Fon Mağdurunun Dava Yolu Baştan Sona 2026: Belgeler, İdare Mahkemesi, İstinaf, Danıştay, Anayasa Mahkemesi ve AİHM — Tera, Pusula, Hedef, Atlas, A1, Pardus ve Bulls Fonları İçin Aşama Aşama Rehber (İYUK m.7, 12, 45, 46; 6216 m.47; AİHS m.35)

Tera, Pusula, Hedef, Atlas, A1 Capital, Pardus ve Bulls Portföy’ün tasfiyedeki 131 fonundan zarar gören yatırımcının dava yolu altı aşamadan geçer: belgelerin toplanması, dava öncesi başvurular, ilk derece mahkemesi, istinaf, temyiz ve en sonda Anayasa Mahkemesi ile Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi. SPK’ya karşı iptal ve tam yargı davası idare mahkemesinde açılır; 17 Eylül 2026 kararları için son gün 16 Kasım 2026 Pazartesidir (İYUK m.7). 2026’da açılan davalarda konusu 55.000 TL’yi geçmeyen davalarda idare mahkemesinin kararı kesindir; 55.000 TL ile 1.661.000 TL arasındaki tam yargı davalarında bölge idare mahkemesi kural olarak son mercidir; 1.661.000 TL’yi aşan davalarda ve SPK kararlarına karşı açılan iptal davalarında Danıştay’a temyiz yolu açıktır (İYUK m.45, m.46/1-b ve n). Kesinleşen karardan sonra Anayasa Mahkemesine 30 gün (6216 m.47/5), Anayasa Mahkemesi kararından sonra AİHM’e 4 ay (AİHS m.35/1) içinde başvurulur. Portföy yönetim şirketi, saklayıcı ve aracı kuruluşa karşı tazminat ise adli yargıda, ayrı sınır ve sürelerle yürür. Bu rehber her aşamada hangi belgenin gerektiğini, hangi merciye ve hangi süre içinde gidileceğini madde dayanaklarıyla anlatır.

İçindekiler

• Kısa cevap: dava yolu hangi aşamalardan geçer?
• Yedi şirket, 131 fon ve dava konusu olabilecek kararlar
• Aşama 0: Belgeler
• Aşama 1: Dava öncesi başvurular
• Aşama 2: İlk derece mahkemesi (üç ayrı yol)
• Aşama 3: İstinaf
• Aşama 4: Temyiz (Danıştay ve Yargıtay)
• Davanızın değerine göre son merci tablosu (2026)
• Aşama 5: Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru
• Aşama 6: Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi
• Baştan sona örnek takvim
• Sık yapılan hatalar
• Sıkça sorulan sorular

Kısa Cevap: Fon Mağdurunun Dava Yolu Hangi Aşamalardan Geçer?

Fon krizinde tek bir dava yoktur; üç ayrı yargı yolu vardır ve her birinin kendi üst mercileri bulunur. SPK’nın işlem ve kararlarına karşı yol idari yargıdır: idare mahkemesi, bölge idare mahkemesi ve Danıştay. Portföy yönetim şirketi, saklayıcı banka veya fonu satan aracı kuruluş gibi özel hukuk kişilerine karşı yol adli yargıdır: arabuluculuk, tüketici veya asliye ticaret mahkemesi, bölge adliye mahkemesi ve Yargıtay. Fon yöneticilerinin suç oluşturan eylemleri için yol ceza yargısıdır. Üç yolun sonunda Anayasa Mahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) bulunur; ancak bu iki merciye iç hukuktaki yollar bittikten sonra gidilebilir.

Yolun her basamağı bir öncekine bağlıdır. İlk derecede süresinde açılmayan dava, istinafı ve temyizi de kapatır; istinaf ve temyizde ileri sürülmeyen bir hak ihlali, Anayasa Mahkemesinde kural olarak incelenmez; Anayasa Mahkemesine süresinde gidilmezse AİHM yolu da kapanır. Bu nedenle dava yolu, en son aşama düşünülerek baştan kurulmalıdır.

Adli yargıda aynı merdiven farklı basamaklarla işler. Kuruluşa karşı tazminat davasından önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır; 2026’da istinaf sınırı 50.000 TL, Yargıtay temyiz sınırı 682.000 TL’dir ve istinaf ile temyiz süreleri iki haftadır (HMK m.341, m.345, m.361, m.362). Ceza yolunda ise sınır yoktur, süreler iki haftadır ve mağdurun kanun yoluna gidebilmesi kamu davasına katılmasına bağlıdır (CMK m.237).

Hangi Fonlar, Hangi Kararlar? Yedi Şirket, 131 Fon ve Dava Süreleri

SPK 17 Eylül 2026’da yayımladığı 2026/60 ve 2026/61 sayılı bültenlerle yedi portföy yönetim şirketinin kurucusu olduğu fonları TEFAS’ta işleme kapattı ve tasfiyeye aldı; liste 131 fon olarak güncellendi. Tera Portföy fonlarının tasfiyesi Türkiye İş Bankası’na, diğer altı şirketin fonlarınınki T.C. Ziraat Bankası’na verildi. 7596 sayılı Kanun bu tasfiyeyi kanuni bir zemine taşıdı; Kanun, 17 Eylül kararlarıyla tasfiyesine karar verilen ve yayımı tarihinde tasfiyesi tamamlanmamış fonlara uygulanıyor (m.1/1).

Dava yolu, yedi şirketin hepsi için aynıdır; değişen, fonunuzun tasfiyede hangi aşamada olduğu ve bu aşamada SPK’nın hangi yeni kararları aldığıdır. Her yeni Kurul kararı ayrı bir idari işlemdir ve kendi altmış günlük süresiyle dava konusu yapılabilir. Gelişmeleri gün gün Fon Krizi Son Durum sayfasında izliyoruz.

Süreler İYUK m.8/1 uyarınca ilanı izleyen günden işlemeye başlar ve son gün tatile rastlarsa izleyen ilk iş gününün bitimine kadar uzar (m.8/2). Kendi tarihlerinizi fon uyuşmazlığı süre hesaplama aracıyla kontrol edebilirsiniz.

Aşama 0: Belgeler — Dava Dosyası Davadan Önce Kurulur

Fon davalarında en sık kayıp, hukuki değil belgeseldir: yatırımcı zararını bilir ama gösteremez. Üst mahkemeler kural olarak ilk derecedeki dosya üzerinden inceleme yaptığından, ilk derecede dosyaya girmeyen bir belgenin istinafta, Danıştay’da, Yargıtay’da veya Anayasa Mahkemesinde sonuca etki etmesi çoğu zaman mümkün olmaz. Belge hazırlığının hukuki çerçevesi şöyledir:

1- İYUK m.3/2 bakımından, idari dava dilekçesinde tarafların kimlik ve adresleri, davanın konusu ve sebepleri ile dayanılan deliller, dava konusu işlemin yazılı bildirim tarihi ve tam yargı davalarında uyuşmazlık konusu miktar gösterilir. Bu miktar yalnızca harcı değil, kanun yolunu da belirler: İYUK Ek m.1, 7550 sayılı Kanun’la yapılan değişiklikle, kanun yoluna başvuruda davanın açıldığı tarihteki parasal sınırın esas alınacağını düzenler. Miktarın düşük gösterilmesi, istinaf veya Danıştay yolunun baştan kapanması sonucunu doğurabilir.

2- İYUK m.20/1 bakımından, idari yargıda mahkeme davaya ilişkin her türlü incelemeyi kendiliğinden yapar ve gerekli gördüğü bilgi ve belgeleri taraflardan isteyebilir. Bu kural yatırımcıyı belge sunmaktan kurtarmaz; ancak SPK’nın elindeki inceleme raporlarının, denetim yazışmalarının ve tedbir kararlarının dosyaya getirilmesini talep etmenin dayanağıdır. Talep dilekçede açıkça ve belge belge yazılmalıdır.

3- HMK m.119/1-f ve m.121 bakımından, adli yargıdaki tazminat davasında hangi delilin hangi vakıayı ispat edeceği dilekçede gösterilir, dayanılan belgeler dilekçeye eklenir; başkasının elindeki belgenin nerede olduğu belirtilir. Ön incelemeden sonra yeni delil gösterilmesi sınırlıdır. Ayrıntısı fon davasında ispat ve deliller yazımızda.

4- 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu m.11 ve m.13 bakımından, aracı kuruluştan ve bankadan hakkınızda tutulan kayıtları, telefon ve satış görüşmesi ses kayıtları dahil, isteyebilirsiniz; başvuru en geç otuz gün içinde sonuçlandırılır. Kuruluşun belge vermemesi, ileride delil tespiti veya belge ibrazı talebinin gerekçesi olur.

Son satır çoğu zaman unutulur: Anayasa Mahkemesi başvuru formuna nihai kararı öğrenme tarihini gösteren belge eklenmesini ister (6216 m.47; İçtüzük m.59), AİHM de kesin karar tarihini kanıtlayan belge olmadan başvurunun süresini değerlendiremez. Her kararın tebliğ mazbatası veya UYAP tebliğ kaydı ilk günden itibaren ayrı bir klasörde saklanmalıdır. Belgeleri tek tek işaretleyebileceğiniz liste için fon davası belge kontrol listesi, kuruluşlardan belge istemek için hazır metinler için fon mağduru dilekçe ve ihtarname örnekleri.

Aşama 1: Dava Öncesi Başvurular — Hangisi Süreyi Durdurur, Hangisi Durdurmaz?

Dava öncesindeki başvuruların bir kısmı zorunludur, bir kısmı isteğe bağlıdır; bir kısmı süreyi durdurur, bir kısmı hiçbir hukuki etki doğurmaz. Bu ayrım yapılmadan gönderilen dilekçeler, yatırımcıya güvence hissi verip dava süresinin dolmasına yol açabilir.

1- İYUK m.11 bakımından, SPK kararının kaldırılması, geri alınması veya değiştirilmesi istemiyle dava açma süresi içinde Kurula yapılan başvuru, işlemeye başlamış dava süresini durdurur. Otuz gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır; ret veya ret sayılma üzerine süre kaldığı yerden işlemeye devam eder ve başvuruya kadar geçen süre hesaba katılır. Bu başvuru zorunlu değildir; son güne yakın yapıldığında yatırımcıya kazandırdığı süre birkaç günle sınırlı kalır.

2- İYUK m.13 bakımından, idari eylemden doğan zararda dava açmadan önce idareye, öğrenmeden itibaren bir yıl ve her hâlde eylemden itibaren beş yıl içinde başvurmak gerekir; isteğin reddi veya otuz gün içinde cevap verilmemesi üzerine dava süresi işler. Yukarıda belirttiğimiz gibi fon zararını işlemden doğan zarar olarak gördüğümüzden, bu yola güvenerek altmış günlük süreyi geçirmeyi önermiyoruz.

3- 6325 sayılı Kanun m.18/A, TTK m.5/A ve 6502 sayılı Kanun m.73/A bakımından, portföy yönetim şirketine, saklayıcıya veya aracı kuruluşa karşı açılacak tazminat ve alacak davalarından önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır; bu şart yerine getirilmeden açılan dava usulden reddedilir. Arabuluculuk süreci boyunca zamanaşımı durur ve hak düşürücü süreler işlemez (6325 m.16). Başvuru dilekçesi için fon uyuşmazlığında arabuluculuk başvuru dilekçesi örneği.

4- 6502 sayılı Kanun m.68 bakımından, uyuşmazlık tüketici işleminden doğuyorsa ve değeri 2026 yılı için 186.000 TL’nin altındaysa tüketici hakem heyetine başvuru zorunludur (sınır: 23.12.2025 tarihli ve 33116 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan tebliğ). Heyet kararına karşı tebliğden itibaren iki hafta içinde tüketici mahkemesine itiraz edilir (m.70; hakem heyeti kararına itiraz). Kişisel birikimini yatıran yatırımcının tüketici sayılıp sayılmayacağı somut duruma göre değişir; ayrıntısı fon davası hangi mahkemede açılır yazımızda.

5- CMK m.158 ve SPKn m.115 bakımından, Türk Ceza Kanunu’ndaki suçlar (örneğin nitelikli dolandırıcılık, TCK m.158) için doğrudan savcılığa şikâyet yapılabilir; Sermaye Piyasası Kanunu’ndaki suçlarda ise soruşturma Kurulun yazılı başvurusuna bağlıdır. Şikâyet dilekçesi için savcılığa şikâyet dilekçesi örneği.

6- CİMER ve genel şikâyet başvuruları bakımından, yalnızca bilgi isteyen bir CİMER başvurusu dava süresini durdurmaz; Kamu Denetçiliği Kurumuna süresi içinde yapılan başvuru ise süreyi kanun gereği durdurur (6328 m.17/8). Hangi başvurunun hangi etkiyi doğurduğu CİMER ve KDK başvurusunun dava süresine etkisi yazımızda tablo hâlinde yer alıyor.

Aşama 2: İlk Derece Mahkemesi — Üç Ayrı Yol

Yol A: SPK’ya karşı iptal ve tam yargı davası (idare mahkemesi)

1- İYUK m.2/1 bakımından, iptal davası idari işlemin yetki, şekil, sebep, konu veya maksat yönünden hukuka aykırılığı nedeniyle menfaati ihlal edilenlerce; tam yargı davası ise idari eylem ve işlemlerden kişisel hakları doğrudan zarar görenlerce açılır. Tasfiye edilen fonun katılma payı sahibi, karar ile kişisel ve güncel bir menfaat ilişkisi içindedir.

2- İYUK m.12 bakımından, hakkı ihlal eden bir idari işlem nedeniyle doğrudan tam yargı davası veya iptal ve tam yargı davaları birlikte açılabilir; önce iptal davası açılıp bu davanın kesinleşmesinden sonra süresi içinde tam yargı davası açmak da mümkündür. Fon dosyalarında ikisini birlikte açmak, aşağıda anlatacağımız Danıştay yolu bakımından da avantaj sağlar.

3- SPKn m.133/4 ve Anayasa m.125 bakımından, Kurul Başkanı, üyeleri ve personeli aleyhine Kurulun görevlerine ilişkin karar, eylem ve işlemler nedeniyle açılacak tazminat davaları Kurul aleyhine açılmış sayılır; husumet SPK’ya yöneltilir. SPKn m.134 uyarınca Kurul kararlarına karşı idari davalar idare mahkemelerinde görülür; yetki İYUK m.32 ve m.33 uyarınca işlemi yapan merciin bulunduğu yere göre belirlenir ve uygulamada bu davalar Ankara idare mahkemelerinde görülmüştür.

4- 2576 sayılı Kanun m.7 bakımından, 7589 sayılı Kanun’la yapılan değişiklikten sonra açılan davalarda konusu 486.000 TL’yi aşmayan iptal ve tam yargı davaları tek hâkimle, bu tutarı aşanlar kurulla görülür. Bu ayrım ileride önem kazanır: tek hâkimle görülen davalarda bölge idare mahkemesinin kaldırma üzerine verdiği karara karşı Danıştay yolu açılmaz (İYUK m.46/2).

5- İYUK m.27/2 bakımından, dava açmak kararın uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz; yürütmenin durdurulması, işlemin açıkça hukuka aykırı olması ve uygulanması hâlinde telafisi güç veya imkânsız zarar doğması şartlarının birlikte gerçekleşmesine bağlıdır. Yürütmenin durdurulması isteminin reddine karşı tebliği izleyen günden itibaren yedi gün içinde itiraz edilir (m.27/7).

Dava açıldıktan sonra dilekçe ilk incelemeden geçer, SPK’ya tebliğ edilir ve taraflar tebliğden itibaren otuz gün içinde cevap verir (İYUK m.16/3); iptal davalarında taraflardan birinin isteği üzerine duruşma yapılır (m.17/1). İptal davasının ayrıntıları SPK’nın fon tasfiye kararına karşı iptal davası, tam yargı davasının unsurları ve ispatı SPK’ya karşı tam yargı davası, dilekçe kurgusu SPK’ya karşı tazminat davası dilekçe örneği yazılarımızda.

Yol B: Portföy yönetim şirketi, saklayıcı ve aracı kuruluşa karşı tazminat (adli yargı)

1- TBK m.112 ve m.49 bakımından, kuruluşla aranızdaki sözleşmeye aykırılık veya haksız fiil nedeniyle uğradığınız zararın tazmini istenir. Sözleşmeden doğan alacakta genel zamanaşımı on yıl (TBK m.146), haksız fiilde zarar ve tazminat yükümlüsünün öğrenildiği tarihten itibaren iki yıl ve her hâlde fiilden itibaren on yıldır (TBK m.72).

2- 6502 sayılı Kanun m.73 ile TTK m.4 ve m.5 bakımından, yatırımcı tüketici sayılıyorsa tüketici mahkemesi, şirket veya tacirse ve uyuşmazlık ticari nitelikteyse asliye ticaret mahkemesi görevlidir. Görev kamu düzenindendir; yanlış mahkemede açılan dava görevsizlikle sonuçlanır ve zaman kaybettirir.

3- 7596 sayılı Kanun m.5 bakımından, fonu zarara uğratanlardan tahsilat SPK’nın tespiti ve TMSF’nin takibiyle yürür; ancak kişilerin kendi kusurlarından doğan tazminat yükümlülükleri saklıdır. Nihai ödemede, diğer hukuki yollardan alınan ödemeler mahsup edilir (m.3, m.4). Yani kuruluşa karşı dava açılabilir, fakat aynı zarar iki kez tahsil edilemez. Kimin hangi sebeple sorumlu olduğu fon tasfiyesinde zararımı kimden alırım yazımızda anlatıldı.

Yol C: Ceza yolu (savcılık, ceza mahkemesi)

1- CMK m.234 bakımından, suçtan zarar gören soruşturma evresinde delil toplanmasını isteyebilir, avukat yardımından yararlanabilir. CMK m.173 bakımından, kovuşturmaya yer olmadığı kararına tebliğden itibaren iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edilir.

2- CMK m.237 bakımından, kamu davası açıldıktan sonra hüküm verilinceye kadar davaya katılma talep edilmelidir. Katılmayan mağdur, beraat veya düşme kararına karşı istinaf ve temyize gidemez; ceza yargılamasındaki kanun yolları bu nedenle katılma şartına bağlıdır. Ayrıntısı sermaye piyasası suçlarında katılan ve mağdur hakları; ifadeye çağrıldığınızda yapılacaklar fon soruşturmasında mağdur olarak ifade yazımızda.

Aşama 3: İstinaf — Bölge İdare Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi

İstinaf, ilk derece kararının hem maddi hem hukuki yönden yeniden incelendiği ikinci derecedir. Fon dosyalarında istinafın değeri büyüktür; çünkü dava değerine göre çoğu dosyada istinaf son mercidir.

1- İYUK m.45/1 bakımından, idare mahkemesi kararlarına karşı kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine istinaf yoluna başvurulur. Konusu, davanın açıldığı tarihteki parasal sınırı geçmeyen vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemlere karşı açılan iptal davalarında verilen kararlar kesindir; bu sınır 2026’da açılan davalar için 55.000 TL’dir (İYUK Ek m.1).

2- İYUK m.45/3 ve m.45/4 bakımından, bölge idare mahkemesi ilk derece kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunu reddeder; hukuka aykırı bulursa kararı kaldırır ve işin esası hakkında yeniden karar verir. 7589 sayılı Kanun’la bölge idare mahkemesine, sonucu doğru fakat gerekçesi hatalı kararlarda gerekçeyi değiştirerek başvuruyu reddetme ve eksik keşif, bilirkişi incelemesi veya duruşmayı kendisi tamamlayıp esastan karar verme yetkisi tanındı; kararı kaldırıp dosyayı ilk derece mahkemesine geri gönderme sınırlı hâllere bağlandı.

3- İYUK m.45/6 bakımından, Danıştay’da temyize açık olmayan bölge idare mahkemesi kararları kesindir. İstinaf veya temyiz yoluna başvurmak, kararın yerine getirilmesini kendiliğinden durdurmaz; bunun için ayrıca yürütmenin durdurulması istenmelidir (İYUK m.52).

4- HMK m.341 ve m.345 bakımından, adli yargıda ilk derece kararlarına karşı istinaf süresi kararın tebliğinden itibaren iki haftadır; miktar veya değeri 2026 için 50.000 TL’yi geçmeyen malvarlığı davalarında karar kesindir. Bölge adliye mahkemesi, kamu düzenine aykırılık hâlleri dışında, istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle sınırlı inceleme yapar (HMK m.355). İstinaf dilekçesinde sebeplerin tek tek yazılması bu nedenle hayatidir.

5- CMK m.272 ve m.273 bakımından, ceza mahkemesinin hükmüne karşı istinaf süresi hükmün açıklanmasından, yokluğunda verilmişse tebliğinden itibaren iki haftadır. Katılan sıfatı yoksa bu yola gidilemez.

Dilekçe yazımı için idari yargıda istinaf dilekçesi örneği; adli yargıdaki fon davalarında istinafın kapsamı ve sınırları için fon davasında istinaf ve temyiz yazımıza bakabilirsiniz.

Aşama 4: Temyiz — Danıştay ve Yargıtay

Temyiz incelemesi hukuki denetimdir; olaylar yeniden değerlendirilmez, kararın hukuka uygun olup olmadığına bakılır. Fon dosyalarında temyizin açık olup olmadığı dava türüne ve değerine göre değişir.

1- İYUK m.46/1-b bakımından, konusu davanın açıldığı tarihteki parasal sınırı aşan vergi davaları ve tam yargı davalarında bölge idare mahkemesi kararlarına karşı Danıştay’a temyiz yolu açıktır. Bu sınır, Ek m.1 uyarınca yeniden değerleme oranıyla güncellenir: 2025’teki 1.324.000 TL’lik sınır, yüzde 25,49 oranıyla artırılıp bin liranın altındaki kısım dikkate alınmadığında, 2026’da açılan davalar için 1.661.000 TL’dir.

2- İYUK m.46/1-n bakımından, düzenleyici ve denetleyici kurulların görevli oldukları piyasa veya sektörle ilgili kararlarına karşı açılan davalarda, dava değerinden bağımsız olarak temyiz yolu açıktır. SPK bir düzenleyici ve denetleyici kuruldur; tasfiye, işleme kapatma ve ara ödeme kararlarına karşı açılan iptal davaları bu kapsamdadır. Yalnızca tazminat isteyen tam yargı davasının bu bentten yararlanıp yararlanmayacağı ise tartışmaya açıktır. Bu nedenle, tazminat istemi 1.661.000 TL’nin altında kalan yatırımcı için iptal ve tam yargı istemlerini aynı dilekçede birlikte ileri sürmek, en azından iptal istemi bakımından Danıştay yolunu güvenceye alır.

3- İYUK m.46/2 bakımından, 7589 sayılı Kanun’la eklenen fıkra uyarınca birinci fıkra kapsamı dışındaki davalarda, bölge idare mahkemesinin ilk derece kararını kaldırıp yeniden verdiği kararlar tebliğden itibaren otuz gün içinde Danıştay’da temyiz edilebilir. İstisnalar şunlardır: tek hâkimle görülen davalar; 4081, 3091 ve 6458 sayılı Kanunlardan doğan davalar; temyiz sınırının altındaki davalarda iki karar arasındaki farkın istinaf sınırını (2026 için 55.000 TL) geçmemesi; yalnızca vekâlet ücreti veya yargılama giderine ilişkin kararlar. Bu kural, 7589 sayılı Kanun’un yayımlandığı 31.07.2026’dan sonra bölge idare mahkemelerince verilen kararlara uygulanır.

4- İYUK m.49/1 bakımından, Danıştay kararı görev ve yetki dışında bir işe bakılması, hukuka aykırı karar verilmesi veya usul hükümlerine uyulmaması hâllerinde bozar. Temyiz dilekçesinde bu üç sebepten hangisine dayanıldığı ve bölge idare mahkemesinin hangi gerekçesinin neden hatalı olduğu somut olarak yazılmalıdır. Temyiz de kararın yerine getirilmesini kendiliğinden durdurmaz (İYUK m.52). Dilekçe örneği için idari yargıda temyiz dilekçesi örneği.

5- HMK m.361 ve m.362 bakımından, adli yargıda bölge adliye mahkemesi kararlarına karşı temyiz süresi tebliğden itibaren iki haftadır; miktar veya değeri 2026 için 682.000 TL’yi geçmeyen davalarda bölge adliye mahkemesi kararı kural olarak kesindir. 7589 sayılı Kanun’la HMK m.362’ye eklenen üçüncü fıkra, bölge adliye mahkemesinin istinaf başvurusunu kabul ederek esas hakkında yeniden karar verdiği hâllerde, kabul veya ret edilen kısım istinaf sınırını aşıyorsa temyiz yolunu açar; iki karar arasındaki fark istinaf sınırını geçmiyorsa veya karar yalnızca yargılama gideri ve vekâlet ücretine ilişkinse temyiz kapalıdır.

6- CMK m.286 ve m.291 bakımından, ceza dairesi kararlarına karşı temyiz süresi iki haftadır; hangi hükümlerin temyiz edilebileceği ceza miktarına ve suç türüne göre CMK m.286’da sınırlanmıştır.

Davanızın Değerine Göre Son Merci Tablosu (2026)

Aşağıdaki tablo, 2026 yılında SPK’ya karşı açılacak davalarda idari yargıdaki son merciyi dava türüne ve tam yargı isteminin miktarına göre gösterir. Tablo genel kuralları özetler; somut dosyada tek hâkim, kaldırma kararı ve istisnalar ayrıca değerlendirilmelidir.

Tablodan çıkan pratik sonuç şudur: tazminat istemi orta büyüklükte olan yatırımcı için bölge idare mahkemesi çoğu zaman son mercidir ve bu durumda Anayasa Mahkemesine başvuru süresi bölge idare mahkemesi kararının öğrenilmesiyle işlemeye başlar. Dosyanın hangi satıra girdiğini dava açmadan önce bilmek, hem dilekçenin kapsamını hem de ileride hangi kararın “son karar” sayılacağını belirler.

Aşama 5: Anayasa Mahkemesine Bireysel Başvuru

Anayasa Mahkemesi dördüncü derece mahkeme değildir; davayı yeniden görmez, zararı yeniden hesaplamaz. İnceleme, kamu gücünün işlem, eylem veya ihmali nedeniyle Anayasa’da ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nde birlikte güvence altına alınan bir hakkın ihlal edilip edilmediğiyle sınırlıdır.

1- Anayasa m.148/3 ve 6216 sayılı Kanun m.45/1 bakımından, herkes Anayasa’da güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden Sözleşme kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından ihlal edildiği iddiasıyla başvurabilir. Fon dosyalarında öne çıkan haklar mülkiyet hakkı (Anayasa m.35; Sözleşme’ye Ek 1 No.lu Protokol m.1) ile adil yargılanma hakkıdır (Anayasa m.36), makul sürede yargılanma dahil. Portföy yönetim şirketinin veya özel bir bankanın işlemleri kamu gücü sayılmaz; başvuru SPK kararları ve mahkeme kararları gibi devlete atfedilebilen işlemlere karşı yapılır.

2- 6216 m.45/2 bakımından, ihlale neden olduğu ileri sürülen işlem, eylem veya ihmal için kanunda öngörülen idari ve yargısal başvuru yollarının tamamı tüketilmeden başvuru yapılamaz. Yolları tüketmek, hak ihlali iddiasını istinaf ve temyiz dilekçelerinde de ileri sürmeyi kapsar; ilk kez Anayasa Mahkemesinde ileri sürülen bir iddia kural olarak incelenmez.

3- 6216 m.45/3 bakımından, yasama işlemleri ve düzenleyici idari işlemler aleyhine doğrudan bireysel başvuru yapılamaz. 7596 sayılı Kanun’un kendisine karşı yatırımcı doğrudan başvuramaz; Kanun’a dayanan bir uygulama işlemine karşı açılan davada, mahkemeden Kanun hükmünün Anayasa’ya aykırılığı nedeniyle Anayasa Mahkemesine gitmesi istenebilir (Anayasa m.152). Kanuna karşı iptal davası ise yalnızca Anayasa m.150’de sayılanlarca, yayımdan itibaren altmış gün içinde açılabilir; bu süre 26 Aralık 2026’da dolar (7596 sayılı Kanun ve Anayasa Mahkemesi yolu).

4- 6216 m.47/5 bakımından, başvuru yolların tüketildiği tarihten, başvuru yolu öngörülmemişse ihlalin öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün içinde yapılır. Başvuru Anayasa Mahkemesinin formuyla yapılır, harca tabidir (m.47/2); avukatla yapılıyorsa vekâletname eklenir (m.47/4). Nihai kararı öğrenme tarihini gösteren belge forma eklenmelidir.

5- 6216 m.48/2 ve m.50 bakımından, anayasal önemi olmayan ve başvurucunun önemli bir zarara uğramadığı başvurular ile açıkça dayanaktan yoksun başvurular kabul edilemez bulunabilir. İhlal kararı verilirse ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere hükmedilir; ihlal bir mahkeme kararından kaynaklanıyorsa dosya yeniden yargılama yapılmak üzere gönderilir. Başvuru kararın uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz; tedbir istisnaidir (m.49/5).

Tasfiyenin uzun sürmesi hâlinde mülkiyet hakkı açısından en yakın emsal, Anayasa Mahkemesi Genel Kurulunun 14.09.2023 tarihli Kenan Yıldırım kararıdır (B. No: 2017/28711). Başvuru formu için metin örneği ve ayrıntılar fon mağdurları Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru yazımızda.

Aşama 6: Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi

1- AİHS m.34 bakımından, Sözleşme veya protokollerinde tanınan haklarının Türkiye tarafından ihlal edildiğini iddia eden her gerçek kişi, hükümet dışı kuruluş veya kişi grubu AİHM’e başvurabilir. Fon dosyalarında ileri sürülebilecek başlıca haklar Ek 1 No.lu Protokol m.1 (mülkiyetin korunması), Sözleşme m.6 (adil yargılanma, makul süre) ve m.13’tür (etkili başvuru hakkı).

2- AİHS m.35/1 bakımından, AİHM’e ancak iç hukuk yolları tüketildikten sonra ve kesin iç hukuk kararından itibaren dört ay içinde başvurulabilir. Süre, 15 No.lu Protokol’le altı aydan dört aya indirilmiş ve 1 Şubat 2022’den itibaren uygulanmaya başlamıştır. Türkiye bakımından Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru, tüketilmesi gereken etkili bir iç hukuk yolu kabul edildiğinden, kural olarak dört aylık süre Anayasa Mahkemesi kararının öğrenilmesinden itibaren işler.

3- AİHS m.35/3 bakımından, açıkça dayanaktan yoksun başvurular ile başvurucunun önemli bir dezavantaja uğramadığı başvurular kabul edilemez bulunabilir. AİHM İçtüzüğü’nün 47. maddesi başvuru formunun eksiksiz doldurulmasını ve gerekli belgelerin eklenmesini şart koşar; eksik form kayda alınmayabilir ve süre bu arada işlemeye devam eder. Başvuru ücretsizdir ve Türkçe yapılabilir.

4- İYUK m.53/1-ı bakımından, AİHM’in kesinleşmiş kararıyla Sözleşme ihlali tespit edilirse idari yargıdaki karar için yargılamanın yenilenmesi istenebilir; bu sebebe dayanan başvuru süresi AİHM kararının kesinleşmesinden itibaren bir yıldır. Adli yargıda aynı imkân HMK m.375/1-i’de düzenlenmiştir. Ayrıntısı idari yargıda yargılamanın yenilenmesi yazımızda.

Baştan Sona Örnek Takvim

Aşağıdaki örnek varsayımsaldır ve yalnızca sürelerin birbirine nasıl bağlandığını göstermek içindir. Davaların ne kadar süreceği mahkemelerin iş yüküne göre değişir; ortalama süre ve masraf için fon davası ne kadar sürer, masrafı ne kadar yazımıza bakabilirsiniz.

Örnek: Kişisel birikimini Pusula Portföy fonuna yatıran A, tasfiyeden aldığı ödemeden sonra kalan zararı için SPK’ya karşı 2.000.000 TL’lik tam yargı istemini, 57/1707 ve 57/1708 sayılı kararların iptali istemiyle birlikte 10 Kasım 2026’da Ankara idare mahkemesinde açar. Dava değeri 486.000 TL’yi aştığı için kurulla görülür; 1.661.000 TL’yi aştığı için Danıştay yolu da açıktır.

Aynı dosyada A yalnızca 300.000 TL tazminat isteseydi tablo değişirdi: bölge idare mahkemesi kararı tam yargı istemi bakımından kesin olur, dava tek hâkimle görülürse kaldırma üzerine verilen karara karşı da Danıştay yolu açılmaz ve Anayasa Mahkemesine başvuru süresi bölge idare mahkemesi kararının öğrenilmesiyle başlardı. İptal istemi dilekçede yer aldığı için bu istem bakımından Danıştay yolu ise İYUK m.46/1-n uyarınca açık kalırdı. Kuruluşa karşı adli yargıda açılacak davada da aynı zincir HMK süreleriyle kurulur: arabuluculuk, ilk derece, iki hafta içinde istinaf, iki hafta içinde temyiz, ardından otuz gün içinde Anayasa Mahkemesi.

Sık Yapılan Hatalar

1- Dava süresini tasfiye ödemesine bağlamak. Tasfiyenin bitmesini beklemek, 16 Kasım 2026 ve 19 Kasım 2026 sürelerini kaçırma riskini doğurur. Zararın tutarı kesinleşmeden dava açılabilir; idari yargıda tam yargı istemi nihai karara kadar harcı ödenerek bir defaya mahsus artırılabilir (İYUK m.16/4), adli yargıda kısmi davada talep tahkikatın sonuna kadar bir defaya mahsus artırılabilir (HMK m.109/4). Ayrıntısı tasfiye bitmeden dava açılabilir mi yazımızda.

2- Tam yargı istemini düşük göstermek. Dava değeri, harcı azaltmak için düşük gösterildiğinde istinaf veya Danıştay yolu baştan kapanabilir; kanun yolu davanın açıldığı tarihteki değere göre belirlenir (İYUK Ek m.1).

3- Yalnız tazminat isteyip iptal istemini bırakmak. Tazminat istemi 1.661.000 TL’nin altında kalıyorsa, iptal istemi Danıştay yolunu İYUK m.46/1-n üzerinden açık tutan tek dayanak olabilir.

4- Hak ihlali iddiasını ilk kez Anayasa Mahkemesinde ileri sürmek. Mülkiyet hakkı ve adil yargılanma hakkı iddiaları ilk dilekçeden itibaren ve her kanun yolunda tekrar edilmelidir.

5- Arabulucuya gitmeden kuruluşa dava açmak. Dava şartı eksikliği nedeniyle usulden ret, zaman ve masraf kaybettirir.

6- Ceza davasına katılmamak. Katılan sıfatı olmayan mağdur, ceza mahkemesinin kararına karşı istinaf ve temyize gidemez.

7- Tebliğ belgelerini saklamamak. Anayasa Mahkemesi ve AİHM sürelerinin başlangıcı, kararın tebliğ veya öğrenilme tarihine bağlıdır; bu tarih belgeyle gösterilemezse başvuru süre aşımından reddedilebilir.

8- Birlikte dava açmayı tek dava sanmak. Birden çok yatırımcı aynı dilekçeyle dava açabilir; ancak her yatırımcının istemi, değeri ve kanun yolu ayrı değerlendirilir. Toplu dava imkânları için fon mağdurları toplu dava açabilir mi; masrafı karşılayamayanlar için fon mağduru adli yardım yazılarımız.

Sıkça Sorulan Sorular

Fon mağdurunun dava yolu hangi aşamalardan oluşur?

Altı aşamadan: belgelerin toplanması, dava öncesi başvurular, ilk derece mahkemesi, istinaf, temyiz ve en sonda Anayasa Mahkemesi ile AİHM. SPK’ya karşı yol idari yargı (idare mahkemesi, bölge idare mahkemesi, Danıştay), portföy yönetim şirketi, saklayıcı ve aracı kuruluşa karşı yol adli yargıdır (arabuluculuk, tüketici veya asliye ticaret mahkemesi, bölge adliye mahkemesi, Yargıtay). Suç oluşturan eylemler için ayrıca ceza yolu vardır.

SPK’ya karşı dava açmanın son günü ne zaman?

17 Eylül 2026’da ilan edilen 57/1707 ve 57/1708 sayılı kararlar için 16 Kasım 2026 Pazartesi; 20 Eylül 2026’da ilan edilen 59/1710 sayılı karar için 19 Kasım 2026 Perşembe; 27 Ekim 2026’da ilan edilen 76/1903 sayılı karar için 28 Aralık 2026 Pazartesi (İYUK m.7, m.8). Sonraki her Kurul kararı için süre ayrıca hesaplanır.

SPK’ya karşı dava hangi mahkemede açılır?

Kurul kararlarına karşı idari davalar idare mahkemelerinde görülür (SPKn m.134). Yetki, işlemi yapan merciin bulunduğu yere göre belirlenir (İYUK m.32, m.33); uygulamada bu davalar Ankara idare mahkemelerinde görülmüştür. Husumet SPK’ya yöneltilir (SPKn m.133/4).

Fon davasında istinaf süresi ne kadar?

İdari yargıda idare mahkemesi kararının tebliğinden itibaren otuz gün (İYUK m.45/1); adli yargıda tebliğden itibaren iki hafta (HMK m.345); ceza yargısında hükmün açıklanmasından veya tebliğinden itibaren iki hafta (CMK m.273).

2026’da idari yargıda istinaf sınırı kaç TL?

2026’da açılan davalarda 55.000 TL. Konusu bu tutarı geçmeyen vergi davaları, tam yargı davaları ve konusu belirli bir miktar olan iptal davalarında idare mahkemesinin kararı kesindir. Sınır, davanın açıldığı tarihe göre belirlenir (İYUK m.45; Ek m.1).

Danıştay temyiz sınırı 2026’da ne kadar?

Tam yargı ve vergi davalarında 1.661.000 TL (İYUK m.46/1-b). 2025’teki 1.324.000 TL’lik sınır yüzde 25,49 oranıyla artırılıp bin liranın altındaki kısım dikkate alınmadığında bu tutar bulunur. SPK kararlarına karşı açılan iptal davalarında ise dava değerinden bağımsız olarak temyiz yolu açıktır (m.46/1-n).

Bölge idare mahkemesinin kararı ne zaman kesindir?

Danıştay’da temyize açık olmayan bölge idare mahkemesi kararları kesindir (İYUK m.45/6). Tam yargı davalarında değer 1.661.000 TL’yi aşmıyorsa karar kural olarak kesindir; ancak bölge idare mahkemesi ilk derece kararını kaldırıp yeniden karar vermişse ve istisnalar yoksa, 7589 sayılı Kanun’la eklenen m.46/2 uyarınca temyiz yolu açılır.

7589 sayılı Kanun kanun yollarında neyi değiştirdi?

İdari yargıda bölge idare mahkemesinin kaldırma üzerine yeniden verdiği kararlar, tek hâkimle görülen davalar ve diğer istisnalar dışında, otuz gün içinde Danıştay’da temyiz edilebilir hâle geldi (İYUK m.46/2); istinafta gerekçe değiştirilerek ret ve eksikliklerin bölge idare mahkemesince tamamlanması imkânı getirildi (m.45). Tek hâkim sınırı 486.000 TL oldu (2576 m.7). Adli yargıda HMK m.362’ye, bölge adliye mahkemesinin esastan yeniden verdiği kararlar için yeni bir temyiz fıkrası eklendi.

Tek hâkim sınırı nedir ve fon davası için neden önemlidir?

31.07.2026’dan sonra açılan davalarda konusu 486.000 TL’yi aşmayan iptal ve tam yargı davaları tek hâkimle görülür (2576 s.K. m.7). Tek hâkimle görülen davalarda bölge idare mahkemesinin kaldırma üzerine verdiği karara karşı da Danıştay yolu kapalıdır (İYUK m.46/2). Bu nedenle tazminat isteminin doğru hesaplanması kanun yolunu doğrudan etkiler.

İptal davası mı, tam yargı davası mı açmalıyım?

İYUK m.12 ikisinin birlikte açılmasına izin verir. Fon dosyalarında birlikte açmak çoğu zaman en güvenli yoldur: iptal istemi, SPK kararlarına karşı açılan davalarda Danıştay yolunu dava değerinden bağımsız olarak açık tutar (m.46/1-n); tam yargı istemi zararın tazminini sağlar ve süreyi korur.

Kuruluşa dava açmadan önce arabulucuya gitmek zorunlu mu?

Evet. Portföy yönetim şirketine, saklayıcıya veya aracı kuruluşa karşı para alacağı ve tazminat davalarında arabuluculuk dava şartıdır (TTK m.5/A; 6502 m.73/A; 6325 m.18/A). Tüketici uyuşmazlığının değeri 2026’da 186.000 TL’nin altındaysa önce tüketici hakem heyetine başvurulur (6502 m.68).

Anayasa Mahkemesine ne zaman başvurabilirim?

Kanunda öngörülen bütün idari ve yargısal yollar tüketildikten sonra, yolların tüketildiği tarihten itibaren otuz gün içinde (6216 m.45/2, m.47/5). SPK kararına karşı dava açmadan doğrudan Anayasa Mahkemesine gidilemez; son karar, dava değerine göre bölge idare mahkemesi veya Danıştay kararıdır.

7596 sayılı Kanun’a karşı bireysel başvuru yapabilir miyim?

Doğrudan yapamazsınız; yasama işlemleri aleyhine bireysel başvuru yapılamaz (6216 m.45/3). Kanun’a dayanan bir işleme karşı açılan davada, mahkemeden hükmün Anayasa’ya aykırılığı nedeniyle Anayasa Mahkemesine gitmesi istenebilir (Anayasa m.152). Kanun’a karşı iptal davasını ise yalnızca Anayasa m.150’de sayılanlar, yayımdan itibaren altmış gün içinde açabilir; bu süre 26 Aralık 2026’da dolar.

AİHM’e başvuru süresi kaç ay?

Dört ay (AİHS m.35/1). Süre 15 No.lu Protokol’le altı aydan dört aya indirildi ve 1 Şubat 2022’den beri uygulanıyor. Türkiye bakımından kural olarak Anayasa Mahkemesi kararının öğrenilmesinden itibaren işler.

AİHM’e başvuru ücretli mi, avukat şart mı?

Başvuru ücretsizdir ve Türkçe yapılabilir. Başvuruyu ilk aşamada kişi kendisi yapabilir; başvurunun hükümete bildirilmesinden sonra kural olarak avukatla temsil gerekir. Formun eksiksiz doldurulması şarttır (İçtüzük m.47); eksik form kayda alınmayabilir ve süre işlemeye devam eder.

Dava açarsam tasfiyeden ödeme almaya devam eder miyim?

Evet. Dava açmak tasfiye ödemesini engellemez. 7596 sayılı Kanun’a göre nihai ödemede, diğer hukuki yollardan alınan ödemeler mahsup edilir (m.3, m.4); yani aynı zarar iki kez tahsil edilemez, ancak tasfiyenin karşılamadığı zarar için dava hakkı devam eder.

Tasfiye bitmeden dava açabilir miyim?

Evet. Zararın kesin tutarının belli olması dava açmak için şart değildir. İdari yargıda tam yargı istemi nihai karara kadar harcı ödenerek bir defaya mahsus artırılabilir (İYUK m.16/4); adli yargıda kısmi davada talep tahkikatın sonuna kadar bir defaya mahsus artırılabilir (HMK m.109/4).

Hak ihlali iddiasını hangi aşamada ileri sürmeliyim?

İlk dava dilekçesinden itibaren ve her kanun yolunda. Anayasa Mahkemesi, yolları tüketme şartı gereği, derece mahkemelerinde hiç ileri sürülmemiş bir iddiayı kural olarak incelemez (6216 m.45/2). Mülkiyet hakkı ve adil yargılanma hakkı iddiaları dilekçelerde açıkça yazılmalıdır.

Ceza davasına katılmazsam ne olur?

Kamu davası açıldıktan sonra hüküm verilinceye kadar katılma talep edilmezse (CMK m.237), mağdur beraat veya düşme kararına karşı istinaf ve temyize gidemez. Kovuşturmaya yer olmadığı kararına karşı ise tebliğden itibaren iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edilir (CMK m.173).

Yedi şirketin fonları için dava yolu farklı mı?

Hayır. Tera, Pusula, Hedef, Atlas, A1 Capital, Pardus ve Bulls Portföy fonlarında dava yolu ve süreler aynıdır. Değişen, fonun tasfiyede hangi aşamada olduğu ve SPK’nın o fon için aldığı yeni kararlardır; örneğin 76/1903 sayılı kararla Tera, Pusula ve Atlas fonlarında tasfiyeye başlandı. Her yeni karar kendi altmış günlük süresiyle dava konusu yapılabilir.