Velayet davasının toplam süresi için kanunda bir üst sınır yoktur; süreyi aşamalara bağlı kanuni süreler, sosyal inceleme raporu ve mahkemenin iş yükü belirler. Boşanmadan sonra açılan velayetin değiştirilmesi veya kaldırılması davaları basit yargılama usulüne tabidir (HMK m.316/1-ç): cevap süresi iki haftadır, cevaba cevap verilmez, tahkikat kural olarak ilk duruşma dışında iki duruşmada tamamlanır ve iki duruşma arasındaki süre bir ayı geçemez (HMK m.317, 320/3). Velayet davaları adli tatilde de görülür (HMK m.103/1-b). Adalet İstatistiklerine göre 2025 yılında bir dosyanın ortalama görülme süresi aile mahkemelerinde 204 gün, bölge adliye mahkemesi hukuk dairelerinde 371 gün, Yargıtay hukuk dairelerinde 185 gündür. Velayet davası konusu para ile ölçülemeyen bir dava olduğundan maktu harca tabidir: 2026’da 732,00 TL başvurma harcı ve 732,00 TL peşin karar ve ilam harcı ile gider avansı ödenir. Avukatlık asgari ücreti AAÜT’ye göre 45.000 TL’dir. Ödeme gücü olmayan kişi adli yardım isteyebilir (HMK m.334).
Güncel durum (25 Ekim 2026). 7589 sayılı Kanunla (RG 31.07.2026, 33326) yazılı yargılamada duruşmalar arasındaki süre üç ayla sınırlanmıştır (HMK m.147/3). Bağımsız velayet davalarında ise basit yargılamanın bir aylık sınırı zaten uygulanır (HMK m.320/3).
Basında 13. Yargı Paketi taslağına ilişkin çıkan haberlerde boşanma kararının önce verilmesi, velayet, nafaka ve mal paylaşımı uyuşmazlıklarının ayrı davalarda görülmesi gibi değişikliklerin planlandığı bildirilmektedir. Bu düzenlemeler 25 Ekim 2026 itibarıyla kanunlaşmamıştır (ikincil kaynak: İşçi Haber, 10.10.2026). Velayet uyuşmazlıkları için dava şartı olarak arabuluculuk da öngörülmemiştir.
Velayet davanızın süresini ve masrafını baştan planlayalım
Harç, gider avansı, uzman raporu ve kanun yolu takvimini dosyanıza göre çıkaralım; geçici önlem ihtiyacını birlikte değerlendirelim. Hukukçular Evi Ankara: 0554 648 37 15.
📞 0554 648 37 15💬 WhatsAppİçindekiler
- Kısa cevaplar
- Velayet davası türleri ve usulü
- Basit yargılama: kanundaki süreler
- Aşama aşama takvim
- Resmî istatistikler
- Süreyi uzatan etkenler
- Süreyi kısaltan araçlar
- Dava sürerken çocuk kimde kalır?
- 2026 masraf kalemleri
- Örnek masraf hesabı
- Avukatlık ücreti
- Masrafları sonunda kim öder?
- Adli yardım
- İstinaf ve temyiz
- Dava çok uzadıysa
- Kararlar
- Dilekçe örnekleri
- Örnek senaryolar
- Yol haritası
- Sık yapılan hatalar
- Sıkça sorulan sorular
Kısa Cevaplar
Boşanmayla birlikte istenen velayet boşanma davasıyla birlikte sonuçlanır; boşanmadan sonra açılan velayet davası ise ayrı bir davadır ve basit yargılama usulüne tabidir. Aşağıdaki tablo en çok sorulan soruları cevaplar.
Tablo: Velayet davasının süresi ve masrafı hakkında kısa cevaplar
| Soru | Kısa cevap | Dayanak |
|---|---|---|
| Kanunda toplam bir süre var mı? | Yok; aşamaların kanuni süreleri var | HMK m.317, 320, 321 |
| Hangi usule tabi? | Bağımsız velayet davası basit yargılama; boşanmayla birlikte istenirse boşanmanın usulü | HMK m.316/1-ç |
| Cevap süresi ne kadar? | İki hafta; bir defaya mahsus en fazla iki hafta ek süre | HMK m.317/2 |
| Duruşmalar arası en fazla ne kadar? | Bir ay; zorunlu hâllerde gerekçeyle daha uzun | HMK m.320/3 |
| Adli tatilde dava durur mu? | Hayır; velayet davaları adli tatilde de görülür | HMK m.103/1-b |
| Ortalama süre ne kadar? | Aile mahkemesi 204 gün; BAM hukuk 371 gün; Yargıtay hukuk 185 gün (2025) | Adalet İstatistikleri 2025 |
| Dava açarken hangi harç ödenir? | 732,00 TL başvurma ve 732,00 TL peşin karar harcı | 492 s.K.; 2026 tarifesi |
| Avukatlık asgari ücreti? | 45.000 TL; Ankara Barosu tavsiyesi 114.100 TL | AAÜT 2025-2026; Ankara Barosu 2026 |
| İstinaf ve temyiz süresi? | Tebliğden itibaren ikişer hafta | HMK m.345, 361/1 |
| Masrafı ödeyemiyorsam? | Adli yardım ve baro adli yardım bürosu | HMK m.334-340; Av.K. m.176 |
Davanın nasıl açılacağı için velayetin değiştirilmesi davası nasıl açılır, boşanma davasının süresi için boşanma davası ne kadar sürer yazılarımıza bakabilirsiniz.
Velayet Davası Türleri ve Hangi Usule Tabi Oldukları
“Velayet davası” uygulamada birbirinden farklı birkaç dava için kullanılır ve süreyi en çok bu ayrım belirler. Boşanma veya ayrılığa karar veren hâkim, ana ve babanın haklarını ve çocukla kişisel ilişkilerini düzenler (TMK m.182/1). Bu durumda velayet, boşanma davasının fer’i sonucudur ve boşanma hükmüyle birlikte kurulur. Çekişmeli boşanma yazılı yargılama usulüyle görüldüğünden velayetin incelenmesi de bu usulün dilekçe aşamaları içinde yürür ve duruşmalar arasındaki süre kural olarak üç ayı geçemez (HMK m.147/3).
Boşanmadan sonra ana veya babanın başkasıyla evlenmesi, başka bir yere gitmesi veya ölmesi gibi yeni olguların zorunlu kılması hâlinde hâkim, kendiliğinden veya ana ve babadan birinin istemi üzerine gerekli önlemleri alır (TMK m.183). Velayetin kaldırılması ise çocuğun menfaatini ağır biçimde tehlikeye düşüren hâller için ayrı bir yoldur (TMK m.348). Kanun “her çeşit nafaka davaları ile velayet ve vesayete ilişkin dava ve işleri” basit yargılama usulüne bağlamıştır (HMK m.316/1-ç).
Tablo: Velayet davası türleri, usulü ve süreye etkisi
| Dava veya iş | Dayanak | Usul | Süreye etkisi |
|---|---|---|---|
| Boşanmayla birlikte velayet | TMK m.182 | Boşanma davasının usulü; çekişmelide yazılı | Boşanma davasıyla birlikte sonuçlanır |
| Dava sürerken geçici velayet | TMK m.169 | Ara karar (geçici önlem) | Esas hükümden önce; kesinleşmeye kadar geçerli |
| Velayetin değiştirilmesi | TMK m.183 | Basit yargılama | Ayrı dava; sosyal inceleme raporu belirleyici |
| Velayetin kaldırılması | TMK m.348 | Basit yargılama | Ağır hâllerin ispatı; uzman ve hastane raporları |
| Çocuğun korunması önlemleri | TMK m.346 | Velayete ilişkin iş | Acil önlem istenebilir |
| Anlaşmalı boşanmada velayet | TMK m.166/3 | Protokolün hâkimce uygun bulunması | Çoğunlukla tek duruşma |
Bu yazıda “velayet davası” denildiğinde öncelikle boşanmadan sonra açılan velayetin değiştirilmesi ve kaldırılması davaları kastedilmektedir. Boşanmayla birlikte istenen velayet için boşanma davası ne kadar sürer, mahkemenin baktığı ölçütler için velayet davası nasıl kazanılır yazılarımıza bakabilirsiniz.
Basit Yargılama Usulü: Kanundaki Süreler (HMK 316-322)
Basit yargılama usulü, davanın az sayıda dilekçe ve duruşmayla sonuçlanması için düzenlenmiştir. Cevap süresi dava dilekçesinin tebliğinden itibaren iki haftadır; cevabı hazırlamak çok zorsa süre içinde başvuran davalıya bir defaya mahsus ve en fazla iki hafta ek süre verilebilir (HMK m.317/2). Cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçesi verilemez (m.317/3). Deliller dilekçelerle birlikte bildirilir (m.318) ve iddia ile savunmanın genişletilmesi yasağı dilekçelerin verilmesiyle başlar (m.319).
Mahkeme, mümkün olan hâllerde tarafları duruşmaya davet etmeden dosya üzerinden karar verir. Bu mümkün değilse ilk duruşmada dava şartları, ilk itirazlar ve tarafların anlaştığı ile çekiştiği noktalar belirlenir; tahkikat bu tutanak esas alınarak yürütülür (m.320/1-2). Tarafların dinlenmesi, delillerin incelenmesi ve diğer tahkikat işlemleri ilk duruşma hariç iki duruşmada tamamlanır ve iki duruşma arasındaki süre bir aydan fazla olamaz. Bilirkişi incelemesinin uzun sürmesi veya istinabe yoluyla tanık dinlenmesi gibi zorunlu hâllerde hâkim, gerekçesini belirterek daha ileri bir gün verebilir ve ikiden fazla duruşma yapabilir (m.320/3).
Tahkikat tamamlanınca mahkeme son beyanları alır ve kararını tefhim eder; zorunlu hâllerde yalnız hüküm özeti açıklanır ve gerekçeli karar en geç bir ay içinde yazılır (m.321). Özel hüküm bulunmayan konularda yazılı yargılama hükümleri uygulanır (m.322).
Tablo: Bağımsız velayet davasında basit yargılamanın kanuni süreleri
| Aşama | Kanuni kural | Madde |
|---|---|---|
| Cevap dilekçesi | Tebliğden itibaren iki hafta | HMK m.317/2 |
| Ek cevap süresi | Bir defaya mahsus, en fazla iki hafta | HMK m.317/2 |
| Cevaba cevap ve ikinci cevap | Verilemez | HMK m.317/3 |
| Delillerin bildirilmesi | Dilekçelerle birlikte | HMK m.318 |
| Ön inceleme | Mümkünse dosya üzerinden; değilse ilk duruşmada | HMK m.320/1-2 |
| Tahkikat | İlk duruşma hariç iki duruşma | HMK m.320/3 |
| Duruşmalar arası süre | En fazla bir ay; zorunlu hâllerde gerekçeyle daha uzun | HMK m.320/3 |
| Bilirkişi veya uzman raporu | En fazla iki ay; gerekçeyle iki aya kadar uzatma | HMK m.274/1 |
| Rapora itiraz | Tebliğden itibaren iki hafta | HMK m.281/1 |
| Gerekçeli karar | Kısa kararda en geç bir ay | HMK m.321/2 |
| Adli tatil | Dava adli tatilde de görülür | HMK m.103/1-b |
Velayet, tarafların serbestçe tasarruf edemediği bir konu olduğundan hâkim gerekli gördüğü delillere kendiliğinden başvurabilir (HMK m.325). 4787 sayılı Kanunda sosyal inceleme raporunun süresine ilişkin özel hüküm bulunmadığından iki aylık bilirkişi süresi yol göstericidir. Ayrıntılar için sosyal inceleme raporu (SİR) ve basit yargılama usulü yazılarımıza bakabilirsiniz.
Aşama Aşama Takvim: Dava Dilekçesinden Kesinleşmeye
Tebligat, ilk duruşma günü, uzman randevuları ve üst mahkeme incelemesi için kanunda bağlayıcı bir süre yoktur; bu aşamaları mahkemenin iş yükü ve dosyanın özellikleri belirler. Aşağıdaki tablo her aşamada süreyi neyin belirlediğini gösterir.
Tablo: Velayetin değiştirilmesi davasının aşamaları ve süreyi belirleyen etkenler
| Aşama | Kanuni süre | Süreyi belirleyen | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Dava dilekçesi, harç ve gider avansı | Yok | Delillerin eksiksiz hazırlanması | HMK m.120, 318 |
| Dilekçenin davalıya tebliği | Yok; e-tebligatta ulaşmayı izleyen 5. gün | Adresin doğruluğu; yurt dışı tebligat | Tebligat K. m.7/a |
| Cevap dilekçesi | 2 hafta (+ en fazla 2 hafta) | Ek süre talebi | HMK m.317/2 |
| Ön inceleme | Yok | Mahkemenin duruşma takvimi | HMK m.320/1-2 |
| Sosyal inceleme raporu | Bilirkişi kuralına göre 2 ay | Uzmanın iş yükü; tarafların görüşmelere katılması | 4787 m.5; HMK m.274/1 |
| Tahkikat duruşmaları | İlk duruşma hariç 2 duruşma; ara en fazla 1 ay | Tanık ve rapor durumu | HMK m.320/3 |
| Rapora itiraz ve ek rapor | 2 hafta | Ek rapor veya yeni uzman ihtiyacı | HMK m.281 |
| Karar ve gerekçeli karar | Kısa kararda 1 ay | Kararın tefhim şekli | HMK m.321 |
| İstinaf | Tebliğden itibaren 2 hafta | Bölge adliye mahkemesinin iş yükü | HMK m.345 |
| Temyiz | Tebliğden itibaren 2 hafta | Yargıtayın iş yükü | HMK m.361/1 |
| Kesinleşme ve uygulama | Yok | Kesinleşme şerhi | HMK m.350/2, 367/2 |
Kanuni sürelere tam uyulan bir dosyada bile ilk derece aşaması birkaç ayı bulur; buna kanun yolu aşamaları eklenir. Bu nedenle dava açılırken çocuğun dava süresince nasıl korunacağı, yani geçici önlem ihtiyacı da birlikte değerlendirilmelidir. Ön incelemede nelere hazırlanmak gerektiğini ön inceleme duruşması yazımızda anlattık.
Resmî İstatistikler: Aile Mahkemelerinde Ortalama Süre
Adalet Bakanlığı Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünün Adalet İstatistikleri 2025 yayını, mahkeme türüne göre bir dosyanın ortalama görülme süresini gösterir. Velayet davaları için ayrı bir süre tablosu yayımlanmamıştır; aile mahkemelerinin ortalaması genel bir fikir verir.
Tablo: Bir dosyanın ortalama görülme süresi (gün)
| Birim veya dava türü | 2024 | 2025 | Kaynak |
|---|---|---|---|
| Aile mahkemeleri | 197 | 204 | Adalet İstatistikleri 2025, Tablo 34 |
| Boşanma davaları (tüm hukuk mahkemeleri) | 156 | 160 | Tablo 42 |
| Bölge adliye mahkemeleri hukuk daireleri | 373 | 371 | Tablo 89 |
| Yargıtay hukuk daireleri | 205 | 185 | Tablo 95 |
Ortalama görülme süresi; devreden, açılan ve karara bağlanan dosya sayılarından bir formülle hesaplanan bir göstergedir ve tek tek dosyaların süresini göstermez. Aile mahkemelerinin ortalaması anlaşmalı boşanma gibi kısa işleri de kapsadığından sosyal inceleme ve tanık gerektiren çekişmeli bir velayet davası bu ortalamanın üzerinde kalabilir.
Bakanlık verilerine dayanan basın haberlerine göre aile mahkemelerinde dosya temizleme oranı, yani bir yılda karara bağlanan dosyaların o yıl açılan dosyalara oranı, son on yılda belirgin biçimde artmıştır. Yüzde yüzün üzerindeki oran birikmiş dosyaların azaldığını gösterir.
Tablo: Aile mahkemelerinde dosya temizleme oranı (%)
| Dava türü | 2016 | 2025 | Kaynak |
|---|---|---|---|
| Velayet | 68,8 | 103,3 | İHA / Habertürk, 21.07.2026 (Bakanlık verisi) |
| Boşanma | 92,9 | 102,1 | Aynı kaynak |
| Nafaka | 88,0 | 108,2 | Aynı kaynak |
Velayet Davasını Uzatan Etkenler
Velayet davasını uzatan etkenlerin çoğu önceden öngörülebilir. Uygulamada en çok zaman kaybettiren aşamalar tebligat, uzman raporları ve kanun yolu incelemesidir.
Tablo: Süreyi uzatan etkenler ve alınabilecek önlemler
| Etken | Neden uzatır? | Ne yapılabilir? | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Tebligat sorunları | Dilekçe tebliğ edilemeyince süreler başlamaz | Güncel adres; adres kayıt sistemi; e-tebligat | Tebligat K. m.7/a, 21/2 |
| Yurt dışındaki taraf | Yurt dışı tebligat zaman alır | Yurt dışı adresini baştan bildirmek | Tebligat K. m.25 |
| Sosyal inceleme raporu | Uzmanın iş yükü ve randevular | Görüşmelere zamanında katılmak | 4787 m.5; HMK m.274/1 |
| Rapora itiraz ve ek rapor | Ek rapor veya yeni uzman | İtirazı somut ve süresinde yapmak | HMK m.281 |
| Tanıkların başka yerde dinlenmesi | İstinabe yazışması | Tanık adreslerini doğru bildirmek | HMK m.320/3 |
| Avansın yatırılmaması | Delilden vazgeçilmiş sayılabilir | Verilen kesin süreye uymak | HMK m.324 |
| Dosyanın işlemden kaldırılması | Yenilenmezse dava açılmamış sayılır | Duruşmalara katılmak | HMK m.150, 320/4 |
| Kaldırma veya bozma | Dosya yeniden incelenir | Tahkikatı ilk derecede eksiksiz yaptırmak | HMK m.353, 371 |
| Çocuğun ergin olması | Velayet istemi konusuz kalır | Yaşı büyük çocukta zamanlama | HMK m.331/1 |
Bozma ve kaldırma kararları süreyi en çok uzatan etkendir. Hukuk Genel Kurulu, idrak çağındaki çocuğun görüşü alınmadan verilen velayet kararını Çocuk Haklarına Dair Sözleşmeye ve Çocuk Haklarının Kullanılmasına İlişkin Avrupa Sözleşmesine aykırı bularak bozmuştur (YHGK, 27.06.2018, E.2017/2-3117, K.2018/1278). Çocuğun uzman eşliğinde dinlenmesini ilk derecede istemek, aynı aşamaların tekrarlanmasını önler. Uzman raporları için velayet davasında psikolojik değerlendirme, itiraz usulü için bilirkişi raporuna itiraz yazılarımıza bakabilirsiniz.
Yaşı büyük çocuklarda zamanlama ayrıca önemlidir. Yargıtay, inceleme sırasında ergin olan çocuk yönünden velayet isteminin konusuz kaldığını kabul etmiştir (2. HD, 28.06.2016, E.2016/11498, K.2016/12565; 2. HD, 08.12.2016, E.2016/18220, K.2016/15713).
Süreyi Kısaltmak İçin Kullanılabilecek Araçlar
Hâkim, yargılamanın makul süre içinde ve düzenli biçimde yürütülmesini sağlamakla yükümlüdür (HMK m.30); Anayasa da davaların mümkün olan süratle sonuçlandırılmasını yargının görevi sayar (m.141/4). Taraflar bu yükümlülüğün işlemesine aşağıdaki usul araçlarıyla katkı sağlayabilir.
Tablo: Velayet davasını hızlandıran usul araçları
| Araç | Etkisi | Dayanak |
|---|---|---|
| Delilleri dava dilekçesiyle sunmak | Ön incelemede eksik kalmaz | HMK m.318 |
| Tanık listesini adresleriyle vermek | Tek duruşmada dinleme imkânı | HMK m.240, 318 |
| Uzman incelemesini ilk ara kararda istemek | Rapor tahkikatla paralel yürür | 4787 m.5; HMK m.274/1 |
| Duruşma aralığı bir ayı aşarsa dilekçe vermek | Gerekçe denetimi; öne alma talebi | HMK m.30, 320/3 |
| Rapor süresi aşılırsa hatırlatma | Görevden alma ve yeni görevlendirme | HMK m.274/2 |
| Ses ve görüntü nakliyle katılım | Başka şehirdeki taraf için gecikmeyi azaltır | HMK m.149/1 |
| Elektronik tebligat | Posta gecikmesi olmaz | Tebligat K. m.7/a |
| Adli tatilde de takip | Velayet davası tatilde durmaz | HMK m.103/1-b |
Bir aylık sınırın aşılmasına Kanun özel bir yaptırım bağlamamıştır; ancak gerekçesiz verilen uzak bir duruşma günü öne alma talebi için güçlü bir dayanaktır. Ayrıntılar için duruşmalar arası en fazla 3 ay kuralı ve 7589 sayılı Kanunun aile davalarına etkisi yazılarımıza bakabilirsiniz.
Dava Sürerken Çocuk Kimde Kalır? Geçici Önlemler ve Kesinleşme
Velayet davası sürerken çocuğun durumu geçici önlemlerle düzenlenir. Boşanma davası açılınca hâkim, çocukların bakım ve korunmasına ilişkin geçici önlemleri kendiliğinden alır (TMK m.169). Boşanmadan sonra açılan velayet davalarında da hâkim yeni olguların zorunlu kıldığı önlemleri alabilir ve çocuğun menfaati tehlikeye düştüğünde uygun önlemlere başvurur (TMK m.183, 346). Şiddet tehlikesinde kişisel ilişkinin refakatçi eşliğinde yapılması gibi önleyici tedbirler de istenebilir (6284 s.K. m.5/1-ç).
Esas hüküm bakımından ise kişiler hukuku ve aile hukukuna ilişkin kararlar kesinleşmedikçe yerine getirilemez (HMK m.350/2, 367/2). Yargıtay, çocuk teslimi ve kişisel ilişkiye ilişkin ilamların kesinleşmeden icraya konu edilemeyeceğini kabul etmiştir (12. HD, 27.09.2022, E.2022/9269, K.2022/9422). Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Dairesi Başkanlığının 01.03.2023 tarihli yazısına göre geçici önlem olarak verilen çocuk teslimi veya kişisel ilişki kararı müdürlüğe ibraz edilince yerine getirme işlemleri başlatılabilir; kesinleşme şerhi bulunmayan gerekçeli karar için ise işlem yapılmaz.
Tablo: Dava sürecinde hangi karar ne zaman uygulanır?
| Karar | Ne zaman uygulanır? | Dayanak |
|---|---|---|
| Boşanma davasında geçici velayet ve kişisel ilişki | Verildiği andan itibaren; kesinleşmeye kadar | TMK m.169; ADMH yazısı 01.03.2023 |
| Velayet davasında geçici önlem | Verildiği andan itibaren | TMK m.183, 346 |
| 6284 önleyici tedbiri | Geciktirilmeksizin | 6284 s.K. m.5, 8 |
| Velayeti değiştiren esas hüküm | Kesinleştikten sonra | HMK m.350/2, 367/2 |
| Çocuk teslimi ve kişisel ilişki ilamı | Kesinleştikten sonra | 12. HD, E.2022/9269 |
Bu nedenle kazanılan velayet kararı istinaf ve temyiz tamamlanana kadar uygulanamaz; bu sürede ilk derece mahkemesinin geçici önlemleri geçerlidir. Ayrıntılar için geçici (tedbiren) velayet ve boşanma davası sürerken çocuğum bende kalsın yazılarımıza bakabilirsiniz.
Velayet Davasının Masrafı: 2026 Kalemleri
Velayet davası konusu para ile ölçülemeyen bir dava olduğundan maktu harca tabidir; harç her yıl belirlenen sabit tutarlara göre alınır. Gider avansı, taraf sayısının beş katı tutarında tebligat ücreti ile diğer iş ve işlemler için 530 TL’den oluşur (HMK Gider Avansı Tarifesi m.4/1) ve yatırılmış olması dava şartıdır (HMK m.114/1-g, 120).
Tablo: Velayet davasında 2026 masraf kalemleri
| Kalem | 2026 tutarı | Ne zaman ödenir? | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Başvurma harcı (aile mahkemesi) | 732,00 TL | Dava açılırken | 492 s.K. (1) sayılı tarife |
| Maktu karar ve ilam harcı | 732,00 TL | Dava açılırken peşin | 492 s.K. m.27 |
| Vekâlet pulu | 164,00 TL | Avukatla takipte | 2026 tarifesi |
| Vekâletname suret harcı | 104,00 TL | Avukatla takipte | 2026 tarifesi |
| Gider avansı | Taraf sayısı × 5 tebligat ücreti + 530 TL | Dava açılırken | Gider Avansı Tarifesi m.4/1 |
| Bilirkişi ücreti | Aile mahkemelerinde asgari 2.800 TL | Bilirkişi görevlendirilirse | Bilirkişilik Asgari Ücret Tarifesi 2026 |
| Tanık giderleri | Tanık ücreti ve yol gideri | Tanık dinlenecekse | HMK m.324 |
| İstinaf başvurma harcı | 2.002,00 TL | İstinafta | (1) sayılı tarife IV-e |
| Temyiz başvurma harcı | 3.608,50 TL | Temyizde | (1) sayılı tarife IV-a |
Sosyal inceleme raporu aile mahkemesinde görevli uzmanlarca hazırlanır; uzman bulunmaması veya başka bir uzmanlık gerekmesi hâlinde başka kurumdaki veya serbest uzmanlar görevlendirilebilir (4787 s.K. m.5/2). Hastane heyet raporu veya bilirkişi incelemesi gerektiğinde mahkeme delil avansı ister (HMK m.324). Hâkimin kendiliğinden başvurduğu delillerin gideri taraflarca bir hafta içinde ödenmezse, ileride ödemesi gereken taraftan alınmak üzere Hazineden karşılanır (HMK m.325).
Velayetle birlikte nafaka da isteniyorsa ayrı bir harç hesabı gündeme gelebilir; Yargıtay bağımsız tedbir nafakası davasının nispi harca tabi olduğunu kabul etmiştir (2. HD, 30.11.2017, E.2016/23885, K.2017/13637). Tutarlar dava açılırken mahkeme veznesinden teyit edilmelidir; ayrıntı için boşanmada maktu ve nispi harç yazımıza bakabilirsiniz.
Örnek Hesap: Velayet Davası Açarken Ne Kadar Ödenir?
Aşağıdaki hesap, iki taraflı ve yalnızca velayetin değiştirilmesinin istendiği basitleştirilmiş, varsayımsal bir dava içindir. Tebligat ücreti PTT tarifesine göre değiştiğinden gider avansı formül olarak gösterilmiştir.
Tablo: Dava açılırken ödenen tutarlar (2026, varsayımsal)
| Kalem | Avukatsız | Avukatla |
|---|---|---|
| Başvurma harcı | 732,00 TL | 732,00 TL |
| Peşin maktu karar ve ilam harcı | 732,00 TL | 732,00 TL |
| Vekâlet pulu | — | 164,00 TL |
| Vekâletname suret harcı | — | 104,00 TL |
| Harç ve pul toplamı | 1.464,00 TL | 1.732,00 TL |
| Gider avansı | 10 tebligat ücreti + 530 TL | 10 tebligat ücreti + 530 TL |
Dava sırasında tanık ve uzman giderleri için delil avansı, istinafta 2.002,00 TL ve temyizde 3.608,50 TL başvurma harcı eklenebilir. Kullanılmayan avans hükmün kesinleşmesinden sonra kendiliğinden iade edilir (HMK m.333). Bu rakamlara avukatlık ücreti dahil değildir.
Avukatlık Ücreti: AAÜT ve Ankara Barosu Tavsiye Tarifesi
Avukatlık ücreti serbestçe kararlaştırılır; ancak Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin altında olamaz (Av.K. m.164/4). Aile mahkemeleri asliye hukuk mahkemesi düzeyinde kurulduğundan velayet davalarında asliye mahkemeleri için öngörülen maktu ücret uygulanır (AAÜT 2025-2026, RG 04.11.2025, 33067). Ankara Barosunun 2026 tavsiye tarifesi bağlayıcı değildir; piyasa karşılığı için gösterge niteliğindedir.
Tablo: Velayet sürecinde avukatlık ücretinin alt sınırları (2026)
| İş | Tutar | Niteliği |
|---|---|---|
| Velayet davası (asliye mahkemesi maktu ücreti) | 45.000 TL | AAÜT; altında ücret kararlaştırılamaz |
| Bölge adliye mahkemesinde istinaf (duruşmasız) | 22.000 TL | AAÜT |
| Bölge adliye mahkemesinde istinaf (duruşmalı) | 42.000 TL | AAÜT |
| Yargıtayda temyiz duruşması | 40.000 TL | AAÜT |
| Velayet davaları | 114.100 TL | Ankara Barosu tavsiye tarifesi 2026 |
| Çocuk teslimi ve kişisel ilişki işlemlerine şikâyet ve itiraz | 72.800 TL | Ankara Barosu tavsiye tarifesi 2026 |
Dava sonunda mahkeme tarifeye göre belirlenen vekâlet ücretini haksız çıkan tarafa yükletir (HMK m.323, 330); bu ücret avukata aittir (Av.K. m.164/5) ve velayet davasında maktu olarak belirlenir. Ücret sözleşmesinde istinaf, temyiz ve geçici önlem aşamalarının ücrete dahil olup olmadığı açıkça yazılmalıdır. Ayrıntılar için boşanma avukatı ücreti 2026 yazımıza bakabilirsiniz.
Masrafları Sonunda Kim Öder?
Dava açan taraf harç ve avansları peşin öder; ancak bu ödeme kesin değildir. Harçlar, tebligat, tanık ve bilirkişi giderleri ile vekâlet ücreti yargılama giderleridir (HMK m.323) ve kural olarak aleyhine hüküm verilen tarafa yükletilir; kısmi haklılıkta oran uygulanır (HMK m.326). Davanın konusuz kalması hâlinde hâkim giderleri, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre takdir eder (HMK m.331/1). Yargıtay, çocuğun inceleme sırasında ergin olduğu dosyada giderler ve vekâlet ücreti hakkında bu ölçüte göre karar verilmesi gerektiğini belirtmiştir (2. HD, 28.06.2016, E.2016/11498, K.2016/12565).
Tablo: Velayet davasında yargılama giderlerinin dağılımı
| Durum | Giderleri kim öder? | Dayanak |
|---|---|---|
| Dava kabul edilirse | Davalı | HMK m.326/1 |
| Dava reddedilirse | Davacı | HMK m.326/1 |
| Talepler kısmen kabul edilirse | Haklılık oranına göre paylaştırılır | HMK m.326/2 |
| Çocuk ergin olur, dava konusuz kalırsa | Açılış tarihindeki haklılık durumuna göre | HMK m.331/1 |
| Hâkimin kendiliğinden başvurduğu delil | Hükümde ödemesi gereken taraf; ödenmezse önce Hazine | HMK m.325 |
| Kullanılmayan avans | Yatırana iade | HMK m.333 |
Gider ve vekâlet ücreti hükmün ayrı bir parçasıdır ve kanun yolunda esastan bağımsız olarak denetlenebilir. Genel çerçeve için boşanmada yargılama giderleri yazımıza bakabilirsiniz.
Adli Yardım: Masrafı Ödeyemiyorsanız
Kendisinin ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zorlaştırmaksızın yargılama giderlerini ödeme gücünden yoksun olan kişi, talebi açıkça dayanaktan yoksun değilse adli yardımdan yararlanabilir (HMK m.334/1). Adli yardım; giderlerden geçici muafiyeti, teminattan muafiyeti, giderlerin Devletçe avans olarak ödenmesini ve gerekiyorsa avukat temin edilmesini kapsar ve hükmün kesinleşmesine kadar devam eder (HMK m.335).
Tablo: Velayet davasında adli yardımın işleyişi
| Konu | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| Kimler yararlanır? | Ödeme gücünden yoksun ve talebi açıkça dayanaksız olmayan kişi | HMK m.334/1 |
| Neleri kapsar? | Harç, avans, uzman ve tanık giderleri; gerekirse avukat | HMK m.335 |
| Ret kararına itiraz | Tebliğden itibaren iki hafta | HMK m.337/2 |
| Önceki giderler | Talepten önceki giderleri kapsamaz | HMK m.337/3 |
| Dava kaybedilirse | Ertelenen giderler tahsil edilir; bir yıla kadar taksit mümkün | HMK m.339 |
| Baro adli yardımı | Ücretsiz avukat | Av.K. m.176-181 |
| Şiddet hâli | 6284 kapsamındaki başvurulardan masraf alınmaz | 6284 s.K. m.20 |
Adli yardım geçicidir ve karşı tarafın vekâlet ücreti riskini kaldırmaz; talebin dava açılırken yapılması önemlidir. Ayrıntılar için boşanmada adli yardım nasıl alınır yazımıza bakabilirsiniz.
İstinaf ve Temyiz: Süre, Harç ve İnceleme Süresi
Velayet kararına karşı istinaf süresi, kararın usulen tebliğiyle işlemeye başlayan iki haftadır (HMK m.345); bölge adliye mahkemesi kararına karşı temyiz süresi de iki haftadır (HMK m.361/1). Velayet konusu para ile ölçülemediğinden parasal kesinlik sınırları velayet hükmüne uygulanmaz. Kararda iştirak nafakası da varsa nafaka kısmı için 2026’daki istinaf sınırı 50.000 TL, temyiz sınırı 682.000 TL’dir; Hukuk Genel Kurulu nafakada temyiz sınırını yıllık nafaka miktarına göre değerlendirmiştir (YHGK, E.2022/2-32, K.2022/405). Bu nedenle velayet kısmı Yargıtaya taşınabilirken nafaka kısmı bölge adliye mahkemesinde kesinleşebilir.
Tablo: Velayet kararına karşı kanun yolları
| Konu | İstinaf | Temyiz | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Süre | Tebliğden itibaren 2 hafta | Tebliğden itibaren 2 hafta | HMK m.345, 361/1 |
| Başvurma harcı (2026) | 2.002,00 TL | 3.608,50 TL | (1) sayılı tarife IV |
| Velayet hükmü | Açık | Açık | Konusu para ile ölçülemez |
| Nafaka kısmı | 50.000 TL’yi aşarsa | 682.000 TL’yi aşarsa | HMK m.341, 362/1-a |
| Geçici hukuki korumalar | Kanundaki hâllerde | Kapalı | HMK m.362/1-f |
| Ortalama inceleme süresi (2025) | BAM hukuk daireleri 371 gün | Yargıtay hukuk daireleri 185 gün | Adalet İstatistikleri 2025 |
| Adli tatil | Velayet kısmında süre uzamaz | Velayet kısmında süre uzamaz | HMK m.103/1-b, 104 |
Adli tatile tabi işlerde tatile rastlayan süre bir hafta uzar (HMK m.104); velayet davaları tatilde de görüldüğünden bu uzama velayet kısmına uygulanmaz. Süre hesabı için istinaf ve temyiz süresi hesaplama aracımızı, kesinleşme için kararın kesinleşmesi ve nüfusa tescili yazımızı kullanabilirsiniz.
Dava Çok Uzadıysa: Hedef Süre, Tazminat Komisyonu ve Bireysel Başvuru
Hukuk mahkemelerinde davanın esas kaydıyla birlikte bir hedef süre belirlenir ve davacıya tevzi formunda, davalıya dava dilekçesi ekinde bildirilir (Hedef Süreler Yönetmeliği m.7/3; RG 23.06.2017, 30105). Hedef süreler hak doğurmaz ve taraflardan kaynaklanan gecikmeler hesaba katılmaz (m.4/d, 7/5); süre aşılırsa gecikme nedeni UYAP’ta işaretlenir (m.8/1).
Uzun yargılamaya karşı hukuki yol makul sürede yargılanma hakkına dayanır. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, kişi hâline ilişkin davalarda özel bir özen gerektiğini belirtmiş ve eşlerin ayrılığına ilişkin sekiz yılı aşan bir yargılamada ihlal bulmuştur (Laino/İtalya [BD], 33158/96, 18.02.1999, § 18, 22). Anayasa Mahkemesi de kişisel ilişkiye ilişkin önlemlerin etkinliğinin bunların en kısa sürede verilmesine bağlı olduğunu vurgulamış; yaklaşık yedi yıl süren bir boşanma ve kişisel ilişki yargılamasında ise Tazminat Komisyonu yolu tüketilmediği için makul süre şikâyetini kabul edilemez bulmuştur (B.E., 2022/6873, 24.10.2024, § 25, 34-35).
Tablo: Uzayan velayet davasında başvurulabilecek yollar
| Yol | Ne sağlar? | Süre | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Mahkemeye öne alma dilekçesi | Duruşma aralığının denetimi | Her zaman | HMK m.30, 320/3 |
| Hedef sürenin öğrenilmesi | Tevzi formundaki hedef süre | Dava açılırken | Hedef Süreler Yön. m.7/3 |
| Tazminat Komisyonu | Uzun yargılama için manevi tazminat | Dava sürerken veya kesin karardan itibaren 1 ay | 6384 s.K. m.5/A |
| Komisyon kararına itiraz | Ankara Bölge İdare Mahkemesi denetimi | Tebliğden itibaren 15 gün | 6384 s.K. m.7/4 |
| Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru | Aile hayatına saygı ve makul süre | Yollar tüketildikten sonra 30 gün | 6216 s.K. m.45/2, 47/5 |
Komisyona başvuru velayet hükmünü değiştirmez; yalnız uzun yargılamadan doğan zararı karşılar. Usul ve dilekçe örneği için makul sürede yargılanma hakkı ve Tazminat Komisyonu yazımıza bakabilirsiniz.
Süre ve Masrafa İlişkin Kararlar
Aşağıdaki kararlar velayet davasının süresini ve masrafını doğrudan etkileyen ilkeleri gösterir. Kararlar dosyanın somut olgularına göre verildiğinden, her birinin kendi dosyanıza uygulanabilirliği ayrıca değerlendirilmelidir.
Tablo: Velayet davasının süresi ve masrafıyla ilgili kararlar
| Karar | İlke | Uygulamadaki önemi |
|---|---|---|
| AİHM, Laino/İtalya [BD], 33158/96, 18.02.1999 | Kişi hâline ilişkin davalarda özel özen | Aile davasında gecikme ihlal sebebi |
| AYM, B.E., 2022/6873, 24.10.2024 | Kişisel ilişki önlemleri en kısa sürede; makul süre için önce Komisyon | Başvuru sırası |
| YHGK, 27.06.2018, E.2017/2-3117, K.2018/1278 | İdrak çağındaki çocuk dinlenmeden velayet kararı bozulur | Dinlemeyi ilk derecede istemek |
| 2. HD, 28.06.2016, E.2016/11498, K.2016/12565 | Ergin olan çocuk için istem konusuz; giderler açılış tarihine göre | Zamanlama ve gider |
| 2. HD, 08.12.2016, E.2016/18220, K.2016/15713 | Ergin çocuk için konusuzluk; değişiklik ispatlanmalı | Delilin baştan kurulması |
| 12. HD, 27.09.2022, E.2022/9269, K.2022/9422 | Çocuk teslimi ve kişisel ilişki ilamı kesinleşmeden icra edilemez | Geçici önlemin önemi |
| 2. HD, 30.11.2017, E.2016/23885, K.2017/13637 | Bağımsız tedbir nafakası nispi harca tabi | Nafaka eklenirse harç |
| YHGK, E.2022/2-32, K.2022/405 | Nafakada temyiz sınırı yıllık nafakaya göre | Nafaka kısmının kesinleşmesi |
Kararların ortak mesajı, süreyi kısaltmanın en etkili yolunun ilk derecede tahkikatı eksiksiz yaptırmak olduğudur.
Dilekçe Örnekleri
Önemli not. Aşağıdaki dilekçeler basitleştirilmiş ve varsayımsal örneklerdir. Köşeli parantez içindeki bölümleri dosyanıza göre doldurmanız gerekir. Çocuğa ilişkin sağlık ve okul belgelerinde yalnız dava için gerekli bilgiler sunulmalıdır.
1. Süreyi kısaltacak taleplerle velayetin değiştirilmesi dava dilekçesi
2. Duruşma gününün öne alınması ve gecikmiş raporun istenmesi talebi
3. Velayet davasında adli yardım talebi
Velayetin değiştirilmesi dilekçesinin ayrıntılı bir örneği için velayetin değiştirilmesi dava dilekçesi örneği yazımıza bakabilirsiniz.
Örnek Senaryolar
Uyarı. Aşağıdaki senaryolar basitleştirilmiş ve varsayımsaldır; gerçek kişilere ait değildir.
Senaryo 1: Ankara’da avukatla açılan velayetin değiştirilmesi davası. Boşanmadan iki yıl sonra velayeti annede olan dokuz yaşındaki çocuğun babası, annenin başka bir ile taşınması üzerine velayetin değiştirilmesini istemektedir. Baba masrafı ve süreyi baştan öğrenmek istemektedir.
Senaryo 1: Değerlendirme
| Konu | Sonuç | Dayanak |
|---|---|---|
| Usul | Basit yargılama; cevap iki hafta, duruşma arası en fazla bir ay | HMK m.316/1-ç, 317, 320/3 |
| Dava açarken harç ve pul | 1.732,00 TL ve gider avansı | 2026 tarifesi |
| Avukatlık ücreti alt sınırı | 45.000 TL; Ankara Barosu tavsiyesi 114.100 TL | AAÜT; Ankara Barosu 2026 |
| Belirleyici delil | Sosyal inceleme raporu ve okul kayıtları | 4787 m.5; TMK m.183 |
| Annenin ilindeki inceleme | İstinabe yoluyla yapılabilir | HMK m.320/3 |
| Karar kesinleşmeden | Geçici önlemlerle düzenleme | HMK m.350/2 |
Senaryo 2: Duruşma üç ay sonraya bırakıldı, rapor gelmedi. Velayetin kaldırılması davasında ikinci duruşma üç ay sonraya bırakılmış, tutanakta gerekçe yazılmamıştır. Uzmana verilen iki aylık süre dolmuş, rapor dosyaya girmemiştir.
Senaryo 2: Değerlendirme
| Konu | Sonuç | Dayanak |
|---|---|---|
| Duruşma aralığı | Gerekçesiz üç ay basit yargılamada kurala aykırı | HMK m.320/3 |
| Yapılacak işlem | Öne alma dilekçesi | HMK m.30, 320/3 |
| Rapor gecikmesi | Raporun istenmesi veya yeni uzman | HMK m.274/1-2 |
| Çocuğun durumu | Geçici önlemin genişletilmesi istenebilir | TMK m.346 |
| Uzun sürerse | Tazminat Komisyonuna dava sürerken başvuru | 6384 s.K. m.5/A |
Adım Adım Yol Haritası
- Davanın türünü belirleyin. Boşanmayla birlikte mi, boşanmadan sonra mı? Usul ve süre buna göre değişir.
- Yeni olguyu belgeleyin. Değişikliği gösteren okul, sağlık ve adres kayıtlarını toplayın.
- Masrafı hesaplayın. Harç, pul, gider avansı ve olası delil avansını baştan öngörün.
- Ödeme gücünüz yoksa adli yardım isteyin. Talebi dava dilekçesiyle birlikte yapın.
- Delilleri dilekçeyle sunun. Tanıkların adreslerini ve getirtilecek kayıtları gösterin.
- Geçici önlem isteyin. Dava sürerken çocuğun durumunu belirsiz bırakmayın.
- Uzman incelemesini ve çocuğun dinlenmesini ilk ara kararda isteyin. Bozma riskini azaltın.
- Duruşma aralıklarını ve rapor sürelerini izleyin. Bir ay ve iki ay sınırlarını hatırlatın.
- Raporu tebliğden itibaren iki hafta içinde inceleyin. Gerekiyorsa itiraz edin.
- Kanun yolu sürelerini kaçırmayın. İstinaf ve temyiz için ikişer hafta; velayet kısmında adli tatil uzaması yok.
Sık Yapılan Hatalar
Tablo: Velayet davasının süresini ve masrafını artıran hatalar
| Hata | Sonuç | Doğrusu |
|---|---|---|
| Delilleri sonradan sunmaya çalışmak | Genişletme yasağı ve ek duruşma | Dilekçeyle birlikte sunmak (HMK m.318) |
| Eski adresle dava açmak | Tebligat gecikir | Adres kayıt sistemindeki adresi kullanmak |
| Geçici önlem istememek | Çocuğun durumu dava boyunca belirsiz kalır | Dava açarken geçici önlem talebi |
| Avansı süresinde yatırmamak | Delilden vazgeçilmiş sayılabilir | Kesin süreye uymak (HMK m.324) |
| Uzman görüşmelerine gitmemek | Rapor gecikir, olumsuz değerlendirme | Randevulara zamanında katılmak |
| Rapora iki hafta içinde itiraz etmemek | İtiraz imkânı daralır | Tebliğden itibaren iki hafta içinde itiraz |
| Çocuğun dinlenmesini istememek | Bozma ve dosyanın yeniden görülmesi | Uzman eşliğinde dinlenme talebi |
| Adli tatilde süre uzar sanmak | Velayet kısmında süre kaçar | Velayet davaları tatilde de işler (HMK m.103/1-b) |
| Ücret sözleşmesinde kanun yollarını yazmamak | Sonradan ücret uyuşmazlığı | İstinaf ve temyizi açıkça düzenlemek |
Sıkça Sorulan Sorular
Velayet davası ne kadar sürer?
Kanunda toplam bir süre yoktur. Boşanmadan sonra açılan velayet davası basit yargılama usulüne tabidir; cevap süresi iki hafta, duruşmalar arası en fazla bir aydır (HMK m.317, 320/3). 2025’te aile mahkemelerinde bir dosyanın ortalama görülme süresi 204 gündür; istinaf ve temyiz bu süreye eklenir.
Velayetin değiştirilmesi davası boşanma davasından daha mı hızlıdır?
Kanun yönünden evet: velayet davasında cevaba cevap verilmez ve duruşma aralığı bir aydır; çekişmeli boşanmada bu sınır üç aydır (HMK m.147/3, 320/3).
Velayet davasında ilk duruşma ne zaman yapılır?
Kanunda bir süre yoktur. Cevap süresi dolduktan sonra mahkeme ön incelemeyi mümkünse dosya üzerinden yapar, değilse ilk duruşmayı iş yüküne göre belirler (HMK m.320/1-2).
Sosyal inceleme raporu ne kadar sürede hazırlanır?
4787 sayılı Kanunda özel bir süre yoktur; bilirkişi süresine ilişkin kurala göre basit yargılamada süre iki aydır ve gerekçeyle iki ay uzatılabilir (HMK m.274/1).
Velayet davası adli tatilde görülür mü?
Evet. Velayete ilişkin dava ve işler adli tatilde de görülür (HMK m.103/1-b). Bu nedenle velayet kısmında kanun yolu süreleri adli tatil nedeniyle uzamaz.
Duruşma üç ay sonraya verildi, ne yapabilirim?
Basit yargılamada duruşma aralığı bir ayı geçemez; zorunlu hâllerde daha ileri gün verilmesi gerekçeye bağlıdır (HMK m.320/3). Gerekçe yoksa öne alma talebiyle dilekçe verebilirsiniz.
Velayet davasının harcı ne kadar?
Maktu harç ödenir: 2026’da 732,00 TL başvurma ve 732,00 TL peşin karar ve ilam harcı. Avukatla takipte 164,00 TL vekâlet pulu ve 104,00 TL suret harcı eklenir.
Gider avansı ne kadar?
Gider avansı, taraf sayısının beş katı tutarında tebligat ücreti ile diğer iş ve işlemler için 530 TL’den oluşur (Gider Avansı Tarifesi m.4/1). Tanık ve uzman giderleri için ayrıca avans istenebilir (HMK m.324).
Velayet davası için avukat ücreti ne kadar?
Ücret serbestçe kararlaştırılır; ancak AAÜT’deki 45.000 TL’nin altında olamaz. Ankara Barosunun 2026 tavsiye tarifesinde velayet davaları için 114.100 TL öngörülmüştür.
Davayı kaybedersem masrafları kim öder?
Yargılama giderleri ve karşı tarafın vekâlet ücreti kural olarak haksız çıkan tarafa yükletilir; kısmi haklılıkta oran uygulanır (HMK m.326, 330).
Velayet davasında adli yardım alabilir miyim?
Ödeme gücünüz yoksa ve talebiniz açıkça dayanaksız değilse alabilirsiniz (HMK m.334); ret kararına iki hafta içinde itiraz edilebilir (HMK m.337/2).
İstinaf ve temyiz ne kadar sürer?
Başvuru süreleri tebliğden itibaren ikişer haftadır (HMK m.345, 361/1). 2025’te ortalama görülme süresi bölge adliye mahkemesi hukuk dairelerinde 371 gün, Yargıtay hukuk dairelerinde 185 gündür.
Velayet kararı ne zaman uygulanır?
Aile hukukuna ilişkin kararlar kesinleşmedikçe yerine getirilemez (HMK m.350/2, 367/2). Kesinleşmeye kadar geçici önlemler uygulanır.
Dava sürerken çocuk kimde kalır?
Mahkemenin geçici önlem kararına göre belirlenir. Boşanma davasında hâkim bu önlemleri kendiliğinden alır (TMK m.169); velayet davasında da TMK m.183 ve 346 uyarınca geçici önlem istenebilir.
Çocuk dava sırasında 18 yaşına girerse ne olur?
O çocuk yönünden velayet istemi konusuz kalır. Yargılama giderleri davanın açıldığı tarihteki haklılık durumuna göre belirlenir (HMK m.331/1; 2. HD, E.2016/11498, K.2016/12565).
Dava çok uzarsa tazminat isteyebilir miyim?
Makul süre ihlali iddiasıyla dava sürerken veya kesin kararın öğrenilmesinden itibaren bir ay içinde Tazminat Komisyonuna başvurabilirsiniz (6384 s.K. m.5/A). Bu başvuru velayet hükmünü değiştirmez.
Bu yazının kaynakları. TMK m.166, 169, 182, 183, 339, 346, 348; HMK m.30, 103, 104, 114, 120, 149, 274, 281, 316-322, 323-340, 345, 350, 361, 362, 367; 7589 sayılı Kanun (RG 31.07.2026); 4787 s.K. m.5; 492 sayılı Harçlar Kanunu ve 2026 tarifeleri; HMK Gider Avansı Tarifesi (RG 28.10.2025, 33061); 2026 Bilirkişilik Asgari Ücret Tarifesi (RG 26.12.2025, 33119); AAÜT 2025-2026 (RG 04.11.2025, 33067); Ankara Barosu 2026 Tavsiye Tarifesi; Av.K. m.164, 176-181; 6284 s.K. m.5, 8, 20; 6384 s.K. m.5/A, 7/4; 6216 s.K. m.45, 47; Tebligat K. m.7/a, 21, 25; Hedef Süreler Yönetmeliği (RG 23.06.2017, 30105) m.4, 7, 8; Anayasa m.141; Çocuk Haklarına Dair Sözleşme m.3, 12.
İstatistik ve idari kaynaklar: Adalet Bakanlığı, Adalet İstatistikleri 2025 (Mart 2026), Tablo 34, 42, 89, 95; Adalet Bakanlığı hukuk yargılaması hedef süre belirleme kıstasları (2020); Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Dairesi Başkanlığı, 01.03.2023 tarihli “Çocuk Teslimi İş ve İşlemleri” yazısı. Temizleme oranları ve 13. Yargı Paketi taslağına ilişkin bilgiler basın haberlerinden (İHA/Habertürk 21.07.2026; İşçi Haber 10.10.2026) ikincil kaynak olarak aktarılmıştır.
Kararlar: AİHM, Laino/İtalya [BD], B. No: 33158/96, 18.02.1999; AYM, B.E., B. No: 2022/6873, 24.10.2024; YHGK, E.2017/2-3117, K.2018/1278; YHGK, E.2022/2-32, K.2022/405; Yargıtay 2. HD, E.2016/11498, K.2016/12565; 2. HD, E.2016/18220, K.2016/15713; 2. HD, E.2016/23885, K.2017/13637; 12. HD, E.2022/9269, K.2022/9422.
📚 İlgili Rehberler
- 🧭 Aile ve Boşanma Hukuku Rehberi (Hub)Boşanma, nafaka, velayet ve mal paylaşımının tüm başlıkları
- Velayetin Değiştirilmesi Davası Nasıl Açılır?TMK 183
- Velayetin Kaldırılması ve Değiştirilmesi Davası: Süreç RehberiTMK 348
- Velayet Davası Nasıl Kazanılır?Ölçütler ve deliller
- Sosyal İnceleme Raporu (SİR)4787 m.5
- Boşanma Davası Ne Kadar Sürer?Kanuni süreler
- Mal Paylaşımı Davası Ne Kadar Sürer, Masrafı Ne Kadar?2026
- Boşanmada Maktu ve Nispi Harç2026 tutarları
- Boşanmada Adli Yardım Nasıl Alınır?HMK 334-340
- Boşanma Avukatı Ücreti 2026AAÜT ve Ankara Barosu
- Makul Sürede Yargılanma ve Tazminat Komisyonu6384
Velayet davanızı hızlı ve eksiksiz yürütelim
Dava dilekçesi, geçici önlem, uzman incelemesi, duruşma takibi ve kanun yolu aşamalarını sizinle birlikte planlayalım. Hukukçular Evi Ankara: 0554 648 37 15.
📞 0554 648 37 15💬 WhatsAppVelayet ve çocuk kümesindeki diğer rehberler:
Aile ve Boşanma Hukuku Rehberi · Velayetin değiştirilmesi dilekçe örneği · Velayet davasında psikolojik değerlendirme · Refakatli görüşme kararı · Çocuğumu göstermiyor: çocuk teslimi · Eski eşim uyuşturucu kullanıyor: velayet · İştirak nafakası 18 yaşta biter mi