Kaykay, tekerlekli paten, tek sıra tekerlekli (inline) paten ve elektriksiz scooter (trotinet), çocuğun ağırlığına ve ürünün tasarım amacına göre ya oyuncak ya da spor ekipmanıdır. Oyuncak Güvenliği Yönetmeliği Ek-1’in 3. sırası, vücut kütlesi 20 kg’dan fazla olan çocuklar için yapılmış tekerlekli patenleri, tek sıra tekerlekli patenleri ve kaykayları içeren spor ekipmanlarını; 5. sırası ise spor amaçlı veya halka açık cadde ve yollarda ulaşım amaçlı tasarlanan scooterları oyuncak saymaz. Oyuncak sayılan ürünler CE işareti taşımalı ve Oyuncak Güvenliği Yönetmeliğine uymalıdır; ithalatta 2026/10 sayılı Tebliğ Ek-1’in 26. sırası (9503.00.10.19.11 skuterler) ve 48. sırası (9506.70.30.00.00 tekerlekli patenler) TAREKS denetimi öngörür. Oyuncak olmayan spor ekipmanı ise 7223 m.5/3 uyarınca genel ürün güvenliği mevzuatına göre değerlendirilir. GÜBİS’te 27.10.2026’da bir çocuk scooterı için direksiyon çubuğu dayanımı (TS EN 71-1) gerekçesiyle piyasaya arz yasağı ve toplatma ilan edilmiştir.
Kısa cevap: İlk soru “ürün oyuncak mı?” sorusudur. Patenler ve kaykaylarda ölçüt, ürünün 20 kg’ı aşan çocuklar için yapılıp yapılmadığıdır (OGY Ek-1/3); scooterlarda ölçüt, spor veya yolda ulaşım amacıyla tasarlanıp tasarlanmadığıdır (Ek-1/5). Oyuncaksa OGY, CE işareti, AT uygunluk beyanı ve oyuncak test raporları gerekir; denetim Ticaret Bakanlığındadır ve Bakanlığın listesinde “scooter (trotinet)” ile “çocuk pateni” oyuncak grubunda sayılır. Oyuncak değilse CE işareti öngörülmez; güvenlik Genel Ürün Güvenliği Yönetmeliğine göre değerlendirilir. Elektrikli scooter ve hoverboard ayrı bir rejime tabidir. Kararlara karşı altmış gün içinde idare mahkemesinde dava açılabilir (7223 m.22/2; İYUK m.7).
Kaykay, paten veya scooter için toplatma kararı, test raporu ya da TAREKS olumsuz sonucu mu geldi?
Ürünün Tebliğ ekindeki yerini, test raporunu, tedarik zincirindeki rolünüzü ve işleyen süreleri birlikte değerlendirmek için Hukukçular Evi’ne 0554 648 37 15 numarasından ulaşabilirsiniz.
Kaykay, Paten ve Scooter: Oyuncak mı, Spor Ekipmanı mı?
Oyuncak Güvenliği Yönetmeliği (RG 04/10/2016-29847), özellikle oyunda kullanımının amaçlanmasına veya oyun amaçlı tasarlanmasına bakılmaksızın 14 yaş altı çocuklar tarafından oyunlarda kullanılan ürünleri kapsar; Ek-1’de listelenen ürünler ise oyuncak sayılmaz (m.2/1-a). Tekerlekli spor ürünleri bakımından Ek-1’in iki satırı belirleyicidir:
- Ek-1/3: “20 kg’dan fazla vücut kütlesine sahip çocuklar için yapılmış olan tekerlekli patenler, tek sıra tekerlekli patenler ve kaykaylar da dahil olmak üzere spor ekipmanları.”
- Ek-1/5: “Spor amaçlı veya halka açık cadde veya yollarda ulaşım amaçlı tasarlanan scooterlar ile diğer ulaşım araçları.”
- Ek-1/6: “Halka açık caddelerde, yollarda veya bunların kaldırımlarında kullanılmak üzere ulaşım amaçlı tasarlanan elektrikli araçlar.”
Bu satırların sonucu şudur: 20 kg ve altındaki çocuklar için tasarlanmış paten ve kaykay oyuncaktır; daha ağır çocuklar ve yetişkinler için yapılanlar spor ekipmanıdır. Scooterda ise ağırlık ölçütü yoktur; ürün oyun amaçlıysa oyuncak, spor veya yolda ulaşım amaçlıysa oyuncak dışıdır. Hangi tarafta kalındığı, ürünün tasarımından, taşıma kapasitesinden, ambalaj ve kullanım talimatındaki yaş ve ağırlık bilgilerinden ve tanıtım biçiminden anlaşılır.
Tekerlekli ürünlerde sınıflandırma
| Ürün | Oyuncak sayılma ölçütü | Oyuncak ise | Oyuncak değilse |
|---|---|---|---|
| Tekerlekli paten (dört tekerlekli) | 20 kg ve altı çocuk için yapılmış olması (Ek-1/3) | OGY, CE, TS EN 71 serisi | Genel ürün güvenliği (7223 m.5/3) |
| Tek sıra tekerlekli (inline) paten | Aynı | OGY, CE | Genel ürün güvenliği |
| Kaykay | Aynı | OGY, CE | Genel ürün güvenliği |
| Elektriksiz scooter (trotinet) | Spor veya yolda ulaşım amaçlı olmaması (Ek-1/5) | OGY, CE | Genel ürün güvenliği |
| Elektrikli scooter, hoverboard | Yolda ulaşım amaçlı elektrikli araçlar oyuncak değildir (Ek-1/6) | — | Ayrı rejim: elektrikli scooter ve hoverboard |
| Kask, dizlik, dirseklik | Oyuncak kask ayrı değerlendirilir | — | Koruyucu donanım: bisiklet, scooter ve paten kaskı |
Sınıflandırma tartışmalıdır ve savunmanın ilk konusu olabilir. Örneğin ambalajında “3–8 yaş” yazan ama 50 kg taşıma kapasitesi belirtilen bir paten, yaş bilgisi bakımından oyuncak, taşıma kapasitesi bakımından spor ekipmanı izlenimi verir. Değerlendirmemize göre Ek-1/3’teki ölçüt “20 kg’dan fazla vücut kütlesine sahip çocuklar için yapılmış” olmaktır; ürünün kimin için yapıldığı, tasarım ve pazarlama bütünüyle değerlendirilir. Benzer sınıflandırma sorunları için pelüş anahtarlık oyuncak mı ve raketli spor ekipmanı rehberlerimize bakılabilir.
Yetkili Kuruluş ve GÜBİS’teki Son İlan
Ticaret Bakanlığının “Yetkili PGD kuruluşları ve sorumlu oldukları ürün grupları” sayfasında Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğünün sorumlu olduğu “Oyuncaklar” grubunun açıklamasında “scooter (trotinet)”, “üç tekerli bisiklet”, “çocuk pateni”, “çocuk bisikleti” ve “çocuk arabası (üzerine oturulup sürülen)” açıkça sayılır. Aynı Genel Müdürlüğün “Bisikletler” grubunda dağ bisikleti, günlük bisiklet ve çocuk bisikleti yer alır. Yetişkin kaykayı ve pateni listede adıyla geçmez; değerlendirmemize göre bu ürünler, tüketiciye yönelik ve özel teknik düzenlemesi bulunmayan ürünler olarak genel ürün güvenliği çerçevesinde Ticaret Bakanlığının denetimine girer.
İlan kayıtlarımıza göre 05.05.2026–05.11.2026 döneminde GÜBİS’te yayımlanan 20 ilanın 12’si oyuncak grubundadır. Bunlardan biri 27.10.2026 tarihli ve “Scooterler (Trotinet)” ürün grubundadır: yerli üretim bir çocuk scooterında “direksiyon çubuğu dayanımı” bakımından TS EN 71-1’e uygunsuzluk tespit edilmiş, tedbir olarak piyasaya arz yasağı ve toplatma uygulanmıştır; ilanda idari para cezası bilgisi yer almaz. 26.10.2026 tarihli bir ilan da çocuk bisikletinde parmak sıkışması ve küçük parça uygunsuzluklarına ilişkindir. Dönemde paten ve kaykay ilanı yoktur. Güncel dağılım için GÜBİS Rehberi sayfasına bakılabilir.
GÜBİS’te tekerlekli çocuk ürünlerine ilişkin son ilanlar (firma bilgisi içermez)
| Tarih | GÜBİS ürün grubu | Uygunsuzluk | Standart | Tedbir | Menşe |
|---|---|---|---|---|---|
| 27.10.2026 | Scooterler (Trotinet) | Direksiyon çubuğu dayanımı (mekanik) | TS EN 71-1 | Piyasaya arz yasağı ve toplatma | Yerli |
| 26.10.2026 | Çocuk Bisikletleri | Parmak sıkışması; küçük parça (mekanik) | TS EN 71-1 | Piyasaya arz yasağı ve toplatma | Yerli |
Bu iki ilan, tekerlekli çocuk ürünlerinde denetimin ağırlıkla mekanik dayanım ve sıkışma risklerine odaklandığını gösterir. Her iki ilanda da ürün yerlidir; dolayısıyla risk yalnızca ithalatçılar için değil, yerli üreticiler için de geçerlidir. Çocuk bisikletindeki standart ve yaptırımlar pedallı bisiklet ve çocuk bisikleti rehberimizde ayrıca ele alınmıştır.
Oyuncak Olan Paten, Kaykay ve Scooterda Yükümlülükler
Oyuncak sayılan ürün, OGY m.11’deki genel güvenlik gereklerini ve Ek-2’deki özel güvenlik gereklerini karşılamak zorundadır. Oyuncaklar, çocukların davranışları göz önünde bulundurulduğunda ve amaçlandığı veya öngörüldüğü şekilde kullanıldığında kullanıcının veya üçüncü kişilerin sağlığını veya güvenliğini tehlikeye atamaz (m.11/2).
İmalatçı, oyuncak için AT uygunluk beyanı hazırlayarak oyuncağın uygunluğu konusundaki sorumluluğu üstlenir (OGY m.16/3); beyan Türkçe değilse Türkçe tercümesi beyanla birlikte verilir (m.16/2). Piyasada bulundurulan oyuncaklar CE işareti taşımak zorundadır (m.17/1); CE işareti görünür, okunabilir ve silinmeyecek şekilde oyuncağa, iliştirilmiş bir etikete veya ambalaja konulur (m.18/1). Uyumlaştırılmış standartlara, başta TS EN 71 serisine göre yapılmış testler, uygunluğun en yaygın kanıtıdır; GÜBİS’teki scooter ilanında da uygunsuzluk TS EN 71-1’e göre tespit edilmiştir.
Oyuncak paten, kaykay ve scooterda belge kontrolü
| Belge veya bilgi | Kimden? | Dayanak |
|---|---|---|
| AT uygunluk beyanı ve Türkçe tercümesi | İmalatçı; ithalatçı teyit eder | OGY m.16 |
| CE işareti (ürün, etiket veya ambalaj) | İmalatçı | OGY m.17, 18 |
| Akredite laboratuvar test raporları (OGY ve KKDİK Ek-17) | İthalatta fiili denetimde istenir | 2026/10 Ek-2/4-5 |
| Yaş ve ağırlık sınırı, koruyucu donanım uyarısı | İmalatçı | OGY m.11/2 (etiket ve talimat); Ek-1/3 ayrımı |
| Türkçe kullanım ve güvenlik talimatı | İmalatçı ve ithalatçı | 7223 m.7/1-ğ, 9/1-e |
| Ad ve adres; ayırt edici bilgi | İmalatçı ve ithalatçı | 7223 m.7/1-e, f; 9/1-ç |
Oyuncakta denetim, savunma ve itiraz süreci oyuncakta toplatma kararı rehberimizde ayrıntılı olarak anlatılmıştır. Küçük parça ve 36 ay altı riskleri için oyuncakta küçük parça yazımıza bakılabilir.
Oyuncak Olmayan Spor Ekipmanı: Genel Ürün Güvenliği
20 kg’ı aşan çocuklar ve yetişkinler için yapılan paten ve kaykaylar ile spor veya ulaşım amaçlı scooterlar oyuncak değildir; bunlar için CE işareti öngören bir teknik düzenleme de yoktur. 7223 sayılı Kanun, teknik düzenlemenin bulunmadığı durumlarda güvenlik değerlendirmesinin genel ürün güvenliği mevzuatına göre yapılacağını öngörür (m.5/3). Genel Ürün Güvenliği Yönetmeliği (RG 11/03/2021-31420), tüketici için amaçlanan veya makul ölçüde öngörülebilir koşullarda tüketici tarafından kullanılabilecek tüm ürünlere uygulanır (m.2/2).
Yönetmeliğe göre teknik düzenleme bulunmayan durumlarda, referans numaraları Avrupa Birliği Resmî Gazetesi’nde yayımlanan ürün güvenliğine ilişkin Avrupa standartlarına karşılık gelen ulusal standartlara uygun ürün güvenli kabul edilir (m.5/5). Böyle bir standart yoksa diğer Avrupa standartlarına karşılık gelen ulusal standartlar, ulusal ve uluslararası standartlar, yetkili kuruluşların rehber görüşleri, sektördeki iyi uygulama kodları, teknik bilgi ve teknoloji düzeyi ile tüketicinin güvenliğe ilişkin makul beklentileri dikkate alınır (m.5/6). Bu ölçütlere uygunluk, yetkili kuruluşun ürünün tehlikeli olduğuna dair yeterli gerekçe bulması hâlinde önlem almasını engellemez (m.5/7).
Standart seçimi: Paten ve kaykay için Avrupa’da ürüne özgü standartlar bulunur; ancak bunların Genel Ürün Güvenliği Yönetmeliği m.5/5 anlamında karine doğuran bir listede yer alıp almadığı ve Türk standardı olarak hangi baskıyla kabul edildiği somut dosyada ayrıca kontrol edilmelidir. Bu yazıda standart içerikleri ve deney yöntemleri aktarılmamıştır. Test raporunda hangi standardın, hangi baskının ve hangi deney sınıfının esas alındığı, savunmanın teknik omurgasıdır.
Oyuncak ve spor ekipmanı rejimlerinin karşılaştırması
| Konu | Oyuncak paten/kaykay/scooter | Spor ekipmanı paten/kaykay/scooter |
|---|---|---|
| Temel mevzuat | Oyuncak Güvenliği Yönetmeliği | Genel Ürün Güvenliği Yönetmeliği (7223 m.5/3) |
| CE işareti | Zorunlu (OGY m.17) | Öngörülmez |
| Uygunluk karinesi | Uyumlaştırılmış oyuncak standartları | GÜG m.5/5 – 5/6 ölçütleri |
| İthalat denetimi | 2026/10 Ek-1 (9503.00.10.19.11 skuterler; 9506.70.30.00.00 tekerlekli patenler) | 2026/10 Ek-1’deki GTİP’e girerse yine TAREKS; kapsam dışı beyanı mümkün |
| Yetkili kuruluş | Ticaret Bakanlığı (oyuncak grubu) | Ticaret Bakanlığı (değerlendirmemiz) |
| Savunma süresi | En az on iş günü (7223 m.16/5); OGY m.43/3 en az on gün | En az on iş günü (7223 m.16/5) |
İthalatta TAREKS: 2026/10 Sayılı Oyuncak Tebliği
Oyuncakların İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2026/10), Ek-1’de yer alan ürünlerin ithalatta Oyuncak Güvenliği Yönetmeliğine uygunluğunun denetimine ilişkin usul ve esasları düzenler (m.1/1) ve serbest dolaşıma giriş rejimine tabi ürünleri kapsar (m.1/2). Ek-1 tekerlekli ürünler bakımından şu satırları içerir:
2026/10 Ek-1’de tekerlekli ürünler (taranmış görüntüden okunmuştur)
| Sıra | GTİP | Madde ismi |
|---|---|---|
| 24 | 9503.00.10.11.00 | Oyuncak bebekler için arabalar |
| 25 | 9503.00.10.12.00 | Üç tekerlekli bisikletler |
| 26 | 9503.00.10.19.11 | Skuterler |
| 27 | 9503.00.10.19.19 | Diğerleri |
| 21–23 | 8712.00.30.00.00, 8712.00.70.00.11, 8712.00.70.00.19 | Bisikletler (sele yüksekliği 435 mm’den az olanlar) |
| 48 | 9506.70.30.00.00 | Tekerlekli patenler |
Dikkat çekici nokta, 9506.70.30.00.00 “Tekerlekli patenler” satırının Ek-1’de kayıtsız şartsız yer almasıdır. Bu GTİP’te ithal edilen bir paten, oyuncak olmasa bile TAREKS başvurusuna konu olur; ithalatçı, ürünün 20 kg’ı aşan kullanıcılar için yapılmış spor ekipmanı olduğunu ileri sürüyorsa bunu kapsam dışı beyanı ile denetim birimine bildirir ve gerekçesini belgeler. Kaykayların sınıflandırıldığı alt pozisyonlar Ek-1’de ayrıca sayılmaz; dolayısıyla yetişkin kaykayı kural olarak bu Tebliğ kapsamında TAREKS’e tabi değildir. 2026/12 sayılı Tüketici Ürünlerinin İthalat Denetimi Tebliğinin Ek-1’inde de 9506 pozisyonuna ait bir satır bulunmaz.
Fiili denetime yönlendirilen oyuncakta AB uygunluk beyanı (Türkçe tercümesiyle), OGY’ye uygunluğu gösteren akredite laboratuvar test raporları, KKDİK Ek-17 bakımından test raporları ve gümrüklü sahada çekilmiş ürün görselleri başvuru günü dâhil yirmi iş günü içinde TAREKS’e yüklenir; talep hâlinde ilave süre verilir (2026/10 m.9/1, Ek-2). AB uygunluk beyanı veya test raporunun ilgilisince düzenlenmediğinin tespiti hâlinde diğer şartlar uygun olsa bile denetim olumsuz sonuçlanır (m.9/5). TAREKS’te olumsuz sonuç için TAREKS’te olumsuz sonuç ve gümrükte durdurulan ithal ürün yazımıza bakılabilir.
Kapsam dışı beyanında dikkat: “Yetişkin pateni” beyanının kabulü için ürünün ambalajı, kullanım talimatı, numara aralığı ve taşıma kapasitesi bu beyanla tutarlı olmalıdır. Çocuk numaralarında satılan ve çizgi karakterlerle ambalajlanan bir ürün için yapılan kapsam dışı beyanı, hem TAREKS’te olumsuz sonuca hem de sonradan piyasa gözetiminde sınıflandırma uyuşmazlığına yol açabilir.
İmalatçı, İthalatçı, Dağıtıcı ve Pazaryeri: Kim Neden Sorumlu?
İmalatçı ürünü güvenli tasarlamak ve üretmek, ayırt edici bilgi ile adını ve adresini ürüne koymak, montaj, kullanım ve bakım talimatlarını Türkçe vermek ve uygunsuzluk öğrendiğinde düzeltici önlem almakla yükümlüdür (7223 m.7/1). İthalatçı yalnızca teknik düzenlemesine veya genel ürün güvenliği mevzuatına uygun ürünü piyasaya arz eder ve imalatçının yükümlülüklerini yerine getirdiğini teyit eder (m.9/1-a, b). Dağıtıcı, ürünün uygunluk işaretini, belgelerini ve Türkçe talimatını doğrular (m.10/1-a). Ürünü kendi markasıyla satan ithalatçı veya dağıtıcı imalatçı sayılır (m.11/1). Mağaza ve pazaryeri satıcısının yükümlülükleri için dağıtıcıya ürün güvenliği cezası ve pazaryeri satıcısına ürün güvenliği cezası yazılarımıza bakılabilir.
Tekerlekli ürünlerde Türkçe talimat özellikle önemlidir: azami kullanıcı ağırlığı, kullanım yüzeyi, koruyucu donanım kullanımı, montaj ve vida sıkma kontrolleri ile scooterda katlanma mekanizmasının kilitlenmesi gibi uyarılar, hem riskin yönetimi hem de olası bir kazada kullanıcı kusuru savunması bakımından belirleyicidir. Bilgi ve talimatların Türkçe olmaması 7223 m.20/1-e kapsamında ayrıca yaptırım konusudur.
Denetim, Önlemler ve Toplatma
Yetkili kuruluş ürünleri depoda, iş yerinde ve üretim tesisinde denetleyebilir, belge isteyebilir ve numune alarak test yaptırabilir (7223 m.16/1-2). Ürünün risk taşıdığına dair yeterli gerekçe varsa risk değerlendirmesi yapılır; daha yüksek bir güvenlik seviyesinin mümkün olması veya piyasada daha düşük riskli ürünlerin bulunması ürünün güvensiz olduğu anlamına gelmez (m.16/3). Test sonucunda ürün uygun bulunmazsa numune ve test giderleri imalatçı veya ithalatçıya aittir (m.15/7).
7223 m.16/6 önlemleri ve tekerlekli ürünlerdeki karşılığı
| Bent | Önlem | Örnek |
|---|---|---|
| (b) | Uygunluğun sağlanması | Scooterda güçlendirilmiş direksiyon borusu veya kilit parçasının stoktaki ürünlere takılması |
| (c) | Türkçe uyarılarla işaretleme | Azami kullanıcı ağırlığı ve koruyucu donanım uyarısının eklenmesi |
| (ç) | Değerlendirme süresince geçici durdurma | Test sonucu beklenirken satışın askıya alınması |
| (d) | Piyasaya arzın durdurulması, piyasadan çekme, geri çağırma, imha | Direksiyon çubuğu kırılan scooter modelinin toplatılması |
| (e) | Önlemlerin uygulandığının bildirilmesi | Toplatılan adet ve imha tutanağının sunulması |
Geri çağırmada kullanıcıya sorunun giderilmesi, teslim tarihindeki perakende satış değerinin ödenmesi veya güvenli ve eş değer ürünle değiştirme seçeneklerinden en az biri sunulur ve masraflar geri çağırana aittir (m.19/3-4). Toplatma sonrası süreç için düzeltici önlem planı, gönüllü önlem için gönüllü geri çağırma yazılarımıza bakılabilir. Uygunsuzluğu kendiliğinden, yetkili kuruluşun talebi ve uyarısı olmadan tamamen gideren işletmeciye idari yaptırım uygulanmaz (m.21/1).
2026 İdari Para Cezaları
7223 m.20’deki tutarlar 2026 için Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2026/13 sayılı Tebliğ ile belirlenmiştir; değerler mevzuat.gov.tr’deki 7223 metnine işlenmiş tutarlardır.
Tekerlekli ürünlerde sık karşılaşılan aykırılıklar ve 2026 tutarları
| Aykırılık | Kim? | Bent | 2026 tutarı |
|---|---|---|---|
| Ürün güvenliğine ilişkin hükümlere aykırılık (ör. kırılan direksiyon çubuğu) | İmalatçı, ithalatçı | m.20/1-a | 434.505 TL – 4.345.058 TL |
| Ürün güvenliği dışındaki hükümlere aykırılık (ör. CE işareti eksikliği) | İmalatçı, ithalatçı | m.20/1-b | 173.801 TL – 1.738.022 TL |
| İthalatçının teyit yükümlülüğü; gerçeğe aykırı belge veya rapor | İthalatçı; herkes | m.20/1-c | 173.801 TL – 1.738.022 TL |
| Bilgilendirme, düzeltici önlem ve talimatlara uyma | İmalatçı, ithalatçı | m.20/1-ç | 86.900 TL – 869.010 TL |
| Türkçe talimat, ad-adres; dağıtıcı yükümlülükleri; izlenebilirlik | İmalatçı, ithalatçı, dağıtıcı | m.20/1-e | 60.830 TL – 608.307 TL |
| Pazaryerinin içeriği yirmi dört saat içinde çıkarmaması | Aracı hizmet sağlayıcı | m.20/5 | 173.801 TL – 1.738.022 TL |
Cezanın belirlenmesinde aykırılığın büyüklüğü ve ekonomik durum dikkate alınır (m.20/11). (c), (ç), (d) ve (e) bentlerindeki aykırılıklarda aynı fiil nedeniyle (a) ve (b) bentleri uygulanmaz (m.20/7). İki yıl içindeki tekrarda ceza iki katına çıkar (m.20/8; tekerrür ve içtima). Ceza bir ay içinde ödenir (m.20/10); süresinde ödemede %25 indirim uygulanır ve ödeme dava hakkını etkilemez (Kabahatler Kanunu m.17/6).
Savunma, İptal Davası ve Süreler
Ciddi risk hâli dışında yetkili kuruluş, nihai karardan önce işletmeciye savunma için on iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verir (7223 m.16/5); OGY m.43/3 de acil durumlar dışında en az on günlük görüş süresi öngörür. Karara karşı İYUK hükümlerine göre idari yargı yolu açıktır (7223 m.22/2); dava süresi altmış gündür ve yazılı bildirimi izleyen günden başlar (İYUK m.7). Dava açmak yürütmeyi durdurmaz; yürütmenin durdurulması ayrıca istenir (İYUK m.27). Savunma ve dava için ürün güvenliği savunma yazısı, test raporuna itiraz ve idari para cezasına itiraz yazılarımız yol gösterir.
Tekerlekli ürün dosyasında süreler
| Aşama | Süre | Dayanak |
|---|---|---|
| TAREKS fiili denetimde belge yükleme | Başvuru günü dâhil yirmi iş günü (talepte ilave süre) | 2026/10 m.9/1 |
| Savunma | En az on iş günü (ciddi risk hariç) | 7223 m.16/5 |
| Dağıtıcının tedarikçi bilgisini bildirmesi | On iş günü | 7223 m.11/2 |
| İdari para cezasının ödenmesi | Bir ay (%25 indirim) | 7223 m.20/10; Kabahatler K. m.17/6 |
| İptal davası | Altmış gün | 7223 m.22/2; İYUK m.7 |
| Ürün sorumluluğu tazminatı | Üç yıl / her hâlde on yıl | 7223 m.6/6 |
Kaza ve Yaralanma Hâlinde Sorumluluk
Paten, kaykay ve scooter kazalarında sorumluluk sorusu, ürün kusuru ile kullanıcı davranışının birbirinden ayrılmasını gerektirir. Ürün bir kişiye zarar verirse imalatçı veya ithalatçı zararı gidermekle yükümlüdür (7223 m.6/1); zarar gören, zararı ve uygunsuzlukla zarar arasındaki nedensellik bağını ispat eder (m.6/2). Uygunsuzluğun kullanıcıdan veya üçüncü kişinin müdahalesinden kaynaklandığı ispatlanırsa sorumluluk kalkar (m.21/2-3); zarar görenin veya onun sorumluluğundaki kişinin kusuru tazminatı azaltabilir veya tamamen kaldırabilir (m.21/4). Koruyucu donanım kullanılmaması, azami ağırlığın aşılması veya ürünün trafiğe açık yolda kullanılması gibi savunmalar, bu uyarıların ürüne ve Türkçe talimata açıkça konulmasına bağlıdır. Zamanaşımı üç yıl ve her hâlde on yıldır (m.6/6). Tazminat davasında savunma için güvensiz ürün nedeniyle tazminat davası, ceza sorumluluğu için imalatçı yöneticisinin ceza sorumluluğu yazılarımıza bakılabilir.
Varsayımsal Örnekler, Sık Yapılan Hatalar ve Yol Haritası
Varsayımsal örnek 1 – Ayarlanabilir çocuk pateni: Bir ithalatçı 30–33 numara ayarlanabilir paten getirir; ambalajda “6 yaş üstü” ve “azami 50 kg” yazılıdır. Ürün 9506.70.30.00.00’da beyan edilir ve TAREKS’te oyuncak test raporu istenir. İthalatçı, ürünün 20 kg’ı aşan çocuklar için yapılmış spor ekipmanı olduğunu ileri sürerek kapsam dışı beyanında bulunur; beyan, ürünün tasarımı ve taşıma kapasitesiyle desteklenir. Bu örnek varsayımsaldır.
Varsayımsal örnek 2 – Çocuk scooterında direksiyon çubuğu: Yerli bir üretici iki tekerlekli çocuk scooterı üretir. Piyasa denetiminde alınan numunede direksiyon çubuğu dayanımı bakımından TS EN 71-1’e uygunsuzluk tespit edilir. Üretici, satılan partileri izlenebilirlik kayıtlarıyla belirler ve güçlendirilmiş parçayla ücretsiz değişim içeren bir düzeltici önlem planı sunar. Bu örnek varsayımsaldır ve belirli bir firmaya veya GÜBİS kaydına ilişkin değildir.
Sık yapılan hatalar:
- Yaş bilgisi ile azami kullanıcı ağırlığının birbiriyle çelişmesi ve ürünün rejiminin belirsiz kalması.
- Oyuncak scooterda CE işareti ve AT uygunluk beyanı olmadan satış yapmak.
- 9506.70.30.00.00’daki her patenin TAREKS’e tabi olduğunu gözden kaçırmak veya kapsam dışı beyanını belgesiz yapmak.
- Koruyucu donanım, azami ağırlık ve kullanım yüzeyi uyarılarını yalnızca piktogramla veya yabancı dilde vermek.
- Elektrikli scooterı elektriksiz scooter rejimiyle değerlendirmek.
- Montaj gerektiren ürünlerde Türkçe montaj talimatını eklememek.
- Kaza sonrası kullanıcı kusuru savunmasını, ürün üzerinde ve talimatta yer almayan uyarılara dayandırmak.
Yol haritası:
- Ürünün oyuncak mı spor ekipmanı mı olduğunu OGY Ek-1/3 ve Ek-1/5’e göre belirleyin; ambalaj ve talimatı bu sonuçla uyumlu hâle getirin.
- Oyuncaksa AT uygunluk beyanı, CE işareti ve akredite laboratuvar test raporlarını; değilse GÜG m.5/5–5/6 ölçütlerine göre seçilen standart ve test raporunu hazırlayın.
- GTİP’i ve 2026/10 Ek-1’deki yerini kontrol edin; gerekiyorsa kapsam dışı beyanını gerekçeli yapın.
- Türkçe talimat, ağırlık ve yaş sınırları ile koruyucu donanım uyarılarını kontrol edin.
- İzlenebilirlik kayıtlarını parti bazında tutun (7223 m.12).
- Yazı gelirse savunma süresini takvime işleyin; sınıflandırma ve test raporu itirazlarını ayrı başlıklarda ele alın.
- Karar sonrasında ödeme, dava ve yürütmenin durdurulması seçeneklerini birlikte değerlendirin.
Sıkça Sorulan Sorular
Paten ve kaykay oyuncak mı?
Oyuncak Güvenliği Yönetmeliği Ek-1/3’e göre 20 kg’dan fazla vücut kütlesine sahip çocuklar için yapılmış tekerlekli patenler, tek sıra tekerlekli patenler ve kaykaylar dahil spor ekipmanları oyuncak sayılmaz. 20 kg ve altındaki çocuklar için yapılanlar ise oyuncaktır ve OGY’ye uymalıdır.
Çocuk scooterı (trotinet) oyuncak mı?
Spor amaçlı veya halka açık cadde ve yollarda ulaşım amaçlı tasarlanan scooterlar oyuncak sayılmaz (OGY Ek-1/5). Oyun amaçlı çocuk scooterları oyuncaktır; Ticaret Bakanlığının listesinde “scooter (trotinet)” oyuncak grubunda sayılır.
Oyuncak olmayan paten ve kaykayda CE işareti gerekir mi?
Hayır. Oyuncak olmayan spor ekipmanı için CE işareti öngören bir teknik düzenleme bulunmaz; güvenlik 7223 m.5/3 uyarınca Genel Ürün Güvenliği Yönetmeliğine göre değerlendirilir.
Paten ithalatında TAREKS gerekir mi?
2026/10 sayılı Oyuncakların İthalat Denetimi Tebliği Ek-1’in 48. sırası 9506.70.30.00.00 “Tekerlekli patenler” GTİP’ini sayar; bu GTİP’teki patenler için TAREKS başvurusu yapılır. Ürün oyuncak değilse ithalatçı kapsam dışı beyanında bulunabilir.
Kaykay ithalatı TAREKS’e tabi mi?
2026/10 Ek-1’de kaykayların sınıflandırıldığı alt pozisyonlar ayrıca sayılmaz; 2026/12 Ek-1’de de 9506 pozisyonuna ait satır yoktur. Bu nedenle yetişkin kaykayı kural olarak bu iki tebliğ kapsamında TAREKS’e tabi değildir. Oyuncak niteliğindeki ürünler GTİP’ine göre ayrıca değerlendirilmelidir.
Çocuk scooterı ithalatında hangi GTİP denetlenir?
2026/10 Ek-1’in 26. sırası 9503.00.10.19.11 “Skuterler” GTİP’ini sayar. Fiili denetimde AB uygunluk beyanı (Türkçe tercümesiyle), OGY ve KKDİK Ek-17 test raporları ile gümrüklü sahada çekilmiş görseller yirmi iş günü içinde yüklenir (m.9/1, Ek-2).
GÜBİS’te scooter için toplatma ilanı var mı?
İlan kayıtlarımıza göre 27.10.2026 tarihinde “Scooterler (Trotinet)” grubunda yerli üretim bir ürün için direksiyon çubuğu dayanımı bakımından TS EN 71-1’e uygunsuzluk nedeniyle piyasaya arz yasağı ve toplatma ilan edilmiştir; ilanda idari para cezası bilgisi yer almaz.
Elektrikli scooter bu rehberin kapsamında mı?
Hayır. Halka açık yollarda ulaşım amaçlı elektrikli araçlar oyuncak sayılmaz (OGY Ek-1/6) ve elektrikli ekipman ile batarya güvenliği bakımından ayrı bir rejime tabidir. Elektrikli scooter ve hoverboard için ayrı rehberimize bakılabilir.
2026 idari para cezası ne kadar?
İmalatçı ve ithalatçı için ürün güvenliğine ilişkin aykırılıkta 434.505 TL – 4.345.058 TL; güvenlik dışındaki aykırılıkta 173.801 TL – 1.738.022 TL; Türkçe talimat ve izlenebilirlik gibi yükümlülüklerde 60.830 TL – 608.307 TL (7223 m.20/1; 2026/13 sayılı Tebliğ değerleri).
Kazada kullanıcının kusuru sorumluluğu azaltır mı?
Evet. Zararın üründeki uygunsuzluğun yanı sıra zarar görenin veya onun sorumluluğundaki kişinin kusurundan kaynaklanması hâlinde imalatçı veya ithalatçının tazminat sorumluluğu azaltılabilir veya tamamen kaldırılabilir (7223 m.21/4). Bu savunma, uyarıların ürüne ve Türkçe talimata açıkça konulmasıyla güçlenir.
Toplatma kararına karşı dava süresi nedir?
7223 kapsamındaki idari yaptırımlara karşı İYUK hükümlerine göre idari yargı yolu açıktır (m.22/2). Dava süresi altmış gündür ve yazılı bildirimi izleyen günden başlar (İYUK m.7); dava açmak yürütmeyi durdurmaz (İYUK m.27).
Hukukçular Evi Bu Dosyalarda Ne Yapar
Hukukçular Evi Ankara; kaykay, paten, scooter ve diğer tekerlekli spor ve oyun ürünlerine ilişkin dosyalarında ürünün hangi mevzuata, hangi standarda ve hangi kuruma girdiğinin belirlenmesi, test raporu ve numune incelemesi, TAREKS başvurusu ve olumsuz sonuca karşı başvuru, savunma, düzeltici önlem planı, piyasaya arz yasağı, toplatma ve idari para cezasına karşı iptal davası ve yürütmenin durdurulması ile tedarik ve rücu sözleşmeleri konularında hukuki destek sağlar. Ürün güvenliği rehberlerinin tamamı için Piyasa Gözetimi ve Denetimi Rehberi, GÜBİS ilanları için GÜBİS Rehberi sayfalarına bakılabilir. Dosyanızı değerlendirmek için 0554 648 37 15 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.
Savunma ve dava süreleriniz işliyor
Test raporunu, rolünüzü ve sürelerinizi birlikte değerlendirmek için: 0554 648 37 15.
📚 İlgili Rehberler
- 🗂️ Piyasa Gözetimi ve Denetimi (PGD): Denetim Usulü, Yaptırımlar ve İtiraz YollarıÜrün güvenliği rehberlerinin tamamı
- GÜBİS Rehberi: Güvensiz Ürün Duyuruları, İtiraz Yolları ve İlan İstatistikleri
- Oyuncakta Toplatma Kararı: Piyasaya Arz Yasağı ve İtiraz
- Elektrikli Scooter, Hoverboard ve E-Bisiklette Ürün Güvenliği
- Bisiklet, Scooter ve Paten Kaskı: KKD, TAREKS ve Toplatma
- Pedallı Bisiklet ve Çocuk Bisikletinde Ürün Güvenliği
- Raketli Spor Ekipmanında Kurşun ve Kadmiyum
- Ev Tipi Oyun Alanı Ekipmanı: Salıncak, Kaydırak
- TAREKS’te Olumsuz Sonuç ve Gümrükte Durdurulan İthal Ürün
- Ürün Güvenliği Savunma Yazısı Geldi
- Ürün Güvenliği İdari Para Cezasına İtiraz
- Güvensiz Ürün Nedeniyle Tazminat Davası
Bu içerik Ürün Güvenliği ve Piyasa Gözetimi alanındadır.
Piyasa Gözetimi ve Denetimi Rehberi · Ticaret ve Şirketler Hukuku rehberleri · Tüm hukuk dalları
Mevzuat ve kaynaklar: Oyuncak Güvenliği Yönetmeliği (RG 04/10/2016-29847) m.2, 11, 16, 17, 18, 43 ve Ek-1 sıra 3, 5, 6 (ekler taranmış görüntüden okunmuştur); 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu m.5, 6, 7, 9, 10, 11, 12, 15, 16, 19, 20, 21, 22 ve 2026/13 sayılı Tebliğ ile belirlenen 2026 tutarları; Genel Ürün Güvenliği Yönetmeliği (RG 11/03/2021-31420) m.2, 5; Oyuncakların İthalat Denetimi Tebliği (2026/10) m.1, 9 ve Ek-1 sıra 21–27, 48, Ek-2; Tüketici Ürünlerinin İthalat Denetimi Tebliği (2026/12) Ek-1 (her ikisi RG 31/12/2025-33124, 4. mükerrer; ekler taranmış görüntüden okunmuştur); 2577 sayılı İYUK m.7, 27; 5326 sayılı Kabahatler Kanunu m.17/6; Ticaret Bakanlığı “Yetkili PGD kuruluşları ve sorumlu oldukları ürün grupları” sayfası (erişim 09.11.2026); GÜBİS ilan kayıtları 05.05.2026–05.11.2026 (firma bilgisi içermeyen özet). Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut dosyada hukuki değerlendirme yerine geçmez.


