İş Kazası Oldu, İşveren Sorumluluk Sigortası Öder mi? 2026: SGK Rücuu, İşçinin Tazminatı, Manevi Tazminat ve Meslek Hastalığı İstisnası, İhbar, Sulh, Limit ve Zamanaşımı (İşveren Sorumluluk Sigortası Genel Şartları; TTK m.1473-1482; 5510 m.21)

“Fabrikada işçimiz pres makinesinde elini kaybetti; işveren sorumluluk sigortamız var ama sigorta şirketi manevi tazminatın teminat dışı olduğunu söylüyor.” “SGK bize yüklü bir rücu davası açtı; sigortacı bunun teminatta olup olmadığını tartışıyor.” “Kazayı sigortacıya bir hafta sonra bildirdik; şimdi geç ihbar gerekçesiyle ödeme yapmıyor.” Bu rehber, iş kazası ve meslek hastalığında işverenin sorumluluğunu ve bu sorumluluğun işveren sorumluluk sigortasıyla ne ölçüde karşılandığını; SGK rücuunu, işçinin maddi ve manevi tazminatını, istisnaları, ihbar ve sulh kurallarını, doğrudan davayı, görevli mahkemeyi ve zamanaşımını İşveren Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, Türk Ticaret Kanunu’nun sorumluluk sigortası hükümleri, 5510 sayılı Kanun ve Türk Borçlar Kanunu üzerinden madde madde anlatır.

Kısa Cevap: Sigorta İki Talebi Karşılar, Ama Her Kalemi Değil

İş kazasında işveren iki ayrı cepheden taleple karşılaşır. Birincisi işçinin veya ölüm hâlinde hak sahiplerinin, SGK’nın ödediği gelir ve yardımlarla karşılanmayan zararları için açtığı tazminat davasıdır (TBK m.417, 53, 55, 56). İkincisi, kaza işverenin kastı veya iş sağlığı ve güvenliği mevzuatına aykırı hareketi sonucu olmuşsa, SGK’nın yaptığı ödemeleri ve bağladığı gelirlerin ilk peşin sermaye değerini işverenden istediği rücu davasıdır (5510 s.K. m.21/1). İşveren sorumluluk sigortası bu iki talebi poliçede yazılı tutarlara kadar karşılar; hükmolunan mahkeme masrafları ile avukatlık ücretini de öder, ancak tazminat sigorta bedelini aşarsa bu giderlere sigorta bedeli oranında katılır (İşveren Sorumluluk Sigortası Genel Şartları m.1).

Sigortanın karşılamadığı kalemler de önemlidir: aksine sözleşme yoksa manevi tazminat ve meslek hastalığı teminat dışıdır (m.2); kasten veya bilerek sebebiyet verilen olaylar ve cezai takibattan doğan masraflar ile para cezaları her durumda teminat dışıdır (m.3, m.9; TTK m.1477). Buna karşılık iş sağlığı ve güvenliği mevzuatına aykırılık, yani işverenin kusuru, genel şartlarda istisna olarak sayılmamıştır; SGK rücuunun en sık sebebi de budur.

Kanuni Çerçeve: Hangi Hüküm Ne Söyler?

İşveren sorumluluk sigortası bir sorumluluk sigortasıdır. Bu nedenle genel şartların yanında TTK’nın sorumluluk sigortasına ilişkin 1473-1486. maddeleri uygulanır. Bu maddelerin önemli bir kısmı sigortalıyı korur: hukuki koruma giderleri, bildirim ve savunma kurallarına ilişkin 1474-1476. maddeler sigortalı aleyhine değiştirilemez; zamanaşımına ilişkin 1482. maddeye aykırı şartlar geçersizdir (TTK m.1486). 1983 tarihli genel şartların, TTK’nın emredici veya sigortalı aleyhine değiştirilemeyen hükümlerine (m.1452, 1486) aykırı kısımlarının yerine kanun hükmü uygulanır.

Teminat Neyi Kapsar? SGK Yardımlarının Üstündeki Zarar ve Rücu Davaları

Genel şartlara göre sigortacı, işyerinde meydana gelebilecek iş kazaları sonucunda işverene düşecek hukuki sorumluluk nedeniyle, işverene hizmet akdiyle bağlı ve Sosyal Sigortalar Kanunu’na tabi işçilerin veya hak sahiplerinin, Kurumca sağlanan yardımların üstündeki ve dışındaki tazminat taleplerini ve Kurumun işverene karşı iş kazalarından dolayı açacağı rücu davaları sonunda ödenecek tazminat tutarlarını poliçede yazılı tutarlara kadar karşılar (m.1). Kapsamdaki kişilerin “Sosyal Sigortalar Kanunu’na tabi işçiler” olarak tanımlanması (bugün 5510 sayılı Kanun kapsamı olarak okunmalıdır) nedeniyle, SGK’ya bildirimi yapılmamış bir işçinin kazası ayrıca tartışılabilir; metin kayıt şartı değil kanuni tabiiyet aradığı için bu durum sigortalı lehine yorumlanabilir; poliçenin sigortalı işçi tanımı ve özel şartlar bu noktada okunmalıdır.

Sigortacı ayrıca hükmolunan mahkeme masraflarını ve avukatlık ücretini öder; tazminat sigorta bedelini aşarsa bu giderlere sigorta bedeli oranında katılır (m.1). Sigortalıya karşı bir istem ileri sürüldüğünde bu istemle ilgili makul hukuki koruma giderleri de sigortacıya aittir ve sigortalı isterse sigortacı bu giderler için avans vermek zorundadır; giderlerin sigorta bedelini aşan kısmı için sözleşmede ayrıca hüküm bulunmalıdır (TTK m.1474). Bu hüküm sigortalı aleyhine değiştirilemez (TTK m.1486/3).

Limit yeterli mi?

Genel şartlar kişi başı ve kaza başı ayrı limit öngörmez; uygulamada poliçelerde kişi başı ve kaza başı limitler birlikte yazılır ve kaza başı limit çoğu zaman kişi başı limitin birkaç katı olarak seçilir (Ölmez, İşveren Sorumluluk Sigortası). Ağır yaralanmalı veya ölümlü kazalarda işçinin bakiye maddi tazminatı ile SGK’nın rücu talebi birlikte düşünüldüğünde düşük limitler kısa sürede tükenir; limitin üzerindeki kısım işverene kalır. Poliçede tek bir şahıs başı teminat bulunan bir dosyada Yargıtay, aynı kazazede için SGK’ya rücu kapsamında yapılan ödemenin bu limitten düşülmesi gerektiğini kabul etmiştir (Y.10.HD, 22.11.2022, E.2021/9146, K.2022/14659; kararı yayımlayan kaynakta aktarıldığı üzere). Poliçe yenilenirken limitlerin güncel ücret düzeyine ve işyerinin risk yapısına göre yeniden belirlenmesi bu nedenle önemlidir.

Teminat Dışı Hâller: Manevi Tazminat, Meslek Hastalığı, Servis Kazaları ve Kast

Her durumda teminat dışı olanlar ise şunlardır: kasten işlenen veya bilerek sebebiyet verilen olaylardan doğan talepler, sözleşmeye veya özel anlaşmaya dayanan ve kanuni sorumluluğu aşan talepler, savaş ve benzeri olaylar, nükleer rizikolar (işverenin iştigal konusu dışında kalmak şartıyla) ve 3713 sayılı Kanun kapsamındaki terör eylemleri (m.3). Cezai takibattan doğan masraflar ve olası para cezaları da teminat dışıdır (m.9). Kanuna göre de sigortacı, sigortalının sorumluluğa yol açan olayı kasten gerçekleştirmesinden doğan zararlardan sorumlu değildir (TTK m.1477).

Kusur ile kast aynı şey değildir

SGK rücuunun en sık sebebi, işverenin iş sağlığı ve güvenliği mevzuatına aykırı hareketidir (5510 m.21/1). Genel şartlar ise yalnızca kastı ve bilerek sebebiyet vermeyi istisna eder (m.3); mevzuata aykırılık, eksik eğitim, koruyucu donanım verilmemesi veya risk değerlendirmesinin yapılmaması gibi kusur hâlleri genel şartlarda istisna olarak sayılmamıştır. Bununla birlikte sigortacı, ağır ve bilinçli bir ihlali “bilerek sebebiyet verme” olarak nitelendirmeye çalışabilir; istisnanın şartlarını ispat yükü sigortacıdadır (TTK m.1409/2). Bu nedenle sigortacı “İSG mevzuatına aykırılık var, ödemeyiz” diyorsa, ret yazısının hangi özel şart hükmüne dayandığı istenmeli ve kusur ile kast arasındaki fark ortaya konmalıdır. Genel şartlarda alkol, yaş sınırı veya alt işveren işçileri hakkında da bir istisna yoktur; bu konularda bir sınırlama ancak poliçenin özel şartlarından veya klozlarından gelebilir.

SGK Rücu Davası Nasıl İşler ve Sigortadan Nasıl Karşılanır?

İş kazası veya meslek hastalığı işverenin kastı ya da sigortalıların sağlığını koruma ve iş güvenliği mevzuatına aykırı hareketi sonucu olmuşsa, Kurumca sigortalıya veya hak sahiplerine yapılan ve ileride yapılacak ödemeler ile bağlanan gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değeri toplamı işverene ödettirilir; bu tutar sigortalının veya hak sahiplerinin işverenden isteyebilecekleri tutarla sınırlıdır ve işverenin sorumluluğunun tespitinde kaçınılmazlık ilkesi dikkate alınır (5510 m.21/1). Kaza üçüncü bir kişinin kusuruyla olmuşsa, Kurumun yaptığı veya yapacağı ödemeler ile bağlanan gelirin ilk peşin sermaye değerinin yarısı, üçüncü kişilere ve kusuru varsa onları çalıştıranlara rücu edilir (m.21/4). Kaza süresinde bildirilmemişse, bildirim tarihine kadar ödenen geçici iş göremezlik ödeneği de işverenden tahsil edilir (m.21/2).

Yargıtay, rücu alacağının üst sınırını belirlerken ilk peşin sermaye değeri ile sigortalının gerçek zararını karşılaştırmakta ve düşük olanı esas almaktadır (Y.10.HD, 02.06.2016, E.2016/3684, K.2016/9053; karar metnini yayımlayan kaynakta aktarıldığı üzere). Kurumca açılacak tazminat ve rücu davaları on yıllık zamanaşımına tabidir; gelirlerde süre Kurum onay tarihinden, masraf ve ödemelerde ödemenin yapıldığı tarihten başlar (5510 m.93/3). SGK’nın süresi onay veya ödeme tarihinden başladığı için rücu talebi kazadan uzun süre sonra gelebilir; oysa sigortacıya karşı on yıllık süre kaza tarihinden işler (TTK m.1482). Bu nedenle kazayı ve gelen talepleri sigortacıya zamanında bildirmek ve gerektiğinde zamanaşımını kesecek işlemleri yapmak gerekir.

Genel şartlar, Kurumun işverene karşı iş kazalarından dolayı açacağı rücu davaları sonunda ödenecek tutarları açıkça teminata alır (m.1). Kaza bildiriminin yapılmaması veya sağlık raporuna aykırı çalıştırma gibi sebeplerle istenen geçici iş göremezlik ödeneği tutarlarının (m.21/2-3) bu kapsamda olup olmadığı ise poliçe lafzına göre tartışılabilir; idari para cezaları m.1’deki tazminat teminatına girmez; cezai takibat masrafları ve para cezaları da ayrıca teminat dışıdır (GŞ m.9). SGK rücu davasında savunma için SGK rücu davasına cevap dilekçesi örneğimize, rücu hakkının genel çerçevesi için iş kazasında işverenin ve SGK’nın rücu hakkı yazımıza bakabilirsiniz.

İşçinin ve Hak Sahiplerinin Tazminatı: Maddi, Manevi ve Destekten Yoksun Kalma

İşveren, işçinin kişiliğini korumak ve iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması için gerekli her türlü önlemi almakla yükümlüdür; ölüm, vücut bütünlüğünün zedelenmesi veya kişilik haklarının ihlalinden doğan zararların tazmini sözleşmeye aykırılıktan doğan sorumluluk hükümlerine tabidir (TBK m.417). Ölüm hâlinde cenaze giderleri, ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ve çalışma gücünün kaybından doğan kayıplar ile destekten yoksun kalanların kayıpları istenebilir (TBK m.53). Bedensel zararlarda zarar sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır; kısmen veya tamamen rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri zarardan indirilemez (TBK m.55/1). Bedensel zararda zarar görenin kendisi, ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde ise yakınları da manevi tazminat isteyebilir (TBK m.56).

Genel şartlardaki “Kurumca sağlanan yardımların üstündeki ve dışındaki tazminat” ifadesi bu hesap sistemine karşılık gelir: işçinin toplam zararından, SGK’nın bağladığı gelir gibi rücu edilebilen ödemeler düşülür ve kalan bakiye işverenden istenir; sigorta bu bakiyeyi limitine kadar karşılar. 7589 sayılı Kanunla TBK m.55’e eklenen hükümler faizin başlangıcı ve yapılan ödemelerin mahsubu bakımından yeni kurallar getirmiştir; bu hükümlerin hangi olaylara uygulanacağı konusunda farklı değerlendirmeler bulunduğundan somut dosyada Kanun’un geçiş hükmü ayrıca kontrol edilmelidir; ayrıntılar için maluliyet tazminatında faiz başlangıcı yazımıza bakabilirsiniz. İşverenin tazminat sorumluluğu için iş kazasında işverenin tazminat sorumluluğu yazımıza, destekten yoksun kalma için destekten yoksun kalma tazminatı yazımıza, tahmini hesap için iş kazası tazminatı hesaplama aracımıza bakabilirsiniz.

Kaza Olunca: İhbar, Belgeler, Sulh Yasağı ve Savunmanın Yönetimi

Genel şartlar, teminata girebilecek her iş kazasının öğrenildiği andan itibaren beş gün içinde sigortacıya yazılı ihbarını, kurtarma ve korunma tedbirlerinin alınmasını, olayın gün, saat ve yerine ilişkin ve rücu için gerekli belgelerin temin edilip saklanmasını, tazminat talebi veya cezai takibat olursa sigortacının derhal haberdar edilmesini ve dava açılırsa sigortacının göstereceği avukata vekâletname verilmesini ister (m.8). Kanun ise sigortalının sorumluluğunu gerektirecek olayları on gün içinde, kendisine yöneltilen istemi derhal bildirmesini öngörür; bildirim yükümlülüğünün ihlalinde tazminat artmışsa kusurun ağırlığına göre indirim yapılır, sigortacı olayı başka yoldan öğrenmişse indirim yapılamaz (TTK m.1475, 1446/2-3).

Sigortacının açık onayı olmadan sigortalı, tazminat talebini kısmen veya tamamen kabul edemez ve zarar görenlere tazminat ödeyemez; dava açılırsa davanın takip ve idaresi sigortacıya aittir (GŞ m.9). Kanuna göre sigortacı, bildirimden itibaren beş gün içinde savunmayı ve istemin yürütülmesini üstlenip üstlenmeyeceğini sigortalıya bildirir; bu süre dolana kadar zorunlu işlemleri sigortalı yürütür. Sigortacı bildirimde bulunmazsa sigortalı aleyhine kesinleşen tazminatı öder. Sigortalının sigortacının onayı olmadan yaptığı sulh, bildirimden itibaren on beş gün içinde onaylanmazsa sigortacıya karşı geçersizdir; sigortacı haklı bir neden olmadan onay vermekten kaçınamaz (TTK m.1476).

Sigortacı dışındaki bildirimler de ihmal edilmemelidir: işveren iş kazasını kolluğa derhal, SGK’ya kazadan sonraki en geç üç iş günü içinde bildirir (5510 m.13; 6331 m.14). SGK bildiriminin yapılmaması, geçici iş göremezlik ödeneğinin işverenden tahsiline yol açar (5510 m.21/2). Bildirimlerin ayrıntısı için iş kazası ve meslek hastalığı bildirimi yazımıza bakabilirsiniz.

İşçi Doğrudan Sigortacıya Başvurabilir mi? Görevli Mahkeme ve Arabuluculuk

Zarar gören, uğradığı zararın sigorta bedeline kadar olan kısmını, sigorta sözleşmesi için geçerli zamanaşımı süresi içinde doğrudan sigortacıdan isteyebilir (TTK m.1478). Uygulamada işçi veya hak sahipleri çoğu zaman işvereni ve sigortacısını birlikte dava eder; bu durumda sigortacı poliçe limitiyle sınırlı olarak sorumlu tutulur. Bir kazan patlaması dosyasında Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, verdiği bozma kararında işverenle birlikte iş mahkemesinde dava edilen sigortacının sorumluluğunun poliçe ve genel şartlara göre belirleneceğini, şahıs başı limitle sınırlı olduğunu ve yargılama giderleri, vekâlet ücreti ve harçtan teminat limitiyle sorumlu olduğu miktar kadar sorumlu tutulması gerektiğini belirtmiş; bozmaya uyularak verilen karar onanmıştır (Y.10.HD, 05.05.2026, E.2026/1760, K.2026/6275).

İş kazası ve meslek hastalığından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davaları ile bunlarla ilgili tespit, itiraz ve rücu davalarında zorunlu arabuluculuk uygulanmaz (7036 s.K. m.3/3); bu davalar iş mahkemesinde görülür. İşverenin kendi sigortacısına karşı, örneğin ödediği tazminatı sigortacıdan istediği uyuşmazlık ise sigorta sözleşmesinden doğduğu için ticari dava niteliğindedir; böyle bir davada asliye ticaret mahkemesi görevli kabul edilmekte ve dava şartı arabuluculuk (TTK m.5/A) gündeme gelmektedir. Trafik kazasında desteğini kaybeden kişinin yalnızca işveren mali mesuliyet sigortacısına açtığı bir davada, taraflar arasında işçi-işveren ilişkisi bulunmadığı gerekçesiyle asliye ticaret mahkemesi görevli bulunmuştur (Y.20.HD, 12.06.2015, E.2015/1570, K.2015/5783; 7036 sayılı Kanun öncesi); işverenle birlikte açılan davalar ise uygulamada iş mahkemesinde görülmektedir. Sigortacı Sigorta Tahkim Komisyonuna üyeyse, sigortalı tahkim yoluna da başvurabilir (5684 s.K. m.30); bkz. Sigorta Tahkim Komisyonu yazımız.

Sigortacı Ödedikten Sonra: Halefiyet ve Alt İşveren İlişkisi

Sigortacı tazminatı ödediğinde sigortalının yerine geçer; sigortalının sorumlulara karşı dava hakkı ödediği tutar kadar sigortacıya geçer (TTK m.1481; GŞ m.10). Kaza, örneğin kusurlu bir makine imalatçısının, bakım firmasının veya bir alt işverenin kusuruyla olmuşsa, sigortacı bu kişilere rücu edebilir. İşletmenin sorumluluğu için yapılan sigorta, aksi kararlaştırılmadıkça işletmenin temsilcilerinin ve yönetiminde, denetiminde veya işletmede çalışan kişilerin sorumluluğunu da kapsar (TTK m.1473/2).

Alt işveren işçisinin kazasında asıl işveren de sorumluluk altına girebilir; genel şartlar alt işveren işçileri hakkında ayrı bir hüküm içermediği için asıl işverenin ve alt işverenin poliçelerinde sigortalı ve işçi tanımlarının nasıl yapıldığı ayrıca kontrol edilmelidir. Asıl işveren ile alt işverenin iş kazası sorumluluğu için alt işveren ilişkisinde iş kazası sorumluluğu yazımıza bakabilirsiniz.

Kararlardan Çıkan Dersler

Aşağıdaki kararlar, işveren sorumluluk sigortası uyuşmazlıklarında uygulamanın nasıl işlediğini göstermektedir. Karar metinleri kamuya açık karar veritabanlarından veya kararı yayımlayan hukuk yayınlarından izlenmiştir; somut dosyada kullanılmadan önce tam metinlerin UYAP Emsal veya Yargıtay Karar Arama üzerinden ayrıca kontrol edilmesi gerekir.

Bu kararlardan çıkan pratik sonuç, sigortacının sorumluluğunun poliçe limitiyle sınırlı olduğu ve poliçede işçi talepleri ile SGK rücuu için tek bir şahıs başı teminat bulunuyorsa, aynı kazazede için yapılan ödemelerin bu limitten düşüldüğüdür. Manevi tazminat bakımından belirleyici olan, poliçede ek teminat bulunup bulunmadığıdır. SGK’nın işveren sorumluluk sigortacısına doğrudan dava açıp açamayacağı öğretide tartışmalıdır ve bu konuda künyesi doğrulanabilen bir Yargıtay kararına ulaşılamamıştır; uygulamada SGK davası işverene açılmakta ve sigortacıya ihbar edilmektedir.

Sigorta Şirketi Neden Ödemiyor? Sık Gerekçeler ve Cevaplar

İş Kazasından Sonraki İlk Yedi Gün: İşveren İçin Kontrol Listesi

1. Yaralıya ilk yardım ve sağlık hizmetini sağlayın; kaza yerini, zorunlu müdahaleler dışında koruyun ve fotoğraflayın.
2. Kolluğa derhal, SGK’ya en geç üç iş günü içinde bildirim yapın (5510 m.13; 6331 m.14).
3. İşveren sorumluluk sigortacınıza ve acentenize aynı gün veya ilk iş günü yazılı ihbar yapın; genel şartlardaki beş günü ve kanundaki on günü aşmayın (GŞ m.8; TTK m.1475).
4. Diğer poliçeleri de kontrol edin: servis aracının trafik ve koltuk sigortası, ferdi kaza poliçeleri, alt işverenin poliçesi.
5. Kaza tutanağını, tanık ifadelerini, eğitim kayıtlarını, risk değerlendirmesini, kişisel koruyucu donanım zimmetlerini ve makine bakım kayıtlarını toplayın.
6. İşçi veya yakınlarıyla tazminat görüşmesi yapmadan ve ödeme yapmadan önce sigortacının yazılı onayını alın (GŞ m.9; TTK m.1476).
7. İhtarname, arabuluculuk daveti, dava dilekçesi veya SGK yazısı gelirse derhal sigortacıya iletin ve sigortacının savunmayı üstlenip üstlenmediğini yazılı olarak sorun.
8. Ceza soruşturmasında savunmanızı ayrı bir avukatla yürütün; cezai takibat masrafları sigorta teminatı dışındadır (GŞ m.9).
9. Poliçenin limitlerini, ek teminatlarını (manevi tazminat, meslek hastalığı, servis, görevli gönderilme, yurt dışı) ve özel şartlarını çıkarın.
10. Kazaya üçüncü bir kişinin (makine üreticisi, bakım firması, alt işveren) kusuru karışmışsa onlara karşı haklarınızı ve sigortacının rücu imkânını not edin.

Sigorta Şirketine İş Kazası İhbarı: Yazı İskeleti

Bu iskelet bir başlangıçtır; kazanın türüne ve poliçenin özel şartlarına göre uyarlanmalıdır. Yazıyı iz bırakan bir yolla (KEP, noter veya iadeli taahhütlü posta) gönderin ve gönderim kaydını saklayın.

Poliçe Yaptırırken veya Yenilerken: Altı Kritik Ayar

Sigorta, iş sağlığı ve güvenliği yükümlülüklerinin yerine geçmez: işveren çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlüdür ve dışarıdan uzman veya kuruluş görevlendirmesi bu sorumluluğu ortadan kaldırmaz (6331 m.4). Yükümlülüklerin ayrıntısı için iş sağlığı ve güvenliğinde işverenin yükümlülükleri yazımıza bakabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

İşveren sorumluluk sigortası neyi öder?

İşyerinde meydana gelen iş kazası nedeniyle işçinin veya hak sahiplerinin SGK yardımlarının üstündeki ve dışındaki tazminat taleplerini ve SGK’nın işverene açtığı rücu davaları sonunda ödenecek tutarları poliçe limitine kadar öder; hükmolunan mahkeme masrafları ve avukatlık ücretini de karşılar (İşveren Sorumluluk Sigortası Genel Şartları m.1).

İşveren sorumluluk sigortası manevi tazminatı öder mi?

Aksine sözleşme yoksa ödemez; manevi tazminat talepleri genel şartlarda teminat dışıdır (m.2). Poliçeye manevi tazminat ek teminatı eklenmişse bu teminatın limitine kadar ödenir.

SGK’nın rücu davası sigortadan karşılanır mı?

Evet. Genel şartlar, Kurumun işverene karşı iş kazalarından dolayı açacağı rücu davaları sonunda ödenecek tazminat tutarlarını poliçe limitine kadar teminata alır (m.1). Rücu davasının dayanağı 5510 sayılı Kanun’un 21. maddesidir.

İş güvenliği kusurum varsa sigorta yine öder mi?

Genel şartlarda istisna olan, kasten veya bilerek sebebiyet verilen olaylardır (m.3; TTK m.1477). İş sağlığı ve güvenliği mevzuatına aykırılık gibi kusur hâlleri genel şartlarda istisna olarak sayılmamıştır; poliçenin özel şartlarında farklı bir hüküm olup olmadığı ayrıca kontrol edilmelidir.

Meslek hastalığı teminatta mı?

Aksine sözleşme yoksa hayır; meslek hastalıklarından doğan talepler genel şartlarda teminat dışıdır (m.2). Meslek hastalığı ek teminatı alınmışsa bu teminat kapsamında değerlendirilir.

Servis aracında olan kaza teminatta mı?

İşverenin sağladığı taşıtla işçilerin toplu olarak işe götürülüp getirilmesi sırasındaki kazalar, aksine sözleşme yoksa teminat dışıdır (m.2). Bu kazalar 5510 sayılı Kanun’a göre iş kazası sayıldığı için servis ek teminatı önemlidir; servis aracının trafik ve koltuk sigortaları da ayrıca devrededir.

Kazayı sigortacıya kaç gün içinde bildirmeliyim?

Genel şartlar kazanın öğrenilmesinden itibaren beş gün içinde yazılı ihbar ister (m.8). Kanun sigortalının sorumluluğunu gerektirecek olayları on gün içinde bildirmesini öngörür ve bu hüküm sigortalı aleyhine değiştirilemez (TTK m.1475, 1486/3). Güvenli yol, kazayı aynı gün veya ilk iş günü bildirmektir.

Geç ihbar edersem sigorta hiç ödemez mi?

Kendiliğinden ödememezlik doğmaz. Bildirim yükümlülüğünün ihlali tazminatı artırmışsa kusurun ağırlığına göre indirim yapılır; sigortacı olayı daha önce fiilen öğrenmişse indirim yapılamaz (TTK m.1475/3, 1446/2-3).

İşçiyle sigortacıya sormadan anlaşabilir miyim?

Sigortacının açık onayı olmadan talebi kabul edemez ve ödeme yapamazsınız (GŞ m.9). Onaysız yapılan sulh, bildirimden itibaren on beş gün içinde onaylanmazsa sigortacıya karşı geçersizdir; sigortacı haklı bir neden olmadan onay vermekten kaçınamaz (TTK m.1476/4).

İşçi doğrudan sigorta şirketine dava açabilir mi?

Evet. Zarar gören, zararının sigorta bedeline kadar olan kısmını sigorta sözleşmesi için geçerli zamanaşımı süresi içinde doğrudan sigortacıdan isteyebilir (TTK m.1478). Uygulamada işveren ve sigortacısı çoğu zaman birlikte dava edilir.

İş kazası tazminat davasında arabulucuya gitmek zorunlu mu?

Hayır. İş kazası ve meslek hastalığından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davaları ile bunlarla ilgili tespit, itiraz ve rücu davalarında zorunlu arabuluculuk uygulanmaz (7036 s.K. m.3/3). İşverenin kendi sigortacısına karşı açacağı ticari davada ise TTK m.5/A’daki arabuluculuk şartı gündeme gelir.

Sigortacıya karşı zamanaşımı ne kadar?

Sorumluluk sigortasında sigortacıya yöneltilecek tazminat istemleri, sigorta konusu olayın gerçekleştiği tarihten itibaren on yılda zamanaşımına uğrar (TTK m.1482); genel şartlar da on yıllık zamanaşımı öngörür (m.15).

SGK rücu davasını kaç yıl içinde açabilir?

Kurumca açılacak tazminat ve rücu davaları on yıllık zamanaşımına tabidir; gelir ve aylıklarda süre Kurum onay tarihinden, masraf ve ödemelerde ödemenin yapıldığı tarihten başlar (5510 m.93/3).

Ceza davasındaki avukatlık ve para cezası sigortadan karşılanır mı?

Hayır. Cezai takibattan doğan masraflar ve olası para cezaları teminat dışıdır (GŞ m.9). Hukuk davasındaki hukuki koruma giderleri ise sigortacıya aittir ve istem üzerine avans verilir (TTK m.1474).

Sigorta limiti yetmezse ne olur?

Limiti aşan kısım işverene kalır. Tazminat sigorta bedelini aşarsa sigortacı mahkeme masrafları ve avukatlık ücretine de sigorta bedeli oranında katılır (GŞ m.1). Limitlerin kişi başı ve kaza başı olarak yeterli seçilmesi bu nedenle önemlidir.

İlgili Rehberler

• Sigorta Hukuku Rehberi: Tazminat, Kasko, DASK ve Hayat Sigortası
• Makine Kırılması Sigortası Ödemiyor 2026: Fabrika Makineleri Rehberi
• Mesleki Sorumluluk Sigortası Ödemiyor 2026: Mühendis, Mimar ve Mali Müşavir
• İşyerimde Müşteri veya Ziyaretçi Zarar Gördü: Üçüncü Şahıs Mali Sorumluluk Sigortası Öder mi? 2026
• Acente veya Broker Hatası Yüzünden Tazminat Alamadım: Kim Sorumlu? 2026
• Prim Ödenmedi, Poliçe İptal Edildi, Sonra Hasar Oldu: Sigorta Öder mi? 2026
• Poliçede Banka Dain-i Mürtehin: Sigorta Tazminatı Kime Ödenir? 2026
• Çalışan Zimmetine Para Geçirdi, Emniyeti Suistimal Sigortası Öder mi? 2026
• İş Kazasında İşverenin Tazminat Sorumluluğu (TBK 417)
• İş Kazasında İşverenin ve SGK’nın Rücu Hakkı
• SGK Rücu Davasına Cevap Dilekçesi Örneği (5510 m.21)
• İş Kazası ve Meslek Hastalığı Bildirimi, Tespiti ve Hakları
• İş Kazası ve Meslek Hastalığında İşçinin Hakları
• Meslek Hastalığı ve İşçinin Hakları
• İş Kazasında Destekten Yoksun Kalma Tazminatı
• İş Kazası Tazminatı Hesaplama Aracı
• İş Kazası Yargıtay Kararları
• Alt İşveren (Taşeron) İlişkisinde İş Kazası Sorumluluğu
• İş Sağlığı ve Güvenliğinde İşverenin Yükümlülükleri (6331)
• Madende İş Kazası: İşveren ve Ruhsat Sahibinin Sorumluluğu
• Maluliyet Tazminatında Faiz Başlangıcı (7589, TBK 55)
• Yönetici Sorumluluk Sigortası (D&O)
• İnşaat All Risk Sigortası Ödemiyor 2026
• Kâr Kaybı (İş Durması) Sigortası Ödemiyor 2026
• Siber Sigorta Ödemiyor 2026
• Sigorta Şirketi Şirketime Rücu Davası Açtı
• Sigorta Tahkim Komisyonu
• Ticari Uyuşmazlıklarda Dava Şartı Arabuluculuk (TTK 5/A)

Kaynakça

• İşveren Sorumluluk Sigortası Genel Şartları (kurum: Hazine Müsteşarlığı; yürürlük 27.04.1983; metin 07/2015 tarihli basılı baskıdan izlenmiştir): m.1-16
• 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu: m.4, 5/A, 1409, 1427, 1446, 1473, 1474, 1475, 1476, 1477, 1478, 1481, 1482, 1486
• 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu: m.13, 14, 21, 93
• 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu: m.4, 14
• 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.53, 55, 56, 417
• 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu: m.3, 5
• 7589 sayılı Kanun (RG 31.07.2026, 33326): TBK m.55 ve HMK m.109/4 değişiklikleri
• 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu: m.30
• Ölmez, “İşveren Sorumluluk Sigortası”, Cevdet Yavuz’a Armağan
• Kararlar: Y.10.HD 05.05.2026, E.2026/1760, K.2026/6275; Y.10.HD 22.11.2022, E.2021/9146, K.2022/14659; Y.11.HD 03.06.2026, E.2025/6166, K.2026/3228; Y.21.HD 05.02.2019, E.2017/5787, K.2019/628; Y.20.HD 12.06.2015, E.2015/1570, K.2015/5783; Y.10.HD 17.04.2019, E.2019/1915, K.2019/3519; Y.10.HD 02.06.2016, E.2016/3684, K.2016/9053