KTLEV payı Eylül 2026’da art arda günlerde tabana indiğinde birçok yatırımcı satış emri verdiği hâlde satış yapamadı. Hukuken ilk soru, emrin neden gerçekleşmediğidir. Borsa İstanbul’da emirler fiyat ve zaman önceliğine göre eşleşir; bir pay taban fiyatta kilitlendiğinde o fiyattan alıcı bulunmadıkça satış emirleri sırada bekler ve gün sonunda gerçekleşmeyen günlük emirler düşer. Bu durumda emrin gerçekleşmemesi aracı kurumun kusuru değildir. Aracı kurum ise emri hiç iletmediyse, geç ilettiyse, platformu çöktüyse, emri talimat dışı değiştirdiyse veya kredili hesapta usule aykırı resen satış yaptıysa sözleşmeye aykırılıktan sorumludur (TBK m.112; III-37.1 m.30 ve m.35). Bu ayrımı yapabilmek için ilk iş, aracı kurumdan emir ve iletim kayıtlarınızı yazılı olarak istemektir. Manipülasyondan doğan zararın asıl muhatabı ise suç duyurusu yapılan kişilerdir.
KTLEV’de satış emriniz gerçekleşmedi mi?
Hukukçular Evi Ankara — emir kayıtlarınızı birlikte inceleyip aracı kurumun sorumluluğunu değerlendirelim.
⚡ Net Cevap: Taban fiyatta alıcı yoksa satış emrinin gerçekleşmemesi borsa işleyişinin sonucudur; aracı kurum işlemin gerçekleşmesini garanti etmez. Aracı kurumun sorumluluğu, emri en iyi şekilde gerçekleştirme ve elektronik emirleri alınış zamanına göre sıralayıp borsaya iletme yükümlülüklerini ihlal ettiğinde doğar (III-37.1 m.30, m.35/2). Kurum; reddedilen, iptal edilen ve değiştirilen emirler dâhil bütün emirlerin zaman damgalı kaydını tutmak zorundadır (m.35/2-b, d; III-45.1 m.8). Kusur varsa kurum, kusursuzluğunu ispat edemedikçe zarardan sorumludur (TBK m.112). Uyuşmazlıkta önce yazılı kayıt talebi, ardından Borsa İstanbul uyuşmazlık başvurusu, TSPB hakem heyeti veya dava yolu izlenir; sözleşmeye aykırılıktan doğan tazminatta zamanaşımı on yıldır (TBK m.146).
KTLEV’de Ne Oldu? Taban Serisi ve Resmî Kararlar
Satış emri uyuşmazlığını değerlendirmek için önce payın fiyat hareketini ve aynı günlerde alınan resmî kararları birlikte görmek gerekir. Aşağıdaki tablo, basına yansıyan fiyat verileriyle SPK ve Takasbank açıklamalarını bir araya getirir.
| Tarih | Gelişme | Kaynak |
|---|---|---|
| 28.08.2026 | Pay 69 TL ile son bir yılın en yüksek seviyesini gördü | Piyasa verisi (basın) |
| 11, 14, 15 ve 16.09.2026 | Pay dört işlem günü art arda günlük yaklaşık yüzde 10 düşüşle taban seviyesinde işlem gördü; 16 Eylül’de 27,46 TL’ye geriledi | Piyasa verisi (basın) |
| 16.09.2026 | SPK 2026/59 sayılı Bülten: KTLEV, GUNDG ve DSTKF pay piyasalarındaki işlemler nedeniyle 38 kişi hakkında SPKn m.107/1 kapsamında suç duyurusu ve işlem yasakları | SPK Bülteni |
| 17.09.2026 | SPK, kredili işlemlerde özkaynak koruma oranının en geç 02.10.2026 seans sonuna kadar yüzde 35 yerine yüzde 20 olarak uygulanabilmesine karar verdi | SPK kararı |
| 21.09.2026 | İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı KTLEV soruşturmasında gözaltı ve malvarlığı dondurma işlemleri | Başsavcılık açıklaması |
| 24.09.2026 ve 28.09.2026 | Takasbank, KTLEV’in de aralarında bulunduğu paylarda takas yükümlülüğünün yerine getirilmemesinden doğan temerrüt açığını kapatmak için temerrüt alışı yapacağını duyurdu | Takasbank duyuruları (basın) |
SPK’nın bülten kararlarının ne anlama geldiği 2026/59 bülten analizimizde, KTLEV pay piyasasında ilk geçici işlem yasağının 01.12.2023 tarihli kararla verildiğini de içeren zaman çizelgesi ise SPK fon krizini önceden biliyor muydu yazımızda yer almaktadır.
Taban Serisinde Emir Neden Gerçekleşmez? Fiyat ve Zaman Önceliği
Borsa İstanbul pay piyasasında sürekli işlem yönteminde emirler önce fiyat, aynı fiyattaki emirler arasında ise zaman önceliğine göre eşleşir. Bir payın bir seans içinde işlem görebileceği en düşük fiyat, baz fiyata uygulanan fiyat değişme sınırlarıyla belirlenir; uygulamada bu fiyata “taban” denir. Satış baskısının çok güçlü olduğu günlerde pay açılıştan itibaren taban fiyata iner ve o fiyatta satmak isteyenlerin toplam miktarı, almak isteyenlerin miktarını kat kat aşar.
1- Fiyat önceliği bakımından: Taban fiyatın altında satış emri verilemez; dolayısıyla “daha ucuza satarak öne geçmek” mümkün değildir. Bütün satıcılar aynı fiyatta toplanır.
2- Zaman önceliği bakımından: Aynı fiyattaki satış emirleri borsaya ulaştıkları sıraya göre dizilir. Taban fiyattan gelen her alış emri, sıranın en önündeki satış emriyle eşleşir. Sizin emriniz, önünüzdeki bütün satış emirleri karşılanmadan gerçekleşmez.
3- Emrin geçerlilik süresi bakımından: Pay piyasasında emirler günlük, kalanı iptal et, iptale kadar geçerli veya tarihli gibi farklı geçerlilik türleriyle verilebilir. Günlük emirler, işleme dönüşmezse seans sonunda borsa tarafından iptal edilir. Taban serisinde her gün yeniden verilen günlük satış emri, o günün sırasına yeniden girer.
| Durum | Miktar | Sonuç |
|---|---|---|
| Taban fiyattan bekleyen toplam satış emri | 5.000.000 lot | Kuyruk oluşur |
| Gün boyunca taban fiyattan gelen alış emri | 300.000 lot | Yalnızca kuyruğun ilk 300.000 lotu eşleşir |
| Sizin emrinizden önce sırada bekleyen satış | 1.200.000 lot | Emriniz o gün gerçekleşmez |
| Gün sonu | Günlük emir | Gerçekleşmeyen emir iptal edilir; ertesi gün yeniden verilmesi gerekir |
Bu tablo, taban serisinde satış yapamamanın çoğu zaman bir hukuka aykırılık değil, piyasadaki alıcı eksikliğinin sonucu olduğunu gösterir. Aynı gün başka yatırımcıların satabilmiş olması, sizin emrinizin geç ya da hatalı iletildiğini tek başına ispat etmez; çünkü onların emri kuyrukta sizden önce olabilir. Belirleyici olan, sizin emrinizin aracı kurum sistemine giriş saati ile borsaya iletildiği saat arasındaki farktır. Fiyat değişme sınırları ve devre kesici hakkında ayrıntı hatalı emir yazımızda, olağan dışı fiyat hareketlerinde uygulanan tedbirler ise Volatilite Bazlı Tedbir Sistemi rehberimizde anlatılmıştır.
Aracı Kurum Ne Zaman Sorumludur?
Aracı kurum, müşteri emrini piyasaya iletmekle ve bunu mevzuatın öngördüğü özenle yapmakla yükümlüdür; ancak karşı tarafta alıcı bulunmasını sağlamakla yükümlü değildir. Sorumluluk, kurumun kendi yükümlülüklerinden birini ihlal etmesiyle doğar.
1- III-37.1 m.30 bakımından, en iyi gerçekleştirme: Yatırım kuruluşları müşteri emirlerini; fiyat, maliyet, hız ve benzeri unsurları dikkate alarak müşteri için mümkün olan en iyi sonucu verecek şekilde gerçekleştirmekle yükümlüdür. Emrin gecikmeli iletilmesi, taban serisinde doğrudan kuyruktaki yerin kaybedilmesi anlamına geldiğinden bu yükümlülükle yakından ilişkilidir.
2- III-37.1 m.35/2 bakımından, elektronik emir altyapısı: Elektronik ortamda emir kabul eden kuruluş; bu emirlere diğer emirlerle aynı öncelik kurallarını uygulamak (bent a), reddedilen, iptal edilen ve değiştirilen emirler dâhil bütün emirlerin zaman ve içerik bilgilerini kaydetmek (bent b), bilgi işlem altyapısının emirleri alınış zamanına göre sıralamasını ve anlık kayıt tutmasını sağlamak (bent d), kapasite kontrollerini yapmak ve yedekleme sistemi kurmak (bent e) zorundadır. Yoğun satış günlerinde uygulamaya girilememesi, emir ekranının donması veya emrin sisteme alınıp saatlerce borsaya iletilmemesi bu yükümlülükler bakımından değerlendirilir.
3- III-39.1 m.24/1 bakımından, özen ve sadakat: Yatırım kuruluşları faaliyetlerini müşterilerin menfaatine uygun biçimde, basiretli bir tacir gibi ve mesleki özen içinde yürütmekle yükümlüdür. Müşteri temsilcisinin telefonla verilen satış talimatını işleme koymaması veya yanlış fiyat tipiyle girmesi bu kapsamdadır.
4- TBK m.112 ve m.116 bakımından, kusur karinesi ve yardımcı kişi: Borç hiç veya gereği gibi ifa edilmezse borçlu, kendisine hiçbir kusur yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe alacaklının zararını gidermekle yükümlüdür. Kurum, çalışanlarının işi yürütürken verdiği zarardan da sorumludur; izne bağlı bir uzmanlık hizmetinde bu sorumluluğu önceden kaldıran sözleşme kayıtları geçersizdir.
| Durum | Aracı kurum sorumlu mu? | Belirleyici delil |
|---|---|---|
| Emir zamanında iletildi, taban fiyatta sıra gelmedi | Hayır; alıcı eksikliği | Emrin borsaya iletim saati ve o günkü eşleşme miktarı |
| Emir sisteme alındı, borsaya geç iletildi | Evet, gecikme kusura dayanıyorsa | Kurum sistemine giriş ve borsaya iletim zaman damgaları |
| Uygulama veya internet şubesi yoğunlukta çöktü | Evet, kapasite ve yedekleme yükümlülüğü ihlal edildiyse | Erişim hatası ekran görüntüleri, kurumun arıza kayıtları |
| Telefonla verilen satış talimatı işleme konmadı | Evet, talimatın varlığı ispat edilirse | Ses kaydı ve emir alınış numarası |
| Emir müşteri talimatı dışında iptal edildi veya değiştirildi | Evet | İptal ve değişiklik kayıtları (III-37.1 m.35/2-b) |
| Kredili hesapta usule aykırı resen satış | Evet | Tamamlama çağrısı bildirimi ve satış kayıtları |
| Müşteri emri geç verdi veya fiyatı taban üstünde bıraktı | Hayır | Müşterinin kendi emir geçmişi |
Aracı kurumun genel sorumluluk rejimi aracı kurum sorumluluğu rehberimizde, emir kayıtlarının en iyi gerçekleştirme yükümlülüğüyle ilişkisi ise emir kayıtları rehberimizde anlatılmıştır.
Emriniz borsaya geç mi iletildi?
Kayıt talebinizi ve zarar hesabınızı birlikte hazırlayalım: 0554 648 37 15.
Emrinizin Ne Olduğunu Nasıl Öğrenirsiniz?
Satış emri uyuşmazlığında her şey kayıtlarla ispat edilir. Emir sizin telefonunuzda verilir ama kayıtların büyük kısmı aracı kurumun sistemindedir.
1- III-45.1 m.8 bakımından, ses ve elektronik kayıt: Telefonla alınan müşteri emirlerinin ses kayıtlarının, elektronik ortamda alınan emirlerin ise IP numarası ve elektronik log kayıtlarının tutulması zorunludur. Sözlü alım satım emirlerine dayanılarak yapılan işlemlerde sözlü emrin varlığını ispat yükü yatırım kuruluşuna aittir.
2- III-45.1 m.9/4 bakımından, emir alınış numarası: Müşterinin talebi hâlinde emrin alınması sırasında müşteriye emir alınış numarası verilmesi zorunludur. Taban serisi gibi kritik günlerde telefonla satış talimatı verirken bu numarayı isteyin ve not alın.
3- HMK m.190 ve m.219-220 bakımından, ispat ve belge ibrazı: Kural olarak iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran taraf ispat yükü altındadır; emir verdiği hâlde işlemin yapılmadığını ileri süren müşteri emrini ispat etmelidir. Ancak kayıtlar kurumun elindedir; yargılamada karşı tarafın elindeki belgelerin ibrazı istenebilir ve kayıt tutma yükümlülüğü olan kurumun bu kayıtları sunamaması kendi aleyhine değerlendirilebilir.
| Kayıt | Neyi gösterir? | Dayanak |
|---|---|---|
| Emir listesi ve emir formları | Emrin fiyatı, miktarı, türü ve geçerlilik süresi | III-45.1 |
| Kurum sistemine giriş zaman damgası | Emri hangi saniyede verdiğiniz | III-37.1 m.35/2-d |
| Borsaya iletim zaman damgası | Emrin kuyruğa hangi saniyede girdiği | III-37.1 m.35/2-b, d |
| Reddedilen, iptal edilen, değiştirilen emir kayıtları | Emrin sizin talimatınız dışında düşürülüp düşürülmediği | III-37.1 m.35/2-b |
| IP ve log kayıtları | Uygulama veya internet şubesi üzerinden erişim ve hata anları | III-45.1 m.8 |
| Ses kayıtları | Telefonla verilen satış talimatının içeriği ve saati | III-45.1 m.8 |
| Sistem arıza ve kesinti kayıtları | Kurum platformunun yoğunlukta çalışıp çalışmadığı | III-37.1 m.35/2-e |
Kayıtları mümkün olan en kısa sürede isteyin; Tebliğ saklama süreleri öngörür ve uyuşmazlık konusu kayıtların ihtilaf sonuna kadar saklanması için kuruma yazılı bildirimde bulunmak önemlidir. Kayıt talebinin nasıl yapılacağı emir ve ses kayıtları talebi rehberimizde, emrin verildiği, iletildiği ve kaydedildiği saatlerin ayrı ayrı nasıl değerlendirileceği ise emir saati yazımızda ayrıntılı olarak anlatılmıştır.
Kusuru İspat İçin Zaman Çizelgesi Kurmak
Satış emri uyuşmazlıklarında dosyanın omurgası, saniye düzeyinde kurulan bir zaman çizelgesidir. Aşağıdaki beş an ayrı ayrı belgelenmeli ve her birinin kaynağı gösterilmelidir. Kurumun kusuru, çoğu zaman ikinci ve üçüncü an arasındaki açıklanamayan farkta ortaya çıkar.
| An | Ne olur? | Kaynağı |
|---|---|---|
| 1. Emrin verilmesi | Uygulamada onay tuşuna basılır veya telefonla talimat verilir | Müşterinin ekran görüntüsü, arama kaydı, emir alınış numarası |
| 2. Kurum sistemine giriş | Emir aracı kurumun emir iletim sistemine kaydedilir | Kurumun zaman damgalı emir kaydı (III-37.1 m.35/2-d) |
| 3. Borsaya iletim | Emir borsanın emir defterine ulaşır ve zaman önceliği bu anda doğar | Kurumun iletim kaydı; gerektiğinde borsa verisi |
| 4. Gün içi eşleşmeler | Taban fiyattan gelen alış emirleri kuyruğun başından itibaren eşleşir | O günün işlem ve emir defteri verisi |
| 5. Gün sonu | Gerçekleşmeyen günlük emirler iptal edilir | Kurumun emir durumu kaydı |
İkinci an ile üçüncü an arasında olağan dışı bir gecikme varsa ve emriniz zamanında iletilseydi o günün eşleşen miktarı içinde kalacaksa, kurumun kusuru ile zarar arasındaki bağ kurulmuş olur. Gecikme yoksa veya emir zamanında iletildiği hâlde sıra gelmediyse, zararın kaynağı piyasadaki alıcı eksikliğidir.
Aracı Kurumun Sık Verdiği Cevaplar ve Değerlendirmesi
1- “Piyasada alıcı yoktu” cevabı bakımından: Bu cevap, emrin zamanında iletildiği gösterildiği ölçüde doğrudur. Kurumdan emrin borsaya iletim saatini isteyin; iletim saati belgelenmeden bu cevap uyuşmazlığı sona erdirmez.
2- “Yoğunluk nedeniyle sistemde gecikme oldu, bu mücbir sebeptir” cevabı bakımından: Elektronik emir kabul eden kurum, kapasite kontrollerini periyodik olarak yapmak ve yedekleme sistemi kurmakla yükümlüdür (III-37.1 m.35/2-e). Satış baskısının yoğun olduğu günlerde işlem hacminin artması öngörülebilir bir durumdur; öngörülebilir yoğunluk kendiliğinden mücbir sebep sayılmaz.
3- “Çerçeve sözleşmede sistem hatalarından sorumlu olmadığımız yazıyor” cevabı bakımından: Borçlunun ağır kusurundan sorumlu olmayacağına ilişkin önceden yapılan anlaşmalar kesin olarak hükümsüzdür; hizmet ancak kanun veya yetkili makamlarca verilen izinle yürütülebiliyorsa, hafif kusurdan sorumsuzluk anlaşmaları da kesin olarak hükümsüzdür. Aynı kural yardımcı kişilerin fiillerinden sorumluluk için de geçerlidir (TBK m.115, m.116). Sözleşmedeki genel sorumsuzluk kayıtları ayrıca haksız şart denetimine tabi olabilir.
4- “Emrinizin fiyatı piyasa fiyatının üzerindeydi” cevabı bakımından: Satış emrinin limit fiyatı taban fiyatın üzerinde kaldıysa ve fiyat hiç o seviyeye çıkmadıysa emrin gerçekleşmemesi müşterinin kendi fiyat tercihinden kaynaklanır. Emir formundaki fiyatı ve fiyat tipini kontrol edin.
Zarar Nasıl Hesaplanır?
Aracı kurumun kusuru ispat edilse bile, zarar kendiliğinden “payın en yüksek fiyatı ile bugünkü fiyatı arasındaki fark” değildir. Tazminat, kusurlu davranış olmasaydı emrin gerçekleşeceği fiyat ile müşterinin payı sonradan satabildiği veya hâlen elinde tuttuğu değer arasındaki farka dayanır ve iki soruya cevap gerektirir.
1- Emir zamanında iletilseydi gerçekleşir miydi? Taban fiyatta kuyruk varsa, emrin zamanında iletilmesi hâlinde o günün eşleşen miktarı içine girip girmeyeceği hesaplanmalıdır. Bunun için o güne ait emir defteri ve işlem verileri gerekir; yargılamada bu veriler bilirkişi incelemesiyle ve gerektiğinde Borsa İstanbul’a yazılan müzekkereyle elde edilir.
2- Gerçekleşseydi hangi fiyattan olurdu? Emir taban fiyatta bekliyorsa gerçekleşme fiyatı o günün taban fiyatıdır. Müşterinin zararı, bu fiyat ile payı gerçekte satabildiği tarihteki fiyat arasındaki farktır; masraflar ve vergiler de hesaba katılır.
| Kalem | Değer | Açıklama |
|---|---|---|
| Emrin gerçekleşmesi gereken fiyat | 30,50 TL | Kusur olmasaydı eşleşeceği günün taban fiyatı |
| Payın sonradan satılabildiği fiyat | 22,00 TL | Gerçek satış tarihi ve fiyatı |
| Fark | 8,50 TL | Pay başına |
| Satış emri miktarı | 10.000 adet | Emir formundaki miktar |
| Brüt zarar | 85.000 TL | Masraflar ve vergiler ayrıca değerlendirilir |
Tablodaki rakamlar yalnızca yöntemi göstermek için seçilmiştir. Emriniz kusur olmasaydı da kuyrukta sıra gelmeyecek bir konumdaysa, aracı kurumun kusuru ile zarar arasında illiyet bağı kurulamaz ve tazminat talebi bu nedenle reddedilebilir.
Kredili Hesaplar: Teminat Tamamlama ve Resen Satış
Taban serisinde en ağır sonuçlar kredili hesaplarda doğar. Payın değeri düştükçe özkaynak oranı eriyebilir; aracı kurum tamamlama çağrısında bulunur, tamamlanmazsa payları resen satar. Taban fiyatta alıcı olmadığı için resen satış da gerçekleşmeyebilir ve hesap eksiye düşebilir.
1- Seri V No:65 Tebliğ m.17/2 bakımından: Kredili işlemlerde başlangıçta asgari yüzde 50 özkaynak yatırılması ve işlemlerin devamı süresince özkaynak oranının asgari yüzde 35 olması gerekir. Tamamlama çağrısı geldiğinde tamamlanacak seviye başlangıç oranıdır (m.18/2).
2- SPK’nın 17.09.2026 tarihli kararı bakımından: Kurul, yüzde 35’lik oranın aracı kurumların kendi risk politikalarına uygun düştüğü ölçüde ve en geç 02.10.2026 seans sonuna kadar yüzde 20 olarak uygulanabilmesine karar verdi. Bu bir yükümlülük değil, aracı kuruma tanınan bir esnekliktir. Esnekliğin sona ermesiyle birlikte oranın yüzde 35’e dönmesi yeni tamamlama çağrılarına yol açabilir.
3- Resen satışta sorumluluk bakımından: Tamamlama çağrısının sözleşmede ve Tebliğde öngörülen şekil ve sürelere uygun yapılmaması, çağrı süresi dolmadan satış yapılması veya satışın müşteriye en uygun biçimde gerçekleştirilmemesi hâlinde aracı kurumun sorumluluğu gündeme gelir. Kararın ayrıntılı analizi ve kredili müşteri için ihtarname örneği özkaynak koruma oranı analizimizde yer almaktadır.
Satış Gerçekleşti ama Paranız Gecikti: Takasbank Temerrüt İşlemleri
Bazı yatırımcılar satış yapabildiği hâlde hesaplarında takas gecikmesi yaşadı veya aldıkları payların hesaplarına gelmediğini gördü. Takasbank, 24.09.2026 ve 28.09.2026 tarihli duyurularında KTLEV’in de aralarında bulunduğu paylarda, pay piyasasında yerine getirilmeyen bir yükümlülükten doğan temerrüt açığını kapatmak için temerrüt alışı yapılacağını bildirdi. Duyurularda, kıymetin belirli süre içinde piyasadan temin edilememesi hâlinde teslim edilemeyen miktarın bedelinin alacaklı üyeye ödeneceği belirtildi; temerrüde düşen üyenin adı açıklanmadı.
Bu mekanizmada yatırımcının muhatabı kendi aracı kurumudur: takas, üyeler arasında Takasbank üzerinden yürür ve alacaklı üyeye yapılan teslim veya bedel ödemesi yatırımcı hesabına aracı kurum tarafından yansıtılır. Hesabınıza gecikmeli yansıyan pay veya nakit için aracı kurumdan yazılı bilgi isteyin. Kendi aracı kurumunuz soruşturma veya tedbir altındaysa hesabınızdaki varlıkların durumu aracı kurumum soruşturmada yazımızda, aracı kurumun varlıkları iade edememesi hâlinde başvurulacak Yatırımcı Tazmin Merkezi ise YTM rehberimizde anlatılmıştır. YTM, pay fiyatının düşmesinden doğan zararı karşılamaz.
Manipülasyon Zararı Kime Yöneltilir?
KTLEV pay sahiplerinin asıl zararı, çoğu zaman satış emrinin gerçekleşmemesinden değil, payın fiyatının yapay olarak şişirilip ardından çökmesinden doğar. SPK’nın suç duyurusunda bulunduğu kişiler bakımından piyasa dolandırıcılığı (SPKn m.107/1) hem suç hem haksız fiildir; zarar bu kişilerden TBK m.49 uyarınca istenebilir ve ceza soruşturmasında el konulan malvarlığından iade talep edilebilir. Aracı kurum, müşterisinin manipüle edilmiş bir payı almasından veya o payın düşmesinden kendiliğinden sorumlu değildir. Ceza dosyasına katılma, el koyma ve tazminat yolları KTLEV pay sahibi rehberimizde, katılanın hakları ise sermaye piyasası suçlarında katılan hakları yazımızda ayrıntılı olarak anlatılmıştır.
| Zarar kalemi | Muhatap | Dayanak |
|---|---|---|
| Payın şişirilmiş fiyattan alınması ve çöküşü | Suç duyurusu yapılan kişiler | SPKn m.107/1; TBK m.49 |
| Emrin kusurlu iletilmemesi veya gecikmesi | Aracı kurum | III-37.1 m.30, m.35; TBK m.112 |
| Usule aykırı resen satış veya tamamlama çağrısı | Aracı kurum | Seri V No:65 m.17-18; TBK m.112 |
| Takas gecikmesi, teslim edilmeyen pay veya nakit | Aracı kurum; gerekirse YTM | Takasbank temerrüt işlemleri; SPKn m.82 |
| Kamuyu aydınlatma belgelerindeki yanlış bilgi | İhraççı ve sorumlular, şartları varsa | SPKn m.32 |
Başvuru Yolları
1- Aracı kuruma yazılı itiraz: İlk ve zorunlu adımdır. Emir ve iletim kayıtları istenir, gecikme veya iptalin sebebi yazılı olarak sorulur. Kurumun şikâyet kayıtları da ayrıca tutulur.
2- Borsa İstanbul uyuşmazlık başvurusu: Borsacılık Faaliyetlerine İlişkin Esaslar Yönetmeliği uyarınca, işlem yapma yetkisi verilenler ile müşterileri arasındaki borsa işlemlerinden kaynaklanan uyuşmazlıklar müşterinin başvurusu hâlinde Borsa Yönetim Kurulunca çözümlenir; başvuru uyuşmazlığa konu ilk borsa işleminin gerçekleştiği tarihten itibaren iki yıl içinde yapılmalıdır (m.47-48).
3- TSPB Müşteri Uyuşmazlıkları Hakem Heyeti: Aracı kurum ile müşteri arasındaki uyuşmazlıklar için ücretsiz bir başvuru yoludur; işleyişi TSPB hakem heyeti rehberimizde anlatılmıştır.
4- SPK şikâyeti: Kurumun mevzuata aykırılığının tespiti ve denetim için yapılır; SPK tazminat kararı vermez. Başvuru usulü SPK şikâyet rehberimizde yer almaktadır.
5- Tazminat davası: Sözleşmeye aykırılıktan doğan tazminat için genel zamanaşımı on yıldır (TBK m.146). Davanın tüketici mahkemesinde mi ticaret mahkemesinde mi açılacağı ve dava şartı arabuluculuk yatırımcı tüketici mi yazımızda anlatılmıştır. Hangi yolun hangi durumda öncelikli olduğunu karşılaştırmak için yatırımcı şikâyeti rehberimize bakabilirsiniz.
İlk On Gün: Sırasıyla Yapılacaklar
| Gün | Yapılacak | Neden? |
|---|---|---|
| 1 | Uygulamadaki emir geçmişinin, hata ekranlarının ve bildirimlerin ekran görüntüsünü alın | Kayıtlar kurum sisteminde değişmeden önce kendi delilinizi oluşturur |
| 1-2 | Aracı kuruma yazılı kayıt ve açıklama talebi gönderin | Emrin giriş ve borsaya iletim saatleri belirleyicidir |
| 1-3 | Telefon talimatları için arama kayıtlarınızı ve emir alınış numaralarını toplayın | Sözlü talimatın ispatı |
| 3-7 | Kurumun cevabını, emrin iletim saatiyle o günkü taban işlemleriyle karşılaştırın | Kusur ile alıcı eksikliğini ayırmak |
| 7-10 | Kusur görünüyorsa zarar hesabını hazırlayın ve başvuru yolunu seçin | Borsa uyuşmazlık başvurusunda iki yıllık süre işler |
| Paralel | Manipülasyon zararı için suç duyurusu ve katılma yolunu değerlendirin | Asıl zararın muhatabı suç şüphelileridir |
Aracı kurumunuza kayıt talebini birlikte hazırlayalım
Hukukçular Evi Ankara — emir geçmişiniz ve yazışmalarınızla arayın.
Aracı Kuruma Kayıt ve Açıklama Talep Yazısı Örneği
Aşağıdaki metin, KTLEV taban serisinde satış emri gerçekleşmeyen ve aracı kurumun kusurundan şüphelenen yatırımcı için hazırlanmıştır. Parantez içindeki alanlar doldurulmalı, dosyaya uymayan hususlar çıkarılmalıdır. Yazıyı kurumun kayıtlı elektronik posta adresine, noter aracılığıyla veya kurumun şikâyet kanalı üzerinden ve teslim tarihini ispat edecek şekilde gönderin.
Diğer şablonlar dilekçe örnekleri dizinimizde yer almaktadır. Avukatla çalışmanın koşulları avukat tutmak zorunda mıyım yazımızda anlatılmıştır. Dosyanızın değerlendirilmesi için Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.
Sık Yapılan Hatalar
- Başkaları sattı diye kurumun hatalı olduğunu varsaymak: Kuyruktaki sıra, emrin iletim saniyesine bağlıdır.
- Ekran görüntüsü almamak: Uygulama hataları ve emir geçmişi sonradan değişebilir; kendi kaydınızı hemen oluşturun.
- Telefon talimatında emir alınış numarası istememek: Sözlü talimatın ispatı zorlaşır.
- Zararı en yüksek fiyattan hesaplamak: Tazminat, emrin gerçekleşeceği fiyat ile gerçek satış arasındaki farka dayanır.
- Manipülasyon zararını aracı kurumdan istemek: Bu zararın asıl muhatabı suç duyurusu yapılan kişilerdir.
- Borsa başvurusu için süreyi kaçırmak: Uyuşmazlık başvurusu ilk işlemden itibaren iki yıl içinde yapılmalıdır.
Sık Sorulan Sorular
KTLEV’de satış emrim neden gerçekleşmedi?
Emirler fiyat ve zaman önceliğine göre eşleşir. Pay taban fiyatta kilitlendiğinde o fiyattan yeterli alıcı yoksa satış emirleri sırada bekler; sıra size gelmeden gün sonuna ulaşılırsa günlük emirler iptal edilir.
Taban fiyatta satış yapamamaktan aracı kurum sorumlu mu?
Kural olarak hayır. Aracı kurum işlemin gerçekleşmesini garanti etmez. Sorumluluk, emri geç iletmesi, platformunun kapasite yetersizliği, talimat dışı iptal veya usule aykırı resen satış gibi kendi yükümlülük ihlallerinden doğar (III-37.1 m.30, m.35; TBK m.112).
Başkaları satabildi, ben satamadım; bu kurumun hatası mı?
Tek başına değil. Taban fiyatta her gün yalnızca kuyruğun başındaki emirler eşleşir. Belirleyici olan, emrinizin kurum sistemine giriş saati ile borsaya iletildiği saat arasındaki farktır.
Emrimin borsaya ne zaman iletildiğini nasıl öğrenirim?
Aracı kurumdan emrinizin kurum sistemine giriş ve borsaya iletim zaman damgalarını yazılı olarak isteyin. Kurum, reddedilen, iptal edilen ve değiştirilen emirler dâhil bütün emirleri zaman damgalı olarak kaydetmekle yükümlüdür (III-37.1 m.35/2).
Uygulama çöktü, emir veremedim; ne yapabilirim?
Elektronik emir kabul eden kurum kapasite kontrolleri yapmak ve yedekleme sistemi kurmakla yükümlüdür (III-37.1 m.35/2-e). Hata ekranlarını ve saatleri belgeleyin, kurumdan kesinti kayıtlarını isteyin; kusur ve illiyet ispat edilirse tazminat istenebilir.
Telefonla verdiğim satış talimatı işleme konmadı.
Telefon emirlerinin ses kaydının tutulması zorunludur ve talep ederseniz emir alınış numarası verilmelidir (III-45.1 m.8, m.9/4). Ses kaydını isteyin; talimatın varlığı ispat edilirse kurumun sorumluluğu gündeme gelir.
İspat yükü kimde?
Sözlü emre dayanılarak yapılan işlemlerde emrin varlığını aracı kurum ispat eder (III-45.1 m.8). Emir verdiği hâlde işlem yapılmadığını ileri süren müşteri ise genel kurala göre emrini ispat etmelidir (HMK m.190); ancak kayıtlar kurumda olduğundan ibrazları istenebilir.
Zararım nasıl hesaplanır?
Kusur olmasaydı emrin gerçekleşeceği fiyat ile payı gerçekte satabildiğiniz fiyat arasındaki fark esas alınır. Emir kuyrukta zaten sıra gelmeyecek bir konumdaysa illiyet bağı kurulamaz.
Kredili hesabımda aracı kurum paylarımı sattı; bu hukuka uygun mu?
Tamamlama çağrısı Tebliğ ve sözleşmedeki şekil ve sürelere uygun yapıldıysa resen satış hukuka uygundur. Çağrı yapılmadan veya süresi dolmadan satış yapıldıysa kurumun sorumluluğu değerlendirilir (Seri V No:65 m.17-18).
SPK kredili işlemlerde özkaynak oranını indirdi mi?
SPK 17.09.2026’da, yüzde 35 olan oranın aracı kurumların risk politikalarına uygun düştüğü ölçüde en geç 02.10.2026 seans sonuna kadar yüzde 20 olarak uygulanabilmesine karar verdi. Bu, aracı kuruma tanınan bir esnekliktir.
Satış gerçekleşti ama param hesabıma geç geldi; neden?
Takasbank, KTLEV dâhil bazı paylarda takas yükümlülüğünün yerine getirilmemesinden doğan temerrüt açığını kapatmak için 24 ve 28 Eylül 2026’da temerrüt alışı yapılacağını duyurdu. Gecikme için kendi aracı kurumunuzdan yazılı bilgi isteyin.
Manipülasyon zararımı aracı kurumdan isteyebilir miyim?
Kural olarak hayır. Payın yapay fiyatla alınmasından doğan zararın muhatabı, SPK’nın suç duyurusunda bulunduğu kişilerdir (SPKn m.107/1; TBK m.49). Aracı kurum ancak kendi yükümlülüğünü ihlal ettiyse sorumludur.
Borsa İstanbul’a başvurabilir miyim?
Evet. Aracı kurum ile müşteri arasındaki borsa işlemlerinden kaynaklanan uyuşmazlıklar Borsa Yönetim Kuruluna götürülebilir; başvuru ilk borsa işleminden itibaren iki yıl içinde yapılmalıdır (Borsacılık Faaliyetlerine İlişkin Esaslar Yönetmeliği m.47-48).
SPK’ya şikâyet tazminat almamı sağlar mı?
Hayır. SPK şikâyeti mevzuata aykırılığın tespiti ve denetim içindir; tazminat için TSPB hakem heyeti, Borsa uyuşmazlık başvurusu veya dava yoluna gidilmelidir.
Dava açmak için ne kadar sürem var?
Aracı kurumun sözleşmeye aykırılığından doğan tazminat taleplerinde genel zamanaşımı on yıldır (TBK m.146). Borsa uyuşmazlık başvurusu için ise iki yıllık süre vardır.
YTM zararımı öder mi?
Hayır. Yatırımcı Tazmin Merkezi, aracı kurumun nakit ödeme veya sermaye piyasası aracı teslim yükümlülüğünü yerine getirememesi hâlinde devreye girer; pay fiyatının düşmesinden doğan zararı karşılamaz.
Bu yazının kaynakları. 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu (m.32, 82, 107/1); III-37.1 Yatırım Hizmetleri ve Faaliyetleri ile Yan Hizmetlere İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ (m.30, m.35/2); III-39.1 Yatırım Kuruluşlarının Kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkında Tebliğ (m.24/1); III-45.1 Belge ve Kayıt Düzeni Hakkında Tebliğ (m.8, m.9/4, m.27); Seri V No:65 Tebliğ (m.17-18); Borsa İstanbul pay piyasası işleyiş kuralları (fiyat ve zaman önceliği, fiyat değişme sınırları, emir geçerlilik süreleri); Borsacılık Faaliyetlerine İlişkin Esaslar Yönetmeliği (m.47-48); SPK 2026/59 sayılı Bülten ve 17.09.2026 tarihli kredili işlem kararı; Takasbank’ın 24.09.2026 ve 28.09.2026 tarihli temerrüt alışı duyuruları; 6098 sayılı TBK (m.49, 112, 116, 146); 6100 sayılı HMK (m.190, 219-220).
📚 İlgili Rehberler
- KTLEV Pay Alım Teklifi (Çağrı) Olacak mı?
- Katılımevim (KTLEV) Hissesinde Zarar Ettim
- Katılımevim ve Birevim Hukuk Rehberi
- Aracı Kurumdan Emir, Ses ve Ekstre Kayıtlarımı Nasıl İsterim?
- Borsada Yanlış Emir Verdim, İşlem İptal Edilir mi?
- Kredili İşlemde Özkaynak Koruma Oranı Kararı
- SPK 2026/59 Bülteni: Katılımevim İşlemlerinde Suç Duyurusu
KTLEV uyuşmazlığınız için değerlendirme
Satış emri, kredili hesap, takas gecikmesi veya manipülasyon zararı: belgelerinizle doğru muhatabı birlikte belirleyelim.
Bu içerik sermaye piyasası ve KTLEV kümesindedir.
Katılımevim ve Birevim Hukuk Rehberi · SPK Hukuk Rehberi · Fon Tasfiyesi Hukuk Rehberi · Tüm hukuk dalları


