Matkap, Taşlama veya Testereye Toplatma Kararı ya da Ceza mı Geldi? 2026: Elektrikli El Aletinde Makine Emniyeti mi Alçak Gerilim mi, CE, TAREKS 2026/32 (8467), İdari Para Cezası ve Dava Süresi
19 Kasım 2026

Matkap, Taşlama veya Testereye Toplatma Kararı ya da Ceza mı Geldi? 2026: Elektrikli El Aletinde Makine Emniyeti mi Alçak Gerilim mi, CE, TAREKS 2026/32 (8467), İdari Para Cezası ve Dava Süresi

Matkap, darbeli matkap, avuç taşlama (köşe taşlayıcı), daire ve dekupaj testere, planya ve zincirli testere gibi elektrikli el aletleri Türkiye’de birer “makine”dir ve 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu’na dayanan Makina Emniyeti Yönetmeliğine (2006/42/AT) tabidir; yetkili kuruluş Sanayi ve Teknoloji Bakanlığıdır. Elektriksel güvenlik hedefleri Alçak Gerilim Yönetmeliğinden gelir, fakat uygunluk değerlendirmesi ve CE işareti makine mevzuatı üzerinden kurulur; elektromanyetik uyumluluk gerekleri de ayrıca aranır. İthalatta 8467 pozisyonundaki aletler 2026/32 sayılı Makinaların İthalat Denetimi Tebliği Ek-2/B’de yer alır ve TAREKS üzerinden risk esaslı denetlenir. Uygunsuzlukta giderme, piyasaya arz yasağı, toplatma ve imha kararları ile 2026’da 60.830 TL’den 4.345.058 TL’ye kadar idari para cezası söz konusu olabilir; kararlara karşı 60 gün içinde idare mahkemesinde dava açılabilir. 20 Ocak 2027’de yeni Makine Emniyeti Yönetmeliği (2023/1230/AB) yürürlüğe girecektir.

Bu yazı GÜBİS Rehberi’nin ürün gruplarına ilişkin rehberlerindendir. Ürününüzün hangi kurumun denetiminde olduğunu ürün grubu ve yetkili kuruluş tablosundan görebilirsiniz. Elektrikli ev aletleri için elektrikli ev aletinde toplatma rehberimize, aletle birlikte satılan şarj cihazı ve bataryalar için şarj adaptörü ve powerbank rehberimize, 20 Ocak 2027’de yürürlüğe girecek yeni düzenleme için yeni Makine Emniyeti Yönetmeliği yazımıza bakılabilir.

Kısa cevap: Elektrikli el aletini piyasaya arz eden imalatçı, aletin Makina Emniyeti Yönetmeliği Ek I’deki temel sağlık ve güvenlik kurallarını karşıladığını sağlar, teknik dosyayı hazırlar, Türkçe talimatı düzenler, uygunluk değerlendirmesini yapar, AT uygunluk beyanını düzenler ve CE işaretini iliştirir (m.5). Teknik dosya ve beyan, son üretim tarihinden itibaren en az on yıl saklanır (Ek II, Ek VII). İthalatçı, ürünün uygunluk işaretini taşıdığını ve gerekli belgelerin eşlik ettiğini piyasaya arzdan önce teyit eder (7223 m.9). TAREKS’ten geçmiş olmak ürünün uygun olduğunu göstermez (2026/32 m.13/2).

Elektrikli el aleti nedeniyle denetim, savunma veya ceza yazısı mı aldınız?

Teknik dosyanızı, TAREKS kayıtlarınızı, savunma ve dava sürelerinizi birlikte değerlendirmek için Hukukçular Evi’ne 0554 648 37 15 numarasından ulaşabilirsiniz.

📞 0554 648 37 15💬 WhatsApp

Elektrikli El Aletleri Hangi Mevzuata Tabidir?

Elektrikli el aletleri; matkap ve vidalama makinesi, kırıcı-delici, avuç taşlama, zımpara, planya, daire testere, dekupaj ve tilki kuyruğu testere, freze, çit makası ve zincirli testere gibi elde taşınan ya da el ile yönlendirilen aletlerdir. Hukuki sınıflandırmanın başlangıç noktası, ürünün hangi teknik düzenlemeye girdiğidir; çünkü yetkili kuruluş, uygunluk değerlendirmesi yöntemi, aranacak belgeler, ithalat denetiminin hangi tebliğden yapılacağı ve hatta savunma usulü bu tercihe göre değişir.

Çerçeve kanun, 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu’dur. Kanun; imalatçı, yetkili temsilci, ithalatçı ve dağıtıcının yükümlülüklerini, piyasa gözetimi ve denetimi usulünü, önlemleri ve idari para cezalarını düzenler. Ürüne özgü teknik kurallar ise teknik düzenlemelerde yer alır. El aletleri bakımından temel teknik düzenleme, 3 Mart 2009 tarihli ve 27158 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Makina Emniyeti Yönetmeliği (2006/42/AT)’dir.

Yönetmelik makineyi; doğrudan insan veya hayvan gücü dışındaki bir tahrik sistemiyle donatılmış, ilişkili parçalarından en az biri hareketli olan ve belli bir uygulama amacıyla bir araya getirilmiş parçalar topluluğu olarak tanımlar (m.4/1-ğ). Elektrik motoruyla dönen bir matkap, disk döndüren bir taşlama veya bıçak tahrik eden bir testere bu tanıma doğrudan girer. Yönetmeliğin kapsam dışı bıraktığı elektrikli ürünler ise alçak gerilim mevzuatı kapsamındaki evlerde kullanılması amaçlanan ev aletleri, ses ve video cihazları, bilgi teknolojisi cihazları, tipik büro makineleri, alçak gerilim şalter ve kumanda panoları ile elektrik motorlarıdır (m.2/2-d-11). El aletleri bu sayımda yer almaz. Ürün “ev kullanıcısına” satılsa bile, örneğin hobi tipi bir akülü matkap, ev aleti istisnasına değil makine kategorisine girer; çünkü istisna kullanıcının kim olduğuna değil ürünün türüne bağlanmıştır.

Bu sınıflandırma ithalat mevzuatında da teyit edilir: 1 Ocak 2026’da yürürlüğe giren Makinaların İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2026/32), 8467 pozisyonundaki “elle kullanılan” pnömatik, hidrolik ve elektrik motorlu aletleri Ek-2/B listesinde “Makine” sütunuyla göstermiş ve Ek-1’de bu sütunu Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının yetkisindeki Makina Emniyeti Yönetmeliğine bağlamıştır. Makine ithalatının genel işleyişi için 2026/32 sayılı Tebliğ rehberimize bakılabilir.

Elektrikli el aletinde uygulanan başlıca kurallar ve yetkili kuruluş

KonuDüzenlemeYetkili kuruluşNot
Mekanik ve elektriksel güvenlik, CEMakina Emniyeti Yönetmeliği (2006/42/AT), RG 03/03/2009-27158Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı20/1/2027’den itibaren yerini 2023/1230/AB’ye paralel yeni Yönetmelik alır
Elektriksel güvenlik hedefleriAlçak gerilim mevzuatının güvenlik hedefleri (MEY Ek I 1.5.1)Sanayi ve Teknoloji BakanlığıUygunluk değerlendirmesi makine mevzuatı üzerinden yapılır
Elektromanyetik uyumlulukElektromanyetik Uyumluluk Yönetmeliği (2014/30/AB)Sanayi ve Teknoloji BakanlığıMotor ve elektronik hız kontrolü olan aletlerde ayrıca aranır
İçten yanmalı motorlu aletler (ör. benzinli testere)2016/1628/AB motor emisyonu ve 2000/14/AT gürültü yönetmelikleriSanayi ve Teknoloji Bakanlığı2026/32 dipnotu bu ürünlerde iki yönetmeliğe uygunluğun da aranacağını belirtir
İthalat denetimiMakinaların İthalat Denetimi Tebliği (2026/32) Ek-2/BTicaret Bakanlığı (denetim birimi TSE)Yalnızca fiili denetim; ön izin yok
Ceza ve önlemler7223 sayılı Kanun m.16, 17, 20, 21Yetkili kuruluş2026 tutarları 2026/13 sayılı Tebliğ ile belirlenmiştir

Makine Emniyeti mi, Alçak Gerilim mi? Ek I 1.5.1 Kuralı

Uygulamada en sık karşılaşılan karışıklık, elektrikli el aleti için Alçak Gerilim Yönetmeliğine (LVD) mi yoksa Makina Emniyeti Yönetmeliğine mi uygunluk beyanı düzenleneceğidir. Bazı tedarikçiler yalnızca LVD ve EMC’ye atıf yapan bir uygunluk beyanı gönderir; bazı ithalatçılar ise hem LVD’ye hem makine mevzuatına ayrı ayrı uygunluk beyan eder. Doğru çerçeve, Makina Emniyeti Yönetmeliği Ek I’in 1.5.1 numaralı paragrafında çizilmiştir.

Bu paragrafa göre makinenin bir elektrik beslemesi varsa makine, elektrikten kaynaklanan bütün tehlikeler önlenecek veya önlenebilecek şekilde tasarlanmalı ve imal edilmelidir; alçak gerilim mevzuatında yer alan güvenlik hedefleri makinelere uygulanır. Bununla birlikte, makinelerin elektrikten kaynaklanan tehlikeler bakımından uygunluk değerlendirmesi ve piyasaya arzı ile ilgili yükümlülükler yalnızca Makina Emniyeti Yönetmeliği ile düzenlenir. Dolayısıyla el aletinde yalıtım, topraklama veya çift yalıtım, kaçak akım ve ısınma gibi elektriksel güvenlik konuları teknik olarak aranır; fakat bunların değerlendirilmesi makine mevzuatındaki uygunluk değerlendirmesinin bir parçasıdır ve CE işareti makine mevzuatına dayanır.

Bu ayrımın pratik sonucu şudur: Denetimde yalnızca LVD’ye atıf yapan bir beyan sunulursa, beyanın dayandığı teknik düzenleme yanlış gösterilmiş olur. Bu tek başına ürünün güvensiz olduğu anlamına gelmez; ancak 7223 m.16/4 uyarınca uygunluk işaretinin veya teknik düzenlemenin gerektirdiği belgelerin eksik ya da yanlış olması, yetkili kuruluşa risk değerlendirmesi için yeterli gerekçe sağlar ve önce uygunsuzluğun giderilmesi istenir. Beyanın düzeltilmesi, uygulanan uyumlaştırılmış standartların ve test raporlarının buna göre gözden geçirilmesini de gerektirebilir.

Dikkat: Aletin kutusundan çıkan ayrı şarj cihazı veya şarj ünitesi, kendi başına bir elektrikli ekipmandır ve makinenin parçası gibi değerlendirilmez. Akülü aletlerde şarj cihazının ayrıca elektriksel güvenlik ve elektromanyetik uyumluluk bakımından değerlendirilmesi, bataryanın da pil ve akümülatör mevzuatı karşısındaki durumunun ayrıca incelenmesi gerekir. Bu konular için şarj adaptörü rehberimize ve pil ve akümülatör rehberimize bakılabilir.

EMC, Çevre Mevzuatı ve İçten Yanmalı Motorlu Aletler

Makine mevzuatının elektriksel güvenliği kendi bünyesine alması, diğer bütün kuralları ortadan kaldırmaz. Elektrik motoru, fırça-kolektör düzeni veya elektronik hız kontrol devresi bulunan el aletleri elektromanyetik bozulma üretebilecek cihazlardır. Bu nedenle uygunluk beyanında Makina Emniyeti Yönetmeliğinin yanında Elektromanyetik Uyumluluk Yönetmeliği (2014/30/AB) da gösterilmeli, teknik dosyada EMC test raporları bulunmalıdır. EMC uygunsuzluğu, elektrik çarpması gibi doğrudan bir yaralanma riski taşımasa da 7223 kapsamında “ürün güvenliği dışındaki hükümlere aykırılık” olarak yaptırıma konu olabilir.

Elektrikli ve elektronik eşyada belirli tehlikeli maddelerin kullanımının kısıtlanmasına ilişkin kurallar da el aletleri için gündeme gelebilir; bu konuyu RoHS Yönetmeliği rehberimizde ele aldık. Akülü aletlerdeki batarya için piyasaya arz, etiketleme ve atık yükümlülükleri ayrıca değerlendirilmelidir.

Benzinli zincirli testere, benzinli çit makası veya motorlu delici gibi içten yanmalı motorlu el aletlerinde ise iki ek düzenleme vardır. 2026/32 sayılı Tebliğ Ek-2/A ve Ek-2/B’nin sonundaki dipnota göre, içten yanmalı motor barındıran ürünlerde GTİP karşılığında yazmasa dahi Karayolu Dışında Kullanılan Hareketli Makinalara Takılan İçten Yanmalı Motorlar İçin Gaz ve Partikül Halindeki Kirletici Emisyon Sınırları ve Tip Onayı ile İlgili Gereklilikler Hakkında Yönetmelik (2016/1628/AB) ile Açık Alanda Kullanılan Teçhizat Tarafından Oluşturulan Çevredeki Gürültü Emisyonu ile İlgili Yönetmelik (2000/14/AT) hükümlerine uygunluk aranır. Bu iki alanı iş makinesi motoru emisyon rehberimizde ve açık alan gürültü emisyonu rehberimizde ayrıntılı işledik.

Uygunluk Değerlendirmesi: İç Üretim Kontrolü mü, Onaylanmış Kuruluş mu?

Makina Emniyeti Yönetmeliği, uygunluk değerlendirme yöntemini ürünün Ek IV listesinde yer alıp almadığına göre belirler (m.13). Ek IV, özel tehlike taşıdığı kabul edilen makine kategorilerini sayar. Listede yer almayan makinelerde imalatçı veya yetkili temsilcisi, Ek VIII’de düzenlenen makine imalatında iç kontrol yöntemini uygular (m.13/2). Bu yöntemde onaylanmış kuruluşun katılımı zorunlu değildir; imalatçı teknik dosyayı hazırlar, gerekli araştırma ve deneyleri yapar, seri üretimde uygunluğu sağlar ve AT uygunluk beyanını kendi sorumluluğunda düzenler.

Elektrikli el aletlerinin büyük kısmı (matkap, vidalama, avuç taşlama, zımpara, dekupaj testere, el tipi daire testere ve planya) Ek IV listesinde ayrıca sayılmamıştır. Ek IV’ün ilk maddeleri ahşap veya et işlemek için kullanılan, sabit yataklı ya da tezgâh tipi dairesel testereleri, el ile beslemeli planya tezgâhlarını ve şerit testere tezgâhlarını sayar; bunlar elde taşınan aletler değil, tezgâh tipi makinelerdir. Buna karşılık iki kalem doğrudan el aletlerini ilgilendirir: “Ahşap işlemek için taşınabilir zincirli testereler” (Ek IV sıra 8) ve “Taşınabilir kartuşla çalıştırılan tespit tezgâhları ve diğer darbeli makinalar” (Ek IV sıra 18).

Ek IV’teki bir makine, bütün temel sağlık ve güvenlik kurallarını kapsayan uyumlaştırılmış standartlara uygun imal edilmişse imalatçı iç kontrol, AT tip incelemesi artı iç üretim kontrolü veya tam kalite güvencesi yöntemlerinden birini seçebilir (m.13/3). Uyumlaştırılmış standartlara uyulmamışsa, standartlar kısmen uygulanmışsa veya standart bütün gerekleri kapsamıyorsa, iç kontrol yolu kapanır; AT tip incelemesi artı iç üretim kontrolü ya da tam kalite güvencesi uygulanır (m.13/4). Bu iki yöntemde onaylanmış kuruluş sürece katılır.

El aletlerinde uygunluk değerlendirme yolu (Makina Emniyeti Yön. m.13)

ÜrünEk IV’te mi?Uygulanabilecek yöntemOnaylanmış kuruluş
Matkap, darbeli matkap, vidalama makinesiHayırEk VIII iç kontrolZorunlu değil
Avuç taşlama (köşe taşlayıcı), zımpara, polisajHayırEk VIII iç kontrolZorunlu değil
El tipi daire testere, dekupaj ve tilki kuyruğu testere, planyaEk IV’te el tipi olarak ayrıca sayılmamışEk VIII iç kontrolZorunlu değil
Ahşap işlemek için taşınabilir zincirli testereEvet (sıra 8)Standartlara tam uygunlukta Ek VIII, Ek IX + Ek VIII/3 veya Ek X; aksi hâlde Ek IX + Ek VIII/3 veya Ek XStandart tam uygulanmamışsa zorunlu
Kartuşla çalışan taşınabilir çivi/tespit aletleri ve diğer darbeli makinelerEvet (sıra 18)Aynı kurallar (m.13/3-4)Standart tam uygulanmamışsa zorunlu

Onaylanmış kuruluşun görevlendirmesinin askıya alınması veya kaldırılması, tip inceleme belgesine dayanan ürünlerin stok ve yeni sevkiyat durumunu etkileyebilir; bu durumda ne yapılacağı onaylanmış kuruluş askısı yazımızda anlatılmıştır.

CE İşareti, AT Uygunluk Beyanı, Teknik Dosya ve Türkçe Talimat

İmalatçı veya yetkili temsilcisi, makineyi piyasaya arz etmeden önce Ek I’deki temel sağlık ve güvenlik kurallarını sağlamak, Ek VII Bölüm A’daki teknik dosyayı hazırlamak, talimatlar gibi gerekli bilgileri temin etmek, m.13’teki uygunluk değerlendirmesini yapmak, Ek II Kısım 1 Bölüm A’daki AT uygunluk beyanını düzenlemek ve CE işaretini iliştirmek zorundadır (m.5/1). CE işareti makineye görünür, okunaklı ve silinmez biçimde iliştirilir; anlamı veya biçimi bakımından yanlış anlaşılmaya yol açabilecek başka işaretler konulamaz (m.16).

Makine üzerinde en az şu bilgiler bulunmalıdır: imalatçının ve varsa yetkili temsilcisinin ticari unvanı ve tam adresi, makinenin tanımı, CE işareti, seri veya tip tanımlaması, varsa seri numarası ve imalat yılı (Ek I 1.7.3). Yönetmelik, CE işaretinin iliştirilmesinde imalat tarihinin öne veya ileriye alınamayacağını ayrıca belirtir. Gümrükte veya piyasada yapılan denetimlerde en sık rastlanan belge eksiklikleri, adresi olmayan etiketler, yalnızca model kodu bulunan plakalar ve imalat yılının hiç yazılmamasıdır.

Bütün makinelerde Türkçe talimat bulunmalıdır. Talimat ya “orijinal talimatlar” ya da orijinal talimatın Türkçe olmaması hâlinde “orijinal talimatların tercümesi” olmalı, bu durumda orijinal talimat da birlikte verilmelidir (Ek I 1.7.4, 1.7.4.1). Profesyonel olmayan kullanıcıların kullanacağı makinelerde talimat, bu kullanıcılardan makul olarak beklenebilecek eğitim düzeyi dikkate alınarak yazılmalıdır. El aletleri için iki teknik bilgi özellikle önemlidir:

  • Titreşim: Elde taşınan veya el ile yönlendirilen makinelerde talimat, el-kol sistemine iletilen toplam titreşim değerini 2,5 m/s²’yi aşıyorsa göstermeli, aşmıyorsa bu durumu belirtmeli ve ölçüm belirsizliğini vermelidir (Ek I 2.2.1.1).
  • Gürültü: İş istasyonundaki A-ağırlıklı emisyon ses basıncı seviyesi 70 dB(A)’yı aşıyorsa bu değer, aşmıyorsa bu durum; anlık tepe ses basıncı 63 Pa’ı aşıyorsa bu değer; emisyon ses basıncı 80 dB(A)’yı aşıyorsa makinenin ses gücü seviyesi talimatta yer almalıdır (Ek I 1.7.4.2-u).

Teknik dosya, makinenin üretim tarihini veya seri üretimde son ünitenin üretim tarihini izleyen en az on yıl boyunca Bakanlığın denetimine hazır tutulmalıdır (Ek VII); AT uygunluk beyanının aslı da son imalat tarihinden itibaren en az on yıl saklanır (Ek II). Teknik dosyanın sürekli fiziki olarak Türkiye’de bulunması gerekmez; ancak talep hâlinde makul sürede sunulabilmelidir. Pratikte ithalatçının, yabancı imalatçıdan teknik dosyayı denetimde sunacağına dair yazılı taahhüt alması ve beyanın, test raporlarının ve talimatın birer örneğini kendi arşivinde tutması tavsiye edilir.

Belgeler, saklama süreleri ve kimin elinde bulunmalı

Belge veya bilgiDayanakSaklama / sunmaUygulamada kontrol
AT uygunluk beyanıMEY m.5/1-d, Ek IISon imalat tarihinden itibaren en az 10 yılDoğru yönetmelik (2006/42/AT ve EMC), model ve seri aralığı, imza
Teknik dosyaMEY m.5/1-b, Ek VIISon ünitenin üretiminden itibaren en az 10 yılRisk değerlendirmesi, çizimler, test raporları, uygulanan standartlar
Türkçe talimatMEY Ek I 1.7.4; 7223 m.7/1-ğ, 9/1-eÜrünle birlikteTitreşim ve gürültü değerleri, güvenlik uyarıları
Makine üzerindeki işaretlemeMEY Ek I 1.7.3; 7223 m.7/1-e, fÜrün üzerindeUnvan ve adres, tip, seri numarası, imalat yılı, CE
İthalatçı bilgisi7223 m.9/1-çÜrün, ambalaj veya eşlik eden belgeİthalatçının unvanı ve açık adresi
Tedarik zinciri kayıtları7223 m.12Piyasaya arzdan itibaren en az 10 yılBir önceki ve bir sonraki işletmecinin bilgileri

CE işareti, uygunluk beyanı veya Türkçe etiket eksikliğinin hangi hâllerde şekli uygunsuzluk sayıldığını ve giderme sürelerini CE işareti ve uygunluk beyanı eksikliği rehberimizde ele aldık.

20 Ocak 2027: Yeni Makine Emniyeti Yönetmeliği Neyi Değiştiriyor?

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının Makine Emniyeti Yönetmeliği (2023/1230/AB), 16 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. Yönetmelik, 3/3/2009 tarihli Makina Emniyeti Yönetmeliğini yürürlükten kaldırmaktadır (m.51/1-b). Yürürlük maddesine göre amaç, kapsam ve dayanak maddeleri, onaylanmış kuruluşlara ilişkin 27 ila 42. maddeler, geçici madde 1 ve bazı diğer hükümler yayımı tarihinde; diğer hükümler ise 20/1/2027 tarihinde yürürlüğe girer (m.52). Haberini Hukuk Gündemi’nde vermiş, yükümlülükleri ayrı bir rehberde ayrıntılı incelemiştik.

El aletleri bakımından yeni Yönetmeliğin kapsamı da aynı mantığı sürdürür: Belirli Gerilim Sınırları İçin Tasarlanan Elektrikli Ekipman Yönetmeliği veya Telsiz Ekipmanları Yönetmeliği kapsamına giren ev aletleri (elektrikle çalışan mobilya hariç), ses ve video ekipmanı, bilgi teknolojisi ekipmanı, sıradan büro makineleri, alçak gerilim şalter ve kumanda panoları ile elektrik motorları kapsam dışıdır (m.2/4-m). El aletleri bu sayımda yer almaz; dolayısıyla 20 Ocak 2027’den itibaren ilk kez piyasaya arz edilecek elektrikli el aletleri yeni Yönetmeliğe göre değerlendirilecektir.

Geçiş hükmü stok bakımından önemlidir: Bakanlık, 20/1/2027 tarihinden önce eski Yönetmeliğe uygun olarak piyasaya arz edilen ürünlerin piyasada bulundurulmasını engellemez. Ancak bu ürünlere, eski Yönetmeliğin 12. maddesine göre başlatılmış işlemler dâhil olmak üzere, yeni Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren eski 12. madde yerine yeni Yönetmeliğin yedinci bölümü (piyasa gözetimi ve denetimi ile koruma önlemleri) uygulanır. Eski Yönetmelik uyarınca düzenlenen AT tip inceleme belgeleri ve onay kararları ise süreleri dolana kadar geçerlidir (geçici m.1).

Pratik sonuç: “Piyasaya arz” her bir ürün için ayrı ayrı değerlendirilen bir kavramdır. 20 Ocak 2027’den önce Türkiye’de ilk kez piyasada bulundurulmak üzere tedarik zincirine verilmiş aletler için eski Yönetmeliğe uygunluk yeterlidir; aynı modelin bu tarihten sonra gümrükten çekilen yeni partisi ise yeni Yönetmeliğe göre belgelenmelidir. İthalatçıların Aralık–Ocak dönemindeki sevkiyatlarını, uygunluk beyanlarının hangi yönetmeliğe atıf yaptığına göre planlaması gerekir.

İthalatta TAREKS: 2026/32 Tebliği Ek-2/B ve 8467 Satırları

Makinaların İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2026/32), 31/12/2025 tarihli ve 33124 sayılı Resmî Gazete’nin 4. mükerrerinde yayımlanmış ve 1/1/2026’da yürürlüğe girmiştir (m.16). Tebliğ iki liste kullanır: Ek-2/A, ürün gümrüklü sahaya gelmeden İthalat Denetim Ön İzni alınması zorunlu olan ürünleri; Ek-2/B ise “yalnızca fiili denetime tabi ürünler”i sayar. Elektrikli ve pnömatik el aletleri (8467) Ek-2/B’dedir; bu ürünler için ön izin başvurusu yapılmaz, Tebliğin 6. maddesine göre TAREKS üzerinden başvuru yapılır (m.5/6).

2026/32 sayılı Tebliğ Ek-2/B’de 8467 pozisyonu (seçilmiş satırlar)

SıraGTİPTebliğdeki tanımYönetmelik
234–2378467.11.10.00.00 – 8467.19.00.00.00Pnömatik aletler: metal işlemek için olanlar, garaj ve atölyelerde kullanılan hava tazyikli gres tabancaları, diğerleri (motorlu kara taşıtlarında kullanılanlar hariç)Makine
238–2408467.21.10.00.00 / 8467.21.91.00.00 / 8467.21.99.00.00Kendinden elektrik motorlu matkaplar: harici bir güç kaynağı olmaksızın çalışabilenler (akülü), elektropnömatik olanlar, diğerleriMakine
241–2438467.22.10.00.00 / 8467.22.30.00.00 / 8467.22.90.00.00Kendinden elektrik motorlu testereler: zincir testereler, dairesel testereler, diğerleriMakine
2448467.29.20.00.00Diğer elektrik motorlu aletlerden harici bir güç kaynağı olmaksızın çalışabilenlerMakine
245–2478467.29.51.00.00 / 8467.29.53.00.00 / 8467.29.59.00.00Köşe taşlayıcılar, kayışlı bileyiciler, diğerleriMakine
248–2508467.29.70.00.00 / 8467.29.80.00.00 / 8467.29.85.00.00Planyalar; çit makasları ve çim biçme makasları; diğerleriMakine
2518467.81.00.00.00Zincirli testereler (elektrik motorlu olmayan)Makine (içten yanmalı motor dipnotu ayrıca uygulanır)
252–2548467.89.00.11.00 / 8467.89.00.19.00 / 8467.89.00.90.00Delme veya sondaj makinaları; diğerleriMakine

Başvuruda firma kullanıcısı ithal partisinin bilgilerini girer ve Ek-3’teki 1 numaralı gümrük belgesi ile 2 numaralı fatura veya proforma faturayı yükler (m.6/2). Denetim, Gümrük Yönetmeliğinin 181. maddesinin dördüncü fıkrası çerçevesinde beyanname tescilinden önce yapılır (m.6/1). Ürünün fiili denetime yönlendirilip yönlendirilmeyeceği risk analizine göre belirlenir; yönlendirilmeyen ürünler için TAREKS referans numarası doğrudan oluşturulur (m.9/4). Fiili denetime yönlendirilen Ek-2/B ürünlerinde ürünün özelliğine göre AB uygunluk beyanı (Türkçe tercümesinin onaylı örneğiyle), tip onay belgesi veya gürültü sertifikası, başvuru günü dâhil yirmi iş günü içinde TAREKS’e yüklenir; süresinde yüklenmezse başvuru olumsuz sonuçlanır (m.10/1).

Fiili denetimde mevzuata aykırılık tespit edilmez veya ürünün kapsam dışı olduğu anlaşılırsa TAREKS referans numarası oluşturulur; aykırılık tespit edilir ya da istenen ek belgeler süresinde yüklenmezse denetim olumsuz sonuçlanır (m.10/4-5). Yüklenen AB uygunluk beyanının veya test raporunun ilgilisince düzenlenmediğinin anlaşılması, diğer şartlar uygun olsa bile olumsuz sonuç sebebidir (m.10/6). Tebliğe aykırı hareket eden firma kullanıcısının yetkisi fiilin ağırlığına göre 1 ila 12 ay askıya alınabilir ve firmanın başvuruları 1 ila 12 ay fiili denetime yönlendirilebilir (m.14/2). TAREKS referans numarası verildiği tarihten itibaren bir yıl geçerlidir (m.12/2).

TAREKS uygunluk belgesi değildir: Ürünün ithaline izin verilmesi veya TAREKS referans numarası oluşturulması, ürünün mevzuata uygun ve güvenli olduğu anlamına gelmez; bu numara başka bir amaçla veya uygunluğun ispatı olarak kullanılamaz. İthalatçı, ürün denetlensin veya denetlenmesin ilgili tüm mevzuata uygunluktan ve belgelerin doğruluğundan 7223 sayılı Kanun uyarınca sorumludur (2026/32 m.13). Gümrükten sorunsuz çekilen bir parti, piyasada Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı denetiminde uygunsuz bulunabilir.

A.TR dolaşım belgeli olduğu TAREKS’te beyan edilen ürünler için referans numarası doğrudan oluşturulur; üretim girdisi muafiyeti ve AÇAP/GMP belgeli sanayiciler için de ayrı kolaylıklar vardır. Ancak risk analizi sonucunda bu ürünler de fiili denetime yönlendirilebilir (m.7/1-3, 7/6).

TAREKS’te olumsuz sonuç alındığında başvurulabilecek yollar için TAREKS olumsuz sonuç rehberimize, belge olmadan gümrüğe gelen eşyanın akıbeti için izin ve uygunluk belgesi olmadan ithalat yazımıza, kullanılmış el aleti ve atölye makinesi ithalatı için kullanılmış makine ithal izni rehberimize bakılabilir.

Kim Sorumludur? İmalatçı, Kendi Markasıyla Satan İthalatçı, Dağıtıcı ve Pazaryeri

7223 sayılı Kanun, ürünün tedarik zincirindeki her işletmeciye farklı yükümlülük yükler. İmalatçı, piyasaya yalnızca teknik düzenlemesine uygun ürün arz eder; teknik dosyayı tanzim eder, uygunluk değerlendirmesini yapar veya yaptırır, uygunluk beyanını düzenler ve uygunluk işaretini koyar; seri üretim boyunca uygunluğu sürdürür; model, parti ve seri bilgisinin ve kendi iletişim bilgisinin ürün üzerinde bulunmasını sağlar; güvenlik bilgileri ile montaj, kullanım ve bakım talimatlarının Türkçe olmasını sağlar (m.7/1).

İthalatçı, ürünü piyasaya arz etmeden önce uygunluk işaretini taşıdığını, gerekli belgelerin eşlik ettiğini ve imalatçının teknik dosya, beyan, işaretleme ve iletişim bilgisi yükümlülüklerini yerine getirdiğini teyit eder; uygun olmadığını bildiği veya bilmesi gereken ürünü piyasaya arz edemez; kendi unvan ve adresini ürün, ambalaj veya eşlik eden belge üzerinde gösterir; Türkçe talimatı sağlar (m.9/1). Yurt dışındaki imalatçının Türkiye’de yetkili temsilci ataması mümkündür (m.8); temsilcinin sorumluluk sınırlarını yetkili temsilci rehberimizde anlattık.

En kritik kural, kendi markasıyla satıştır. Ürünü kendi isim veya ticari markası altında piyasaya arz eden ya da ürünü teknik düzenlemesine uygunluğunu etkileyecek şekilde değiştiren ithalatçı ve dağıtıcı imalatçı sayılır ve imalatçının bütün yükümlülüklerini üstlenir (7223 m.11/1; STB PGD Yön. m.20/1). Yurt dışında fason ürettirilip kendi markasıyla satılan matkap, taşlama veya akülü alet setlerinde teknik dosya, risk değerlendirmesi, test raporları ve AT uygunluk beyanı artık doğrudan bu firmanın sorumluluğundadır; “tedarikçi belge vermedi” savunması bu durumda sonuç doğurmaz.

Dağıtıcı ise ürünü piyasada bulundurmadan önce uygunluk işaretini, uygunluğu gösteren belgeleri, Türkçe talimatı ve imalatçı ile ithalatçının iletişim bilgilerini doğrular; uygun olmadığını bildiği veya bilmesi gereken ürünü piyasada bulunduramaz (m.10/1). İmalatçı veya ithalatçının tespit edilemediği durumda, bildirimden itibaren on iş günü içinde tedarikçisinin bilgilerini vermeyen dağıtıcı imalatçı kabul edilir (m.11/2). Hırdavat mağazaları ve toptancılar için bu yükümlülükleri dağıtıcıya ürün güvenliği cezası yazımızda, ikinci el veya yenilenmiş alet satışını ikinci el ve yenilenmiş ürün rehberimizde ele aldık.

İnternet satışlarında, uygun olmayan ürünün tanıtım ve satışının yapılması hâlinde yetkili kuruluş aracı hizmet sağlayıcıya içeriğin çıkarılması için bildirim yapar; içerik yirmi dört saat içinde çıkarılmazsa içeriğe erişimin engellenmesine karar verebilir (7223 m.17/2). İzlenebilirlik kaydı yükümlülüğü elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcıları için de geçerlidir (m.12/2). Pazaryerinde satış yapan firmaların durumu pazaryeri satıcısına ürün güvenliği cezası rehberimizde incelenmiştir.

Denetim Nasıl İşler: Numune, Test, Risk Değerlendirmesi ve Şekli Uygunsuzluk

Yetkili kuruluş, ürünleri depoda, nakil aracında, iş yerinde ve üretim tesisinde denetleyebilir; belge, bilgi ve kayıt isteyebilir (7223 m.16/1). Denetim; işaret veya belge kontrolü, duyusal inceleme, gerektiğinde numune alma ve yerinde muayene ya da test yoluyla yapılır (m.16/2). Bir ürünün risk taşıdığına dair yeterli gerekçe varsa risk değerlendirmesi yapılır; ürünün ciddi risk taşıyıp taşımadığına ilişkin nihai karar, tehlikenin niteliği ve gerçekleşme olasılığına dayanan bu değerlendirmeye göre verilir. Daha yüksek bir güvenlik seviyesinin mümkün olması veya piyasada daha düşük riskli ürünlerin bulunması, tek başına ürünün güvensiz olduğu anlamına gelmez (m.16/3).

El aletlerinde tipik bulgular; koruyucu siperin (taşlamada disk siperi, daire testerede alt siper) eksik ya da yetersiz olması, istem dışı çalışmaya karşı kilitli tetik bulunmaması, tetik bırakıldığında aletin durmaması, yalıtım ve sürünme mesafelerinin yetersizliği, kablo giriş korumasının zayıflığı, aşırı ısınma, disk devri ile alet devri arasında uyumsuzluk, titreşim ve gürültü bilgisinin talimatta yer almaması ve işaretleme eksiklikleridir. Ek I 2.2.1, elde taşınan makinelerin tutamaklar bırakılmadan çalıştırılıp durdurulabilecek kumanda tertibatlarına sahip olmasını ve tutamaklar bırakıldıktan sonra istem dışı çalışma riskinin önlenmesini öngörür; bu nedenle tetik ve kilit mekanizması denetimlerde öne çıkan bir konudur.

Ürünün uygunluk işareti, teknik dosyası, etiketi veya talimatının bulunmaması, eksik veya yetersiz olması ya da yanlış kullanılması hâlinde yetkili kuruluş risk değerlendirmesi için yeterli gerekçe bulunduğunu varsayabilir; değerlendirmenin sonucundan bağımsız olarak önce bu uygunsuzlukların giderilmesini ister, giderilmezse önlem alır (m.16/4). Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı bakımından, tespit edilen aykırılıklar makul ve kabul edilebilir ölçünün ötesinde risk oluşturmuyorsa şekli uygunsuzluk söz konusudur. İl müdürlüğü uygunsuzluğun giderilmesini ister; imalatçı veya ithalatçı tebliğden itibaren on iş günü içinde düzeltici önlem planı ile başvurur; plan onaylanırsa altı ayı geçmemek üzere süre verilir ve kusura dayanmayan veya mücbir sebeplerde altı aya kadar ek süre tanınabilir (STB PGD Yön. m.14/1-4).

Denetimin ilk anında yapılacaklar için denetimin ilk 24 saati rehberimize, test raporuna itiraz, şahit numune ve karşı analiz için ürünüm testten kaldı yazımıza bakılabilir.

Hangi Kararlar Verilir: Giderme, Piyasaya Arz Yasağı, Toplatma, İmha ve İlan

Risk değerlendirmesi sonucunda ürünün risk teşkil ettiği tespit edilirse il müdürlüğü imalatçı veya ithalatçıdan riskle orantılı önlemleri almasını ister; firma tebliğden itibaren on iş günü içinde önlem başvurusu yapar ve başvuruda ürünü tanıtan bilgiler, uygulanacak önlemler, dağıtıcıların ve risk altındaki kişilerin nasıl bilgilendirileceği ile düzeltme veya imha yöntemi yer alır (STB PGD Yön. m.15/2-3). Onaylanan başvuruya altı ayı geçmemek üzere süre verilir (m.15/4). Firma süresinde başvurmazsa, başvuru uygun bulunmazsa veya önlemler eksik uygulanırsa Bakanlık, Kanunun 16. maddesindeki önlemlerden uygun olanları orantılılık ilkesine göre kendisi alır (m.15/6). Ciddi risk taşıyan ürünlerde Bakanlık, firmadan önlem almasını istemeden doğrudan önlem alabilir (m.15/8).

7223 m.16/6’da sayılan düzeltici önlemler; riske ve alınan önlemlere ilişkin bilgilendirme, uygun olmayan ürünün uygun hâle getirilmesi, belirli kişiler bakımından risk taşıyan ürünlerin Türkçe uyarılarla işaretlenmesi veya ön koşullara bağlanması, ciddi risk belirtisi olan ürünlerin piyasaya arzının geçici olarak durdurulması, ciddi risk taşıyan ürünlerin piyasaya arzının ivedilikle durdurulması, piyasadan çekilmesi ve geri çağrılması, nihai kullanıcıların uyarılması ve ürünlerin uygun koşullarda imhası veya işlevsiz hâle getirilmesidir. Yetkili kuruluş aldığı önlemleri kendi internet sitesi dâhil gerekli gördüğü tüm yöntemlerle ve bir gazete veya internet haber sitesinde ivedilikle ilan eder (m.16/8); Ticaret Bakanlığının güvensiz ürün bilgi sistemi (GÜBİS) bu ilanların yayımlandığı yerlerden biridir.

Önlem kararından sonra geri çağırma ve dağıtıcı bildirimlerinin nasıl kurgulanacağını düzeltici önlem planı yazımızda, ilanın itibar etkisini ve güncellenmesini GÜBİS ilanı rehberimizde anlattık.

Gönüllü önlem: Ürünün uygun olmadığını tespit edip yetkili kuruluşun talebi ve uyarısı olmadan geri çağırma dâhil gerekli tedbirleri kendiliğinden alan ve uygunsuzluğu tamamen gideren işletmeciye 7223’teki idari yaptırımlar uygulanmaz (m.21/1). Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ürünlerinde gönüllü önlem faaliyeti için denetim tarihinden önce il müdürlüğüne başvurulur; il müdürlüğü bir yılı geçmemek üzere süre verir ve gönüllü önleme konu ürün bilgileri düzeltme tamamlanana kadar Bakanlık internet sayfasında ilan edilir (STB PGD Yön. m.18). Ayrıntılar gönüllü geri çağırma rehberimizde yer alır.

2026 İdari Para Cezaları (7223 m.20)

7223 sayılı Kanun’daki idari para cezası tutarları her yıl yeniden belirlenir. 2026 yılı için geçerli tutarlar, 31/12/2025 tarihli ve 33124 (4. mükerrer) sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ürün Güvenliği ve Denetimi 2026/13 sayılı Tebliğ ile belirlenmiş ve 1/1/2026–31/12/2026 döneminde uygulanmaktadır. El aleti dosyalarında en sık karşılaşılan kalemler şunlardır:

Elektrikli el aleti dosyalarında 2026 idari para cezaları

Aykırılık7223 dayanağı2026 tutarı (TL)El aletindeki tipik örnek
Teknik düzenlemenin ürün güvenliğine ilişkin hükümlerine aykırılık (imalatçı, ithalatçı)m.20/1-a (m.7/1-a, 9/1-a)434.505 – 4.345.058Siper, tetik kilidi, yalıtım veya elektriksel güvenlik eksikliği
Teknik düzenlemenin ürün güvenliği dışındaki hükümlerine aykırılıkm.20/1-b173.801 – 1.738.022EMC uygunsuzluğu, eksik işaretleme
Teknik dosya, uygunluk değerlendirmesi, beyan ve işaret yükümlülüğü; ithalatçının teyit yükümlülüğüm.20/1-c (m.7/1-b, 9/1-b)173.801 – 1.738.022AT uygunluk beyanının olmaması veya yanlış yönetmeliğe dayanması
Uygun olmadığını bildiği ürünü arz etme, düzeltici önlem ve bilgilendirme yükümlülüklerim.20/1-ç86.900 – 869.010Bilinen uygunsuzluğa rağmen satışa devam
Türkçe talimat, iletişim bilgisi, seri numarası, dağıtıcı yükümlülükleri, izlenebilirlikm.20/1-e60.830 – 608.307Türkçe kılavuzun olmaması, ithalatçı adresinin bulunmaması
Denetim görevlisinin görevini engellemem.20/260.830 – 608.307Depoya girişin veya numune alınmasının engellenmesi

Ceza miktarının alt ve üst sınır arasında nasıl belirleneceği, aynı ürün için birden fazla ceza verilip verilemeyeceği ve tekrarlanan ihlallerin sonuçları tekerrür ve içtima rehberimizde ayrıntılı ele alınmıştır. İmalatçı veya ithalatçı; ürünü kendisinin piyasaya arz etmediğini, uygunsuzluğun dağıtıcının veya üçüncü kişinin müdahalesinden ya da kullanıcıdan kaynaklandığını veya uygunsuzluğun teknik düzenlemelere ya da zorunlu teknik kurallara uygun üretimden kaynaklandığını ispat ederse idari yaptırım uygulanmaz (m.21/2).

Savunma, İtiraz ve Dava: Hangi Karar Hangi Yola Tabi?

Ürünün ciddi risk taşıdığı hâller dışında yetkili kuruluş, önlemlere ilişkin nihai kararı almadan önce iktisadi işletmeciye savunma yapabilmesi için on iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verir; kararın tebliğinde gerekçeleri, varsa çözüm önerilerini, yasal itiraz yollarını ve süre sınırlarını belirtir (7223 m.16/5). Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı uygulamasında imalatçı veya ithalatçı tebligatın kendisine ulaşmasından itibaren on iş günü içinde yazılı savunma verir; ciddi risk nedeniyle savunma alınmadan karar verilmişse savunma fırsatı sonradan tanınır ve önlem kararı sunulan bilgi ve belgeler ışığında gözden geçirilir (STB PGD Yön. m.14/7, 15/7).

7223 sayılı Kanun hükümlerine göre verilen idari yaptırım kararlarına karşı 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu hükümlerine göre idari yargı yoluna başvurulabilir (m.22/2). Bu nedenle idari para cezası da dâhil olmak üzere bu kararlar, Kabahatler Kanunu’ndaki sulh ceza hâkimliği yoluna değil, idare mahkemesine taşınır. Dava açma süresi, kararın yazılı bildiriminden itibaren altmış gündür (İYUK m.7). Dava açılmadan önce üst makama başvurulması mümkündür; bu başvuru işlemeye başlamış dava süresini durdurur ve otuz gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır (İYUK m.11). Dava açmak işlemin yürütülmesini kendiliğinden durdurmaz; telafisi güç veya imkânsız zarar ve açık hukuka aykırılık şartlarıyla yürütmenin durdurulması istenebilir (İYUK m.27).

El aleti dosyalarında karar, başvuru yolu ve süre

Karar veya işlemKim verirBaşvuru yoluSüre
Uygunsuzluğun giderilmesi talebi (şekli uygunsuzluk)STB il müdürlüğüDüzeltici önlem planı ile başvuruTebliğden itibaren 10 iş günü (STB PGD m.14/3)
Risk tespiti ve önlem talebiSTB il müdürlüğüÖnlem başvurusuTebliğden itibaren 10 iş günü (STB PGD m.15/3)
Önlem kararı öncesi savunmaSTB il müdürlüğüYazılı savunma10 iş günü (7223 m.16/5; STB PGD m.14/7, 15/7)
Piyasaya arz yasağı, toplatma, imha, idari para cezasıYetkili kuruluşİdare mahkemesinde iptal davası; yürütmenin durdurulması talebiYazılı bildirimden itibaren 60 gün (İYUK m.7)
Üst makama başvuruİdari başvuruİşlemin kaldırılması veya değiştirilmesi talebiDava süresi içinde; 30 gün cevapsızlık ret (İYUK m.11)
TAREKS fiili denetiminin olumsuz sonuçlanmasıTicaret Bakanlığı denetim birimiİdari başvuru ve iptal davasıYazılı bildirimden itibaren 60 gün (İYUK m.7)

Savunma yazısında hangi belgelerin sunulacağını savunma yazısı rehberimizde, dava ve yürütmenin durdurulması stratejisini ürün güvenliği idari para cezasına itiraz rehberimizde ve genel olarak yürütmenin durdurulması yazımızda anlattık.

Kullanıcı Yaralanırsa: Ürün Sorumluluğu, Tazminat ve İş Kazası Bağlantısı

El aletleri, kesik, uzuv kaybı, göz yaralanması, elektrik çarpması ve yanık gibi ciddi kazalara yol açabilir. Ürün bir kişiye veya mala zarar verirse imalatçı veya ithalatçı zararı gidermekle yükümlüdür (7223 m.6/1). Zarar gören, zararı ve uygunsuzluk ile zarar arasındaki nedensellik bağını ispat etmelidir (m.6/2). Birden fazla imalatçı veya ithalatçı sorumluysa müteselsilen sorumlu tutulurlar (m.6/3). Sorumluluğu kaldıran veya azaltan sözleşme hükümleri hükümsüzdür (m.6/4). Tazminat talebi, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten itibaren üç yıl ve her hâlde zararın doğduğu tarihten itibaren on yıl içinde zamanaşımına uğrar (m.6/6).

Atölye veya şantiyede işçinin el aletiyle yaralandığı durumlarda tablo daha karmaşıktır: İşverenin iş sağlığı ve güvenliği sorumluluğu, SGK’nın rücu hakkı ve aletin imalatçı veya ithalatçısının ürün sorumluluğu aynı olayda birlikte gündeme gelebilir. İş kazası boyutu için makineye el kaptırma iş kazası yazımıza, kullanıcı tarafının hakları için güvensiz ürün nedeniyle yaralanma rehberimize, firmanın savunması için ürün sorumluluğu davasında savunma rehberimize, olası ceza soruşturması için güvensiz ürün ve ceza sorumluluğu rehberimize bakılabilir. Sigorta teminatlarının kapsamı ürün sorumluluk ve geri çağırma sigortası rehberimizde ele alınmıştır.

Varsayımsal Örnekler, Sık Yapılan Hatalar ve Adım Adım Yol Haritası

Varsayımsal örnek 1 — kendi markalı akülü matkap seti: Bir ithalatçı, yurt dışında fason ürettirdiği akülü matkap setlerini kendi markasıyla satmaktadır. Tedarikçinin gönderdiği uygunluk beyanı yalnızca LVD ve EMC’ye atıf yapmakta, imalatçı olarak yabancı fabrikayı göstermektedir. Piyasa denetiminde beyanın yanlış teknik düzenlemeye dayandığı ve imalatçı bilgisinin ürün üzerindeki markayla uyuşmadığı tespit edilir. Bu varsayımsal durumda ithalatçı 7223 m.11/1 gereği imalatçı sayıldığından, beyanı kendi adına ve Makina Emniyeti Yönetmeliği ile EMC’ye dayanarak yeniden düzenlemesi, teknik dosyayı kendi kontrolüne alması ve şarj cihazını ayrıca değerlendirmesi gerekir. Uygunsuzluk şekli nitelikteyse on iş günü içinde düzeltici önlem planı sunmak, idari para cezası riskini azaltmanın temel yoludur.

Varsayımsal örnek 2 — avuç taşlamada siper sorunu: Laboratuvar testinde bir avuç taşlama modelinin disk siperinin sabitleme mekanizmasının kullanım sırasında gevşediği ve siperin dönebildiği tespit edilir. Bakanlık risk değerlendirmesinde ciddi risk sonucuna varır ve savunma almadan piyasadan çekme ve geri çağırma kararı verir. Bu varsayımsal durumda firma, kararın sonradan tanınan savunma hakkı kapsamında gözden geçirilmesini isteyebilir; test yönteminin ve numune sayısının uygunluğunu inceletebilir; aynı zamanda geri çağırma sürecini eksiksiz yürütüp belgelemelidir. Karara karşı 60 günlük dava süresi ayrıca işler.

Varsayımsal örnek 3 — TAREKS’te sahte belge şüphesi: 8467.22 kapsamındaki daire testerelerin ithalatında fiili denetime yönlenen partide yüklenen test raporunun, rapordaki laboratuvar tarafından düzenlenmediği anlaşılır. Diğer şartlar uygun olsa bile denetim olumsuz sonuçlanır (2026/32 m.10/6); ayrıca firma kullanıcısının yetkisinin askıya alınması ve sonraki başvuruların fiili denetime yönlendirilmesi gündeme gelebilir (m.14/2). Bu varsayımsal durumda belgenin kim tarafından ve hangi zincirle temin edildiğinin belgelendirilmesi, hem idari süreç hem de tedarikçiye rücu bakımından önemlidir.

Sık yapılan hatalar:

  • El aletini yalnızca LVD ve EMC kapsamında beyan etmek, Makina Emniyeti Yönetmeliğini atlamak.
  • Kendi markasıyla satışta yabancı fabrikanın beyanını aynen kullanmak.
  • Talimatta titreşim ve gürültü değerlerini vermemek veya başka bir modelin değerlerini kopyalamak.
  • Makine plakasında imalatçı adresi, seri numarası ve imalat yılı bilgilerini eksik bırakmak.
  • Ek IV’teki zincirli testere veya kartuşlu çivi tabancası için onaylanmış kuruluş sürecini atlamak.
  • TAREKS referans numarasını uygunluk belgesi gibi sunmak.
  • Şekli uygunsuzluk yazısındaki on iş günlük süreyi kaçırmak; savunmayı genel ifadelerle sınırlamak.
  • 20 Ocak 2027 geçişini dikkate almadan sevkiyat planlamak.

Denetim veya karar yazısı aldıktan sonra adım adım yol haritası

AdımNe yapılırNeden önemliSüre
1. Tebliğ tarihini sabitleyinYazının tebliğ tarihini ve türünü (talep, savunma daveti, karar) belirleyinBütün süreler tebliğe göre işlerHemen
2. Ürünü ve partiyi tanımlayınModel, seri aralığı, parti, TAREKS başvuruları ve satış kanallarını listeleyinÖnlemin kapsamı ve geri çağırmanın ölçeğiİlk günler
3. Belge setini toplayınAT uygunluk beyanı, teknik dosya, test raporları, talimat, plaka fotoğraflarıSavunmanın dayanağıİlk günler
4. Düzeltici önlem planı veya savunmaŞekli uygunsuzlukta plan; riskte önlem başvurusu; kararda savunmaYaptırımın önlenmesi veya azaltılması10 iş günü
5. Tedarik zincirini bilgilendirinDağıtıcı ve pazaryeri satıcılarına yazılı bildirim7223 m.10 ve m.16/6 yükümlülükleriÖnlem planıyla eş zamanlı
6. Dava değerlendirmesiKarar ve ceza için iptal davası ve yürütmenin durdurulmasıHak kaybının önlenmesi60 gün
7. Rücu ve sözleşmeYabancı tedarikçiye ve laboratuvara karşı haklarMali yükün paylaştırılmasıSözleşme ve zamanaşımı sürelerine göre

Bu tür dosyaların tekrarlanmaması için iç denetim, teknik dosya yönetimi ve şikâyet kaydı sistemi kurmak gerekir; bu konuyu ürün güvenliği uyum programı rehberimizde işledik. Aynı mevzuat ailesinin diğer ürünleri için elektrikli araç şarj ünitesi rehberimize de bakılabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Matkap, taşlama ve testere gibi elektrikli el aletleri hangi yönetmeliğe tabidir?

Elektrik motoruyla tahrik edilen, en az bir parçası hareketli ve belirli bir uygulama için bir araya getirilmiş el aletleri, Makina Emniyeti Yönetmeliğindeki (2006/42/AT) makine tanımına girer (m.4/1-ğ). Bu Yönetmeliğin kapsam dışı bıraktığı elektrikli ürünler, alçak gerilim mevzuatı kapsamındaki ev aletleri, ses ve video cihazları, bilgi teknolojisi cihazları, büro makineleri, alçak gerilim şalter ve kumanda panoları ile elektrik motorlarıdır (m.2/2-d-11); el aletleri bu listede yoktur. Makinaların İthalat Denetimi Tebliği (2026/32) de 8467 pozisyonundaki el aletlerini “Makine” yönetmeliğine bağlamıştır. Yetkili kuruluş Sanayi ve Teknoloji Bakanlığıdır.

El aletinde Alçak Gerilim Yönetmeliği (LVD) ayrıca uygulanır mı?

Makina Emniyeti Yönetmeliği Ek I 1.5.1’e göre elektrik beslemeli makinelerde alçak gerilim mevzuatındaki güvenlik hedefleri uygulanır; ancak elektrikten kaynaklanan tehlikeler bakımından uygunluk değerlendirmesi ve piyasaya arza ilişkin yükümlülükler yalnızca Makina Emniyeti Yönetmeliği ile düzenlenir. Bu nedenle elektriksel güvenlik gerekleri aranır, fakat uygunluk beyanı ve CE işareti makine mevzuatı üzerinden kurulur. Aletle birlikte satılan ayrı şarj cihazı ise kendi başına bir elektrikli ekipman olarak ayrıca değerlendirilir.

Elektrikli el aleti için onaylanmış kuruluş belgesi gerekir mi?

Ek IV listesinde yer almayan makinelerde imalatçı, Ek VIII’deki iç üretim kontrolü yöntemini uygular ve onaylanmış kuruluş zorunlu değildir (m.13/2). Ek IV’te ise “ahşap işlemek için taşınabilir zincirli testereler” (sıra 8) ile “taşınabilir kartuşla çalıştırılan tespit tezgâhları ve diğer darbeli makinalar” (sıra 18) sayılır. Bu ürünlerde uyumlaştırılmış standartlar bütün temel gerekleri karşılamıyorsa AT tip incelemesi veya tam kalite güvencesi gibi onaylanmış kuruluşun katıldığı bir yöntem gerekir (m.13/3-4).

Matkap veya avuç taşlama ithalatında TAREKS başvurusu gerekir mi?

Evet. Makinaların İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2026/32) Ek-2/B, “yalnızca fiili denetime tabi ürünler” listesinde 8467 pozisyonundan 21 satıra yer verir (sıra 234–254); elektrik motorlu matkaplar (8467.21), testereler (8467.22), köşe taşlayıcılar (8467.29.51) ve planyalar (8467.29.70) bunlar arasındadır. Ek-2/B ürünlerinde İthalat Denetim Ön İzni alınmaz; beyanname tescilinden önce TAREKS üzerinden başvuru yapılır ve ürün risk analizine göre fiili denetime yönlendirilebilir (m.5/6, 6, 9).

TAREKS’ten geçen el aleti uygun sayılır mı?

Hayır. Tebliğe göre ithalata izin verilmesi veya TAREKS referans numarası oluşturulması, ürünün mevzuata uygun ve güvenli olduğu anlamına gelmez; bu numara uygunluğun ispatı olarak kullanılamaz. İthalatçı, denetlensin veya denetlenmesin ithal ettiği ürünün ilgili tüm mevzuata uygunluğundan 7223 sayılı Kanun uyarınca sorumludur (2026/32 m.13).

El aletinin kullanım kılavuzunda titreşim ve gürültü bilgisi zorunlu mu?

Evet. Elde taşınan veya el ile yönlendirilen makinelerin talimatlarında el-kol sistemine iletilen toplam titreşim değeri 2,5 m/s²’yi aşıyorsa bu değer, aşmıyorsa bu durum ve ölçüm belirsizliği belirtilmelidir (Ek I 2.2.1.1). Gürültü bakımından iş istasyonundaki A-ağırlıklı emisyon ses basıncı seviyesi 70 dB(A)’yı aşıyorsa değeri, aşmıyorsa bu durum; 80 dB(A)’yı aşıyorsa ayrıca ses gücü seviyesi verilir (Ek I 1.7.4.2-u). Talimatlar Türkçe olmalıdır.

Kendi markamızla Çin’den getirttiğimiz matkaplardan kim sorumludur?

Ürünü kendi isim veya ticari markası altında piyasaya arz eden ithalatçı ve dağıtıcı imalatçı sayılır ve imalatçının bütün yükümlülüklerini üstlenir (7223 m.11/1; STB PGD Yön. m.20). Bu durumda teknik dosya, uygunluk değerlendirmesi, AT uygunluk beyanı, CE işareti ve 1.7.3’teki işaretleme yükümlülükleri doğrudan markayı kullanan firmaya aittir.

2026’da elektrikli el aleti için ne kadar idari para cezası verilebilir?

Teknik düzenlemenin ürün güvenliğine ilişkin hükümlerine aykırılıkta 434.505 TL – 4.345.058 TL, ürün güvenliği dışındaki hükümlerine aykırılıkta ve teknik dosya, uygunluk beyanı, CE işareti yükümlülüklerinde 173.801 TL – 1.738.022 TL, Türkçe talimat, iletişim bilgisi ve izlenebilirlik gibi yükümlülüklerde 60.830 TL – 608.307 TL idari para cezası öngörülmüştür (7223 m.20/1; 2026/13 sayılı Tebliğ ile belirlenen 2026 tutarları).

Savunma için ne kadar süre var?

Ciddi risk hâlleri dışında yetkili kuruluş, nihai karardan önce on iş gününden az olmamak üzere savunma süresi verir (7223 m.16/5). Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı denetimlerinde imalatçı veya ithalatçı, tebligatın kendisine ulaşmasından itibaren on iş günü içinde yazılı savunma verir; ciddi riskte karar savunma alınmadan verilmişse savunma fırsatı sonradan tanınır (STB PGD Yön. m.14/7, 15/7).

Toplatma kararına ve para cezasına karşı dava süresi nedir?

7223 sayılı Kanun kapsamındaki idari yaptırım kararlarına karşı İdari Yargılama Usulü Kanunu hükümlerine göre idari yargı yolu açıktır (m.22/2). İdare mahkemesinde dava açma süresi yazılı bildirimden itibaren altmış gündür (İYUK m.7). Dava açmak işlemin yürütülmesini durdurmaz; yürütmenin durdurulması ayrıca istenmelidir (İYUK m.27).

20 Ocak 2027’de yürürlüğe girecek yeni Makine Emniyeti Yönetmeliği stoktaki aletleri etkiler mi?

Yeni Makine Emniyeti Yönetmeliği (2023/1230/AB) 16 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmış, hükümlerinin çoğu 20/1/2027’de yürürlüğe girecektir. Geçici madde 1’e göre 20/1/2027’den önce eski Yönetmeliğe uygun olarak piyasaya arz edilen ürünlerin piyasada bulundurulması engellenmez. Bu tarihten sonra ilk kez piyasaya arz edilecek aletler ise yeni Yönetmeliğe göre değerlendirilecektir.

Uygunsuzluğu kendiliğimizden düzeltirsek ceza verilir mi?

Ürünün uygun olmadığını tespit edip yetkili kuruluşun talebi ve uyarısı olmadan, geri çağırma dâhil gerekli tedbirleri kendiliğinden alan ve uygunsuzluğu tamamen gideren iktisadi işletmeciye 7223’teki idari yaptırımlar uygulanmaz (m.21/1). Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ürünlerinde gönüllü önlem başvurusu, denetim tarihinden önce il müdürlüğüne yapılır (STB PGD Yön. m.18).

Hukukçular Evi Bu Dosyalarda Ne Yapar

Hukukçular Evi Ankara; matkap, taşlama, testere, planya ve zincirli testere gibi elektrikli ve motorlu el aleti dosyalarında ürünün Makina Emniyeti Yönetmeliği, EMC ve ilgili diğer mevzuat karşısındaki durumunun ve teknik dosyanın incelenmesi, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı denetim tutanaklarına karşı savunma ve düzeltici önlem planı hazırlanması, piyasaya arz yasağı, toplatma ve imha kararları ile 7223 kapsamındaki idari para cezalarına karşı iptal davası ve yürütmenin durdurulması talepleri, 2026/32 sayılı Tebliğ kapsamındaki TAREKS süreçleri, yabancı tedarikçiye rücu ve kullanıcıların tazminat taleplerine ilişkin uyuşmazlıklarda hukuki destek sağlar. Dosyanızı değerlendirmek için 0554 648 37 15 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.

El aleti dosyanızı birlikte değerlendirelim

Savunma, toplatma kararı, ceza veya TAREKS süreci için sürelerin kaçmaması önemlidir: Hukukçular Evi, 0554 648 37 15.

📞 0554 648 37 15💬 WhatsApp

Bu içerik Ürün Güvenliği ve Piyasa Gözetimi alanındadır.

Piyasa Gözetimi ve Denetimi Rehberi  ·  Ticaret ve Şirketler Hukuku rehberleri  ·  Tüm hukuk dalları

Mevzuat ve kaynaklar: 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu (RG 12/03/2020-31066) m.6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 16, 17, 20, 21, 22 ve 2026/13 sayılı Tebliğ tutarları (mevzuat.gov.tr metni); Makina Emniyeti Yönetmeliği (2006/42/AT) (RG 03/03/2009-27158) m.2, 4, 5, 8, 13, 16, Ek I 1.5.1, 1.7.3, 1.7.4, 1.7.4.2-u, 2.2.1, 2.2.1.1, Ek II, Ek IV, Ek VII; Makine Emniyeti Yönetmeliği (2023/1230/AB) (RG 16/10/2026) m.2/4-m, 51, 52, geçici m.1; Makinaların İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2026/32) (RG 31/12/2025-33124, 4. mük.) m.1–14, 16, Ek-1, Ek-2/B sıra 234–254 ve dipnot, Ek-3; Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği (RG 14/07/2021-31541) m.14, 15, 18, 20; 2577 sayılı İYUK m.7, 11, 27. Bu yazıda yargı kararına atıf yapılmamıştır; örnekler varsayımsaldır ve gerçek bir firma veya ürünle ilgisi yoktur. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez.

Post by Av. Fatma Öztürk