Yatırımcı Tazmin Merkezi (YTM) 2026: Azami Tazmin 2.065.145 TL, Bir Yıllık Başvuru Süresi, Kapsam Dışı Kişiler, Tedrici Tasfiye ve On Yıllık Hesaplar — SPKn m.82-86 Madde Madde

Yatırımcı Tazmin Merkezi (YTM), aracı kurum veya yatırım hizmeti sunan bir bankanın müşterisine ait nakdi ödeyemediği ya da müşterisinin sermaye piyasası aracını teslim edemediği durumlarda, yatırımcıyı Kanunda belirlenen tavan içinde tazmin eden kamu tüzel kişisidir. YTM bir getiri güvencesi değildir; fiyat düşüşünü, yanlış yatırım kararını veya fonun değer kaybını karşılamaz. Bu rehber YTM’yi düzenleyen Sermaye Piyasası Kanunu hükümlerini (SPKn m.82-86) madde madde ele alır: tazmin kararının hangi durumda alındığı, tazminin kapsamı ve kimlerin tazmin edilmediği, 2026 azami tazmin tutarı, başvuru ve ödeme süreleri, halefiyet, tedrici tasfiye ve on yıl hareketsiz kalan hesapların YTM’ye emaneten devri.

YTM Nedir? Hukuki Yapısı ve Kaynakları

YTM, yatırımcıların Kanundaki şartlar çerçevesinde tazmini amacıyla kurulmuş, kamu tüzel kişiliğini haiz bir kuruluştur. Kurul tarafından çıkarılan yönetmelik çerçevesinde Kurul tarafından idare ve temsil edilir (SPKn m.83/1). Kanunun tanımına göre YTM’nin amacı, yatırım kuruluşlarının yatırım hizmet ve faaliyetinden kaynaklanan nakit ödeme veya sermaye piyasası aracı teslim yükümlülüklerini yerine getirememesi hâlinde Kurulca alınan tazmin kararını yerine getirmektir (m.3/1-y). Yatırım kuruluşlarının YTM’ye katılması zorunludur; giriş aidatı, yıllık aidat ve ek aidat ödeme yükümlülükleri yönetmelikle belirlenir ve aidat, kuruluşun türü ve risk durumuna göre farklılaştırılabilir (m.83/2).

YTM’nin malvarlığı, müşteri varlıkları ve fon malvarlığı gibi özel olarak korunur: amacı dışında kullanılamaz, teminat gösterilemez, kamu alacakları için dahi haczedilemez, rehnedilemez, iflas masasına girmez ve üzerine ihtiyati tedbir konulamaz (m.83/5). YTM’nin bu Kanun kapsamındaki işlemleri harçtan, düzenlediği kâğıtlar damga vergisinden muaftır (m.83/6).

YTM, Türkiye’deki diğer güvence sistemleriyle karıştırılmamalıdır. Bankacılık mevzuatı uyarınca mevduat veya katılım fonu sayılan nakit ödeme yükümlülüklerine YTM hükümleri uygulanmaz (m.82/2); mevduat sigortası ayrı bir rejimdir. Aracı kurumdaki müşteri varlıklarının kurumun malvarlığından ayrı tutulması ise YTM’den önce gelen ilk güvencedir. Bu ayrılık kuralları için müşteri varlıklarının korunması ve saklama rehberine bakılabilir.

Önce ayrılık kuralı, sonra YTM

Aracı kurum ödeme güçlüğüne düştüğünde yatırımcının ilk güvencesi YTM değil, müşteri varlıklarının ayrılığıdır. Yatırımcıların yatırım kuruluşları nezdindeki nakit ve sermaye piyasası araçları kuruluşun malvarlığından ayrı izlenir ve yatırımcının yazılı açık izni olmadan başka amaçla kullanılamaz (SPKn m.46/5). Bu varlıklar kuruluşun borçları nedeniyle kamu alacakları için dahi haczedilemez, iflas masasına girmez ve üzerlerine ihtiyati tedbir konulamaz (m.46/6). Bu yüzden tazmin sürecinde yatırımcılar adına saklanan araçlar önce hak sahiplerine dağıtılır (m.85/3). YTM, ayrılık kuralına rağmen kuruluşun müşteri varlığını eksik tutması veya kullanması sonucu ortaya çıkan açığı, Kanundaki tavan içinde karşılar.

Tazmin Kararı Ne Zaman Alınır?

YTM kendiliğinden ödeme yapmaz; ödemenin şartı Kurulun tazmin kararıdır. Kurul, yatırım kuruluşlarının sermaye piyasası faaliyetinden kaynaklanan nakit ödeme veya sermaye piyasası aracı teslim yükümlülüklerini yerine getiremediğini ya da kısa sürede yerine getiremeyeceğini tespit ederse yatırımcıları tazmin kararı alır. Bu karar, durumun tespitinden itibaren üç ay içinde alınır ve Kurulun diğer tedbir yetkileri saklıdır (SPKn m.82/1). Bankalar hakkında tazmin kararı verilebilmesi için BDDK’nın görüşü alınır (m.82/2).

Tazmin kararıyla birlikte, YTM gerekli görürse kuruluşun ödemelerinin durmasına ve tüm malvarlığı üzerinde yalnızca YTM’nin tasarruf edebilmesine karar verilebilir. Bu hüküm bankalar bakımından yalnızca sermaye piyasası faaliyetlerinden kaynaklanan nakit ödeme ve araç teslim yükümlülükleri için uygulanır (m.83/3). Aracı kurumunuz soruşturma veya tedbir altındaysa hesabınızdaki varlıkların durumu aracı kurumum soruşturmada rehberinde ayrıntılı olarak anlatıldı.

Tazmin Neyi Karşılar, Neyi Karşılamaz?

Tazminin kapsamını, yatırımcılara ait olan ve yatırım hizmeti, faaliyeti veya yan hizmetlerle bağlantılı olarak yatırım kuruluşu tarafından yatırımcı adına saklanan veya yönetilen nakit ödeme veya sermaye piyasası araçlarının teslim yükümlülüklerinin yerine getirilmemesinden kaynaklanan talepler oluşturur (SPKn m.84/1). Hakkında tazmin kararı verilen kuruluşların yatırımcıları tazmin talep etme hakkına sahiptir. Buna karşılık yatırım danışmanlığından veya piyasadaki fiyat hareketlerinden kaynaklanan zararlar tazmin kapsamında değildir (m.84/2). Kısacası YTM, “kuruluş benim varlığımı teslim etmiyor” sorununu çözer; “varlığım değer kaybetti” sorununu çözmez.

Fon yatırımcıları için ayrım özellikle önemlidir. Fon payının değer kaybı veya tasfiye bakiyesinin düşük çıkması YTM’nin konusu değildir. YTM, yalnızca katılma paylarını tutan dağıtıcı aracı kurum veya banka bu payları ya da nakdi teslim edemezse devreye girebilir. Bu ayrım fon mağduru YTM’den para alabilir mi yazısında dört zarar türü üzerinden ayrıntılı olarak incelendi. Kuruluşun kusurundan doğan zararlar için aracı kurum sorumluluğu ve sermaye piyasasında tahkim rehberlerine bakılabilir.

Kimler Tazmin Edilmez?

Kanun, kuruluşun batışında payı veya sorumluluğu olan kişileri YTM korumasından açıkça dışarıda bırakır. Bu liste, tazmin başvurusunun reddedilmesinin en sık hukuki sebeplerinden biridir ve başvurudan önce kontrol edilmelidir.

Suç duyurusu yapılanlara ödemenin durdurulması bir red değil, askıya almadır. Karar beraatla veya kovuşturmaya yer olmadığıyla sonuçlanırsa ödeme yapılabilir. Bilgi suistimali ve piyasa dolandırıcılığı suçları için bilgi suistimali (SPKn m.106) ve piyasa dolandırıcılığı (SPKn m.107) rehberlerine bakılabilir.

Azami Tazmin Tutarı: 2026’da 2.065.145 TL

Hak sahibi her bir yatırımcıya ödenecek azami tazmin tutarı Kanunda 100.000 TL olarak belirlenmiştir ve bu tutar her yıl ilan edilen yeniden değerleme katsayısı oranında artırılır. Kurulun teklifi üzerine Cumhurbaşkanı toplam tazmin tutarını beş katına kadar artırabilir. Bu sınır, hesap sayısı, türü ve para birimine bakılmaksızın bir yatırımcının aynı kuruluştan olan taleplerinin tümünü kapsar. Azami tutarın üzerinde kalan alacak, başka bir yatırımcıya ödenmesi amacıyla devredilmişse devralana ödeme yapılmaz (SPKn m.84/5).

Başvuru, Hesaplama ve Ödeme

Yatırımcılar tazmin taleplerini YTM’ye yazılı olarak yapar. Tazmin talebinde bulunma hakkı, tazmin kararının ilanından itibaren bir yıl sonra zamanaşımına uğrar (SPKn m.85/1). Süre, kararın size tebliğinden değil ilanından başlar; bu nedenle tazmin kararının Kurul bülteninde ve YTM duyurularında takip edilmesi gerekir. Bülten takibi için SPK bültenleri ve kamuyu aydınlatma sistemi rehberine bakılabilir.

Tazmin talepleri, yatırım kuruluşunca karşılanmayan nakit ödeme ve araç iade yükümlülükleri üzerinden hesaplanır. Yatırımcılar adına saklanan sermaye piyasası araçları önce hak sahiplerine dağıtılır; bu araçlar hesap bazında ve özellikle yerine getirilmemiş takas yükümlülükleri için mahsup edilir. Tazmin tutarı, kuruluşun kanuni ve akdî mahsup talepleri de dikkate alınarak belirlenir (m.85/3). YTM, hak sahiplerini ve tutarları belirledikten sonra ödemeleri üç ay içinde yapmakla yükümlüdür; zorunlu hâllerde bu süre Kurulun onayıyla en fazla üç ay uzatılabilir (m.85/2).

Halefiyet ve Tavanı Aşan Alacak

YTM, ödediği tazmin tutarı kadar yatırımcıların haklarına halef olur (SPKn m.85/4). Yani yatırımcının kuruluşa karşı alacağının ödenen kısmı YTM’ye geçer ve YTM bu alacağı tedrici tasfiyede veya iflas masasında takip eder. Tazmin süreci tamamlandığında YTM, sonuçları ve kuruluşun tedrici tasfiyesinin veya iflasının istenmesinin yararlı olup olmayacağına dair gerekçeli önerisini Kurula sunar. Tedrici tasfiye veya iflas kararı, tazmin sürecinin işleyişini engellemez (m.85/4).

Tavanı aşan alacak için yatırımcının hakkı sona ermez. Bu kısım, tedrici tasfiyede müşteri alacağı olarak öncelikli sırada ödenir (m.86/5). Ayrıca kuruluşun ve sorumluların kusuruna dayanan tazminat talepleri genel hükümlere göre ileri sürülebilir. Yatırımcılarını kısmen veya tamamen tazmin ettirmiş bir kuruluş, yeniden yatırım hizmeti sunabilmek için YTM’nin yaptığı tüm ödeme ve giderleri anapara ve kanuni faiziyle birlikte ödemek zorundadır (m.85/5).

Tedrici Tasfiye: Kuruluşun Malvarlığı Nasıl Paylaşılır?

Kurul, bankalar hariç olmak üzere, yatırımcıları tazmin kararı verilen kuruluşlar hakkında tazmin sürecinin kapanmasına ilişkin kararla birlikte tedrici tasfiye kararı da verebilir; bu durumda tasfiyeyi YTM yürütür (SPKn m.86/1). Tedrici tasfiyenin amacı, kuruluşun malvarlığını aynen veya nakde çevirerek yatırımcıların tazmin edilmeyen bakiye alacakları ile YTM’nin halefiyetten doğan alacaklarını ödemektir. Bu işlemlerde TTK, İcra ve İflas Kanunu ve diğer mevzuatın tasfiyeye ilişkin hükümleri uygulanmaz (m.86/2).

Ödeme sırası yatırımcı açısından en önemli kuraldır. Müşteri alacakları kamu alacaklarından ve YTM’nin kendi alacağından önce gelir. Bu nedenle tavanı aşan alacağı olan yatırımcı, tedrici tasfiyede alacağının ve tutarının doğru tespit edilmesini takip etmelidir. YTM, tasfiye kapsamındaki hak sahiplerini ve alacaklarını tazmin sürecinde elde edilen bilgi ve belgelere dayanarak tespit eder (m.86/5). Banka hakkında tedrici tasfiye kararı verilemez; bankalarda BDDK ve TMSF rejimi için BDDK önlemleri ve TMSF’ye devir rehberine bakılabilir.

On Yıl Hareketsiz Kalan Hesaplar: YTM’ye Emaneten Devir

YTM’nin tazmin dışındaki ikinci önemli işlevi, uzun süre talep edilmeyen varlıkların korunmasıdır. Yatırım hizmet ve faaliyetlerinden kaynaklanan her türlü emanet ve alacak, hesap sahibinin son talep, işlem veya yazılı talimat tarihinden başlayarak on yıl içinde talep ve tahsil edilmezse YTM’ye emaneten devredilir. Devredilen araçlardan doğan bedelsiz pay ve kâr payı hakları dışındaki pay sahipliği hakları, YTM tarafından hak sahibine iadesine kadar donar. Devir, izleme ve iadeye ilişkin usul ve esasları Kurul belirler (SPKn m.83/4). Süreyi kesen ve durduran hâller, e-Devlet sorgulaması ve iade başvurusu zamanaşımına uğrayan hisse ve para YTM’den nasıl geri alınır yazımızda adım adım anlatıldı.

Kaydileştirme sürecinde teslim edilmediği için YTM’ye intikal eden eski kâğıt hisse senetleri ise ayrı bir rejime tabidir. Bu rejim ve iade başvurusu için yönetmelikte öngörülen süreler kaydileştirme ve eski kâğıt hisse senetleri rehberinde anlatıldı. Fon tasfiyesinde yatırımcı adına ayrılan paraların takibi için tasfiye sürecinde fondan yönetim ücreti yazısına bakılabilir.

Özel Fon: 1999 Öncesi Aracı Kurum Mağdurları

YTM, Kanunun geçici 3. maddesi kapsamında, 18.12.1999 tarihinden önce Kurulca tüm yetki belgeleri iptal edilen aracı kurumların yatırımcılarının sermaye piyasası faaliyetlerinden doğan alacaklarının kısmen ödenmesi amacıyla kurulan Özel Fon’u da yönetir. Özel Fon’dan hak sahiplerine yapılabilecek azami ödeme 2026 için 416.934 TL olarak belirlenmiştir (SPK 2025/68 bülteni). Bu rejim yalnızca o tarihten önce yetkileri iptal edilen kuruluşların yatırımcılarını kapsar; güncel tazmin kararlarına Özel Fon değil, SPKn m.82-85 uygulanır.

YTM ve Kurul Kararlarına Karşı Yargı Yolu

Kurulun tazmin kararı ile YTM’nin başvuruyu reddeden veya kısmen kabul eden kararı idari işlemdir. Bireysel işlemlere karşı dava, yazılı bildirim tarihini izleyen günden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde açılır (İYUK m.7). Kurul kararlarına karşı açılan davalar acele işlerden sayılır (SPKn m.134). Tazmin tutarının hesabı, kapsam dışı sayılma veya mahsup gibi uyuşmazlıklarda gerekçenin yazılı olarak istenmesi, davanın dayanağını oluşturur. Kurul kararlarına karşı yargı yollarının tamamı SPK kararlarına karşı yargı yolları, fon tasfiye kararlarına karşı yatırımcı davası ise SPK fon tasfiye kararına karşı iptal davası yazılarında anlatıldı.

Uygulamadan İki Senaryo

Senaryo 1: Aracı kurum battı, hesapta 3 milyon TL nakit var

Bir yatırımcının faaliyeti durdurulan aracı kurumda 3.000.000 TL nakit bakiyesi vardır; Kurul tazmin kararı verir ve karar ilan edilir. Yatırımcı ilandan itibaren bir yıl içinde YTM’ye yazılı başvurmalıdır (SPKn m.85/1). 2026 tavanı 2.065.145 TL olduğundan bu tutara kadar YTM’den ödeme alabilir (m.84/5). Kalan 934.855 TL, tedrici tasfiye kararı verilirse müşteri alacağı olarak öncelikli sırada ödenir; aktifler yetmezse garameten paylaştırılır (m.86/5). Yatırımcı aynı kurumda eşinin adına ikinci hesap açmış olsaydı, eşin hesabı ayrı bir yatırımcı olarak değerlendirilir; ancak tavanı aşan alacağın bu amaçla eşe devredilmesi durumunda devralana ödeme yapılmaz (m.84/5).

Senaryo 2: Başvuru yapan, kurumun eski yöneticisinin kardeşi

Aracı kurumun eski yönetim kurulu üyesinin kardeşi, kurumdaki bakiyesi için YTM’ye başvurur. Yönetim kurulu üyelerinin ikinci dereceye kadar kan hısımları tazmin kapsamı dışındadır (SPKn m.84/4-a). Kardeş ikinci derece kan hısmı olduğundan YTM’den ödeme alamaz. Alacağı ise ortadan kalkmaz; tedrici tasfiyede veya iflasta diğer alacaklılar gibi takip edilir. Ret kararına karşı ancak hısımlık ilişkisinin bulunmadığı veya kişinin kapsam dışı bir sıfatının olmadığı ileri sürülebilir.

YTM Hangi Zarar İçin Başvurulacak Yer Değildir?

Yatırımcı Tazmin Merkezi, sermaye piyasasındaki her zararın karşılandığı genel bir sigorta değildir. Kanun tazminin kapsamını açıkça sınırlar: Tazmin, yatırım hizmeti ve faaliyeti veya yan hizmetlerle bağlantılı olarak yatırım kuruluşu tarafından yatırımcı adına saklanan veya yönetilen nakit ödeme veya sermaye piyasası araçlarının teslim yükümlülüklerinin yerine getirilmemesinden doğan talepleri kapsar (SPKn m.84/1). Yatırım danışmanlığından veya piyasadaki fiyat hareketlerinden kaynaklanan zararlar tazmin kapsamında değildir (m.84/2). Tazmin kararı da ancak yatırım kuruluşlarının, yani aracı kurumların ve yatırım hizmeti veren bankaların, sermaye piyasası faaliyetinden kaynaklanan nakit ödeme veya araç teslim yükümlülüklerini yerine getirememesi hâlinde alınır (m.82/1). Bu nedenle bir yatırım fonunun değer kaybetmesi, bir hissenin fiyatının düşmesi veya yanlış bir yatırım tavsiyesi nedeniyle uğranılan zarar YTM’den talep edilemez; bu zararlar için başka hukuki yollar vardır. Bankacılık mevzuatına göre mevduat veya katılım fonu sayılan tutarlara da YTM hükümleri uygulanmaz (m.82/2).

Fon yatırımcılarının hukuki yol haritası bu rehberimizde, yatırım danışmanının sorumluluğu bu rehberimizde, aracı kurum çalışanının müşteri varlıklarını kullanması ise bu rehberimizde anlatılmıştır.

YTM, Varlıkların Ayrılığı ve Merkezî Karşı Taraf İlişkisi

YTM, yatırımcı korumasının son halkasıdır; ondan önce iki koruma katmanı işler. Birincisi varlıkların ayrılığıdır: Yatırımcıların aracı kurum nezdindeki nakit ve sermaye piyasası araçları kurumun malvarlığından ayrı izlenir ve kurumun borçları için haczedilemez, iflas masasına girmez (SPKn m.46/5-6). Bu nedenle tazmin sürecinde de yatırımcılar adına saklanan sermaye piyasası araçları hak sahiplerine öncelikle dağıtılır ve tazmin talebi kurumca karşılanmayan nakit ödeme ve iade yükümlülükleri üzerinden hesaplanır (m.85/3). İkincisi merkezî karşı taraftır: Borsada gerçekleşen işlemlerde Takasbank takasın tamamlanmasını taahhüt eder, ancak Kanun açıkça takas kuruluşlarının üyelerinin müşterilerine olan yükümlülüklerinden sorumlu olmadığını düzenler (m.78/2). Yani aracı kurum batarsa yatırımcının kuruma karşı alacağını Takasbank değil, varlıkların ayrılığı ve YTM korur. Bu iki katman müşteri varlıklarının korunması rehberimizde ve merkezî karşı taraf rehberimizde ayrıntılı olarak anlatılmıştır.

Tazmin Takvimi: Kararlar ve Süreler

YTM’ye Tazmin Başvurusu Dilekçesi Örneği

Aşağıdaki örnek, hakkında tazmin kararı verilen bir aracı kurumun müşterisinin YTM’ye yapacağı yazılı başvuru içindir. Başvuru, tazmin kararının ilanından itibaren bir yıl içinde yapılmalıdır.

Hukukçular Evi Bu Süreçte Ne Yapar?

Hukukçular Evi Ankara, aracı kurum veya banka nezdindeki varlıklarını alamayan yatırımcılar için önce talebin YTM kapsamında olup olmadığını ve kişinin kapsam dışı sayılıp sayılmadığını tespit eder. Tazmin kararının ilanını ve bir yıllık süreyi takip eder, YTM başvurusunu belgeleriyle hazırlar, tavanı aşan alacağın tedrici tasfiye veya iflas masasına kaydını yürütür, ret veya eksik ödeme kararlarına karşı dava açar ve kuruluşun ve sorumluların kusuruna dayanan tazminat taleplerini takip eder. Dosyanızın değerlendirilmesi için 0554 648 37 15 numaralı telefondan veya WhatsApp üzerinden ulaşabilirsiniz. Bu sayfa genel bilgi niteliğindedir ve herhangi bir sonuç vaadi içermez.

✓ Bu yazıdaki SPKn m.82, 83, 84, 85 ve 86 hükümleri Mevzuat Bilgi Sistemi kaynaklı güncel Kanun metninden; m.83/4’ün 7316 sayılı Kanunla (RG 22.04.2021, 31462) değiştirilmiş hâli değişiklik kanunu metninden ve YTM’nin resmî sayfasından; m.3/1-y ve m.13/4 Kanun metninden; 2026 azami tazmin tutarı SPK’nın 2025/68 sayılı bülteninden 23.09.2026 tarihinde kontrol edilmiştir. Belirli bir yargı kararına dayanmayan içtihat anlatımına yer verilmemiştir.

Sıkça Sorulan Sorular

Yatırımcı Tazmin Merkezi nedir?

Yatırım kuruluşlarının nakit ödeme veya sermaye piyasası aracı teslim yükümlülüklerini yerine getirememesi hâlinde Kurulun tazmin kararını yerine getiren, kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluştur. Kurul tarafından idare ve temsil edilir (SPKn m.3/1-y, m.83/1).

YTM ne zaman devreye girer?

Kurul, kuruluşun yükümlülüklerini yerine getiremediğini veya kısa sürede yerine getiremeyeceğini tespit ederse, tespitten itibaren üç ay içinde tazmin kararı alır. YTM bu karar üzerine devreye girer (SPKn m.82/1).

2026’da YTM’nin ödeyeceği azami tutar ne kadar?

Yatırımcı başına 2.065.145 TL (SPK 2025/68 bülteni). Kanundaki 100.000 TL’lik tutar her yıl yeniden değerleme oranında artırılır (SPKn m.84/5).

Aynı aracı kurumda birden fazla hesabım varsa tavan artar mı?

Hayır. Sınır, hesap sayısı, türü ve para birimine bakılmaksızın bir yatırımcının aynı kuruluştan olan taleplerinin tümünü kapsar (SPKn m.84/5).

Hisse fiyatı düştüğü için YTM’ye başvurabilir miyim?

Hayır. Yatırım danışmanlığından veya piyasadaki fiyat hareketlerinden kaynaklanan zararlar tazmin kapsamında değildir (SPKn m.84/2).

Fonum tasfiye edildi; YTM öder mi?

Fonun değer kaybı veya tasfiye bakiyesinin düşük çıkması YTM kapsamında değildir. YTM yalnızca katılma paylarını tutan kuruluş bu payları veya nakdi teslim edemezse ve Kurul tazmin kararı verirse devreye girebilir.

YTM’ye başvuru süresi ne kadar?

Tazmin talebinde bulunma hakkı, tazmin kararının ilanından itibaren bir yıl sonra zamanaşımına uğrar. Başvuru YTM’ye yazılı olarak yapılır (SPKn m.85/1).

YTM ödemeyi ne kadar sürede yapar?

Hak sahiplerini ve tutarları belirledikten sonra üç ay içinde. Zorunlu hâllerde bu süre Kurulun onayıyla en fazla üç ay uzatılabilir (SPKn m.85/2).

Kimler YTM’den tazmin alamaz?

Kuruluşun yönetim kurulu üyeleri, yöneticileri, yüzde beş ve üzeri ortakları ve bunların eşleri ile ikinci dereceye kadar kan ve kayın hısımları; grup şirketleri; batışa sebep olanlar; bilgi suistimali, piyasa dolandırıcılığı veya aklama suçundan mahkûm olanlar (SPKn m.84/3-4).

Tavanı aşan alacağım ne olur?

Kaybolmaz. Tedrici tasfiye kararı verilirse müşteri alacağı olarak kamu alacaklarından ve YTM’nin alacağından önce ödenir; yetmezse garameten paylaştırılır (SPKn m.86/5).

Tedrici tasfiye nedir?

Kurulun, tazmin kararı verilen kuruluş hakkında verebileceği özel tasfiye usulüdür; YTM yürütür. Bu süreçte takipler durur, iflas kararı verilemez ve TTK ile İcra ve İflas Kanunu’nun tasfiye hükümleri uygulanmaz (SPKn m.86/1-4). Bankalar hakkında tedrici tasfiye kararı verilemez.

YTM ödeme yaptıktan sonra ne olur?

YTM, ödediği tutar kadar yatırımcının haklarına halef olur ve bu alacağı kuruluştan takip eder (SPKn m.85/4).

Aracı kurum batarsa paylarım ne olur?

Paylarınız ve nakdiniz kuruluşun malvarlığından ayrıdır; kuruluşun borçları için haczedilemez ve iflas masasına girmez (SPKn m.46/5-6). Tazmin sürecinde yatırımcılar adına saklanan araçlar önce hak sahiplerine dağıtılır; eksik kalan kısım için YTM devreye girer (m.85/3).

Bankadaki mevduatım YTM kapsamında mı?

Hayır. Bankacılık mevzuatına göre mevduat veya katılım fonu sayılan nakit ödeme yükümlülüklerine YTM hükümleri uygulanmaz (SPKn m.82/2).

On yıl işlem yapmadığım hesabım ne olur?

Son talep, işlem veya yazılı talimat tarihinden itibaren on yıl içinde talep edilmeyen emanet ve alacaklar YTM’ye emaneten devredilir ve başvurduğunuzda iade edilir. 22.04.2021 öncesinde YTM’ye gelir kaydedilmiş tutarlar iade edilmez (SPKn m.83/4).

Hakkımda suç duyurusu var; tazmin alabilir miyim?

Bilgi suistimali, piyasa dolandırıcılığı veya aklama suçları nedeniyle hakkında suç duyurusu yapılanlara ödeme, soruşturmanın başlamasından mahkeme kararının kesinleşmesine kadar durur (SPKn m.84/3).

Özel Fon nedir?

Kanunun geçici 3. maddesi kapsamında, 18.12.1999 öncesinde tüm yetki belgeleri iptal edilen aracı kurumların yatırımcıları için kurulan fondur. 2026 için azami ödeme 416.934 TL’dir (SPK 2025/68 bülteni).

YTM’nin ret kararına karşı ne yapabilirim?

Ret veya kısmen kabul kararı idari işlemdir. Yazılı bildirimi izleyen günden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde dava açılabilir (İYUK m.7); Kurul kararlarına karşı davalar acele işlerdendir (SPKn m.134).

Fonum değer kaybetti, YTM’ye başvurabilir miyim?

Hayır. YTM, yatırım kuruluşlarının yatırımcı adına sakladığı nakit veya sermaye piyasası araçlarını iade edememesi hâlinde devreye girer; piyasa fiyatı hareketlerinden ve yatırım danışmanlığından doğan zararlar kapsam dışıdır (SPKn m.82/1, m.84/1-2). Fon zararları için kurucu ve saklayıcıya karşı yollar değerlendirilir.

Aynı aracı kurumda birden fazla hesabım varsa tazmin artar mı?

Hayır. Azami tazmin tutarı hesap sayısı, türü ve para birimine bakılmaksızın bir yatırımcının aynı kuruluştan olan tüm taleplerini kapsar (SPKn m.84/5).

Aracı kurum batarsa Takasbank da öder mi?

Hayır. Takas kuruluşları üyelerinin müşterilerine olan yükümlülüklerinden sorumlu değildir (SPKn m.78/2); güvenceniz varlıkların ayrılığı ve YTM’dir.