Arabuluculukta Anlaşma Belgesi (Fon Uyuşmazlığı) 2026: İlam Sayılır mı, İbra Etkisi Ne? İcra Edilebilirlik Şerhi, Tasfiye Ödemeleri, Ödenmezse İlamlı Takip ve İptal Yolları (HUAK m.18, TBK m.28, m.39, m.166)

Arabuluculuk sonunda imzalanan anlaşma belgesi, fon uyuşmazlığında hem bir tahsil aracı hem de bir vazgeçme belgesidir. Anlaşmanın kapsamını taraflar belirler ve belge taraflar ile arabulucu tarafından imzalanır (6325 sayılı Kanun m.18/1). Taraflar ve avukatları ile arabulucunun, ticari uyuşmazlıklarda ise avukatlar ile arabulucunun birlikte imzaladığı anlaşma belgesi, kanunlarda icra edilebilirlik şerhi alınmasının zorunlu kılındığı hâller hariç, şerh aranmaksızın ilam niteliğinde belge sayılır (m.18/4). Bu imzaları taşımayan belge için icra edilebilirlik şerhi istenebilir (m.18/2). Anlaşmaya varılan hususlar hakkında artık dava açılamaz (m.18/5). Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, anlaşma belgesini maddi hukuka ilişkin bir borçlar hukuku sözleşmesi olarak nitelendirmiş ve yanılma, aldatma veya korkutma iddiasının bir yıl içinde ileri sürülmesi gerektiğini belirtmiştir. Bu yazıda anlaşma belgesinin hangi imzalarla ilam sayıldığını, belgeye yazılması gereken fon uyuşmazlığına özgü maddeleri, tasfiye ödemelerinin anlaşmadaki yerini, genel ibra kayıtlarının ve birden çok sorumlu hâlinde ibranın etkisini, ödeme yapılmazsa izlenecek icra yolunu ve anlaşmanın hangi hâllerde iptal edilebileceğini örnek metinlerle anlatıyoruz.

Anlaşma Belgesi Nedir? Hukuki Niteliği ve Dava Açma Yasağı (6325 m.18)

Kısa cevap: Anlaşma belgesi, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların uyuşmazlık konusu üzerindeki uzlaşmasını gösteren yazılı belgedir. Kanun, belgenin kapsamını taraflara bırakır, belirli imzalarla ilam niteliği tanır ve anlaşılan hususlar hakkında dava açılmasını yasaklar. Yargıtay 9. Hukuk Dairesine göre anlaşma belgesi maddi hukuka ilişkin bir borçlar hukuku sözleşmesidir; bu nedenle genel sözleşme hükümlerine, özellikle irade sakatlığı kurallarına tabidir.

Yargıtay’ın yaklaşımı. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 13.01.2025 tarihli ve E.2024/13091, K.2025/348 sayılı kararında anlaşma belgesini maddi hukuka ilişkin bir borçlar hukuku sözleşmesi olarak nitelendirmiştir. Karara göre dava açma yasağının uygulanabilmesi için taraflar arasında gerçek bir uyuşmazlık bulunmalı ve süreç başından sonuna kadar arabulucu tarafından yürütülmüş olmalıdır; tarafların kendi aralarındaki müzakere sonucunda varılan uzlaşmanın yalnızca arabulucu önünde kâğıda dökülmesi yeterli değildir. Yanılma, aldatma veya korkutma iddiası, yanılma ve aldatmanın öğrenildiği, korkutmanın ise ortadan kalktığı tarihten itibaren bir yıl içinde ileri sürülmelidir. Karar bir iş uyuşmazlığına ilişkindir; görüşümüze göre anlaşma belgesinin niteliğine ilişkin tespitleri fon uyuşmazlıkları için de yol göstericidir.

Dava yasağının sınırı. Yasak, “üzerinde anlaşılan hususlar” ile sınırlıdır. Görüşümüze göre anlaşma belgesine girmeyen kalemler, anlaşmanın irade sakatlığı nedeniyle iptali ve anlaşmada kararlaştırılan edimin ifası için başvurulacak yollar bu yasağın dışındadır. Mahkeme huzurunda yapılan sulh ile farkı feragat, kabul ve sulh yazımızda, arabuluculuk başvurusunun yapılışı ise fon uyuşmazlığında arabuluculuk başvuru dilekçesi örneği yazımızda anlatıldı.

Hukukçular Evi Ankara Bu Süreçte Yatırımcıya Ne Yapar?

Anlaşma belgesinin bir cümlesi, yatırımcının dava hakkını, diğer sorumlulara karşı talebini ve tasfiye ödemelerinin akıbetini belirleyebilir. Hukukçular Evi Ankara bu süreçte aşağıdaki işlerde destek verir.

İlam Sayılır mı? İmzaya Göre Beş Durum

Kısa cevap: Anlaşma belgesinin ilam niteliği, belgenin kimler tarafından imzalandığına bağlıdır. Taraflar ve avukatları ile arabulucunun birlikte imzaladığı belge, ticari uyuşmazlıkta ise avukatlar ile arabulucunun imzaladığı belge şerh aranmaksızın ilamdır (6325 m.18/4). Bu düzen sağlanmamışsa belge yine geçerli bir sözleşmedir; ancak ilamlı icraya konu olabilmesi için şerh alınması gerekir (m.18/2).

Fon uyuşmazlığı ticari mi, tüketici uyuşmazlığı mı? Bu soru imza düzenini doğrudan etkiler. Şirket yatırımcının uyuşmazlığı kural olarak ticari uyuşmazlıktır; bireysel yatırımcının bankaya veya portföy yönetim şirketine karşı talebinin tüketici işlemi sayılıp sayılmayacağı ise tartışmalıdır. Bu tartışma fon yatırımcısı tüketici mi yazımızda ayrıntılı olarak anlatıldı. Görüşümüze göre uyuşmazlığın niteliği tartışmalıysa en güvenli yol, anlaşma belgesinin taraflar, avukatları ve arabulucu tarafından birlikte imzalanmasıdır. Bu imza düzeni her iki rejimde de ilam niteliği sağlar ve borçlunun ileride “belge ilam değildir” itirazını baştan önler.

Avukatla temsil ediliyorsanız, avukatınızın anlaşma belgesini imzalayabilmesi için vekâletnamede sulh ve ibra yetkisinin açıkça bulunması gerekir; HMK m.74 bu işlemleri özel yetki gerektiren işlemler arasında sayar. Aynı madde, alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına başvurmayı da özel yetki gerektiren işlemler arasında sayar; bu nedenle vekâletnamede arabuluculuk, sulh ve ibra yetkisi açıkça bulunmalıdır. Vekâletnamenin kapsamı fon davası için vekâletname yazımızda ele alındı.

Kim İmzalar? Şirket, Mirasçılar ve Vesayet Altındaki Yatırımcı

Kısa cevap: Anlaşma belgesinin bağlayıcılığı, onu imzalayan kişinin o alacak üzerinde tasarruf yetkisine bağlıdır. Fon yatırımcısı her zaman tek bir gerçek kişi değildir: şirket yatırımcı yetkilileri aracılığıyla, vefat eden yatırımcının alacağı mirasçıları aracılığıyla, vesayet altındaki kişinin alacağı ise vasisi aracılığıyla anlaşma yapar. Yetkisiz kişinin imzası, belgenin geçerliliğini ve ilam niteliğini tartışmaya açar.

Görüşümüze göre mirasçılardan yalnızca birinin imzaladığı anlaşma, diğer mirasçıları bağlamaz ve karşı taraf açısından da ödemenin kime yapılacağı konusunda belirsizlik yaratır; bu nedenle ödeme yapılacak hesap ve paylaşım anlaşmada açıkça yazılmalıdır. Şirket yatırımcıda yönetim organının yetkisi ve ileride doğabilecek sorumluluk tartışmaları için anlaşmanın yönetim kurulu veya müdürler kurulu kararına dayandırılması önerimizdir.

İcra Edilebilirlik Şerhi: Hangi Mahkeme, Neyi İnceler?

Kısa cevap: İlam niteliği taşımayan anlaşma belgesi için taraflar icra edilebilirlik şerhi isteyebilir. Arabuluculuk dava açılmadan önce yürütülmüşse talep, arabulucunun görev yaptığı yer sulh hukuk mahkemesine; dava sırasında arabulucuya gidilmişse davanın görüldüğü mahkemeye yapılır. Şerh çekişmesiz yargı işidir; inceleme kural olarak dosya üzerinden ve anlaşmanın içeriğinin arabuluculuğa ve cebri icraya elverişli olup olmadığıyla sınırlı olarak yapılır (6325 m.18/2-3).

Cebri icraya elverişlilik, belgedeki edimin açık ve belirli olmasını gerektirir. Görüşümüze göre “makul bir tutar ödenecektir”, “tasfiye sonucuna göre fark ödenecektir” veya “taraflar ileride mutabık kalacaktır” gibi belirsiz ifadeler şerh incelemesinde sorun çıkarabilir; tutar, para birimi, vade ve ödeme yeri belgede yazılı olmalıdır. Fon zararından doğan para alacağı, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği bir alacak olduğundan arabuluculuğa elverişlidir. Buna karşılık Sermaye Piyasası Kurulu işlemlerinden doğan zarar için idare mahkemesinde açılacak tam yargı davasında arabuluculuk yolu yoktur.

Anlaşma Belgesine Neler Yazılmalı? Fon Uyuşmazlığına Özgü Maddeler

Kısa cevap: Kanun, anlaşmanın kapsamını taraflara bırakır (6325 m.18/1); bu serbestlik, belgeye yazılmayan her konunun ileride tartışma konusu olabileceği anlamına gelir. Fon uyuşmazlığında standart bir uzlaşma metninden farklı olarak tasfiye ödemeleri, diğer sorumlular ve paralel ceza süreci ayrıca düzenlenmelidir. Aşağıdaki maddeler görüşümüzdür.

Metindeki seçenekler bir arada kullanılmaz; somut teklife göre biri seçilir. Beşinci maddedeki saklı tutma kaydı, görüşümüze göre Türk Borçlar Kanunu m.166’nın kanuni etkisini ortadan kaldırmaz; bu nedenle aşağıda anlatılan iç ilişki payı etkisi, teklif tutarı değerlendirilirken ayrıca hesaba katılmalıdır. Tek taraflı hazırlanan ibra ve mutabakat metinlerinin riskleri banka ibra veya uzlaşma metni imzalatmak istiyor yazımızda anlatıldı.

Tasfiye Ödemeleri ve Anlaşma: Üç Model

Kısa cevap: Fon tasfiye edilirken yatırımcının iki ayrı alacağı olabilir: fondan payı oranında alacağı tasfiye bakiyesi ve satış kuruluşuna veya kurucuya karşı tazminat alacağı. Anlaşma belgesi bu iki alacağın ilişkisini açıkça kurmazsa, tasfiye ödemeleri sürdükçe “çifte tahsil” veya “eksik tahsil” tartışması çıkabilir. Görüşümüze göre üç modelden biri açıkça seçilmelidir.

Kanun, sözleşme veya işin niteliği engel olmadıkça alacaklı, borçlunun rızasını aramaksızın alacağını üçüncü kişiye devredebilir (TBK m.183); devir sözleşmesi yazılı şekilde yapılmadıkça geçerli olmaz (TBK m.184). Görüşümüze göre devir modelinde tasfiye bakiyesinin hangi tarihten itibaren karşı tarafa ait olacağı, devirden önce yapılmış ödemelerin akıbeti ve tasfiye kuruluşuna yapılacak bildirim anlaşmada ayrıca düzenlenmelidir. Tasfiye bakiyesinden size düşecek tutarı öngörmek için tasfiye payı hesaplama aracı kullanılabilir. Tasfiye ödemelerini alırken haklarınızı korumak için gönderilecek çekince beyanı ise tasfiye ödemesi ihtirazi kayıt beyanı yazımızda yer alıyor.

İbra Kapsamı: “Başkaca Hak ve Alacağım Kalmamıştır” Ne Kadar Geniştir?

Kısa cevap: İbra, alacaklının borçluyu borcundan kurtardığı bir sözleşmedir ve şekle bağlı değildir (TBK m.132). Anlaşma belgesindeki genel ibra cümleleri, belgede sayılmayan talepleri de kapsadığı yönünde yorumlanmaya elverişlidir. Dava yasağı “üzerinde anlaşılan hususlar” ile sınırlı olsa da (6325 m.18/5), görüşümüze göre genel bir cümle, hangi hususlarda anlaşıldığı tartışmasını yatırımcı aleyhine açar.

TSPB Hakem Heyeti bakımından. Heyet Yönergesinin 8. maddesinin birinci fıkrasının (h) bendi, başvuru sahibi ile Birlik üyesi arasında yazılı mutabakat sağlanmış konuların ve yazılı olarak ibra edilen işlemlerin Heyete iletilmeksizin reddedileceğini düzenler. Anlaşma belgesinin kapsamı bu nedenle TSPB yolunu da belirler; ayrıntılar TSPB Müşteri Uyuşmazlıkları Hakem Heyeti yazımızda yer alıyor.

Birden çok sorumlu varsa: bankayla anlaşmanın kurucuya karşı talebe etkisi

Fon zararında çoğu zaman satış kuruluşu, kurucu portföy yönetim şirketi ve bazı hâllerde yöneticiler aynı zarardan birlikte sorumlu tutulur; birden çok kişinin aynı zarardan sorumlu olduğu hâllerde müteselsil sorumluluk hükümleri uygulanır (TBK m.61). TBK m.166/1’e göre borçlulardan birinin ifası, ifa ettiği oranda diğerlerini de borçtan kurtarır; m.166/3’e göre alacaklının borçlulardan biriyle yaptığı ibra ise diğerlerini, ibra edilen borçlunun iç ilişkideki borca katılma payı oranında borçtan kurtarır.

Tablo, iç ilişki paylarının bilindiği varsayımına dayanır; uyuşmazlık hâlinde bu paylar, kusurun ağırlığı ve durumun özellikleri gözetilerek hâkim tarafından belirlenir (TBK m.62). Görüşümüze göre bankanın iç ilişkideki payından düşük bir tutar karşılığında bankayı tamamen ibra etmek, kurucuya karşı talebin, bankanın payının ödenmeyen kısmı kadar kaybedilmesi sonucunu doğurabilir; bu risk, teklif değerlendirilirken hesaba katılmalıdır. Müteselsil sorumluluğun ve rücunun temeli banka personeli fon sattı: kişisel sorumluluk ve rücu ile fon zararında sorumluluk temeli yazılarımızda anlatıldı.

Anlaşmaya Uyulmazsa: İlamlı Takip, Şerh ve Dava

Kısa cevap: İlam niteliğindeki anlaşma belgesi ilamlı takiple icra edilir: icra dairesi borçluya icra emri gönderir ve borcun yedi gün içinde ödenmesini ister (İİK m.32). Borçlu, belgenin tarihinden sonra gerçekleşen ödeme (itfa), erteleme (imhal) veya zamanaşımını ileri sürerek icra emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra mahkemesinden icranın geri bırakılmasını isteyebilir; itfa ve imhalin resmî veya noterce onaylı belgeyle ispatı gerekir (İİK m.33). İlam niteliği yoksa önce icra edilebilirlik şerhi alınabilir.

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Hukuk Genel Kurulu, 26.05.2017 tarihli ve E.2017/2, K.2017/3 sayılı kararıyla ilama dayalı bir alacağın ilamsız takip konusu yapılamayacağına karar vermiştir. Görüşümüze göre bu kararın mantığı ilam niteliğindeki anlaşma belgeleri için de geçerlidir; bu nedenle ilam niteliği taşıyan belgeyle ilamsız takip başlatılmamalıdır. İlamlı takibin aşamaları ilamlı icra takibi yazımızda anlatıldı.

Anlaşmadan dönülebilir mi? Borçlu anlaşma tutarını ödemezse alacaklı, anlaşmayı icra etmek yerine eski taleplerine dönmek isteyebilir. Kanunda arabuluculuk anlaşmasına özgü bir dönme düzenlemesi yoktur ve bu konu tartışmalıdır. Görüşümüze göre anlaşma belgesine, ödemenin belirli bir tarihe kadar yapılmaması hâlinde anlaşmanın kendiliğinden hükümsüz kalacağına ve tarafların anlaşma öncesi haklarını kullanabileceğine ilişkin bir kayıt konulması bu tartışmayı önler. Anlaşma ödeme karşılığında yapılmışsa, ibranın ödemenin tamamen yapılmasına bağlanması da aynı amaca hizmet eder.

Anlaşma Belgesinin İptali: Yanılma, Aldatma, Korkutma ve Aşırı Yararlanma

Kısa cevap: Anlaşma belgesi bir borçlar hukuku sözleşmesi olduğundan irade sakatlığı hükümlerine tabidir. Yanılma veya aldatma sonucu ya da korkutma etkisiyle sözleşme yapan taraf, yanılma veya aldatmayı öğrendiği ya da korkutmanın etkisinin ortadan kalktığı andan başlayarak bir yıl içinde sözleşmeyle bağlı olmadığını karşı tarafa bildirebilir (TBK m.39). Aşırı yararlanmada süre, öğrenmeden veya zor durumun ortadan kalkmasından itibaren bir yıl ve her hâlde sözleşmenin kurulmasından itibaren beş yıldır (TBK m.28).

Bildirim, sürenin korunması için ispatlanabilir bir yolla, örneğin noter aracılığıyla gönderilmelidir. Görüşümüze göre bildirimin ardından anlaşmanın geçersizliği ve asıl alacak için başvurulacak yargı yolu, uyuşmazlığın niteliğine göre belirlenir; dava açılmadan önce yeniden arabuluculuk şartının aranıp aranmayacağı tartışmalı olduğundan ihtiyatlı yol, önce arabulucuya başvurmaktır. Görüşümüze göre tüketici uyuşmazlığında, bireysel olarak müzakere edilmeyen ve tüketici aleyhine dengesizlik yaratan hazır kayıtlar ayrıca haksız şart denetimine de konu olabilir (6502 m.5).

Ceza Soruşturması, SPK Başvurusu ve TSPB: Anlaşmanın Etkisi

Kısa cevap: Arabuluculukta yapılan anlaşma özel hukuk uyuşmazlığını çözer; kamu davasını ve idari denetimi kendiliğinden sona erdirmez. Sermaye piyasası suçlarında soruşturma Kurulun yazılı başvurusuna bağlıdır (SPKn m.115/1); bu başvuru yatırımcının iradesine bağlı değildir. Buna karşılık yatırımcının anlaşmada vereceği beyanlar, kendi katılma ve başvuru haklarını etkileyebilir.

Arabuluculuk sürecindeki beyanlar ve teklifler, uyuşmazlıkla ilgili sonradan açılan hukuk davasında kural olarak delil olarak ileri sürülemez (6325 m.5). Bu kural tarafların açık konuşmasını sağlar; ancak hukuk davasında ileri sürülebilen deliller, yalnızca arabuluculukta sunuldukları için kabul edilemez hâle gelmez (6325 m.5/5). Başvurulacak merciin seçimi fon mağduru yol seçici yazımızda, arabuluculuk ve dava sürelerinin hesabı fon uyuşmazlığı süre hesaplama aracı yazımızda anlatıldı.

Ceza dosyasında ödeme: Şüpheliden etkin pişmanlık kapsamında gelen ödemenin tazminat alacağına ve diğer sorumlulara etkisi, rıza beyanının ibra sayılmaması için dikkat edilecekler etkin pişmanlık ve mağdura ödeme yazımızda yer alıyor.

Teklifi Değerlendirmek: Anlaşma mı, Dava mı?

Kısa cevap: Bir uzlaşma teklifinin makul olup olmadığı yalnızca tutara bakılarak anlaşılamaz. Tahsilin zamanı, dava sürecinin belirsizliği, faiz, masraflar, diğer sorumlulara karşı talebe etkisi ve tasfiye ödemelerinin akıbeti birlikte değerlendirilmelidir. Aşağıdaki karşılaştırma görüşümüzdür.

Dava yolunun süresi ve masrafı fon davası ne kadar sürer, masrafı ne kadar yazımızda ayrıntılı olarak anlatıldı. Görüşümüze göre teklif; asgari zarar hesabıyla, beklenen tasfiye ödemeleriyle ve diğer sorumlulara karşı talebin değeriyle birlikte karşılaştırılmalı, karar ondan sonra verilmelidir.

Uygulamadan Senaryolar

Sık Yapılan Hatalar

Anlaşma hâlinde doğacak arabuluculuk ücretini ve kimin ödeyeceğini 2026 tarifesine göre hesaplamak için arabuluculuk ücreti hesaplama aracı (2026) kullanılabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Arabuluculuk anlaşma belgesi ilam niteliğinde midir?

Taraflar ve avukatları ile arabulucunun, ticari uyuşmazlıklarda avukatlar ile arabulucunun birlikte imzaladığı belge, kanunlarda şerhin zorunlu kılındığı hâller hariç, icra edilebilirlik şerhi aranmaksızın ilam niteliğindedir (6325 m.18/4).

Avukatsız imzaladığım anlaşma belgesi geçersiz mi?

Hayır; belge geçerli bir sözleşmedir. Ancak ilam niteliği taşımaz; ilamlı icraya konu olabilmesi için icra edilebilirlik şerhi alınması gerekir (6325 m.18/2).

Yalnızca avukatların ve arabulucunun imzası yeterli mi?

Ticari uyuşmazlıklarda evet. Ticari olmayan uyuşmazlıkta asillerin imzasını taşımayan belge ilam niteliğinde sayılmamıştır (iş uyuşmazlığına ilişkin Yargıtay 9. HD, 10.10.2022, E.2022/12111, K.2022/11575).

İcra edilebilirlik şerhi nereden alınır?

Dava öncesi arabuluculukta arabulucunun görev yaptığı yer sulh hukuk mahkemesinden, dava sırasında arabulucuya gidilmişse davanın görüldüğü mahkemeden (6325 m.18/2).

Mahkeme şerh verirken neyi inceler?

İnceleme çekişmesiz yargı usulüyle, kural olarak dosya üzerinden yapılır ve anlaşmanın içeriğinin arabuluculuğa ve cebri icraya elverişli olup olmadığıyla sınırlıdır (6325 m.18/3).

Anlaştıktan sonra aynı konuda dava açabilir miyim?

Anlaşılan hususlar hakkında hayır (6325 m.18/5). Belgeye girmeyen kalemler ve anlaşmanın iptal sebepleri saklıdır.

Anlaşma belgesinin hukuki niteliği nedir?

Yargıtay 9. Hukuk Dairesine göre maddi hukuka ilişkin bir borçlar hukuku sözleşmesidir (Yargıtay 9. HD, 13.01.2025, E.2024/13091, K.2025/348). Bu nedenle genel sözleşme hükümlerine tabidir.

“Başkaca hak ve alacağım kalmamıştır” cümlesi ne anlama gelir?

Görüşümüze göre bu tür genel bir cümle, belgede sayılmayan taleplerin de kapsandığı iddiasına dayanak olabilir. İbranın yalnızca belgede sayılan taleplerle sınırlı olduğu açıkça yazılmalıdır.

Bankayla anlaşırsam kurucuya karşı talebim ne olur?

Müteselsil borçlulardan biriyle yapılan ibra, diğerlerini ibra edilenin iç ilişkideki payı oranında borçtan kurtarır (TBK m.166). Bu nedenle bankanın payından düşük bir tutarla bankayı tamamen ibra etmek, kurucuya karşı talebi de azaltabilir.

Anlaşma belgesine “diğer sorumlulara karşı haklarım saklıdır” yazmak yeterli mi?

Görüşümüze göre bu kayıt faydalıdır ama TBK m.166’nın kanuni etkisini ortadan kaldırmaz; teklif tutarı bu etki hesaba katılarak değerlendirilmelidir.

Tasfiye ödemeleri anlaşmadan etkilenir mi?

Anlaşmada düzenlenmezse tartışma çıkabilir. Görüşümüze göre tasfiye ödemelerinin yatırımcıda kalacağı, mahsup edileceği veya tasfiye alacağının devredileceği açıkça yazılmalıdır.

Tasfiye alacağımı bankaya devredebilir miyim?

Kanun, sözleşme veya işin niteliği engel olmadıkça alacağın devri mümkündür; devir sözleşmesi yazılı şekilde yapılmadıkça geçerli olmaz (TBK m.183-184). Tasfiye usul ve esaslarının devre etkisi ayrıca kontrol edilmelidir.

Anlaşma tutarı ödenmezse ne yaparım?

Belge ilam niteliğindeyse ilamlı takip başlatılır; icra emriyle borcun yedi gün içinde ödenmesi istenir (İİK m.32). İlam niteliği yoksa önce icra edilebilirlik şerhi alınabilir.

Borçlu icra emrine nasıl itiraz edebilir?

Belgenin tarihinden sonra gerçekleşen ödeme (itfa), erteleme (imhal) veya zamanaşımını ileri sürerek icra emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra mahkemesinden icranın geri bırakılmasını isteyebilir; itfa ve imhalin resmî veya noterce onaylı belgeyle ispatı gerekir (İİK m.33).

İlam niteliğindeki anlaşma belgesiyle ilamsız takip yapılabilir mi?

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Hukuk Genel Kurulu, ilama dayalı alacağın ilamsız takip konusu yapılamayacağına karar vermiştir (26.05.2017, E.2017/2, K.2017/3). Görüşümüze göre bu mantık ilam niteliğindeki belgeler için de geçerlidir.

İlam niteliği olmayan anlaşma belgesiyle takip yapılabilir mi?

Evet. İlam niteliği taşımayan anlaşma belgesiyle ilamsız takip yapılabileceği kabul edilmiştir (Yargıtay 9. HD, E.2022/12111, K.2022/11575).

Borçlu ödemezse anlaşmadan dönüp eski talebimi isteyebilir miyim?

Arabuluculuk anlaşmasına özgü bir dönme düzenlemesi yoktur ve konu tartışmalıdır. Görüşümüze göre anlaşmaya, ödeme yapılmazsa anlaşmanın hükümsüz kalacağına ve ibranın ödemenin tamamen yapılmasına bağlı olduğuna ilişkin kayıt konulmalıdır.

Anlaşma belgesi iptal edilebilir mi?

Evet. Borçlar hukuku sözleşmesi olduğundan yanılma, aldatma ve korkutma (TBK m.30-39) ile aşırı yararlanma (TBK m.28) hükümlerine tabidir.

İptal için süre nedir?

Yanılma veya aldatmayı öğrenmeden ya da korkutmanın etkisinin ortadan kalkmasından itibaren bir yıl (TBK m.39); aşırı yararlanmada bir yıl ve her hâlde sözleşmenin kurulmasından itibaren beş yıl (TBK m.28).

Arabuluculukta söylediklerim davada aleyhime kullanılabilir mi?

Arabuluculuk sürecindeki görüş ve teklifler, uyuşmazlıkla ilgili sonradan açılan hukuk davasında kural olarak delil olarak ileri sürülemez (6325 m.5).

Anlaşma ceza soruşturmasını sona erdirir mi?

Hayır. Sermaye piyasası suçlarında soruşturma Kurulun yazılı başvurusuna bağlıdır (SPKn m.115/1); şikâyete bağlı olmayan suçlarda kamu davası anlaşmayla düşmez.

Anlaşmadan sonra TSPB Hakem Heyetine başvurabilir miyim?

Yazılı mutabakat sağlanmış konular ve yazılı olarak ibra edilen işlemler Heyete iletilmeksizin reddedilir (Yönerge m.8/1-h). Anlaşılmayan talepler için yol açık kalabilir.

Arabuluculuk ücretini kim öder?

Anlaşma hâlinde, aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit ödenir (6325 m.18/A-12; ihtiyari arabuluculukta m.7/2). Tüketici uyuşmazlıklarında tüketicinin payına ilişkin özel kural için 6502 m.73/A’ya bakılmalıdır.

Avukatım anlaşma belgesini benim adıma imzalayabilir mi?

Evet; ancak vekâletnamede alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına başvurma, sulh ve ibra yetkisinin açıkça bulunması gerekir (HMK m.74). Ticari olmayan uyuşmazlıkta belgenin ilam niteliği için asillerin de imzası gerekir.

SPK’ya karşı tam yargı davasında arabuluculuk gerekir mi?

Hayır. Sermaye Piyasası Kurulu işlemlerinden doğan zarar için idare mahkemesinde açılacak tam yargı davasında arabuluculuk yolu yoktur; dava süresi işlemeye devam eder.

İlgili Rehberler

• Fon uyuşmazlığında arabuluculuk başvuru dilekçesi örneği
• Fon davası ne kadar sürer, masrafı ne kadar?
• Banka ibra veya uzlaşma metni imzalatmak istiyor
• Tasfiye ödemesi ihtirazi kayıt beyanı örneği
• Fon yatırımcısı tüketici mi?
• Tüketici mahkemesinde fon zararı dava dilekçesi
• Fon zararı tazminat davası dilekçesi örneği
• Fon davası hangi mahkemede açılır?
• Bana uygun olmayan fon satıldı
• Fon zararı alacağı için ihtiyati haciz
• Fon Krizi Gündemi
• Fon Tasfiyesi Hukuk Rehberi