Kardeşler Arası Miras Paylaşımı 2026: Pay Tablosu, Saklı Pay, Ortaklığın Giderilmesi ve Mal Kaçırma Davaları

Kardeşler arasındaki miras uyuşmazlıkları, miras davalarının büyük çoğunluğunu oluşturur ve neredeyse hepsi aynı iki sorunun etrafında döner: pay kimin ne kadarıdır, ve paylaşmayan kardeşe karşı ne yapılır. Bu yazı ikisini de kanun maddeleriyle cevaplıyor. Ayrıca sık karıştırılan bir ayrımı baştan netleştirmek gerekir: “kardeşler arası miras paylaşımı” ifadesi iki bambaşka hukuki durumu anlatır. Birincisi, anne veya babanın vefatıyla kardeşlerin birinci zümre mirasçı olarak terekeyi kendi aralarında paylaşmasıdır. İkincisi, çocuğu olmayan bir kişinin vefatıyla kardeşlerin ikinci zümre mirasçı olarak ona mirasçı olmasıdır. Payların hesabı, saklı payın varlığı ve vergi rejimi bu iki durumda farklıdır.

Aşağıda önce her iki durumun pay tabloları, sonra tapunun neden tek başına devredilemediği, paylaşmanın üç yolu, paylaşmayan kardeşe karşı açılacak davalar, mal kaçırma iddiası, kullanılan evin kirası, tarım arazisinin özel rejimi ve süreler ele alınıyor. Somut dosyanız için değerlendirme almak isterseniz Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.

Birinci Durum: Anne veya Baba Öldü, Kardeşler Paylaşıyor

Miras bırakanın altsoyu birinci zümreyi oluşturur ve TMK m.495 uyarınca çocuklar eşit paylara sahiptir. Burada cinsiyetin, yaşın, evli olup olmamanın, memlekette mi şehirde mi yaşadığının, hatta anne-babaya kimin baktığının pay üzerinde doğrudan bir etkisi yoktur. Kız ve erkek kardeş eşit pay alır; kanunda farklı bir oran öngörülmemiştir.

Sağ kalan eş varsa payı TMK m.499/1 uyarınca dörtte birdir ve kardeşler kalan dörtte üçü eşit paylaşır. Miras bırakandan önce ölmüş bir kardeş varsa onun payı boşa gitmez; TMK m.495/2 uyarınca kendi altsoyuna, yani yeğenlere halefiyet yoluyla geçer.

Evlatlık, TMK m.500 uyarınca evlat edinene kan hısımı gibi mirasçıdır ve öz ailesindeki mirasçılığı da devam eder; buna karşılık evlat edinen ve hısımları evlatlığa mirasçı olmaz. Evlilik dışı doğmuş ve tanıma ya da babalık hükmüyle soybağı kurulmuş çocuk da TMK m.498 uyarınca diğer kardeşlerle eşit paya sahiptir. Bu iki nokta uygulamada en çok itiraz edilen ama hukuken en açık olan noktalardır. Zümre sisteminin tamamı için Yasal Mirasçılık ve Miras Payları: Zümre Sistemi yazısına, eşin payının ayrıntısı için Eşin Miras Payı ve TMK 499 Tablosu yazısına bakabilirsiniz.

İkinci Durum: Çocuksuz Kardeş Öldü, Diğer Kardeşler Mirasçı

Miras bırakanın altsoyu yoksa ikinci zümre devreye girer. TMK m.496 uyarınca miras, ana ve baba arasında yarı yarıya paylaştırılır; miras bırakandan önce ölmüş olan ananın veya babanın yeri her derecede halefiyet yoluyla kendi altsoyuna, yani miras bırakanın kardeşlerine ve yeğenlerine geçer. Bir tarafta hiç mirasçı yoksa bütün miras diğer taraftaki mirasçılara kalır.

Bu yapının en önemli sonucu, öz kardeş ile ana bir veya baba bir kardeş arasındaki farktır. Öz kardeş hem ana hem baba tarafından mirasçı olduğu için her iki yarıdan da pay alır; yalnız ana bir olan kardeş sadece ananın yarısından, yalnız baba bir olan kardeş sadece babanın yarısından pay alır. “Üvey kardeş” günlük dilde ana veya babanın sonraki eşinin çocuğunu da anlatır; aralarında kan bağı ve soybağı bulunmayan bu kişiler birbirine mirasçı olmaz.

Dördüncü satır uygulamada şaşırtıcı bulunur ama sistemin doğrudan sonucudur: miras önce ana ve baba yarısı olarak ikiye ayrıldığı için, ana bir kardeş yalnız ana yarısını öz kardeşle bölüşür, baba yarısının tamamı öz kardeşe kalır. Sonuç öz kardeş için dörtte üç, ana bir kardeş için dörtte birdir.

Kardeşin Saklı Payı Var mı? İki Sıfat, İki Farklı Cevap

Bu sorunun cevabı, kardeşin hangi sıfatla mirasçı olduğuna bağlıdır ve karıştırılması ciddi hak kaybına yol açar.

Kardeşin saklı payı, 4721 sayılı Kanun’un ilk metninde yasal miras payının sekizde biri olarak korunuyordu. 5650 sayılı Kanun’la 2007 yılında yapılan değişiklikle bu koruma kaldırıldı ve TMK m.506’da saklı paylı mirasçılar altsoy, ana-baba ve sağ kalan eşten ibaret kaldı. Bugün çocuğu olmayan bir kişi tüm malvarlığını eşine, bir arkadaşına veya bir vakfa vasiyet ederse kardeşleri hiçbir pay alamaz ve tenkis davası açamaz. Buna karşılık aynı kişi ana veya babasını hayattayken kaybetmemişse ana-babanın saklı payı (yasal payın dörtte biri) devrededir.

Anne veya babadan gelen mirasta ise durum tersidir: kardeşler altsoy sıfatıyla saklı paylıdır ve her birinin saklı payı yasal miras payının yarısıdır. Bu nedenle “babam evi kardeşime vasiyet etmiş” diyen bir kişi saklı payını tenkisle geri alabilir. Ayrıntılar için Tasarruf Edilebilir Kısım ve Saklı Pay Oranları ile Tenkis Davası ve Saklı Pay Rehberi yazılarına bakılabilir.

Neden Tapuyu Tek Başınıza Devredemiyorsunuz: Elbirliği Mülkiyeti (TMK m.640, m.701, m.702)

Miras açıldığı anda mirasçılar arasında kendiliğinden bir miras ortaklığı doğar. TMK m.640 uyarınca mirasçılar terekeye elbirliğiyle sahip olur ve sözleşmeden veya kanundan doğan temsil ya da yönetim yetkisi saklı kalmak üzere terekeye ilişkin bütün haklar üzerinde birlikte tasarruf ederler. TMK m.702 uyarınca elbirliği mülkiyetinde ortakların belirlenmiş payları yoktur; her birinin hakkı ortaklığa giren malların tamamına yayılır ve tasarruf işlemleri için oybirliği gerekir.

Pratik sonucu şudur: tapuda üç kardeş elbirliği hâlinde malikse, kardeşlerden biri kendi “üçte birini” satamaz, ipotek ettiremez, kiralayamaz. Bir kardeşin karşı çıkması, bütün işlemi durdurur. Elbirliği mülkiyeti bu yüzden kardeş uyuşmazlıklarının motorudur: paylaşma yapılmadıkça hiçbir kardeş kendi payını nakde çeviremez.

İki istisna vardır. Birincisi, TMK m.702/4 uyarınca ortaklardan her biri, topluluğa giren hakların korunmasını sağlayabilir ve bu koruma bütün ortaklara yarar; bu nedenle bir kardeş tek başına ecrimisil, tapu iptali veya tereke tespiti davası açabilir. İkincisi, TMK m.640/3 uyarınca mirasçılardan birinin istemi üzerine sulh hukuk mahkemesi miras ortaklığına bir temsilci atayabilir; temsilci atanmışsa günlük yönetim işlemleri oybirliği aranmadan yürütülür. Bu yol Miras Ortaklığı ve Tereke Temsilcisi Atanması yazısında, yönetimdeki oybirliği ilkesi ise Miras Ortaklığında Yönetim ve Oybirliği İlkesi yazısında ele alınmıştır.

Paylaşmanın Üç Yolu

Kardeşler arasında paylaşma üç yoldan biriyle yapılır. Hangisinin seçileceği, kardeşlerin anlaşıp anlaşamamasına ve malın niteliğine bağlıdır.

Uygulamada en çok atlanan nokta paylaşma sözleşmesinin şekli ile ilgilidir. TMK m.676 paylaşma sözleşmesinin geçerliliğini yazılı şekle bağlar; taşınmaz da içeriyor olsa noterde düzenleme veya tapuda resmî senet şartı aranmaz. Buna karşılık aynı sözleşme yalnızca mirasçılar arasında hüküm doğurur, tapu kaydı ancak sözleşmeye dayanılarak tescil yapıldığında değişir. Sözleşmede taşınmazın hangi kardeşe düştüğü, denkleştirme ödemesi yapılacaksa tutarı ve vadesi, ve tarafların paylaşmanın tamamlandığını kabul ettiği açıkça yazılmalıdır. Örnek metin ve dikkat edilecekler Miras Taksim (Paylaşma) Sözleşmesi ve Mahkemeye Gitmeden Paylaşmak İstiyoruz yazılarında verilmiştir.

Anlaşma sağlanamıyorsa iki dava yolundan biri seçilir. Elbirliğinin paylı mülkiyete dönüştürülmesi davası malı satmadan payları bağımsız hâle getirir ve payını satmak isteyen kardeşe çıkış kapısı açar; dava dilekçesi örneği Elbirliği Mülkiyetinin Paylı Mülkiyete Dönüştürülmesi Dilekçesi sayfasındadır. Ortaklığın giderilmesi ise nihai çözümdür: mahkeme önce aynen taksimin mümkün olup olmadığına bakar, mümkün değilse satış yoluyla giderilmesine karar verir ve satış, satış memurluğu eliyle elektronik ihaleyle yapılır. Bu davanın işleyişi Aynen Taksim mi Satış mı? ve Satış Memurluğu ve Elektronik İhale yazılarında; dilekçe örneği Ortaklığın Giderilmesi Dava Dilekçesi Örneği sayfasında yer alır.

Kardeşim Paylaşmıyor: Hangi Dava, Ne Zaman?

“Kardeşim mirası paylaşmıyor” cümlesinin arkasında çoğunlukla birbirinden farklı beş şikâyet vardır ve her birinin ayrı çözümü bulunur.

Bu yolların hangisinin önce açılacağı stratejik bir tercihtir. Genellikle önce terekenin tespiti istenir, çünkü neyin paylaşılacağı bilinmeden açılan ortaklığın giderilmesi davası eksik kalır. Adım adım yol haritası Kardeşim Mirası Paylaşmıyor yazısında; hangi davanın hangi mahkemede ve hangi yerde açılacağı Miras Davalarında Görevli ve Yetkili Mahkeme tablosunda ayrıntılandırılmıştır. Terekede ne olduğu bilinmiyorsa Terekede Mal Varlığı Araştırması rehberi kullanılabilir.

Evde Oturan Kardeş: Ecrimisil ve İntifadan Men Koşulu

Miras kalan evde kardeşlerden biri oturuyor, diğerleri hiçbir bedel alamıyorsa gündeme ecrimisil gelir. Ancak paydaşlar arası ecrimisilde kural, üçüncü kişilere karşı olandan farklıdır: paydaşlardan her biri malın tamamından yararlanma hakkına sahip olduğundan, oturan kardeşin kullanımı kural olarak baştan haksız sayılmaz. Diğer kardeşin ecrimisil isteyebilmesi için önce “intifadan men” edilmiş olması, yani kullanımdan pay istediğini ya da kullanıma itiraz ettiğini karşı tarafa açıkça bildirmiş olması aranır. Bu bildirim ihtarname ile yapılabilir ve ecrimisil, bildirim tarihinden sonraki dönem için istenir.

İntifadan men koşulunun aranmadığı hâller de vardır; örneğin taşınmaz kira geliri getiriyor ve gelir tek kardeşin cebinde kalıyorsa ya da kullanan kardeş diğerinin payını inkâr ediyorsa durum değişir. Ecrimisil talebi geçmişe dönük olarak beş yıllık dönemle sınırlıdır. Bedelin nasıl hesaplandığı, hangi dönemin isteneceği ve bilirkişi raporuna itiraz Ecrimisil Ne Kadar İstenebilir? yazısında ele alınmıştır. Evde kiracı varsa mirasçıların hakları ise Miras Kalan Evde Kiracı Var yazısındadır.

“Babam Sağken Kardeşime Devretmiş”: Muvazaa ve Denkleştirme

Kardeş uyuşmazlıklarının en sık görülen çekirdeği, miras bırakanın sağlığında yaptığı devirlerdir. Burada birbirine karıştırılan üç ayrı kurum vardır ve seçilecek dava, devrin niteliğine göre değişir.

Muris muvazaası, Yargıtay’ın 1.4.1974 tarihli 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı ile şekillenmiştir: miras bırakan, saklı pay kurallarını etkisiz kılmak veya bir mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak amacıyla taşınmazını gerçekte bağışladığı hâlde tapuda satış gibi göstermişse, görünürdeki satış sözleşmesi muvazaa nedeniyle, gizli bağış ise şekil eksikliği nedeniyle geçersizdir. Dava saklı paylı olmayan mirasçılar tarafından da açılabilir ve zamanaşımına tabi değildir. Kurumun ayrıntısı Muris Muvazaası ve 1974 İçtihadı Birleştirme Kararı yazısında; muvazaa mı tenkis mi açılacağı sorusu Muris Muvazaası mı, Tenkis mi? yazısında; ikisinin terditli olarak birlikte istenmesi ise Terditli Dava yazısında ele alınmıştır. Dilekçe örneği Muris Muvazaası Tapu İptali ve Tescil Dilekçesi sayfasındadır.

Denkleştirme farklı bir mantığa dayanır ve yalnızca altsoy mirasçılar arasında işler. TMK m.669 uyarınca yasal mirasçılar, miras bırakandan miras paylarına mahsuben elde ettikleri sağlararası karşılıksız kazandırmaları, miras bırakan aksini açıkça belirtmedikçe terekeye geri vermekle yükümlüdür. Kanun özellikle çeyiz, kuruluş sermayesi, borçtan kurtarma gibi kazandırmaları sayar. Eğitim ve öğrenim giderleri bakımından ise m.674 özel bir denge kurar: alışılmış ölçüleri aşan giderler denkleştirmeye tabidir. Bu ayrım Eğitim, Çeyiz ve Düğün Giderleri Denkleştirmeye Girer mi? yazısında, denkleştirmenin genel işleyişi Mirasta Denkleştirme (İade) yazısında incelenmiştir.

Anne-babaya bakan kardeşin emeği ayrı bir başlıktır. Bakım karşılığında devir yapılmışsa ölünceye kadar bakma sözleşmesi gündeme gelir ve bu sözleşme muvazaa iddiasına karşı önemli bir savunmadır; hiçbir sözleşme yoksa bakan kardeşin talebi çoğunlukla vekâletsiz iş görme veya sebepsiz zenginleşme temelinde tartışılır. Bu konu Babama Ben Baktım, Kardeşlerim İlgilenmedi ve Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi ve Muris Muvazaası yazılarında ele alınmıştır.

Payını Satmak İsteyen Kardeş: Temlik ve Önalım

Kardeşlerden biri paylaşmayı beklemeden payını nakde çevirmek isteyebilir. TMK m.677 bunun için iki ayrı şekil şartı öngörür: mirasçılar arasında yapılan miras payının devri sözleşmesinin geçerliliği yazılı şekle bağlıdır; bir mirasçının üçüncü kişiyle yapacağı sözleşmenin geçerliliği ise noterlikçe düzenlenmesine bağlıdır. Ayrıca üçüncü kişiyle yapılan sözleşme o kişiye paylaşmaya katılma yetkisi vermez; sadece paylaşma sonunda mirasçıya düşen payın kendisine verilmesini isteme hakkı doğurur.

Bu ayrım, kardeşler arasında en çok “yabancıya sattı” tartışmasını doğuran noktadır. Tapu paylı mülkiyete dönüşmüşse durum değişir: paydaş payını üçüncü kişiye sattığında diğer paydaşların TMK m.732 uyarınca önalım (şufa) hakkı doğar. Bu hak, satışın satıcı veya alıcı tarafından noter aracılığıyla bildirilmesinden itibaren üç ay ve her hâlde satıştan itibaren iki yıl içinde dava açılarak kullanılır (m.733). Elbirliği mülkiyeti devam ederken önalım hakkı doğmaz. Ayrıntılar Kardeşim Payını Yabancıya Sattı: Önalım Hakkı ve Miras Payının Devri (Temliki) yazılarındadır.

Bir kardeşin kişisel alacaklıları da tabloya girebilir: TMK m.648 uyarınca borçlu mirasçının payı üzerinde alacaklının hakları ve paylaşmaya katılma imkânı özel kurallara bağlıdır. Bu ihtimal Miras Payının Haczi yazısında incelenmiştir.

Tarım Arazisi: Kardeşler Arasında Bölünemeyen Miras (5403 s.K. m.8/B-8/Ç)

Miras kalan mal tarım arazisiyse genel paylaşma kuralları tek başına uygulanmaz. 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu, yeter gelirli tarımsal arazilerin bölünmesini engellemek için mülkiyetin devrini esas alır. Mirasçılar anlaşırsa mülkiyeti devir işlemleri mirasın açılmasından itibaren bir yıl içinde tamamlanır; bu süre içinde devir yapılmaz ve dava da açılmazsa Kanun’un 8/Ç maddesi devreye girer ve Bakanlık mirasçılara üç ay süre verir, sonunda devir gerçekleşmezse ehil mirasçıya devri ya da üçüncü kişilere satılması için sulh hukuk mahkemesinde dava açabilir.

Kardeşler anlaşamazsa her biri sulh hukuk mahkemesine başvurabilir. Hâkim, kişisel yetenek ve durumları göz önünde tutularak belirlenen ehil mirasçıya arazinin devrine karar verir; ehil mirasçı yoksa en yüksek teklifi veren istekli mirasçıya, o da yoksa üçüncü kişilere satışa hükmedilir. Mirasçılar aile malları ortaklığı kurarak veya miras payları oranında ortak oldukları bir limited şirkete devrederek de çözüm üretebilirler. Devirden sonraki yirmi yıl içinde arazi tarım dışı kullanım nedeniyle değer kazanırsa, aradaki fark diğer mirasçılara payları oranında ödenir; bu hüküm, “ehil mirasçı ucuza aldı, sonra imara açtırdı” endişesine karşı konulmuş bir dengedir.

Bölünme yasağının sınırları ve hisse satışına etkisi Tarım Arazisinde Bölünme Yasağı ve Hisse Satışı yazısında; mirası bölmeden birlikte tutmanın Medeni Kanun’daki karşılığı Aile Malları Ortaklığı ve Aile Yurdu yazısında; tarladaki destekleme ödemelerinin kime ait olduğu ise Miras Kalan Tarlada Destekleme Ödemeleri yazısında ele alınmıştır.

Borç da Paylaşılır: Kardeşlerin Sorumluluğu (TMK m.641)

Kardeşler yalnızca malları değil borçları da devralır. TMK m.641 uyarınca mirasçılar, tereke borçlarından müteselsilen ve bütün malvarlıklarıyla sorumludur; alacaklı, alacağının tamamını mirasçılardan herhangi birinden isteyebilir. Ödeyen kardeş diğerlerine kendi payları oranında rücu eder. Bu nedenle “ben mirastan bir şey almadım, borçtan da sorumlu değilim” savunması, mirası usulünce reddetmemiş bir kardeş için sonuç doğurmaz.

Borçtan kurtulmanın yolu üç aylık süre içinde mirası reddetmektir (TMK m.605-606); tereke borca batıksa hükmen ret gündeme gelir. Süre içinde tereke mallarına el atmak, hesaptan para çekmek veya kira tahsil etmek zımnen kabul sayılır ve ret hakkını düşürür (m.610). Kardeşlerden birinin reddi diğerlerini kapsamaz; her mirasçı kendi adına beyanda bulunmalıdır. Ret dilekçesi örneği Mirasın Reddi Dilekçesi Örneği sayfasında; borca batıklık değerlendirmesi Tereke Borca Batıklık Testi aracında; sorumluluğun kapsamı Mirasçıların Tereke Borçlarından Sorumluluğu yazısındadır.

Vergi: Kardeş İstisnadan Yararlanamaz (7338 s.K. m.4, m.9, m.16)

Veraset ve intikal vergisinde en çok gözden kaçan nokta budur. 7338 sayılı Kanun’un 4. maddesinin (b) bendindeki miras hissesi istisnası yalnızca evlatlıklar dâhil füruğ ve eş için tanınmıştır. Yani anne veya babadan kalan mirasta kardeşler füruğ sıfatıyla istisnadan yararlanır; buna karşılık çocuksuz bir kardeşten gelen mirasta mirasçı olan kardeşler bu istisnadan yararlanamaz ve payın tamamı matraha girer.

Beyanname, ölüm Türkiye’de gerçekleşmiş ve mirasçılar Türkiye’de bulunuyorsa ölüm tarihinden itibaren dört ay içinde verilir (m.9). Veraset yoluyla intikallerde vergi, matrah dilimlerine göre yüzde bir ile yüzde on arasında hesaplanır (m.16). Payı istisnanın altında kalsa dahi beyanname verilmesi gerekir; tapu ve banka işlemleri için aranan ilişik kesme belgesi ancak beyan üzerine alınır. Tutar hesabı için Veraset ve İntikal Vergisi Hesaplama Aracı, beyan takvimi için Veraset ve İntikal Vergisi 2026 yazısı kullanılabilir.

Kardeşlerin Kaçırmaması Gereken Süreler

Sık Yapılan Hatalar

Sıkça Sorulan Sorular

Kardeşler arasında miras nasıl paylaşılır?

Anne veya babadan gelen mirasta kardeşler altsoy sıfatıyla eşit pay alır; sağ kalan eş varsa terekenin dörtte birini alır, kalan dörtte üç kardeşler arasında eşit bölünür. Çocuksuz bir kardeşten gelen mirasta ise miras önce ana ve baba yarısı olarak ikiye ayrılır ve kardeşler bu yarıların halefi olarak pay alır.

Kız ve erkek kardeşin payı eşit mi?

Eşittir. TMK m.495 altsoy mirasçılar arasında eşit paylaşım öngörür; cinsiyet, yaş, evlilik durumu veya nerede yaşadığı payı değiştirmez.

Üvey kardeş mirasçı olur mu?

Ana veya babanın sonraki eşinden olan ve aralarında soybağı bulunmayan kişi mirasçı olmaz. Ana bir veya baba bir kardeş ise mirasçıdır; ancak yalnızca ortak olduğu ebeveynin yarısından pay alır, öz kardeş her iki yarıdan da pay aldığı için daha fazlasını alır.

Kardeşimin saklı payı var mı?

Anne-babadan gelen mirasta kardeşler altsoy olarak saklı paylıdır; her birinin saklı payı yasal miras payının yarısıdır. Çocuksuz bir kardeşten gelen mirasta ise kardeşlerin saklı payı yoktur; bu koruma 5650 sayılı Kanun ile 2007 yılında kaldırılmıştır.

Kardeşim tapuyu bölmeye yanaşmıyor, ne yapabilirim?

Sulh hukuk mahkemesinde ortaklığın giderilmesi (izale-i şuyu) davası açabilirsiniz. Malın satılmasını istemiyor, yalnızca kendi payınızı bağımsız hâle getirmek istiyorsanız TMK m.644 uyarınca elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesini isteyebilirsiniz.

Elbirliği mülkiyetinde payımı satabilir miyim?

Satamazsınız. Elbirliği mülkiyetinde belirlenmiş paylar yoktur ve tasarruf işlemleri oybirliği gerektirir. Payınızı satabilmek için önce paylı mülkiyete geçilmesi ya da paylaşmanın tamamlanması gerekir.

Kardeşim evde tek başına oturuyor, kira isteyebilir miyim?

Paydaşlar arasında ecrimisil istenebilmesi için kural olarak önce intifadan men edilmiş olması, yani kullanıma itiraz edildiğinin karşı tarafa bildirilmiş olması aranır. Bildirim ihtarname ile yapılabilir ve ecrimisil o tarihten sonraki dönem için, geçmişe dönük en fazla beş yıllık süreyle istenir.

Babam sağken evi kardeşime devretmişse ne yapabilirim?

Devir görünürde satış, gerçekte bağışsa muris muvazaası nedeniyle tapu iptali ve tescil davası açılır; bu dava zamanaşımına tabi değildir. Devir gerçek bir bağışsa ve saklı payınızı zedeliyorsa tenkis davası açılır ve bu dava bir yıllık, her hâlde on yıllık süreye tabidir.

Miras taksim sözleşmesi noterde mi yapılmalı?

Zorunlu değildir. TMK m.676 paylaşma sözleşmesinin geçerliliğini yazılı şekle bağlar; taşınmaz içerse bile resmî senet aranmaz. Ancak sözleşme yalnız mirasçılar arasında hüküm doğurur, tapu kaydı ayrıca tescille değişir.

Kardeşim payını yabancıya satabilir mi?

Miras payını üçüncü kişiye devredebilir; ancak bu sözleşmenin geçerliliği noterlikçe düzenlenmesine bağlıdır ve alıcı paylaşmaya katılamaz, yalnız paylaşma sonunda mirasçıya düşecek payı isteyebilir. Tapu paylı mülkiyete dönüşmüşse diğer paydaşların önalım hakkı doğar.

Anne-babama ben baktım, fazladan pay alabilir miyim?

Bakım tek başına miras payını artırmaz. Bakım karşılığında sağlığında bir devir yapılmışsa ölünceye kadar bakma sözleşmesi gündeme gelir; hiçbir sözleşme yoksa emeğin karşılığı genellikle vekâletsiz iş görme veya sebepsiz zenginleşme temelinde ayrı bir alacak olarak tartışılır.

Tarım arazisi kardeşler arasında nasıl paylaşılır?

Yeter gelirli tarımsal arazide bölünme yasağı vardır. Mirasçılar anlaşırsa devir işlemleri mirasın açılmasından itibaren bir yıl içinde tamamlanır; anlaşma olmazsa sulh hukuk mahkemesi araziyi ehil mirasçıya devreder, ehil mirasçı yoksa istekli mirasçıya veya üçüncü kişilere satışına karar verir.

Kardeşlerden biri mirası reddederse payı kime geçer?

Ret eden mirasçı hiç mirasçı olmamış gibi işlem görür ve payı diğer mirasçılara geçer. Bir kardeşin reddi diğerlerini kapsamaz; her mirasçının üç aylık süre içinde kendi adına beyanda bulunması gerekir.

Kardeşten kalan mirasta veraset vergisi istisnası var mı?

Yoktur. Miras hissesi istisnası 7338 sayılı Kanun’un 4. maddesinde yalnız evlatlıklar dâhil füruğ ve eş için tanınmıştır. Çocuksuz bir kardeşten gelen mirasta payın tamamı matraha girer ve dört ay içinde beyanname verilmesi gerekir.

Kardeşim terekeyi gizliyor, malları öğrenemiyorum. Ne yapabilirim?

Sulh hukuk mahkemesinden terekenin tespiti ve defter tutulması istenebilir. Mallar bir mirasçının elinde tutuluyorsa asliye hukuk mahkemesinde miras sebebiyle istihkak davası açılır. Ayrıca mirasçılardan her biri, elbirliği ortaklığına giren hakların korunması için tek başına dava açabilir.