İnşaat All Risk Sigortası Ödemiyor 2026: İnşaat veya Montaj Sırasında Hasar — Kusurlu İşçilik ve Proje Hatası İstisnası, Teslim Edilen Kısımlar, Bakım Devresi, Hırsızlık Şartı, Eksik Sigorta ve Süreler (İnşaat Sigortası Genel Şartları; TTK m.1409, 1427, 1462)

“Kalıp çöktü, döşeme betonu ve iskele hasar gördü; sigortacı işçilik hatası diyerek ödemiyor.” “Şantiyeden kablo ve demir çalındı; sigortacı bekçi ve kilitli depo şartını gösterdi.” “Sel temel çukurunu doldurdu, istinat duvarı yıkıldı; sigortacı proje hatası iddia ediyor.” “Binanın bir kısmını teslim etmiştik, orada çıkan hasar ödenmiyor.” Bu rehber, inşaat ve montaj işlerinde yüklenicinin, iş sahibinin ve alt yüklenicilerin sigortacıya karşı haklarını; teminatın kapsamını, istisnaların sınırlarını, bakım devresini, eksik sigortayı, hasar sürecini ve başvuru yollarını İnşaat Sigortası Genel Şartları, Montaj Sigortaları Genel Şartları ve Türk Ticaret Kanunu’nun sigorta hükümleri üzerinden madde madde anlatır.

Kısa Cevap: “Bütün Riskler” Her Hasarı Değil, İstisna Edilmeyen Ani Hasarı Karşılar

İnşaat sigortası, poliçede yazılı kıymetler teminat süresi içinde inşaat sahasında bulunurken önceden bilinmeyen ve ani bir nedenle meydana gelen kayıp ve hasarları, istisna edilen hâller dışında karşılar (İnşaat Sigortası Genel Şartları A.1). Bu yapı, “sayılan rizikolar” değil “bütün riskler” mantığıdır: hasarın nedeni genel şartlarda veya poliçede açıkça istisna edilmemişse teminattadır. Bu nedenle uyuşmazlığın merkezinde çoğu zaman istisnanın kapsamı vardır ve sözleşmede öngörülen rizikolardan bazılarının teminat dışında kaldığını ispat yükü sigortacıya aittir (TTK m.1409/2).

Sigorta neden önemlidir? Eser teslimden önce beklenmedik bir olay sonucunda yok olursa, iş sahibi teslim almada temerrüde düşmedikçe yüklenici yaptığı işin karşılığını ve giderlerini isteyemez; malzemenin yok olmasından doğan zarar onu sağlayana aittir (TBK m.483). Kamu yapım işlerinde ise Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 9. maddesi yükleniciye işi ve işyerini inşaat (bütün riskler) sigortasıyla sigortalatma yükümlülüğü getirir; bedel ve diğer koşullar ihale dokümanında belirlenir. Hasar sigortadan karşılanmazsa yük çoğu zaman doğrudan yükleniciye kalır.

Kanuni Çerçeve: Hangi Hüküm Ne Söyler?

İnşaat ve montaj sigortaları, Türk Ticaret Kanunu’nun altıncı kitabındaki sigorta hükümlerine ve Hazine Müsteşarlığınca onaylanan genel şartlara tabidir. TTK’nın bazı hükümleri sigorta ettiren aleyhine değiştirilemez: m.1409, 1427’nin ikinci ila beşinci fıkraları ve 1433 ila 1449. maddeler bunlardandır; m.1420’deki zamanaşımı hükmüne aykırı sözleşme şartları geçersizdir (TTK m.1452). Genel şartların ödeme süresi öngörmediği yerde TTK m.1427, eski iki yıllık zamanaşımı ifadesi karşısında TTK m.1420 uygulanır.

Teminat Neyi Kapsar? Kıymetler, Ek Teminatlar ve Teminat Süresi

Ana teminat, poliçede yazılı inşaat işleri ve malzemeler için verilir. İnşaat makine ve teçhizatı, geçici barakalar ve şantiye tesisleri, enkaz kaldırma masrafları (asıl hasar teminattaysa), hava yolu dışındaki ekspres nakliye ve fazla mesai giderleri, üçüncü kişilere karşı hukuki sorumluluk, grev, lokavt, kargaşalık ve halk hareketleri, 3713 sayılı Kanun kapsamındaki terör, teminat kapsamındaki bir rizikonun yol açtığı çevre kirliliği ve bakım devresi ise ancak ek sözleşmeyle ve poliçede gösterilen limitlerle teminata girer (A.3). Bu nedenle poliçenin teminat tablosu, ret yazısından önce okunmalıdır.

Teminat, sigortalı kıymetlerin inşaat sahasına boşaltılmasıyla ya da varsa nakliyat sigortasının sona ermesiyle başlar ve poliçede yazılı bitiş tarihinde sona erer. Bitiş tarihinden önce bir kısım tamamlanır, teslim edilir veya kullanılmaya başlanırsa, o kısım için teminat ayrıca bildirim gerekmeksizin sona erer ve bakım devresi teminatı alınmışsa o kısım için bakım devresi başlar. İş en az bir ay kesintisiz durursa teminat, sigortalının yazılı ihbarıyla durur; işe yeniden başlanınca poliçe süresi duran gün sayısı kadar uzatılır (A.5). Sigorta, aksi kararlaştırılmadıkça poliçede yazılı günlerde Türkiye saatiyle öğlen 12.00’de başlar ve sona erer (A.8).

Teminat Dışı Hâller ve Sınırları: Kusurlu İşçilik, Proje Hatası, Aşınma ve Netice Zararları

Kusurlu işçilik ve proje hatası istisnasında ayrıştırma

Uygulamada en çok tartışılan istisnalar A.4-h ve A.4-ı’dır. Örneğin hatalı kurulan bir kalıp çöker ve döşeme betonu, donatı, iskele ve alt kattaki duvarlar hasar görürse, sigortacı bütün hasarı “işçilik kusuru” gerekçesiyle reddedebilir. Oysa genel şartlar kusurlu malzeme veya işçilik istisnasını kusurlu kısımla sınırlar; doğru ve sağlam malzemeyle yapılmış diğer kıymetlerde doğan hasar teminattadır (A.4-ı). Aynı mantık inşaat makinelerinin arızasında da vardır (A.4-i). Bu nedenle hasar kalemleri, kusurlu kısmın düzeltilmesi ile diğer kısımlardaki hasar olarak ayrıştırılmalı ve eksper raporunun bu ayrımı yapıp yapmadığı denetlenmelidir.

Proje hatası istisnasında da benzer bir dar yorum söz konusudur. Akademik bir incelemede aktarıldığı üzere Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, genel şartların proje hatasını teminat dışı bırakan hükmünün kapsamını sınırlı tutmuş ve diğer zararlar bakımından sigortacının sorumluluğunun devam ettiğini kabul etmiştir (Y.11.HD, 22.06.2022, E.2021/1515, K.2022/5182; Yüce, ÇÜHAD 2023/3’te aktarıldığı üzere). Sigortacı proje hatası iddia ediyorsa, projenin onaylı olup olmadığı, uygulamanın projeye uygun yapılıp yapılmadığı ve hasarın gerçekten proje hatasından mı yoksa ani bir dış olaydan mı kaynaklandığı teknik bilirkişiyle ortaya konmalıdır.

Hırsızlık: Özel şartlara dikkat

Genel şartlar hırsızlığı ayrıca istisna etmez; ancak poliçelerin özel şartlarında hırsızlık teminatı çoğu zaman malzemenin kapalı ve kilitli bir mahalde tutulması, sahada bekçi veya güvenlik bulunması gibi koşullara bağlanır. Yayımlanmış bir karar incelemesinde aktarıldığı üzere Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 30.000 metrekarelik bir toplu konut şantiyesinde tek güvenlik görevlisi bulunduğu, kamera ve çit olmadığı ve kabloların toprağa gömülü bırakıldığı bir olayda, özel şartlardaki koşullar sağlanmadığı için hırsızlık zararının teminat dışında kaldığına ilişkin kararı onamıştır (Y.11.HD, 02.03.2021, E.2020/1598, K.2021/1899). Şantiye güvenliğinin günlük kayıtları, bekçi sözleşmeleri ve kamera kayıtları bu nedenle saklanmalıdır.

Netice zararları ve “boşa giden masraf”

Hasar yüzünden işin gecikmesi, gecikme cezası ödenmesi, sözleşmenin feshi veya kâr kaybı teminat dışıdır (A.4-k); rizikonun yol açtığı kazanç kaybı zaten aksi kararlaştırılmadıkça mal sigortasının kapsamında değildir (TTK m.1453/2). Akademik incelemede aktarılan bir başka kararda da, gerçekleşemeyen inşaat için boşa giden masrafın eşyada oluşmuş bir zarar sayılmadığı ve teminat kapsamında olmadığı kabul edilmiştir (Y.11.HD, 02.06.2022, E.2020/7416, K.2022/4378; aynı makalede aktarıldığı üzere). Projelerde gecikmeden doğan kâr kaybı ancak ayrıca kararlaştırılan bir teminatla karşılanabilir; kâr kaybı teminatının işleyişi için kâr kaybı sigortası rehberimize bakabilirsiniz.

Bakım Devresi: Geçici Kabulden Sonra Çıkan Hasarlar

Bakım devresi, tamamlanan veya geçici kabulü yapılan işin kesin kabule kadar geçen dönemidir ve ancak ek sözleşmeyle teminata alınır (A.3-f). Bakım Devresi Klozu’na göre bu dönemde iki tür hasar teminattadır: yüklenicinin, sözleşmeden doğan eksik ve kusurları giderirken verdiği zararlar ile inşaat devresinde yüklenicinin sorumlu olduğu nedenlerden kaynaklanıp bakım döneminde ortaya çıkan hasarlar. Eksik giderme çalışmaları sırasında üçüncü kişilere verilen zararlardan doğan sorumluluk ayrıca ek sözleşmeyle teminata alınabilir. Yangın, doğal afetler, grev ve kargaşalık, terör, hırsızlık, taşıt çarpması ve sigortalının diğer bina ve tesislerindeki zararlar ise bakım devresi teminatının dışındadır. Bakım teminatı inşaatın tamamlanması, geçici kabul veya fiilen kullanıma alınmasıyla kendiliğinden başlar.

Pratik sonuç şudur: geçici kabulden sonra binada bir fırtına veya sel hasarı oluşursa bu hasar bakım devresi teminatından değil, iş sahibinin kendi yangın ve doğal afet sigortasından karşılanır. Teslim ve geçici kabul tarihleri, hangi poliçenin devrede olduğunu belirlediği için tutanaklarla kesinleştirilmelidir. Teslim edilen kısımlar bakımından akademik incelemede, teslim edilmeyen ve tamamlanmamış ana yapı için teminatın devam ettiği vurgulanmıştır.

Montaj Sigortası: Tesis, Makine ve Tecrübe Devresi

Fabrika, enerji santrali, üretim hattı veya büyük makinelerin kurulumu montaj sigortasının konusudur. Montaj Sigortaları Genel Şartları da montaj sahasında ani ve önceden bilinmeyen nedenlerle oluşan zarar ve hasarları kapsar (m.1). Montajın son aşaması olan tecrübe (deneme) devresi, aksi poliçede yazılı değilse dört haftadır ve teminat süresine dâhildir; kullanılmış makine ve tesislerde tecrübe devresi teminatı verilmez ve sigortalı tecrübe çalışmasının başlangıcını en az sekiz gün önceden yazılı olarak bildirmekle yükümlüdür (m.4). Dört haftayı aşan tecrübe devresinde oluşan zararlar ana teminatın dışındadır; poliçede ayrıca kararlaştırılmadıkça karşılanmaz (m.2).

Montaj sigortasında da kusurlu dizayn, döküm, malzeme, hesap, atölye ve montaj hataları istisnası, yalnızca kusurlu parça ve kısımların onarım ve yenileme masraflarıyla sınırlıdır; aynı nedenle sigortalının diğer kıymetlerinde doğan hasarlar teminattadır (m.3/d). Hasar beş gün içinde ihbar edilir; sigortacı ihbardan itibaren yedi gün içinde eksper göndermezse onarıma başlanabilir (m.12). Tutar uyuşmazlığında hakem-bilirkişi usulü uygulanır ve rapora tebliğden itibaren bir hafta içinde itiraz edilebilir (m.14). Kâr kaybı, gecikme ve cezai şart gibi netice zararları burada da teminat dışıdır (m.3/j).

Hasar Olunca: Beş Gün, Yedi Gün ve Hakem-Bilirkişi

1. İhbar. Hasar öğrenildiği tarihten itibaren beş gün içinde sigortacıya bildirilir (B.1-a). Kanun “gecikmeksizin” bildirim arar; geç bildirim, tazminatı artırmışsa kusurun ağırlığına göre indirime yol açar, sigortacı olayı başka yoldan fiilen öğrenmişse indirim yapılamaz (TTK m.1446).
2. Kurtarma ve koruma. Sigortalı, sigortasız olsaydı alacağı makul önlemleri alır ve sigortacının talimatlarına mümkün olduğunca uyar (B.1-b). Bu önlemlerin makul giderleri faydasız kalsa bile ayrıca ödenir ve istem üzerine avans verilir (TTK m.1448/3-4).
3. Hasar yerinin korunması. Zorunlu hâller dışında hasar yeri ve hasarlı kıymetler değiştirilmez (B.1-e). Küçük onarımlar sigortacıya bildirilerek yapılabilir; sigortacı ihbardan itibaren yedi gün içinde eksperini göndermezse sigortalı hasarlı kısmın onarımına başlayabilir (B.1). Bu durumda hasarın fotoğraf, video ve tutanaklarla belgelenmesi ve gerekirse delil tespiti yaptırılması önemlidir (HMK m.400 vd.).
4. Belge ve inceleme. İstenen bilgi ve belgeler verilir, makul sürede tahmini tutarı gösteren bir hasar beyanı sunulur, sigortacının inceleme yapmasına izin verilir ve aynı konuya ilişkin başka sigortalar bildirilir (B.1-c, d, f, g; TTK m.1447).
5. Hakem-bilirkişi. Tutar anlaşmayla belirlenemezse hakem-bilirkişi yoluna gidilir. Taraflardan biri bildirimden itibaren on beş gün içinde hakemini seçmezse veya iki hakem yedi gün içinde üçüncü hakem üzerinde anlaşamazsa seçimi hasar yerindeki ticaret mahkemesi başkanı yapar. Uzmanlık yetersizliği itirazı öğrenmeden itibaren yedi gün içinde yapılır. Karar kesindir; yalnızca açıkça ve esaslı biçimde gerçek durumdan farklıysa raporun tebliğinden itibaren bir hafta içinde ticaret mahkemesine itiraz edilebilir (B.2).

Tazminat Nasıl Hesaplanır? Kısmi Hasar, Tam Hasar ve Eksik Sigorta

İnşaat işleri ve malzemelerde kısmi hasarda, kıymetleri hasardan önceki duruma getirmek için gereken onarım masrafları (malzeme, işçilik, nakliye ve varsa gümrük ve vergiler) ödenir; bu tutar hasar öncesi değeri aşamaz. Tam hasarda hasar öncesi değer ödenir. Her iki durumda sovtaj ve varsa muafiyet düşülür. Ek sözleşmeyle teminata alınan makine ve teçhizatta kısmi hasarda eski-yeni farkı düşülür. Geçici onarımlar ancak kesin onarımın maliyetini azalttığı ölçüde kabul edilir; sigortacı onarım yaptırmak veya nakden ödemek seçeneklerine sahiptir (B.3).

Sigorta bedeli, projenin bitiminde ulaşılacak nihai değere eşit olmalıdır; değer artışları beş gün içinde yazılı olarak bildirilmeli ve sigortacının onayı alınmalıdır (A.2). Poliçedeki bedel gerçek değerin altındaysa sigortacı bedelin değere oranı kadar sorumludur (A.6; TTK m.1462). Fiyat farkı ve sözleşme bedeli artışlarının yüksek olduğu dönemlerde bu kural sert sonuçlar doğurabilir: Varsayımsal bir örnekte, poliçe 100.000.000 TL sözleşme bedeliyle yapılmış, hakediş ve fiyat farklarıyla işin nihai değeri 160.000.000 TL’ye çıkmış ve bedel güncellenmemişse, 8.000.000 TL’lik bir hasarda oran 100/160 olduğundan ödenecek tutar 5.000.000 TL’dir ve muafiyet ayrıca düşülür.

Kısmi hasarda sigorta bedeli ödenen tutar kadar azalır (B.5). Bu nedenle büyük bir kısmi hasardan sonra bedelin ek primle eski düzeyine getirilmesi (zeyilname) unutulmamalıdır; aksi hâlde aynı poliçe döneminde ikinci bir hasarda eksik sigorta tartışması doğabilir.

Sigorta Şirketi İnşaat Hasarını Neden Ödemiyor? Sık Gerekçeler ve Cevaplar

Hasar nedenine ilişkin eksper raporuna karşı bağımsız bir teknik görüş ve gerekirse mahkeme aracılığıyla delil tespiti için delil tespiti, bilirkişi ve uzman görüşü yazımıza ve yarım kalan inşaatta delil tespiti dilekçesi örneğimize bakabilirsiniz.

Komşu Binaya veya Üçüncü Kişilere Verilen Zarar: Mali Sorumluluk Teminatı

Kazı, iksa, vinç devrilmesi veya malzeme düşmesi nedeniyle komşu binalara ya da üçüncü kişilere verilen zararlar ana teminatın değil, ek sözleşmeyle alınan üçüncü kişi sorumluluk teminatının konusudur (A.3-d). Zarar gören komşu, yükleniciye ve iş sahibine karşı haksız fiil ve yapı malikinin sorumluluğu hükümlerine dayanabilir; sorumluluk sigortası varsa, sigorta bedeliyle sınırlı olmak üzere doğrudan sigortacıya da başvurabilir (TTK m.1478). Komşunun dava yolu için komşu kazı ve inşaat nedeniyle bina hasarı dava dilekçesi örneğimize, yapı malikinin sorumluluğu için yapı malikinin sorumluluğu yazımıza bakabilirsiniz.

Sigortacı sigortalısına ödeme yaptıktan sonra hasara yol açan üçüncü kişiye, örneğin hatalı malzeme tedarik eden firmaya veya kusurlu bir alt yükleniciye rücu edebilir (TTK m.1472; Genel Şartlar B.5). Poliçede sigortalı olarak gösterilen kişilerin kapsamı ve varsa rücu etmeme klozu bu noktada belirleyicidir; rücu davası karşısındaki savunmalar için sigorta şirketi şirketime rücu davası açtı rehberimize bakabilirsiniz.

Hangi Yol? Sigortacıya Başvuru, Sigorta Tahkim Komisyonu, Arabuluculuk ve Asliye Ticaret

1. Yazılı itiraz. Ret yazısındaki gerekçenin hangi genel şart veya özel şart maddesine dayandığı yazılı olarak istenir; eksper raporu ve hasar fotoğrafları talep edilir; itiraz teknik raporla birlikte sunulur.
2. Sigorta Tahkim Komisyonu. Sigortacı Komisyona üyeyse başvurulabilir (5684 s.K. m.30). Parasal sınırlar ve itiraz süreleri için sigorta tahkim süre ve parasal sınır hesaplama aracımıza, başvuru için başvuru dilekçesi örneğimize, hakem kararına itiraz için itiraz dilekçesi örneğimize bakabilirsiniz.
3. Arabuluculuk ve asliye ticaret mahkemesi. Sigorta sözleşmesinden doğan uyuşmazlıklar ticari davadır; konusu bir miktar paranın ödenmesi olan taleplerde dava açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır (TTK m.4, 5/A; 6325 s.K. m.18/A); bkz. ticari uyuşmazlıklarda dava şartı arabuluculuk. Genel şartlara göre sigortacı aleyhine açılacak davalarda sigorta şirketi merkezinin, acentenin veya hasar yerinin mahkemeleri yetkilidir (C.9).

Tutar dava açılırken tam olarak bilinmiyorsa, 7589 sayılı Kanunla belirsiz alacak davası kaldırıldığı için kısmi dava ve bir defaya mahsus talep artırımı yolu kullanılır (HMK m.109/4); bkz. talep artırım dilekçesi örneğimiz. Ticari işlerde temerrüt faizi için 3095 sayılı Kanun m.2/2 uyarınca avans faizi oranı istenebilir; sigortacının temerrüt faizinden kurtulmasını sağlayan şartlar geçersizdir (TTK m.1427/5).

Hasardan Sonraki İlk Yedi Gün: Kontrol Listesi

1. Hasarı öğrendiğiniz günden itibaren beş gün içinde, yazılı ve iz bırakan bir yolla sigortacıya ve acenteye bildirin (B.1-a).
2. Can güvenliği ve hasarın büyümemesi için gerekli önlemleri alın; aldığınız önlemleri ve giderlerini kaydedin (B.1-b; TTK m.1448).
3. Hasar yerini, zorunlu hâller dışında değiştirmeden fotoğraf, video ve drone görüntüleriyle belgeleyin; olay yeri tutanağı tutun.
4. Şantiye defterini, günlük puantajı, beton döküm ve test kayıtlarını, meteoroloji verisini ve güvenlik kayıtlarını hasar tarihine göre ayırın.
5. Poliçeyi, özel şartları, ek teminat tablosunu, muafiyetleri ve süre uzatımı zeyilnamelerini çıkarın.
6. Hasar gören kısmın teslim edilip edilmediğini, geçici kabul ve kullanıma alma tarihlerini belgeleyin.
7. Sigortacı yedi gün içinde eksper göndermezse onarıma başlamadan önce durumu yazıyla bildirin ve belgeleri tamamlayın; gerekiyorsa delil tespiti isteyin.
8. Eksper raporunda kusurlu kısım ile diğer kısımlardaki hasarın ayrıştırılıp ayrıştırılmadığını kontrol edin.
9. Sigorta bedelinin güncel nihai değere uygun olup olmadığını kontrol edin; değilse derhal zeyilname isteyin (A.2).
10. Komşu binalara veya üçüncü kişilere zarar verildiyse sorumluluk teminatını ve zarar görenlerin başvurularını ayrı bir dosyada takip edin.

Sigorta Şirketine Hasar İhbarı ve İtiraz: Yazı İskeleti

Bu iskelet bir başlangıçtır; poliçenin özel şartlarına, ret gerekçesine ve hasarın teknik ayrıntısına göre uyarlanmalıdır. Bildirimleri noter, iadeli taahhütlü posta, imza karşılığı elden teslim veya güvenli elektronik imzalı bir yolla yapın (C.7).

Poliçe Yaptırırken veya Yenilerken: İnşaat Sigortasında Altı Kritik Ayar

Ön ödemeli konut satışlarında ve kat karşılığı projelerde, inşaat sigortası ile SEDDK’nın 2024’te yeniden düzenlediği bina tamamlama sigortası karıştırılmamalıdır: inşaat sigortası yapım sırasında işin fiziksel hasarını, bina tamamlama sigortası ise yüklenicinin işi tamamlayamaması hâlinde hak sahiplerinin güvencesini konu alır. Alıcının hakları için ön ödemeli konut satışında haklar yazımıza, yarım kalan inşaatlar için yarım kalan inşaat merkez sayfamıza bakabilirsiniz.

Kararlar Hakkında Not

Bu yazıda anılan Yargıtay kararlarının metinlerine birincil kaynaktan ulaşılamamış; kararlar, künyeleriyle birlikte aktarıldıkları yayınlara dayanılarak verilmiştir: Y.11.HD, 22.06.2022, E.2021/1515, K.2022/5182 ve Y.11.HD, 02.06.2022, E.2020/7416, K.2022/4378 kararları Aydın Alber Yüce’nin Çukurova Üniversitesi Hukuk Araştırmaları Dergisi’nde (ÇÜHAD 2023/3) yayımlanan makalesinde; Y.11.HD, 02.03.2021, E.2020/1598, K.2021/1899 kararı yayımlanmış bir karar incelemesinde aktarılmıştır. Somut dosyada kullanılmadan önce karar metinlerinin tam olarak incelenmesi gerekir. Yazıdaki diğer değerlendirmeler doğrudan genel şart ve kanun metnine dayanmaktadır.

Sık Sorulan Sorular

İnşaat all risk sigortası neyi öder?

Poliçede yazılı kıymetler teminat süresi içinde inşaat sahasında bulunurken önceden bilinmeyen ve ani bir nedenle meydana gelen kayıp ve hasarları, genel şartlarda ve poliçede istisna edilen hâller dışında öder (İnşaat Sigortası Genel Şartları A.1).

Sigortacı işçilik hatası diyerek ödemiyor; ne yapabilirim?

Kusurlu malzeme veya işçilik istisnası yalnızca kusurlu kısma ilişkindir; doğru ve sağlam malzemeyle yapılmış diğer sigortalı kıymetlerde doğan hasar teminattadır (A.4-ı). Hasar kalemlerini ayrıştıran bir teknik raporla itiraz edin; teminat dışılığı ispat yükü sigortacıdadır (TTK m.1409/2).

Proje hatası varsa sigorta hiç ödemez mi?

Plan, proje ve hesap hatalarından doğan hasar teminat dışıdır (A.4-h); ancak istisna dar yorumlanır ve hatanın varlığı ile hasarla illiyeti sigortacı tarafından ispatlanmalıdır. Akademik bir incelemede aktarılan Y.11.HD 2021/1515 E., 2022/5182 K. kararında da istisnanın kapsamı sınırlı tutulmuştur.

Şantiyeden malzeme çalındı; sigorta öder mi?

Genel şartlar hırsızlığı ayrıca istisna etmez; ancak poliçenin özel şartları hırsızlık teminatını kilitli depo, bekçi veya güvenlik şartlarına bağlayabilir. Bu şartlar sağlanmazsa zarar teminat dışında kalabilir; güvenlik önlemlerinizi belgelemeniz gerekir.

Binanın bir kısmını teslim ettik; orada çıkan hasar ödenir mi?

Tamamlanmış, kabul edilmiş, teslim edilmiş veya iş sahibince kullanılan kısımlardaki hasarlar, bakım devresi teminatı alınmamışsa teminat dışıdır (A.4-c). Kısmi teslimde o kısım için teminat bildirim gerekmeksizin sona erer (A.5).

Bakım devresi teminatı neyi kapsar?

Yüklenicinin eksik ve kusurları giderirken verdiği zararları ve inşaat devresinde yüklenicinin sorumlu olduğu nedenlerden kaynaklanıp bakım döneminde ortaya çıkan hasarları kapsar. Yangın, doğal afet, grev, terör, hırsızlık ve taşıt çarpması bakım devresi teminatının dışındadır (Bakım Devresi Klozu).

Hasarı kaç gün içinde bildirmeliyim?

Hasar öğrenildiği tarihten itibaren beş gün içinde bildirilmelidir (B.1-a). Kanun “gecikmeksizin” bildirim arar; geç bildirim tazminatı artırmışsa kusurun ağırlığına göre indirim yapılır, sigortacı olayı başka yoldan öğrenmişse indirim yapılamaz (TTK m.1446).

Eksper gelmeden onarıma başlayabilir miyim?

Küçük onarımlar sigortacıya bildirilerek yapılabilir. Sigortacı ihbardan itibaren yedi gün içinde eksperini göndermezse hasarlı kısmın onarımına başlanabilir (B.1). Onarımdan önce hasarı fotoğraf, video ve tutanaklarla belgeleyin.

Sigorta bedelim güncel değil; ne olur?

Sigorta bedeli projenin nihai değerine eşit olmalıdır; değer artışları beş gün içinde bildirilmelidir (A.2). Bedel gerçek değerin altındaysa sigortacı yalnızca bedelin değere oranı kadar öder (A.6; TTK m.1462).

Gecikme cezası ve kâr kaybı sigortadan istenebilir mi?

Hayır. Gecikme, işin durması, sözleşmenin feshi, cezai şartlar ve kâr kaybı gibi netice zararları teminat dışıdır (A.4-k). Rizikonun yol açtığı kazanç kaybı da aksi kararlaştırılmadıkça mal sigortasının kapsamında değildir (TTK m.1453/2).

Komşu binaya zarar verdik; inşaat sigortası öder mi?

Üçüncü kişilere karşı hukuki sorumluluk ancak ek sözleşmeyle teminata alınır (A.3-d). Bu teminat varsa zarar gören komşu, sigorta bedeliyle sınırlı olarak doğrudan sigortacıya da başvurabilir (TTK m.1478).

İş bir aydan uzun durursa sigorta devam eder mi?

İş en az bir ay kesintisiz durursa teminat, sigortalının yazılı ihbarıyla durur; işe yeniden başlanınca poliçe süresi duran gün sayısı kadar uzatılır. Duruş döneminde teminatın devamı ayrıca ve ek primle kararlaştırılabilir (A.5).

Montaj sigortasında deneme çalışması teminatta mı?

Tecrübe (deneme) devresi, aksi poliçede yazılı değilse dört haftadır ve teminat süresine dâhildir; kullanılmış makinelerde tecrübe devresi teminatı verilmez ve tecrübe çalışmasının başlangıcı en az sekiz gün önceden bildirilmelidir (Montaj Sigortaları Genel Şartları m.4).

Sigorta şirketi ne zaman ödemek zorunda?

Genel şartlarda ayrı bir ödeme süresi yoktur; TTK m.1427 uygulanır. Tazminat, araştırmalar bitince ve her hâlde ihbardan itibaren kırk beş gün sonra muaccel olur; inceleme üç ayda bitmezse en az yüzde elli avans ödenir ve sigortacı ihtarsız temerrüde düşer.

İnşaat sigortasında zamanaşımı ne kadar?

Genel şartlardaki iki yıllık ifadeye rağmen TTK m.1420 uygulanır: istemler alacağın muaccel olduğu tarihten itibaren iki yıl, her hâlde rizikonun gerçekleşmesinden itibaren altı yıl geçmekle zamanaşımına uğrar; bu hükme aykırı şartlar geçersizdir (TTK m.1452/2).

Kamu ihalesinde inşaat sigortası zorunlu mu?

Kamu yapım işlerinde Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 9. maddesi yükleniciye işi ve işyerini inşaat (bütün riskler) sigortasıyla sigortalatma yükümlülüğü getirir; bedel, süre ve diğer koşullar ihale dokümanında belirlenir.

İlgili Rehberler

• Sigorta Hukuku Rehberi: Tazminat, Kasko, DASK ve Hayat Sigortası
• Makine Kırılması Sigortası Ödemiyor 2026: Fabrika Makineleri Rehberi
• Mesleki Sorumluluk Sigortası Ödemiyor 2026: Mühendis, Mimar ve Mali Müşavir
• İş Kazası Oldu, İşveren Sorumluluk Sigortası Öder mi? 2026
• Siber Saldırı, Fidye Yazılımı veya Veri Sızıntısı: Siber Sigorta Ödemiyor 2026
• Kefalet Senedim Nakde Çevrildi, Sigorta Şirketi Bana Rücu Ediyor 2026
• Fabrika, Depo veya İşyeri Yangınında Sigorta Ödemiyor ya da Eksik Ödüyor 2026
• Kâr Kaybı (İş Durması) Sigortası Ödemiyor 2026
• Müşterim Ödemedi, Alacak Sigortası Ödemiyor 2026
• Taşımada Hasar Gören veya Kaybolan Ticari Yük: Nakliyat Sigortası mı, Taşıyıcı mı Öder?
• Sigorta Şirketi Şirketime Rücu Davası Açtı: Halefiyetin Sınırları ve Savunmalar
• İş Makinesi Sigortaları: Makine Kırılması, Geniş Kasko ve Hırsızlık
• Sel Hasarını Sigorta Ödemiyor veya Eksik Ödüyor 2026
• Fırtına, Hortum ve Dolu Zararı 2026: Kim Öder?
• Heyelan ve Kaya Düşmesi 2026
• Komşu Kazı ve İnşaat Nedeniyle Bina Hasarı Tazminat Dava Dilekçesi Örneği
• Yapı Malikinin Sorumluluğu
• Depremde Yıkılan Bina: Müteahhit, Yapı Denetim ve Belediyenin Sorumluluğu
• Gecikme Cezası ve Süre Uzatımı (Yapım İşleri Genel Şartnamesi)
• Kamu İşlerinde Geçici ve Kesin Kabul
• Şantiye Şefi: Görev ve Sorumluluk
• Yarım Kalan İnşaat ve Kat Karşılığı Merkezi
• Yarım Kalan İnşaatta Delil Tespiti Dilekçesi Örneği
• İnşaat Sektöründe Konkordato
• Delil Tespiti, Bilirkişi ve Uzman Görüşü (HMK 400-406)
• Sigorta Sözleşmesinde Riziko ve Tazminat (TTK m.1401)
• Sigorta Tahkim Komisyonu
• Sigorta Tahkim Süre ve Parasal Sınır Hesaplama Aracı
• Ticari Uyuşmazlıklarda Dava Şartı Arabuluculuk (TTK 5/A)
• Ticaret Hukuku Rehberi

Kaynakça

• 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu: m.4, 5, 5/A, 1409, 1420, 1427, 1446, 1447, 1448, 1452, 1453, 1462, 1463, 1472, 1478
• İnşaat Sigortası Genel Şartları (Hazine Müsteşarlığı onaylı; yürürlük 01.02.2009): A.1-A.8, B.1-B.5, C.1-C.11, Bakım Devresi Klozu
• Montaj Sigortaları Genel Şartları (Hazine Müsteşarlığı; yürürlük 01.07.2006): m.1-4, 12, 14, 23
• 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.483
• Yapım İşleri Genel Şartnamesi: m.9
• 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu: m.30
• 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu: m.18/A
• 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.109/4 (7589 sayılı Kanunla), m.400 vd.
• 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun: m.2
• Aydın Alber Yüce, “İnşaat Sigortası Genel Şartlarına Göre Sigortalı Malın Mülkiyetinde Gerçekleşecek Değişikliğin Sigorta Sözleşmesine Etkisi”, ÇÜHAD 2023/3, s.127-159
• Y.11.HD, 22.06.2022, E.2021/1515, K.2022/5182; Y.11.HD, 02.06.2022, E.2020/7416, K.2022/4378 (Yüce’de aktarıldığı üzere); Y.11.HD, 02.03.2021, E.2020/1598, K.2021/1899 (karar incelemesinde aktarıldığı üzere)