TSPB Müşteri Uyuşmazlıkları Hakem Heyeti 2026: Fon Uyuşmazlığında Ücretsiz Başvuru Yolu — Kuruluşa ve Heyete Başvuru Süreleri, 186.000 TL Bağlayıcılık Sınırı, Kapsam Dışı Hâller, Kurula İtiraz, Dava ve Zamanaşımı ile İlişkisi (Başvuru Dilekçesi Örneğiyle)
21 Eylül 2026

TSPB Müşteri Uyuşmazlıkları Hakem Heyeti 2026: Fon Uyuşmazlığında Ücretsiz Başvuru Yolu — Kuruluşa ve Heyete Başvuru Süreleri, 186.000 TL Bağlayıcılık Sınırı, Kapsam Dışı Hâller, Kurula İtiraz, Dava ve Zamanaşımı ile İlişkisi (Başvuru Dilekçesi Örneğiyle)

Fon payını size satan banka, aracı kurum veya fonun kurucusuyla yaşadığınız uyuşmazlık için mahkeme dışında ücretsiz bir yol var: TSPB Müşteri Uyuşmazlıkları Hakem Heyeti (SPKn m.74; TSPB Statüsü m.7/1-j). Önce kuruluşa başvurulur ve kuruluş otuz günde cevap verir; cevaptan itibaren altmış gün içinde Heyete başvurulur. Heyet doksan günde karar verir, kuruluş süresinde sunmadığı belgelerle karşı karşıya kalır ve karara on iş günü içinde Kurula itiraz edilebilir. Lehe kesinleşen karar 2026’da 186.000 TL’ye kadar kuruluşu bağlar. Dava veya tüketici hakem heyeti başvurusu Heyet yolunu kapatır; suç iddiaları ve manevi tazminat kapsam dışıdır; zamanaşımı ayrıca korunmalıdır.

Heyete mi, mahkemeye mi?

Tutar, muhatap ve sürelere göre doğru sıralamayı birlikte belirleyelim. Hukukçular Evi Ankara: 0554 648 37 15

📞 Hemen Arayın 💬 WhatsApp

Kısaca: Ücretsiz, hızlı, ama sınırları olan bir yol

Önce kuruluşa, sonra Heyete. TSPB Müşteri Uyuşmazlıkları Hakem Heyeti Yönergesi uyarınca önce banka veya aracı kuruma başvurulur; kuruluş otuz gün içinde cevap vermek zorundadır. Cevabın tebliğinden veya otuz günlük sürenin bitiminden itibaren altmış gün içinde Heyete başvurulur. Başvuru ücretsizdir.

Karar 186.000 TL’ye kadar kuruluşu bağlar. Yönergenin 14. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tüketici hakem heyeti parasal sınırına kadar olan uyuşmazlıklarda başvuru sahibi lehine kesinleşen kararı kuruluş uygulamak zorundadır; bu sınır 2026 yılı için 186.000 TL’dir.

Dava açılırsa Heyet yolu kapanır. Yönerge m.8/1-(c) ve m.18/2 uyarınca yargıya veya tüketici hakem heyetine intikal eden uyuşmazlıklar Heyette incelenmez. Sıralama baştan planlanmalıdır.

Bu Yol Nedir ve Neden Önemli?

Fon tasfiyesinden etkilenen yatırımcıların önünde mahkeme dışında da bir yol vardır: Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği bünyesindeki Müşteri Uyuşmazlıkları Hakem Heyeti. Bu Heyet, banka, aracı kurum ve portföy yönetim şirketleri ile müşterileri arasında borsa işlemleri dışındaki sermaye piyasası faaliyetlerinden doğan uyuşmazlıkları inceler.

Yol üç nedenle önemlidir. Ücretsizdir. Kanunla belirlenmiş kısa sürelere tabidir; Heyet başvuruyu kural olarak doksan gün içinde sonuçlandırır. Ve kuruluşun elindeki belgelerin incelenmesini sağlayan bir usule sahiptir.

Ancak yolun sınırları da vardır. Kararın kuruluşu bağlaması belirli bir tutarla sınırlıdır, bazı uyuşmazlıklar kapsam dışındadır ve dava ile ilişkisi dikkatle kurulmazsa yatırımcının aleyhine sonuç doğurabilir. Bu yazı, Heyetin dayanağını, kapsamını, başvuru usulünü, sürelerini, kararın etkisini ve fon uyuşmazlıklarında ne zaman ve nasıl kullanılacağını Yönergenin metnine dayanarak ele alır.

Bilgilendirme amaçlıdır. Bu yazı genel bilgi verir; somut bir dosya hakkında hukuki görüş niteliği taşımaz. Heyetin işleyişine ilişkin kurallar Birlik tarafından değiştirilebileceğinden başvuru öncesinde güncel Yönerge metni TSPB’nin internet sitesinden kontrol edilmelidir.

Hukuki Dayanak

Heyetin kanuni dayanağı 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunudur. Kanunun 74. maddesinin ikinci fıkrasının (g) bendi, Türkiye Sermaye Piyasaları Birliğini üyelerinin bu Kanun kapsamındaki faaliyetlerinden kaynaklanan uyuşmazlıkların tahkim yoluyla çözümüne ilişkin gerekli altyapıyı kurmak ve yönetmekle görevlendirir.

Birliğin 02.04.2014 tarihli ve 28960 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Statüsünün 7. maddesinin birinci fıkrasının (j) bendi, üyeler arasında veya üyeler ile müşterileri arasında borsa işlemleri dışındaki işlemlerden doğan uyuşmazlıkların çözümüne yardımcı olmak ve bu amaçla Kurulca onaylanacak usul ve esaslar dâhilinde hakem heyeti oluşturmak görevini; (k) bendi ise üyeler hakkındaki şikâyetleri değerlendirmek görevini düzenler.

Sermaye Piyasası Kurulu, 24.06.2016 tarihli ve 20 sayılı toplantısında Heyet uygulamasının çerçevesine son hâlini vermiş ve borsa dışı işlemlerden doğan uyuşmazlıklara ilişkin başvuruların TSPB’ye yapılmasına karar vermiştir. Kurulun duyurusu, kendisine iletilen başvuruların da değerlendirilmek üzere TSPB’ye iletileceğini belirtir.

Heyetin işleyişi, bu dayanaklara göre hazırlanan Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği Müşteri Uyuşmazlıkları Hakem Heyeti Yönergesiyle düzenlenmiştir. Bu yazıda madde numaraları bu Yönergeye aittir.

Heyetin dayanakları

Dayanakİçerik
6362 sayılı SPKn m.74/2-(g)Uyuşmazlıkların tahkim yoluyla çözümü için altyapı
TSPB Statüsü m.7/1-(j), (k)Borsa dışı uyuşmazlıklar için hakem heyeti; şikâyetlerin değerlendirilmesi
SPK Kararı (24.06.2016, 20 sayılı toplantı)Başvuruların TSPB’ye yapılması
TSPB Müşteri Uyuşmazlıkları Hakem Heyeti YönergesiBaşvuru, inceleme, karar ve itiraz usulü

Heyet Kimlerden Oluşur?

Yönerge m.5/2 uyarınca Heyet, Birlik Yönetim Kurulunca seçilen üç asil ve üç yedek üyeden oluşur. Üyelerin en az lisans düzeyinde öğrenim görmüş ve sermaye piyasası alanında en az yedi yıl deneyim sahibi olması zorunludur. m.5/3, üyelerden en az birinin hukuk alanında lisans düzeyinde öğrenim görmüş olmasını arar.

Tarafsızlık bakımından m.5/5, Heyet üyelerinin kendilerini, temsil ettikleri kuruluşları ve daha önce çalıştıkları kuruluşları ilgilendiren konulardaki çalışma ve oylamalara katılamayacağını düzenler. m.15/3 ise üyelerin yakınlarıyla veya mensubu oldukları Birlik üyesiyle ilgili uyuşmazlıklarda görev alamayacağını ve bu durumda yedek üyenin davet edileceğini öngörür.

Hangi Uyuşmazlıklar Kapsamda?

Yönerge m.2/1, taraflardan en az birinin Birlik üyesi olması şartıyla üyeler arasında veya üyeler ile müşterileri arasında borsa işlemleri dışındaki sermaye piyasası faaliyetlerinden kaynaklanan uyuşmazlıkların bu kurallara tabi olduğunu düzenler. m.4/1-(b), Birlik üyesini aracı kurum, banka, portföy yönetim şirketi ve payları borsada işlem gören yatırım ortaklığı olarak tanımlar.

Fon uyuşmazlıkları bakımından bu tanım geniştir. Fon payını size satan banka veya aracı kurum ile fonu kuran portföy yönetim şirketi Birlik üyesidir. Fon payı alım satımı borsada değil, dağıtıcı kuruluş veya TEFAS kanalıyla yapıldığından, uygunsuz satış, eksik bilgilendirme, talimatın iletilmemesi veya hatalı işlem gibi uyuşmazlıklar kural olarak borsa dışı sermaye piyasası faaliyeti niteliğindedir.

Borsa işlemlerinden doğan uyuşmazlıklar ayrı bir rejime tabidir. 6362 sayılı Kanun m.70/1, yatırım kuruluşlarının kendi aralarında veya müşterileriyle borsa işlemlerinden doğan uyuşmazlıkların çözümüne ilişkin usul ve esasların borsa yönetim kurullarınca belirleneceğini düzenler.

Heyet yalnızca maddi zararı inceler. m.8/2, maddi zarar tazmini talepli bir başvuruda manevi tazminat talebi de bulunması hâlinde Heyetin yalnızca maddi zarar talebini inceleyeceğini, manevi tazminat talebi yönünden görevsizlik kararı vereceğini düzenler.

Heyetin İncelemeyeceği Uyuşmazlıklar

Bu bölüm, fon mağdurları için yazının en önemli bölümlerinden biridir. Yönerge m.8/1, aşağıdaki uyuşmazlıkların Heyete iletilmeksizin sekretarya tarafından reddedileceğini düzenler.

Kapsam dışı uyuşmazlıklar (Yönerge m.8/1)

BentKapsam dışı hâlFon uyuşmazlığı bakımından anlamı
(a)Üyenin cevabından itibaren altmış gün içinde iletilmeyenlerSüre kaçırılırsa yol kapanır
(b)İşlem veya eylemden itibaren beş yıl içinde iletilmeyenlerEski satışlarda tarih kontrol edilmeli
(c)Yargıya veya tüketici hakem heyetine intikal etmiş olanlarÖnce dava açılırsa Heyet yolu kapanır
(ç)Sermaye piyasası faaliyetleri dışında olanlarMevduat, kredi gibi bankacılık işlemleri kapsam dışı
(d)İflas, tasfiye veya faaliyetlerinin tamamen durdurulmasına karar verilen üye hakkındakilerKuruluşun kendisi bu durumdaysa yol kapanır
(e)Kanunlarda suç olarak öngörülen fiillerSuç iddiasına dayanan başvurular reddedilebilir
(f)Daha önce Heyetçe karara bağlanmış olanlarAynı uyuşmazlık için ikinci başvuru olmaz
(g), (h)Çözüme kavuşturulmuş, yazılı mutabakat sağlanmış veya ibra edilmiş olanlarİmzalanan ibra ve mutabakat metinleri dikkatle okunmalı
(i)Adli yargı yerinin görev alanı içinde olan talep konularıYalnızca mahkemece verilebilecek talepler

Üç bent fon uyuşmazlıkları bakımından özellikle önemlidir.

(c) bendi sıralamayı belirler. Dava açıldıktan veya tüketici hakem heyetine başvurulduktan sonra Heyet yolu kullanılamaz. m.18/2 de Heyete başvurulduktan sonra uyuşmazlığın yargıya veya tüketici hakem heyetine intikal ettirilmesi hâlinde Heyetin görevinin sona ereceğini ve dosyanın işlemden kaldırılacağını düzenler.

(d) bendi kuruluşun durumuna bağlıdır. Tasfiye edilen fonlar Birlik üyesi değildir; bu nedenle fonun tasfiyesi tek başına bu bendi uygulatmaz. Ancak uyuşmazlığın muhatabı olan kuruluşun kendisi hakkında iflas, tasfiye veya faaliyetlerinin tamamen durdurulması kararı verilmişse, o kuruluş hakkındaki başvuru Heyette incelenmez.

(e) bendi başvurunun dayanağını etkiler. Kanunda suç olarak öngörülen fiiller Heyetin kapsamı dışındadır. Bir bankanın uygunsuz satışı veya eksik bilgilendirmesi kural olarak sözleşme ve mevzuat ihlali olarak ileri sürülür; piyasa dolandırıcılığı gibi suç iddialarına dayanan başvurular ise reddedilebilir. Başvurunun, suç isnadı yerine somut mevzuat ve sözleşme ihlallerine dayandırılması bu nedenle önemlidir. Suç iddiaları için izlenecek yol sermaye piyasası suçları ve suç duyurusu yazımızda ele alındı.

Birinci Adım: Kuruluşa Başvuru

Heyete doğrudan gidilmez; önce uyuşmazlığın tarafı olan kuruluşa başvurulur. Yönerge m.9/1, Heyete başvurulmadan önce başvuru sahibinin kuruluşa uyuşmazlığa konu işlem veya eylemin gerçekleştiği tarihten itibaren en geç beş yıl içinde başvurmasını zorunlu tutar.

Başvuru yazılı olarak veya kuruluşun internet sitesindeki uyuşmazlık bildirim sistemi üzerinden yapılır. Aynı fıkra, Birlik üyelerinin bu elektronik sistemi internet sitelerinde oluşturmasını zorunlu kılar. Doğrudan Heyete iletilen uyuşmazlıklar, cevap verilmesi için sekretarya tarafından ilgili kuruluşun genel müdürlüğüne yönlendirilir.

m.9/2 uyarınca kuruluş, başvurunun alındığına dair bir belge verir; elektronik başvurularda bu bildirim aynı yolla yapılır. Bu belge, sürelerin hesabı bakımından saklanmalıdır.

m.10/1, kuruluşun başvurunun alındığı tarihten itibaren otuz gün içinde başvuru sahibine olumlu ya da olumsuz bir cevap vermek zorunda olduğunu ve uyuşmazlığın kuruluşun teftiş veya iç kontrol bölümlerince inceleneceğini düzenler. m.10/2 ise olumsuz veya kısmen olumlu cevaplarda başvuru sahibinin altmış gün içinde Heyete başvurma hakkı konusunda bilgilendirilmesini zorunlu tutar.

Kuruluşa yapılacak başvuruda, uyuşmazlığın konusu, işlemin tarihi ve tutarı, ihlal edildiği düşünülen yükümlülükler ve talep açıkça yazılmalıdır. Bu başvuru, ileride Heyet önünde ve mahkemede sınırları belirleyen ilk belge olacaktır.

İkinci Adım: Heyete Başvuru

Yönerge m.11/1, kuruluşun cevabının olumsuz olması, başvuru sahibi lehine yeterli bir çözüm içermemesi veya otuz günlük süre içinde hiç cevap verilmemesi hâllerinde Heyete başvurulabileceğini düzenler. Başvuru süresi, cevabın tebliğinden veya cevap verilmesi gereken sürenin bitiminden itibaren altmış gündür.

Başvuru, Yönerge ekindeki uyuşmazlık başvuru formuyla veya Birliğin internet sitesi üzerinden elektronik olarak yapılır. m.11/2, formda başvuru sahibinin açık kimliğinin, adresinin, hakkında bildirimde bulunulan kuruluşun, uyuşmazlık konusunun, maddi olayların, hukuki sebeplerin ve başvuru tarihinin belirtilmesini, ispatlayıcı delillerin forma eklenmesini ve işlemin ve talebin somut ve açık olarak belirtilmesini zorunlu tutar.

m.11/3 uyarınca başvurular ücretsizdir. Aynı fıkra, başvuru hakkının haksız ve kötüye kullanıldığının tespiti hâlinde Birliğin giderlerin tahsiline ilişkin haklarını saklı tutar.

Süreler (Yönerge)

AşamaSüreMadde
Kuruluşa başvuruİşlem veya eylemden itibaren en geç beş yılm.9/1
Kuruluşun cevabıOtuz günm.10/1
Heyete başvuruCevabın tebliğinden veya sürenin bitiminden itibaren altmış günm.11/1
Kuruluştan belge istenmesiBeş gün içinde talep; kuruluş otuz gün içinde iletirm.13/1-2
Ek delilOn beş günm.14/1
KararBaşvurudan itibaren doksan gün; bir defa otuz gün uzatmam.14/2
Kararın tebliğiOn günm.14/2
Kurula itirazTebliğden itibaren on iş günüm.14/4
Kararın uygulanmasıKesinleşen kararın tebliğinden itibaren on iş günüm.14/5

İnceleme: Kuruluşun Belgeleri Nasıl Dosyaya Girer?

Heyet usulünün yatırımcı lehine en önemli yönü, belgelere ilişkin kurallardır. Uygunsuz satış dosyalarında belgelerin büyük kısmı kuruluşun elindedir; Heyet bu belgeleri ister ve kuruluşa süre verir.

Yönerge m.13/1, usulüne uygun başvuru üzerine sekretaryanın beş gün içinde kuruluştan açıklamaları ile gerekli bilgi ve belgeleri yazılı olarak isteyeceğini düzenler. m.13/2, kuruluşun bunları talep yazısının tebliğini izleyen otuz gün içinde Heyete iletmesini zorunlu tutar.

Belirleyici hüküm m.13/3’tür: kuruluş tarafından mücbir sebep belirtilmeden süresi içinde iletilmeyen bilgi ve belgeler dikkate alınmaz ve Heyet elindeki bilgi ve belgelerle karar verir. Bu hüküm, uygunluk testi formu, nitelikli yatırımcı belgeleri veya risk bildirim kayıtları gibi belgeleri sunamayan kuruluşun aleyhine sonuç doğurabilir.

Heyetin inceleme yetkisi de geniştir. m.13/4, Heyetin başvuruyla ilgili kanıtları toplamak ve olayla ilgili kişilerin bilgilerine başvurmak hakkına sahip olduğunu; m.13/5 ise tarafların talebi üzerine veya re’sen ilgilileri ayrı ayrı dinlemek üzere davet edebileceğini düzenler. m.14/1 uyarınca Heyet eksik bulduğu konularda ek delil isteyebilir; bunlar on beş gün içinde iletilir.

Bu nedenle başvuruda, Heyetin kuruluştan hangi belgeleri istemesi gerektiği açıkça sayılmalıdır. Uygunsuz satış iddiasında bu belgeler bana uygun olmayan fon satıldı yazımızda ayrıntılı olarak sayıldı.

Karar, İtiraz ve Kesinleşme

Yönerge m.14/2, uyuşmazlığın başvuru tarihinden itibaren en geç doksan gün içinde sonuçlandırılacağını düzenler. Özel inceleme gerektiren veya ek süre ya da ek delil istenen hâllerde bu süre bir defaya mahsus otuz gün uzatılabilir. Karar on gün içinde gerekçeli olarak taraflara tebliğ edilir.

m.16/3, kararda bulunması zorunlu hususları sayar: tarafların iddia ve savunmalarının özeti, incelenen teknik ve hukuki konular, ileri sürülen bütün delil ve açıklamaların değerlendirilmesi, kararın gerekçesi ve dayanağı, varsa karşı oy gerekçesi ve karara konu tutar. Bu içerik, kararın sonradan açılacak bir davada da değerlendirilebilecek ayrıntılı bir belge olmasını sağlar.

m.14/3, Heyet kararının Birlik üyesi yönünden Birlikçe alınan karar hükmünde olduğunu düzenler. m.14/4 uyarınca taraflar karara karşı tebliğini izleyen on iş günü içinde gerekçeleriyle birlikte Kurul nezdinde itiraz edebilir; itiraz dilekçesi Birliğe verilir ve Birlik aracılığıyla Kurula gönderilir. Süresinde itiraz edilmezse veya itiraz hakkında Kurul kararı tebliğ edilirse karar kesinleşir. Aynı fıkra, itiraza ilişkin Kurul kararlarının kesin olduğunu belirtir.

Kararın Bağlayıcılığı: 186.000 TL Sınırı

Heyet kararının etkisi, uyuşmazlığın tutarına göre değişir. Bu, yolun seçiminde en belirleyici husustur.

Yönerge m.14/5, Heyetin, tutarı Tüketici Hakem Heyetleri Yönetmeliğinin 6. maddesinde yer alan ve her yıl artırılan parasal üst sınıra kadar olan uyuşmazlıklarla ilgili başvuru sahibi lehine kesinleşen kararlarının, yargı yolu açık olmak üzere Birlik üyesi tarafından uygulanmasının zorunlu olduğunu düzenler. Kuruluş, kesinleşen kararın kendisine tebliğini izleyen on iş günü içinde kararın gereğini yerine getirir ve başvuru sahibini ve Birliği yazılı olarak bilgilendirir.

Bu sınır, 23.12.2025 tarihli ve 33116 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Tebliğ ile 01.01.2026 tarihinden itibaren uygulanmak üzere 186.000 TL olarak belirlenmiştir. Ticaret Bakanlığına göre değeri 186.000 TL’nin altında bulunan uyuşmazlıklarda il veya ilçe tüketici hakem heyetleri görevlidir.

Sınırın üzerindeki uyuşmazlıklarda kararın uygulanması kuruluş için zorunlu değildir. Ancak bu, kararın değersiz olduğu anlamına gelmez. m.14/6, Heyetin incelemelerinde kuruluşun iş ve işlemlerinde Kurul düzenlemelerine aykırılık tespit etmesi hâlinde Kurula bildirim yapılacağını düzenler. Gerekçeli ve delilleri değerlendiren bir karar, sonradan açılacak davada da taraflarca ileri sürülebilecek bir belge niteliğindedir.

Kararın etkisi

Uyuşmazlık tutarıLehe kesinleşen kararın etkisiDayanak
186.000 TL’ye kadar (2026)Kuruluş on iş günü içinde uygulamak zorunda; yargı yolu açıkYönerge m.14/5
186.000 TL üzerindeUygulama zorunlu değil; gerekçeli karar ve SPK’ya bildirimYönerge m.14/5, m.14/6
Her tutardaMevzuata aykırılık tespitinde Kurula bildirimYönerge m.14/6

Talebi sınırın altına çekmek için uyuşmazlığı bölmek dikkatle değerlendirilmelidir. Yönerge m.8/1-(f), daha önce Heyet tarafından incelenmiş ve karara bağlanmış uyuşmazlıkların yeniden incelenmeyeceğini düzenler; kalan kısım için hangi yolun açık kalacağı başvurudan önce planlanmalıdır.

Tüketici Hakem Heyeti ile İlişkisi

Bireysel yatırımcılar bakımından iki ayrı hakem heyeti söz konusu olabilir ve bunlar birbirini dışlar.

6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında tüketici sayılan yatırımcı için, değeri 186.000 TL’nin altındaki uyuşmazlıklarda tüketici hakem heyeti görevlidir. Yönerge m.8/1-(c) ise tüketici hakem heyetine intikal etmiş uyuşmazlıkları TSPB Heyetinin kapsamı dışında tutar.

Bu nedenle sınırın altındaki bir uyuşmazlıkta yatırımcı, iki yoldan birini seçmek durumundadır. TSPB Heyeti sermaye piyasası mevzuatında uzmanlaşmış bir heyettir ve kuruluşun belgeleri bakımından özel bir usule sahiptir; tüketici hakem heyeti ise tüketici hukukunun genel çerçevesinde karar verir. Yatırımcının tüketici sayılıp sayılmadığı ve hangi yolun dosyaya daha uygun olduğu birlikte değerlendirilmelidir. Ayrıntılar fon yatırımcısı tüketici mi yazımızda ele alındı.

Dava, Arabuluculuk ve Zamanaşımı ile İlişkisi

Heyet yolu mahkeme yolunun yerini almaz; ancak onunla doğru sırada kullanılmalıdır.

Dava bakımından kural açıktır: Yönerge m.8/1-(c) ve m.18/2 uyarınca uyuşmazlık yargıya intikal ederse Heyet yolu kapanır. m.17/4, uyuşmazlığın taraflarınca adli yargı yoluna başvurulması hâlinde kuruluşun bunu üç gün içinde Birliğe bildirmesini zorunlu tutar. Heyet kararına karşı yargı yolu ise m.14/5 uyarınca açıktır.

Arabuluculuk bakımından Heyete başvuru, dava şartı olarak aranan arabuluculuğun yerine geçmez. Tüketici uyuşmazlıklarında 6502 sayılı Kanun m.73/A, ticari davalarda Türk Ticaret Kanunu m.5/A dava öncesinde arabulucuya başvurmayı ayrıca arar. Ayrıntılar ticari uyuşmazlıklarda dava şartı arabuluculuk yazımızda ele alındı.

Zamanaşımı bakımından ihtiyatlı olunmalıdır. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.154, zamanaşımını kesen sebepler arasında alacaklının hakeme başvurmasını sayar. Ancak TSPB Heyetinin kararlarına karşı yargı yolunun açık olması ve Heyetin bağlayıcılığının tutarla sınırlı olması karşısında, Heyete başvurunun bu anlamda zamanaşımını kesip kesmeyeceği tartışmaya açıktır. İhtiyatlı yaklaşım, Heyet süreci devam ederken işleyen süreleri ayrıca korumaktır. Arabuluculuk sürecinde zamanaşımının durduğu ise 6325 sayılı Kanun m.18/A-15’te açıkça düzenlenmiştir.

Süreler tasfiye bitmeden dava açılabilir mi ve fon zararında zamanaşımı yazılarımızda ele alındı.

Heyet yolu ve diğer yollar

YolHeyete etkisiDayanak
Dava açılmasıHeyet yolu kapanır; açık dosya işlemden kaldırılırYönerge m.8/1-(c), m.18/2
Tüketici hakem heyetine başvuruHeyet yolu kapanırYönerge m.8/1-(c), m.18/2
Heyet kararından sonra davaYargı yolu açıktırYönerge m.14/5
Dava şartı arabuluculukHeyet başvurusu yerine geçmez6502 m.73/A; TTK m.5/A
ZamanaşımıKesilip kesilmediği tartışmalı; süreler ayrıca korunmalıTBK m.154

Fon Uyuşmazlığında Bu Yol Ne Zaman Uygun?

Heyet yolunun uygun olup olmadığı, uyuşmazlığın tutarına, muhataba, dayanağa ve zaman baskısına göre değerlendirilir.

Yol seçimi

DurumDeğerlendirme
Uyuşmazlık 186.000 TL’nin altında, muhatap banka veya aracı kurum, dayanak uygunsuz satışHeyet güçlü bir seçenektir: ücretsiz, hızlı ve lehe karar kuruluşu bağlar
Uyuşmazlık 186.000 TL’nin üzerinde, zaman baskısı yokHeyet, belgelerin ortaya çıkması ve gerekçeli değerlendirme için kullanılabilir; sonrasında dava gerekebilir
Kısa bir süre dolmak üzereSüreyi koruyan adım önceliklidir; Heyet sürecine güvenilmemelidir
Dayanak suç oluşturan fiilYönerge m.8/1-(e) nedeniyle Heyet uygun değildir; ceza ve hukuk yolu
Kuruluş hakkında tasfiye veya faaliyet durdurma kararı varYönerge m.8/1-(d) nedeniyle Heyet uygun değildir
Manevi tazminat talebiHeyet incelemez; mahkeme yolu
Satış talimatının iletilmemesi, hatalı işlemSomut ve belgelenebilir olduğundan Heyete uygundur

Fon tasfiyesinin kendisine, yani tasfiye usul ve esaslarına veya SPK’nın tedbir kararına yönelik itirazlar Heyetin konusu değildir; bunlar idari yollara tabidir; bu yollar işleme kapatma kararının kaldırılması ve SPK’ya karşı tam yargı davası yazılarımızda ele alındı. Heyet, yatırımcı ile kendisine hizmet veren kuruluş arasındaki uyuşmazlığı inceler.

Başvuruyu Güçlendiren Hazırlık

Heyet dosya üzerinden karar verir; m.16/1 uyuşmazlıkların başvuru tarih sırasına göre dosya üzerinden görüşüleceğini düzenler. Bu nedenle başvurunun ilk hâli belirleyicidir.

Başvuru hazırlığı

HazırlıkNeden
Kuruluşa başvurunun ve alındı belgesinin saklanmasıAltmış günlük sürenin hesabı (m.9/2, m.11/1)
Kuruluşun cevabının tebliğ tarihinin not edilmesiSüre cevabın tebliğinden işler
Talebin tutar olarak açıkça yazılmasım.11/2 somut talep arar; bağlayıcılık tutara göre belirlenir
Kuruluştan istenecek belgelerin tek tek sayılmasım.13 usulünün etkin işlemesi
Dayanağın mevzuat ve sözleşme ihlali olarak kurulmasım.8/1-(e) suç istisnası
Manevi tazminat talebinin ayrı tutulmasım.8/2
İbra ve mutabakat metinlerinin kontrolüm.8/1-(h)

Kayıtların başvurudan önce elde edilmesi için KVKK başvurusu yolu da kullanılabilir. Serbest fon satışlarında nitelikli yatırımcı eşiğinin satış tarihine göre belirlenmesi nitelikli yatırımcı beyanı ve 10 milyon TL eşiği yazımızda ele alındı.

TSPB Müşteri Uyuşmazlıkları Hakem Heyetine Başvuru Dilekçesi Örneği

Aşağıdaki metin, uyuşmazlık başvuru formuna eklenmek üzere, bir bankanın şubesinde yönlendirilerek serbest fon satın alan bireysel yatırımcı adına hazırlanmış bir açıklama çerçevesidir. Başvuru, kuruluşa yapılan başvurunun olumsuz cevaplanmasından sonra yapılmaktadır. Köşeli parantezli kısımlar dosyaya göre doldurulmalı, dosyada bulunmayan iddialar çıkarılmalıdır.

TÜRKİYE SERMAYE PİYASALARI BİRLİĞİ MÜŞTERİ UYUŞMAZLIKLARI HAKEM HEYETİ’NE

BAŞVURU SAHİBİ: [Ad Soyad] — [TC Kimlik No] — [Adres] — [Telefon, e-posta]

VEKİLİ: Av. [Ad Soyad] — [Adres]

HAKKINDA BAŞVURULAN BİRLİK ÜYESİ: [Banka Unvanı] A.Ş. — [Genel müdürlük adresi]

KURULUŞA BAŞVURU: [Tarih] tarihli başvuru; [tarih] tarihinde tebliğ edilen olumsuz cevap

TALEP: [Tutar] TL maddi zararın tazmini

KONU: Başvuru sahibine mevzuata aykırı biçimde satılan serbest fon katılma payları nedeniyle uğranılan maddi zararın tazmini ile Birlik üyesinden ilgili bilgi ve belgelerin istenmesi talebimizdir.

AÇIKLAMALAR

1. Başvuru sahibi, [yaş] yaşında, [meslek/emekli] olup birikimini Birlik üyesi bankanın [şube] şubesinde vadeli mevduat olarak tutmaktaydı. [Tarih] tarihinde mevduatın vadesi dolduğunda şube çalışanının önerisiyle [fon unvanı] unvanlı serbest fonun katılma paylarından [tutar] TL tutarında satın almıştır. Satış tarihinde başvuru sahibinin finansal varlıklarının toplamı [tutar] TL’dir.

2. Fon, SPK’nın 17.09.2026 tarihli 2026/60 sayılı Bülteniyle tasfiyeye alınmıştır. Başvuru sahibi [tarih] tarihinde Birlik üyesine yazılı başvuruda bulunmuş, [tarih] tarihinde tebliğ edilen cevapla talebi reddedilmiştir. İşbu başvuru, cevabın tebliğinden itibaren altmış günlük süre içinde yapılmaktadır.

Uyuşmazlığın Heyetin kapsamında olduğu — Yönerge m.2, m.8 ve m.11

Uyuşmazlık, Birlik üyesi bir banka ile müşterisi arasında, borsa dışında gerçekleştirilen fon katılma payı satışından doğmaktadır. Başvuru, satış işleminden itibaren beş yıl içinde ve kuruluşun cevabından itibaren altmış gün içinde yapılmıştır. Uyuşmazlık yargıya veya tüketici hakem heyetine intikal etmemiştir. Başvuru bir suç isnadına değil, sermaye piyasası mevzuatının ve sözleşmenin ihlaline dayanmakta olup yalnızca maddi zararın tazmini talep edilmektedir.

Serbest fonun nitelikli yatırımcı olmayan kişiye satılması — III-52.1 sayılı Tebliğ m.25/4 ve III-39.1 sayılı Tebliğ m.32

Serbest fonlar yalnızca nitelikli yatırımcılara satılabilir. III-39.1 sayılı Tebliğin 32. maddesinin üçüncü fıkrası ve SPK’nın 18.12.2025 tarihli i-SPK.37.7 sayılı İlke Kararı uyarınca nitelikli yatırımcı sayılmak için finansal varlıkların 10 milyon TL’yi aşması gerekir. Başvuru sahibinin varlıkları bu tutarın altındadır ve bu durum Birlik üyesinin kendi kayıtlarından anlaşılmaktadır. III-52.1 sayılı Tebliğin 25. maddesinin dördüncü fıkrası satış kuruluşuna vasfı gösteren bilgi ve belgeleri temin etme yükümlülüğü yüklediğinden, imzalatılan bir beyan bu yükümlülüğün yerine geçmez.

Uygunluk testi muafiyetinin koşullarının bulunmaması — III-39.1 sayılı Tebliğ m.33/2

Fon payında uygunluk testi yapılmaması, ürünün müşterinin kendi talebiyle sunulması ve testin yapılmayacağının müşteriye bildirilmesi şartlarına bağlıdır; bildirimin ispat yükü Birlik üyesindedir. Fon başvuru sahibine çalışanın önerisiyle sunulmuştur. Muafiyetin koşulları oluşmadığından test yapılması gerekirdi.

Risk bildirimi ve yanıltıcı açıklama — III-39.1 sayılı Tebliğ m.25 ve m.41

Genel risk bildirimine ek olarak fonun likidite riski de dâhil risk profilinin açıklanması gerekirken bu açıklama yapılmamıştır. Fonun mevduattan iyi ve güvenli olduğu yönündeki sözlü ifadeler, bilgi eksikliğini istismar edici açıklamaları bire bir tanıtımlarda da yasaklayan 41. maddeye aykırıdır.

Birlik üyesinden istenmesi gereken belgeler — Yönerge m.13

Heyetçe Birlik üyesinden başvuru sahibine ilişkin müşteri sınıflandırma kaydının, uygunluk testi formu ve sonucunun ya da testin yapılmayacağına ilişkin bildirim kaydının, genel ve araca özgü risk bildirim formlarının, nitelikli yatırımcı beyanı ile dayanak bilgi ve belgelerin, satış işlem kayıtlarının ve satış personelinin yetkinliğine ilişkin kayıtların istenmesini talep ederiz. Yönergenin 13. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca süresinde iletilmeyen belgelerin dikkate alınmaması ve karar verilirken bu durumun değerlendirilmesi gerekmektedir.

Zarar — 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.112

Borcunu gereği gibi ifa etmeyen Birlik üyesi, kusursuzluğunu ispat etmedikçe zarardan sorumludur. Başvuru sahibinin zararı, yatırılan [tutar] TL ile bugüne kadar tasfiye kapsamında alınan [tutar] TL arasındaki fark olan [tutar] TL’dir. Tasfiye ödemeleri devam ettiğinden, karar tarihine kadar yapılacak ödemelerin mahsubu kabul edilmektedir.

EKLER: Hesap ekstreleri ve işlem dekontları; Birlik üyesine yapılan başvuru ve alındı belgesi; Birlik üyesinin cevabı ve tebliğ tarihini gösteren belge; elde bulunan form ve beyan örnekleri; mesaj, e-posta ve broşürler; tasfiye ödeme belgeleri; kimlik belgesi; [vekâletname].

SONUÇ VE İSTEM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Birlik üyesinden yukarıda sayılan bilgi ve belgelerin istenmesine, başvuru sahibinin uğradığı [tutar] TL maddi zararın Birlik üyesince tazminine, incelemede tespit edilecek mevzuata aykırılıkların Yönergenin 14. maddesinin altıncı fıkrası uyarınca Sermaye Piyasası Kuruluna bildirilmesine karar verilmesini saygıyla talep ederiz.

Başvuru Sahibi Vekili
Av. [Ad Soyad] — [İmza]

Başvuru formunun kendisi TSPB’nin internet sitesinde yer alır; bu açıklama forma eklenir. Talep tutarının 186.000 TL’nin altında veya üstünde olması kararın etkisini belirlediğinden, tutar başvurudan önce dikkatle hesaplanmalıdır.

Sık Yapılan Hatalar

Birinci hata, önce dava açıp sonra Heyete gitmeyi düşünmektir. Yönerge m.8/1-(c) yargıya intikal etmiş uyuşmazlıkları kapsam dışı tutar.

İkinci hata, kuruluşa başvurmadan doğrudan Heyete gitmektir. m.9/1 önce kuruluşa başvuruyu zorunlu tutar.

Üçüncü hata, kuruluşun cevabından sonra altmış günlük süreyi kaçırmaktır. m.8/1-(a) bu durumda başvurunun reddini öngörür.

Dördüncü hata, başvuruyu suç isnadına dayandırmaktır. m.8/1-(e) suç olarak öngörülen fiilleri kapsam dışı tutar.

Beşinci hata, Heyet kararının her tutarda bağlayıcı olduğunu sanmaktır. m.14/5 bağlayıcılığı 2026 için 186.000 TL ile sınırlar.

Altıncı hata, Heyet süreci devam ederken zamanaşımını ve diğer süreleri ihmal etmektir. Başvurunun zamanaşımına etkisi tartışmalıdır.

Yedinci hata, Heyet başvurusunu dava şartı arabuluculuğun yerine saymaktır. Arabuluculuk ayrıca gereklidir.

Sekizinci hata, kuruluştan istenecek belgeleri başvuruda saymamaktır. m.13 usulü bu belgelerin dosyaya girmesini sağlar.

Dokuzuncu hata, kuruluşun sunduğu mutabakat veya ibra metnini dikkatsizce imzalamaktır. m.8/1-(h) ibra edilen işlemleri kapsam dışı tutar.

Onuncu hata, karara karşı on iş günlük itiraz süresini kaçırmaktır. m.14/4 bu süreyi öngörür ve itiraza ilişkin Kurul kararları kesindir.

TSPB sürelerini hesaplayın: Kuruluşun otuz günlük cevap süresi ve Heyete altmış günlük başvuru süresi fon uyuşmazlığı süre hesaplama aracı içinde yer alır.
İbra TSPB yolunu kapatır: Yönerge m.8/1-(h) ibra edilen işlemleri kapsam dışı tutar. İmzalamadan önce bilinmesi gerekenler banka ibra veya uzlaşma metni imzalatmak istiyor yazımızda ele alındı.
SPK üzerinden TSPB’ye: Kurula iletilen ve TSPB’ye yönlendirilen başvurularda kuruluşa ön başvuru şartı aranmaz (Yönerge m.8/3). Şikâyetin nasıl yapılacağı SPK’ya şikâyet başvurusu nasıl yapılır yazımızda ele alındı.

Sıkça Sorulan Sorular

TSPB Müşteri Uyuşmazlıkları Hakem Heyeti nedir?

Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği bünyesinde, Birlik üyeleri ile müşterileri arasında borsa işlemleri dışındaki sermaye piyasası faaliyetlerinden doğan uyuşmazlıkları inceleyen, SPKn m.74 ve TSPB Statüsü m.7/1-(j), (k) bentlerine dayanan heyettir.

Fon uyuşmazlığı için bu Heyete başvurulabilir mi?

Fon payını satan banka veya aracı kurum ile fonun kurucusu Birlik üyesidir ve fon payı satışı borsa dışında yapılır; uygunsuz satış, eksik bilgilendirme veya talimatın iletilmemesi gibi uyuşmazlıklar kural olarak kapsamdadır.

Heyete doğrudan başvurabilir miyim?

Hayır. Yönerge m.9/1 uyarınca önce uyuşmazlığın tarafı olan kuruluşa işlemden itibaren en geç beş yıl içinde başvurulması gerekir.

Kuruluş ne kadar sürede cevap verir?

Yönerge m.10/1 uyarınca başvurunun alındığı tarihten itibaren otuz gün içinde olumlu veya olumsuz cevap vermek zorundadır.

Heyete başvuru süresi ne kadar?

Yönerge m.11/1 uyarınca kuruluşun cevabının tebliğinden veya otuz günlük cevap süresinin bitiminden itibaren altmış gün içinde başvurulur.

Başvuru ücretli mi?

Hayır. Yönerge m.11/3 uyarınca başvurular ücretsizdir; başvuru hakkının kötüye kullanılması hâlinde Birliğin giderlere ilişkin hakları saklıdır.

Heyet ne kadar sürede karar verir?

Yönerge m.14/2 uyarınca başvuru tarihinden itibaren en geç doksan gün içinde; gerekirse bir defaya mahsus otuz gün uzatılabilir.

Kuruluş belge vermezse ne olur?

Yönerge m.13/2-3 uyarınca kuruluş istenen belgeleri otuz gün içinde iletmek zorundadır; mücbir sebep olmadan süresinde iletilmeyen belgeler dikkate alınmaz ve Heyet elindeki belgelerle karar verir.

Heyet kararı bağlayıcı mı?

Yönerge m.14/5 uyarınca tüketici hakem heyeti parasal üst sınırına kadar olan uyuşmazlıklarda başvuru sahibi lehine kesinleşen kararı kuruluş on iş günü içinde uygulamak zorundadır; yargı yolu açıktır.

Bağlayıcılık sınırı 2026’da ne kadar?

23.12.2025 tarihli ve 33116 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Tebliğ uyarınca 2026 yılı için tüketici hakem heyeti parasal sınırı 186.000 TL’dir.

186.000 TL’nin üzerindeki uyuşmazlıkta başvurmak anlamlı mı?

Karar kuruluşu bağlamaz; ancak kuruluşun belgeleri istenir, gerekçeli bir değerlendirme yapılır ve Yönerge m.14/6 uyarınca mevzuata aykırılık tespitinde Kurula bildirim yapılır.

Karara itiraz edilebilir mi?

Yönerge m.14/4 uyarınca taraflar kararın tebliğini izleyen on iş günü içinde Birlik aracılığıyla Kurul nezdinde itiraz edebilir; itiraza ilişkin Kurul kararları kesindir.

Dava açtıktan sonra Heyete başvurabilir miyim?

Hayır. Yönerge m.8/1-(c) yargıya veya tüketici hakem heyetine intikal etmiş uyuşmazlıkları kapsam dışı tutar; m.18/2 uyarınca başvurudan sonra dava açılırsa dosya işlemden kaldırılır.

Heyet kararından sonra dava açabilir miyim?

Evet. Yönerge m.14/5 Heyet kararlarına karşı yargı yolunun açık olduğunu belirtir.

Heyet hangi uyuşmazlıklara bakmaz?

Yönerge m.8/1 uyarınca süresi geçenler, yargıya veya tüketici hakem heyetine intikal edenler, sermaye piyasası faaliyeti dışındakiler, iflas veya tasfiyedeki ya da faaliyeti durdurulan üye hakkındakiler, suç olarak öngörülen fiiller, daha önce karara bağlananlar, ibra veya mutabakat konusu olanlar.

Manevi tazminat istenebilir mi?

Hayır. Yönerge m.8/2 uyarınca Heyet yalnızca maddi zarar talebini inceler, manevi tazminat talebi yönünden görevsizlik kararı verir.

Heyete başvuru zamanaşımını keser mi?

Tartışmaya açıktır. TBK m.154 hakeme başvuruyu sayar; ancak Heyet kararlarına karşı yargı yolunun açık olması nedeniyle ihtiyatlı yaklaşım, işleyen süreleri ayrıca korumaktır.

Heyet başvurusu arabuluculuğun yerine geçer mi?

Hayır. Dava açılacaksa tüketici uyuşmazlığında 6502 m.73/A, ticari davada TTK m.5/A uyarınca arabuluculuk ayrıca dava şartıdır.

Tüketici hakem heyeti ile TSPB Heyeti arasında nasıl seçim yapılır?

İkisi birbirini dışlar; Yönerge m.8/1-(c) tüketici hakem heyetine intikal eden uyuşmazlıkları kapsam dışı tutar. Yatırımcının tüketici sayılıp sayılmadığı ve dosyanın niteliği birlikte değerlendirilmelidir.

Fon tasfiyesinin kendisine Heyete itiraz edilebilir mi?

Hayır. SPK’nın tedbir ve tasfiye kararlarına yönelik itirazlar idari yollara tabidir; Heyet yatırımcı ile kendisine hizmet veren kuruluş arasındaki uyuşmazlığı inceler.

İlgili Rehberler

Önce dava açılırsa Heyet yolu kapanır

Başvuru sırasını baştan planlayın. 0554 648 37 15

📞 Hemen Arayın 💬 WhatsApp

Dosyanız için değerlendirme

Heyet yolu mu, dava mı? Sıralamayı ve süreleri birlikte planlayalım. Telefon: 0554 648 37 15

İletişime Geçin

Bu içerik sermaye piyasası hukuku alanındadır.

Fon Tasfiyesi Hukuk Rehberi  ·  Tasfiye edilen fonlar listesi  ·  Tüm hukuk dalları

Post by Av. Fatma Öztürk