ererHesabın kesildiği tarih
TMK m.226Malların geri alınması; paylı mülkiyetteki malın üstün yarar ispatı ve pay bedeli ödenerek bir eşe verilmesiAyni sonuç doğurabilen dar istisna
TMK m.227Değer artış payıAyrı bir alacak kalemi
TMK m.229-231Eklenecek değerler, denkleştirme ve artık değerHesabın aşamaları
TMK m.232, m.235Sürüm değeri; tasfiye anındaki değerDeğer karar tarihine göre belirlenir
TMK m.236Artık değerin yarısı; zina veya hayata kastta hakkaniyete göre azaltma veya kaldırmaKatılma alacağının oranı
TMK m.239Ayın veya para olarak ödeme, erteleme, güvence ve faizÖdeme biçimi ve faiz
TMK m.241Üçüncü kişilere karşı dava; bir ve beş yıllık hak düşürücü sürelerKaçırılan mallar
TBK m.146On yıllık genel zamanaşımıDava süresi
HMK m.109/4, m.165, m.389Kısmi davada talep artırımı (belirsiz alacak davası, HMK m.107, 7589 sayılı Kanunla kaldırıldı); bekletici mesele; ihtiyati tedbirUsul araçları
4787 s. Kanun m.4Aile hukukundan doğan davalarda aile mahkemesi görevlidirGörevli mahkeme

Mal rejiminin tasfiyesi davası nedir?

Mal rejiminin tasfiyesi davası, mal rejimi sona erdikten sonra eşlerin edinilmiş mallarının paylaştırılması için açılan bir alacak davasıdır. Bu davada iki temel talep ileri sürülebilir: artık değere katılma alacağı (TMK m. 231, 236) ve değer artış payı alacağı (TMK m. 227). Davanın amacı, tasfiye sonucunda diğer eşin artık değerin yarısı oranındaki parasal alacağını tespit ve tahsil etmektir. Bu dava ayni hak değil, para alacağı doğurur.

Boşanmayla birlikte mi, ayrı mı açılır?

Her ikisi de mümkündür. Mal paylaşımı, boşanma davasıyla birlikte talep edilebileceği gibi, boşanma kararı kesinleştikten sonra ayrı bir dava olarak da açılabilir. Ancak tasfiye davasının görülebilmesi için mal rejiminin sona ermiş olması gerekir; mal rejimi ise boşanma davasının açıldığı tarih itibarıyla sona erer (TMK m. 225/2). Boşanma davası sürerken açılan tasfiye davası reddedilmez; boşanmanın kesinleşmesi bekletici mesele yapılır (YHGK, 27.06.2012, E.2012/8-268, K.2012/420). Uygulamada mal paylaşımı çoğunlukla boşanmanın kesinleşmesinden sonra ayrı bir dava ile yürütülür.

Tasfiye nasıl hesaplanır?

Tasfiye şu aşamalarla yapılır:

  • Her eşin malvarlığının kapsamı belirlenir,
  • Kişisel mallar ile edinilmiş mallar birbirinden ayrılır,
  • Her edinilmiş mala ilişkin borçlar düşülür,
  • Eklenecek değerler (TMK m. 229) ve denkleştirme (TMK m. 230) dikkate alınarak artık değer bulunur,
  • Artık değerin yarısı oranında katılma alacağı hesaplanır (TMK m. 236/1); varsa değer artış payı (TMK m. 227) ayrıca eklenir.

Para alacağı, mahkeme ve yetki

Katılma alacağı şahsi (parasal) nitelikte bir taleptir ve doğrudan ayni hak (tapu payı) doğurmaz; mahkeme kararıyla bir mülkün mülkiyeti kendiliğinden diğer eşe geçmez, hesaplama sonucunda para alacağı hükme bağlanır. TMK m.239/1 ayın olarak ödemeye de imkân tanısa da Yargıtay ödemenin kural olarak para şeklinde yapılacağını kabul eder (Yargıtay 2. HD, 05.05.2025, E.2025/1304, K.2025/4536); paylı mülkiyetteki bir malın bölünmeden bir eşe verilmesi TMK m.226/2’deki şartlara bağlıdır. Görevli mahkeme aile mahkemesidir (4787 s. Kanun m. 4); boşanma hâlinde yetkili mahkeme, boşanma davasında yetkili olan mahkemedir (TMK m.214/2, m.168).

Görevli ve Yetkili Mahkeme: TMK 214

Tasfiye davalarında yetki genel kurallara değil, TMK m.214’teki özel hükme göre belirlenir. Kanun üç durum öngörür:

Tasfiye davasında yetkili mahkeme

Mal rejiminin sona erme sebebiYetkili mahkemeDayanak
Eşlerden birinin ölümüÖlenin son yerleşim yeri mahkemesiTMK m.214/1
Boşanma, evliliğin iptali veya hâkim kararıyla mal ayrılığıBu davalarda yetkili olan mahkeme; boşanmada eşlerden birinin yerleşim yeri veya son altı aydır birlikte oturdukları yerTMK m.214/2, m.168
Diğer hâller (ör. sözleşmeyle rejim değişikliği)Davalı eşin yerleşim yeri mahkemesiTMK m.214/3

Bu yetki kesin değildir. Davalı yetki itirazını cevap dilekçesinde ilk itiraz olarak ileri sürmezse, başka bir yerde açılmış dava da o mahkemede görülür (Yargıtay 2. HD, 24.03.2009, E.2007/21436, K.2009/5435). Süresinde yapılan yetki itirazı ise sonuç doğurur ve yetkisizlik kararı verilebilir (Yargıtay 2. HD, 04.04.2024, E.2024/2230, K.2024/2431). Görevli mahkeme aile mahkemesidir; aile mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla davaya bakar (4787 s. Kanun m.2, m.4).

Para Alacağı mı, Belirli Bir Mal mı?

Tasfiyeden doğan hak kural olarak kişisel bir alacak hakkıdır. Katılma alacağı davasında belirli bir taşınmazın tapusunun adınıza tescili kural olarak istenemez (Yargıtay 2. HD, 21.02.2024, E.2023/10078, K.2024/1079). TMK m.239/1 katılma alacağının ve değer artış payının ayın veya para olarak ödenebileceğini söylese de Yargıtay ödemenin kural olarak para şeklinde yapılacağını kabul eder (Yargıtay 2. HD, 05.05.2025, E.2025/1304, K.2025/4536).

Belirli bir malın size verilmesi ancak dar istisnalarda mümkündür. Tasfiye sırasında paylı mülkiyete konu bir mal varsa eşlerden biri, daha üstün bir yararı olduğunu ispat edip diğerinin payını ödeyerek o malın bölünmeden kendisine verilmesini isteyebilir (TMK m.226/2). Mal rejimi ölümle sona ermişse sağ kalan eşin aile konutu ve ev eşyası üzerindeki özel hakları ayrıca düzenlenmiştir (TMK m.240). Bunların dışında hüküm, hesaplanan alacağın ödenmesine ilişkindir.

Borcun derhâl ödenmesi borçlu eş için ciddi güçlük doğuracaksa borçlu, ödemenin uygun bir süre ertelenmesini isteyebilir; durum gerektiriyorsa güvence istenebilir (TMK m.239/2-3). Faiz ise kural olarak tasfiyenin sona erdiği karar tarihinden işler (Yargıtay 2. HD, 12.12.2022, E.2022/1738, K.2022/10357).

Değerleme tarihi ve bilirkişi

Değerleme tarihi, tasfiye (karar) tarihidir; edinilmiş malların sürüm (rayiç) değeri karara en yakın tarih itibarıyla belirlenir (TMK m. 232, m. 235/1; Yargıtay 2. HD, 07.03.2024, E.2023/4359, K.2024/1528). Buna karşılık hangi malların tasfiyeye gireceği, mal rejiminin sona erdiği (dava açılış) tarihe göre saptanır. Edinilmiş/kişisel mal ayrımı, borç ve değer tespiti ile hesaplama teknik bilgi gerektirdiğinden, mahkeme genellikle konusunun uzmanı bilirkişilerden yardım alır; özellikle 2002 öncesi evliliklerde iki dönemli hesap yapılması bilirkişi incelemesini daha da önemli kılar. Bu nedenle sürecin bir aile hukuku avukatıyla yürütülmesi yararlıdır.

⚖️ Mevzuat ve Resmî Kaynaklar

Bu sayfada anılan kanun maddelerinin güncel metnine ve içtihatlara yukarıdaki resmî kaynaklardan ulaşabilirsiniz. Mevzuat değişebildiğinden, işlem yapmadan önce güncel hâlin teyit edilmesi önerilir.

Dava Ne Zaman Açılır? Bekleme Kuralı

Tasfiye davasının zamanlaması, uygulamada en sık sorulan konudur. Kural ve istisnası şöyledir:

DurumSonuç
Boşanma davasıyla birlikte açılmasıMümkündür; ancak uygulamada tasfiye, boşanmanın kesinleşmesi beklenerek karara bağlanır
Boşanma kesinleştikten sonraEn yaygın yol; dosya doğrudan tasfiyeye odaklanır
Boşanma davası reddedilirseMal rejimi sona ermediğinden tasfiye talebi de sonuçsuz kalır

Beklemek, delil toplamayı ertelemek anlamına gelmemelidir. Tasfiye davası boşanmanın kesinleşmesinden sonra açılacak olsa dahi, tapu kayıtları, banka hareketleri ve ticaret sicili bilgilerinin boşanma süreci devam ederken temin edilmesi gerekir. Hesaplar kapatıldığında, taşınmaz devredildiğinde veya şirket yapısı değiştiğinde bu kayıtlara ulaşmak zorlaşır. Ayrıca gerekiyorsa boşanma dosyasında ihtiyati tedbir talep edilmelidir.

Mal rejiminin sona erme tarihi de netleştirilmelidir: boşanma hâlinde bu tarih kural olarak davanın açıldığı gündür. Tasfiye hesabı bu tarihe göre kesilir; sonraki edinimler hesaba girmez. Bu nedenle dava tarihinin kararda açıkça gösterilmesi ve tasfiye dilekçesinde belirtilmesi gerekir.

Boşanma Kesinleşmeden Açılan Dava, Feragat ve Protokol

Kesinleşme beklenir, dava reddedilmez. Hukuk Genel Kurulu, boşanma davası derdestken açılan katkı payı ve katılma alacağı davasının mal rejimi henüz sona ermediği gerekçesiyle reddedilmesini doğru bulmamış; boşanma davasının bekletici mesele yapılmasını, boşanmaya karar verilirse hükmün kesinleşmesinin beklenmesini istemiştir. Boşanma davası reddedilirse tasfiye davası da görülebilirlik koşulu oluşmadığından reddedilir (YHGK, 27.06.2012, E.2012/8-268, K.2012/420).

Kesinleşmeden önce yapılan feragat sonuç doğurmaz. Boşanma kesinleşmeden açılıp feragatle sonuçlanan tasfiye davası, sonradan açılan yeni davaya kesin hüküm engeli oluşturmamıştır; çünkü henüz doğmamış bir haktan feragat edilemez (Yargıtay 2. HD, 10.10.2022, E.2021/10487, K.2022/7835).

Anlaşmalı boşanma protokolü. Hukuk Genel Kurulu’na göre mal rejiminin tasfiyesi boşanmanın fer’isi değildir. Protokolde yer alan “başkaca maddi ve manevi talebimiz yoktur” gibi genel ifadeler tazminat, nafaka gibi boşanmanın mali sonuçlarına ilişkindir; mal rejimi alacaklarından feragat, duraksamaya yer vermeyecek açıklıkta yazılmış olmalıdır. Aile konutunda kimin oturacağının veya ev eşyasının paylaşımının düzenlenmesi de tasfiyenin yapıldığı anlamına gelmez (YHGK, 07.06.2022, E.2019/8-335, K.2022/850). Ayrıntı için anlaşmalı boşanmada mal paylaşımı ve feragat rehberimize bakabilirsiniz.

Zamanaşımı. Katılma alacağı TMK m.178’deki bir yıllık süreye değil, on yıllık genel zamanaşımına tabidir (YHGK, 17.04.2013, E.2013/8-375, K.2013/520; YHGK, 05.10.2016, E.2016/8-1061, K.2016/959, oy çokluğu). Süre boşanma hükmünün kesinleşmesinden itibaren işler. Zamanaşımı bir def’idir; davalı açıkça ileri sürmedikçe hâkim kendiliğinden dikkate alamaz (YHGK, 25.09.2013, E.2013/132, K.2013/1389).

Dava Beklenirken Malları Korumak

Tasfiye kararı ancak boşanma kesinleştikten sonra verilebildiğinden, aradaki dönemde malların elden çıkarılmasını önlemek gerekir. Başlıca araçlar şunlardır:

Mal kaçırmaya karşı hukuki araçlar

AraçNe sağlar?Dayanak
İhtiyati tedbirTaşınmaz veya araç kaydına satış ve devri önleyen şerhHMK m.389-390
Tasarruf yetkisinin sınırlanmasıBelirli malvarlığı değerleri üzerindeki tasarrufun diğer eşin rızasına bağlanmasıTMK m.199
Aile konutu şerhiAile konutunun diğer eşin rızası olmadan devrini önlerTMK m.194
Dava süresince geçici önlemlerBoşanma davası sürerken malların yönetimi ve geçimle ilgili önlemlerTMK m.169
Eklenecek değerler ve üçüncü kişiye davaKaçırılan mal hesaba eklenir; borçlu eşin malvarlığı yetmezse üçüncü kişiye başvurulurTMK m.229, m.241

Üçüncü kişiye karşı dava hakkı, hakkın zedelendiğinin öğrenilmesinden itibaren bir yıl ve her hâlde mal rejiminin sona ermesinden itibaren beş yıl geçmekle düşer (TMK m.241/2). Bu kısa süreler tasfiye davasının on yıllık süresiyle karıştırılmamalıdır. Ayrıntı için mal üzerine ihtiyati tedbir rehberimize ve TMK 199 rehberimize bakabilirsiniz.

Dilekçenin Kurulması: Mal Listesi

Tasfiye dilekçesinin omurgası, malların doğru sınıflandırılmış bir listesidir. Her kalem için gösterilmesi gerekenler:

  1. Tanım. Taşınmaz için il-ilçe-ada-parsel-bağımsız bölüm; araç için plaka; şirket için unvan ve pay oranı; hesap için banka ve IBAN.
  2. Edinim tarihi. Evlilik öncesi mi, sonrası mı; 2002 öncesi evliliklerde hangi döneme denk geldiği.
  3. Edinim kaynağı. Maaş, kredi, miras, bağış, satış bedeli — kişisel/edinilmiş ayrımının dayanağı.
  4. Sınıflandırma iddiası. Bu malın edinilmiş mal mı yoksa kişisel mal mı sayılması gerektiği ve gerekçesi.
  5. Borç durumu. Mala ilişkin kalan kredi veya ipotek.
  6. Değer. Bilinen veya tahmini güncel değer.

Kendi mallarınızı da listeleyin. Tasfiyede alacaklar karşılıklı hesaplanır ve takas edilir. Yalnızca karşı tarafın mallarını göstermek, bilirkişi hesabının beklenenden farklı çıkmasına yol açar. Ayrıca kendi mallarınızın kişisel mal niteliğini baştan belgelemek, karşı tarafın sonradan ileri süreceği iddiaları karşılar.

Talep Türü ve Faiz

Tasfiyeden doğan talep, kural olarak bir para alacağıdır. Bu, dilekçenin kurulmasında birkaç sonuç doğurur:

KonuAçıklama
Talep biçimiKural olarak alacak talebidir; 31.07.2026’dan sonra kısmi dava olarak açılır ve talep bir defaya mahsus artırılır (HMK m.109/4); bu tarihten önce açılmış belirsiz alacak davalarında eski kural uygulanır
HarçKonusu para ile ölçüldüğünden nispi harç ödenir
FaizBaşlangıç tarihi ve türü açıkça yazılmalıdır; yazılmazsa hükümde yer almayabilir
Ayni talepBelirli bir malın aynen verilmesi istenecekse, koşulları ayrıca gösterilmelidir

Bilirkişi talebi de kalem kalem yazılmalıdır: malların edinim tarihindeki ve tasfiye anındaki değerleri, mala ilişkin borçların tutarı, katkı oranları ve varsa şirket paylarının değeri ayrı ayrı istenmelidir. “Bilirkişi incelemesi yapılsın” biçimindeki genel bir talep, ek rapor ihtiyacı doğurur ve süreci uzatır.

Süre bakımından son bir hatırlatma: tasfiyeden doğan talepler, boşanmaya bağlı taleplere ilişkin bir yıllık süreye (TMK m.178) tabi değildir; on yıllık genel zamanaşımına tabidir ve süre boşanma hükmünün kesinleşmesinden itibaren işler (TBK m.146; YHGK, 05.10.2016, E.2016/8-1061, K.2016/959). Bu nedenle nafaka ve tazminat süresi kaçırılmış olsa dahi tasfiye talebi ayrıca değerlendirilmelidir.

Katkı payı, katılma alacağı ve değer artış payı arasındaki fark ile 2002 öncesi evliliklerde iki dönemli tasfiye için katkı payı rehberimize, mal kaçırma iddiasında eklenecek değerler ve süre hesabı için eklenecek değerler rehberimize bakabilirsiniz.

2002 Öncesi Evliliklerde İki Dönemli Tasfiye

Türk Medeni Kanunu 01.01.2002’de yürürlüğe girmiştir. Bu tarihten önce evlenmiş eşler arasında yasal mal rejimi olarak edinilmiş mallara katılma rejimi ancak 01.01.2002’den itibaren uygulanır (4722 sayılı Yürürlük Kanunu m.10); önceki dönemde 743 sayılı Türk Kanunu Medenisi’nin yasal rejimi olan mal ayrılığı geçerlidir. Bu nedenle tek bir taşınmaz için bile iki ayrı hesap gerekebilir:

  • 01.01.2002’den önceki edinimler: Yargıtay uygulamasında katkı payı alacağı olarak hesaplanır; davacı malın edinilmesine yaptığı somut parasal katkıyı ispatlamalıdır.
  • 01.01.2002’den sonraki edinimler: Edinilmiş mallara katılma kuralları uygulanır; TMK m.222/3’teki edinilmiş mal karinesi devreye girer ve artık değerin yarısı istenir.
  • Faiz farkı: Katkı payı alacağında faiz dava tarihinden, 7589 öncesi açılmış belirsiz alacak davasında artırılan kısım dâhil (Yargıtay 8. HD, 17.06.2021, E.2021/1976, K.2021/5201); katılma alacağında ise kural olarak karar tarihinden işler.

Taksitleri iki döneme yayılan bir konutta, 2002 öncesi ödenen taksitler katkı payı, sonrası katılma alacağı hesabına girer. Dilekçede iki dönem için ayrı talep kalemi gösterilmelidir. Ayrıntı için 2002 öncesi evlenenlerde mal paylaşımı rehberimize bakabilirsiniz.

İspat: Karineler ve Delil Toplama

Belirli bir malın eşlerden birine ait olduğunu iddia eden kişi bunu ispatlamakla yükümlüdür; hangi eşe ait olduğu ispatlanamayan mallar paylı mülkiyette sayılır ve bir eşin bütün malları aksi ispatlanıncaya kadar edinilmiş mal kabul edilir (TMK m.222). Hukuk Genel Kurulu, malın kişisel mal mı edinilmiş mal mı olduğu delillerle açıklığa kavuşturulamazsa mahkemenin bu karineler çerçevesinde karar vermesi gerektiğini belirtmiştir (YHGK, 05.11.2014, E.2013/1014, K.2014/843).

Uygulamada bu karine, kişisel mal iddiasında bulunan eşin işini zorlaştırır: miras, evlilik öncesi birikim veya kişisel malın satış bedeliyle alındığı ileri sürülen bir taşınmazda para akışının banka kayıtlarıyla gösterilmesi gerekir. Delil listesinde şunlar yer almalıdır:

  • Tüm illerden tapu kayıtları ve tapu akit tabloları; araç trafik kayıtları; ticaret sicili ve şirket pay kayıtları.
  • Banka hesap hareketleri ve kredi sözleşmeleri; ödeme planları.
  • SGK hizmet dökümü ve maaş bordroları; miras veya bağışa ilişkin veraset ilamı ve tapu kayıtları.
  • Karşı tarafın elindeki belgeler için belge ibrazı talebi (HMK m.220).

Bilirkişi raporu tebliğ edildikten sonra itiraz iki hafta içinde yapılmalıdır (HMK m.281/1). Raporla karar arasında zaman geçmişse değerlerin güncellenmesi istenmelidir; Yargıtay, 2019 tarihli değerlerle 2023’te karar verilmesini bozma sebebi saymıştır (Yargıtay 2. HD, 07.03.2024, E.2023/4359, K.2024/1528).

Dilekçe, Harç, Talep Artırımı ve Faiz

Tasfiye davasında usul

KonuKuralDayanak
Dilekçe içeriğiTaraflar, vakıalar, deliller ve talep sonucu açıkça yazılır; mal listesi kalem kalem gösterilirHMK m.119
HarçKonusu para ile ölçüldüğünden nispi harç; karar ve ilam harcının dörtte biri peşin alınır492 s. Harçlar Kanunu m.28
Kısmi dava ve talep artırımı31.07.2026 sonrası dava kısmi tutarla açılır; talep tahkikat sona erene kadar bir defaya mahsus artırılır, artırılan kısım için zamanaşımı dava tarihinde kesilmiş sayılırHMK m.109/4 (7589 s. Kanun m.20)
Belirsiz alacak (mülga)HMK m.107 yürürlükten kaldırıldı; daha önce açılmış davalarda uygulanmaya devam eder ve rapordan sonraki ilk artırım ıslah değil talep açıklamasıdır7589 s. Kanun m.19; Yargıtay 2. HD, 26.02.2026, E.2025/2244, K.2026/2269
IslahAynı davada bir kez ve tahkikat sona erinceye kadar yapılabilirHMK m.176/2, m.177/1
Bekletici meseleBoşanmanın kesinleşmesi beklenirHMK m.165; YHGK, 27.06.2012, E.2012/8-268, K.2012/420
FaizTalep edilmelidir; kural olarak karar tarihinden işlerHMK m.26; TMK m.239/3; Yargıtay 2. HD, 12.12.2022, E.2022/1738, K.2022/10357
Bilirkişi raporuna itirazTebliğden itibaren iki haftaHMK m.281/1
Temyiz incelemesiMal rejimi dosyaları Yargıtay 2. Hukuk Dairesi tarafından incelenmektedirYargıtay iş bölümü

Tasfiye Davasına Yön Veren Yargıtay Kararları

Seçilmiş kararlar

KararKonuBenimsenen ilke
YHGK, 27.06.2012, E.2012/8-268, K.2012/420Boşanma derdestken açılan davaDava reddedilmez; boşanmanın sonucu bekletici mesele yapılır
Yargıtay 2. HD, 10.10.2022, E.2021/10487, K.2022/7835Kesinleşmeden önce feragatDoğmamış haktan feragat edilemez; yeni davaya kesin hüküm engeli oluşmaz
YHGK, 07.06.2022, E.2019/8-335, K.2022/850Anlaşmalı boşanma protokolüGenel feragat ifadeleri mal rejimi alacaklarını kapsamaz
YHGK, 05.10.2016, E.2016/8-1061, K.2016/959ZamanaşımıTMK m.178 uygulanmaz; on yıllık genel zamanaşımı geçerlidir
YHGK, 25.09.2013, E.2013/132, K.2013/1389Zamanaşımı def’iAçıkça ileri sürülmedikçe hâkim kendiliğinden dikkate alamaz
YHGK, 05.11.2014, E.2013/1014, K.2014/843İspatMalın niteliği açıklığa kavuşmazsa TMK m.222’deki karineler uygulanır
Yargıtay 2. HD, 04.04.2024, E.2024/2230, K.2024/2431YetkiTMK m.214 yetkisi kesin değildir; süresinde itiraz edilirse sonuç doğurur
Yargıtay 2. HD, 21.02.2024, E.2023/10078, K.2024/1079Ayni talepTasfiyeden doğan hak kişisel haktır; ayni talep kural olarak istenemez
Yargıtay 2. HD, 05.05.2025, E.2025/1304, K.2025/4536Ödeme biçimiKatılma alacağı ve değer artış payı kural olarak para şeklinde ödenir
Yargıtay 2. HD, 07.03.2024, E.2023/4359, K.2024/1528Değerleme tarihiTasfiye tarihi karar tarihidir; eskimiş raporla karar verilemez
Yargıtay 2. HD, 26.02.2026, E.2025/2244, K.2026/2269Belirsiz alacak (7589 öncesi açılan dava)Rapordan sonraki ilk artırım talep açıklamasıdır, ıslah değildir; sonraki artırım ilk ıslah sayılır

Mal listeniz ve delilleriniz hazır mı?

Tasfiye dilekçesini, tedbir talebini ve bilirkişi sorularını birlikte hazırlayalım — Av. Fatma Öztürk, Hukukçular Evi Ankara

Ara: 0554 648 37 15WhatsApp

Örnek Süreç: Dava Tarihinden Tahsile

Aşağıdaki örnek, aşamaların sırasını göstermek için kurgulanmıştır.

  1. Boşanma davası açılır (15.03.2024). Mal rejimi bu tarihte sona erer. Kadın aynı gün kocanın adına kayıtlı daire için ihtiyati tedbir ister ve tapuya şerh konur.
  2. Tasfiye davası açılır (10.09.2024). Belirsiz alacak davası olarak 50.000 TL ile açılır; mahkeme boşanma davasını bekletici mesele yapar.
  3. Boşanma kesinleşir (20.06.2025). On yıllık zamanaşımı bu tarihten işlemeye başlar; tasfiye davasında tahkikat devam eder.
  4. Bilirkişi raporu gelir. Rapor dairenin karara yakın değerini ve kredi borcunu gösterir; kadın iki hafta içinde eksik kalemlere itiraz eder ve rapordan sonra talebini açıklar.
  5. Karar verilir. Katılma alacağına karar tarihinden itibaren faiz yürütülür. Karar arada bozulursa değerler yeniden güncellenir.

Örnekteki dava 2024’te açıldığı için belirsiz alacak davası olarak açılmıştır. 31 Temmuz 2026’dan sonra açılan davalarda belirsiz alacak davası yoktur: 7589 sayılı Kanun HMK m.107’yi yürürlükten kaldırmıştır. Dava kısmi dava olarak açılır, fazlaya ilişkin haklar saklı tutulur ve talep tahkikat sona erene kadar bir defaya mahsus artırılır; artırılan kısım için zamanaşımı dava tarihinde kesilmiş sayılır (HMK m.109/4). Bu nedenle bugün açılacak bir davada 2. adımda dava kısmi dava olarak açılır ve 4. adımda talep HMK m.109/4 uyarınca artırılır. Ayrıntı için 7589 sayılı Kanun ve aile davaları yazımıza bakabilirsiniz.

Aynı örnekte taraflar anlaşmalı boşanma protokolüne yalnızca “başka talebimiz yoktur” yazmış olsaydı, bu ifade mal rejimi alacağına engel olmazdı. Protokolde dairenin kocada kaldığı ve karşılığında belirli bir bedel ödendiği açıkça yazılmış olsaydı ise tasfiye davası bu daire bakımından sonuç vermezdi.

🗺️ Aile ve Boşanma Hukuku Konu Haritası

Sürecin tüm aşamaları için hazırladığımız rehberler:

💔 Boşanma Davası

💰 Nafaka

👶 Velayet ve Çocuk

🏠 Mal Rejimi ve Paylaşım

🛡️ Şiddet ve Koruma (6284)

💍 Evlilik ve Statü

📚 Genel çerçeve için Aile ve Boşanma Hukuku Rehberi sayfamıza bakabilirsiniz.

Süre ve bütçe: Davanın aşamalarını, süreyi uzatan etkenleri, 2026 harç, bilirkişi ve keşif giderlerini Mal Paylaşımı Davası Ne Kadar Sürer, Masrafı Ne Kadar? (2026) rehberinde örnek hesaplarla anlattık.

Davada ispat: Mal paylaşımı davasında hangi vakıanın hangi delille ispatlanacağı için Mal Paylaşımı Davasında Katkı Nasıl İspatlanır? Tanık, Dekont ve Senetle İspat yazımıza bakın.

Tefrik ve bekletici mesele: Boşanma dilekçesindeki mal rejimi talebinin neden ayrı esasa alındığı, derdest boşanmada bekletici mesele ve birleştirme talebi dilekçesi için Boşanma ve Mal Rejimi Davalarının Birleştirilmesi (HMK 165-168) yazımıza bakın.

Ankara’da dava açacaksanız: TMK 214’e göre yetkili mahkeme, tapuya tedbir ve kısmi dava stratejisi için Ankara’da Mal Paylaşımı Davası: Bilirkişi, Keşif ve Tapu İşlemleri yazımıza bakın.

Sıkça Sorulan Sorular

Mal rejiminin tasfiyesi (mal paylaşımı) davası nedir?

Mal rejiminin tasfiyesi davası, mal rejimi sona erdikten sonra eşlerin edinilmiş mallarının paylaştırılması için açılan bir alacak davasıdır. Bu davada temel olarak iki talep ileri sürülebilir: artık değere katılma alacağı (TMK m. 231, 236) ve değer artış payı alacağı (TMK m. 227). Dava, mal rejiminin tasfiyesi sonucunda diğer eşin artık değerin yarısı oranındaki parasal alacağını tespit ve tahsil etmeyi amaçlar. Ayni hak değil, para alacağı doğurur.

Tasfiye davası boşanmayla birlikte mi, ayrı mı açılır?

Her ikisi de mümkündür. Mal paylaşımı, boşanma davasıyla birlikte talep edilebileceği gibi, boşanma kararı kesinleştikten sonra ayrı bir dava olarak da açılabilir. Ancak tasfiye davasının görülebilmesi için eşler arasındaki mal rejiminin sona ermiş olması gerekir; mal rejimi ise boşanma davasının açıldığı tarih itibarıyla sona erer (TMK m. 225/2). Boşanma davası sürerken açılan tasfiye davası reddedilmez; boşanmanın kesinleşmesi bekletici mesele yapılır (YHGK, 27.06.2012, E.2012/8-268, K.2012/420). Uygulamada mal paylaşımı çoğunlukla boşanmanın kesinleşmesinden sonra ayrı bir dava ile yürütülür.

Tasfiye nasıl hesaplanır, aşamaları nelerdir?

Tasfiye şu aşamalarla yapılır: (1) her eşin malvarlığının kapsamı belirlenir; (2) kişisel mallar ile edinilmiş mallar birbirinden ayrılır; (3) her edinilmiş mala ilişkin borçlar düşülür; (4) eklenecek değerler (TMK m. 229) ve denkleştirme (TMK m. 230) dikkate alınarak artık değer bulunur; (5) artık değerin yarısı oranında katılma alacağı hesaplanır (TMK m. 236/1). Varsa değer artış payı da (TMK m. 227) ayrıca hesaba katılır.

Tasfiye para alacağı mı, yoksa mal (ayni hak) mı doğurur?

Kural olarak para alacağı doğurur; katılma alacağı şahsi (parasal) nitelikte bir taleptir ve doğrudan ayni hak (tapu payı) doğurmaz. Yani mahkeme kararıyla belirli bir mülkün mülkiyeti kendiliğinden diğer eşe geçmez; hesaplama sonucunda bir para alacağı hükme bağlanır. TMK m.239/1 ayın olarak ödemeye de imkân tanısa da Yargıtay ödemenin kural olarak para şeklinde yapılacağını kabul eder; paylı mülkiyetteki bir malın bölünmeden bir eşe verilmesi ise üstün yararın ispatı ve diğer eşin payının ödenmesi şartına bağlıdır (TMK m.226/2).

Tasfiye davasında hangi mahkeme görevli ve yetkilidir?

Görevli mahkeme aile mahkemesidir (4787 sayılı Kanun m. 4); aile mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesi, aile mahkemesi sıfatıyla davaya bakar. Yetkili mahkemeyi TMK m.214 belirler: boşanma hâlinde boşanma davasında yetkili olan mahkeme (eşlerden birinin yerleşim yeri veya son altı aydır birlikte oturdukları yer), ölümde ölenin son yerleşim yeri, diğer hâllerde davalı eşin yerleşim yeri mahkemesi yetkilidir. Bu yetki kesin değildir; itiraz cevap dilekçesinde yapılmalıdır. Doğru mahkemede dava açılması ve talebin usulüne uygun ileri sürülmesi, sürecin sağlıklı yürümesi bakımından önemlidir.

Malların değeri hangi tarihe göre belirlenir?

Değerleme tarihi, tasfiye tarihidir; Yargıtay uygulamasına göre bu, karar tarihine en yakın tarihtir. Yani edinilmiş malların (özellikle taşınmazların) sürüm/rayiç değeri, karara en yakın tarih itibarıyla belirlenir (TMK m. 235/1). Buna karşılık hangi malların tasfiyeye gireceği, mal rejiminin sona erdiği (boşanma davasının açıldığı) tarihe göre saptanır. Bu iki tarih arasındaki değer artışı, özellikle enflasyonist dönemlerde hesabı önemli ölçüde etkiler.

Tasfiye davasında bilirkişi incelemesi gerekir mi?

Genellikle gerekir. Edinilmiş ve kişisel malların ayrımı, borçların ve eklenecek değerlerin belirlenmesi, taşınmazların rayiç değerinin tespiti ve katılma alacağının hesaplanması teknik bilgi gerektirir. Bu nedenle mahkeme, gerek gördüğünde konusunun uzmanı bilirkişi veya bilirkişilerden yardım alır. Özellikle 2002 öncesi evliliklerde iki dönemli (mal ayrılığı ve edinilmiş mallara katılma) hesap yapılması gerektiğinden, bilirkişi incelemesi daha da önem kazanır.

Boşanma davası sürerken tasfiye davası açabilir miyim?

Açabilirsiniz. Mal rejimi boşanma davasının açıldığı tarihte sona ermiş sayılacağından dava reddedilmez; mahkeme boşanma davasını bekletici mesele yapar ve boşanma kesinleştikten sonra karar verir. Boşanma davası reddedilirse tasfiye davası da reddedilir (YHGK, 27.06.2012, E.2012/8-268, K.2012/420).

Anlaşmalı boşanma protokolünde “başka talebimiz yoktur” yazıyor; mal paylaşımı davası açabilir miyim?

Kural olarak evet. Hukuk Genel Kurulu’na göre bu tür genel ifadeler boşanmanın mali sonuçlarına ilişkindir; mal rejimi alacaklarından feragat duraksamaya yer vermeyecek açıklıkta yazılmış olmalıdır (YHGK, 07.06.2022, E.2019/8-335, K.2022/850).

Mal paylaşımı davasında zamanaşımı ne zaman başlar?

Süre on yıldır ve boşanma hükmünün kesinleşmesinden itibaren işler (TBK m.146; YHGK, 05.10.2016, E.2016/8-1061, K.2016/959). Zamanaşımı def’i davalı tarafından açıkça ileri sürülmelidir.

Eşimin adına kayıtlı evin tapusunu isteyebilir miyim?

Kural olarak hayır. Tasfiyeden doğan hak kişisel bir alacak hakkıdır ve hüküm para alacağına ilişkindir (Yargıtay 2. HD, 21.02.2024, E.2023/10078, K.2024/1079). Paylı mülkiyetteki bir malın size verilmesi ancak üstün yararınızı ispatlayıp diğer eşin payını ödemeniz hâlinde mümkündür (TMK m.226/2).

Dava sürerken eşim malları satarsa ne olur?

Bunu önlemek için ihtiyati tedbir (HMK m.389), tasarruf yetkisinin sınırlanması (TMK m.199) ve aile konutu şerhi (TMK m.194) istenebilir. Rejim sürerken alacağınızı azaltmak kastıyla yapılan devirler hesaba eklenir; borçlu eşin malvarlığı yetmezse üçüncü kişiye bir ve beş yıllık süreler içinde dava açılabilir (TMK m.229, m.241).

Eşim öldü; mal paylaşımı davası nerede açılır?

Mal rejimi ölümle sona erer (TMK m.225/1) ve tasfiye davası ölenin son yerleşim yeri mahkemesinde açılır (TMK m.214/1). Sağ kalan eş ile mirasçılar arasında tasfiye yapılır; aile konutu ve ev eşyası bakımından sağ kalan eşin TMK m.240’taki hakları ayrıca vardır.

Mal rejiminin tasfiyesi davanızda yanınızdayız

Tasfiye hesabı ve alacağınız için bir avukatla görüşün. Hukukçular Evi yanınızda.

📞 Hemen Arayın 💬 WhatsApp

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her olay kendine özgüdür; somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir.

Post by Av. Fatma Öztürk