Belediye şirketi borcunu ödemiyorsa karşınızdaki borçlu belediye değil, ayrı tüzel kişiliği olan bir ticaret şirketidir. Belediyeler kendilerine verilen görev ve hizmet alanlarında şirket kurabilir (5393 m.70). Ticaret şirketleri tüzel kişiliğe sahiptir (TTK m.125), tacir sayılır (TTK m.16/1) ve her türlü borcu için iflasa tabidir (TTK m.18/1). Belediye Kanunundaki haczedilmezlik hükmü ve on günlük mal gösterme usulü belediyenin kendi mallarına ilişkindir (5393 m.15); şirketin malları genel hükümlere göre haczedilir. Ticari işletmeler arasındaki mal ve hizmet tedarikinde borçlu, sözleşmedeki ödeme tarihinde ödemezse ihtara gerek olmaksızın temerrüde düşer (TTK m.1530/2). Şirketin belediyeden olan alacağı haciz ihbarnamesiyle haczedilebilir (İİK m.89); vadesi gelmiş alacak için şirketin mallarına ihtiyati haciz konulabilir (İİK m.257). Anonim şirkette pay sahipleri yalnızca taahhüt ettikleri sermaye payıyla sorumludur (TTK m.329), limited şirkette ortaklar şirket borçlarından sorumlu değildir (TTK m.573/2); belediye, ortağı olduğu şirketin borcundan kural olarak sorumlu tutulamaz.
Bu konuda hukuki destek almak ister misiniz? Uzman hukuk büromuzla iletişime geçebilirsiniz.
Bu rehber, belediyelerin temizlik, park ve bahçe, ulaşım, yemek, personel, inşaat ve benzeri işlerini yürüten şirketlerine mal satan, hizmet veren veya iş yapan ve bedelini alamayan tedarikçiler için yazıldı. Borçlunun belediye mi şirket mi olduğunun nasıl anlaşılacağı, ödeme süresi ve faiz, şirkete karşı icra takibi ve haciz, şirketin belediyedeki alacağına haciz ihbarnamesi, ihtiyati haciz, iflas yolu, belediyenin hangi hâllerde sorumlu tutulabileceği ve görevli mahkeme kanun maddeleriyle anlatılır. Sayfanın sonunda bir haciz ihbarnamesi talebi ve bir ihtiyati haciz dilekçesi örneği yer alır. Dosyanız için Hukukçular Evi’ne 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.
Bu yazının dayanakları. 5393 sayılı Belediye Kanunu m.15, 18, 56 ve 70; 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu m.26; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.4, 5, 5/A, 16, 18, 19, 21, 124, 125, 329, 376, 541, 543, 547, 573, 643 ve 1530; 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.43, 62, 67, 78, 85, 89, 96, 106, 154, 155, 156, 158, 160, 177, 179, 257, 258, 259, 264, 285 ve 294; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.117, 146, 147 ve 583; 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu m.2; 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu m.36; 4857 sayılı İş Kanunu m.36; 5510 sayılı Kanun m.90; 6183 sayılı Kanun m.22/A; 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A.
Yazı 20 Kasım 2026 tarihinde yürürlükte olan mevzuat metinleri esas alınarak hazırlanmıştır. Borçlunun belediyenin kendisi olduğu dosyalar için belediyeye haciz ve haczedilmezlik şikâyeti yazımıza, üniversite, bakanlık ve diğer idareler için kamudan alacak tahsili merkezi sayfamıza bakabilirsiniz.
Borçlunuz Belediye mi, Belediyenin Şirketi mi?
Tedarikçi çoğu zaman “belediyeye iş yaptım” der. Siparişi belediyenin bir müdürlüğü vermiş, mal belediye hizmet binasına teslim edilmiş, yazışmalar belediye personeliyle yürütülmüştür. Oysa sözleşmeyi imzalayan ve faturanın kesildiği kişi belediyenin şirketidir. Bu fark dosyanın bütün seyrini değiştirir: takip kime yöneltilecek, hangi mal haczedilebilecek, dava hangi mahkemede açılacak, hangi faiz istenecek sorularının cevabı borçlunun kimliğine bağlıdır.
Belediye ile belediye şirketinin karşılaştırılması
| Konu | Belediye | Belediye şirketi |
|---|---|---|
| Hukuki nitelik | Kamu tüzel kişisi | Ticaret şirketi; ayrı tüzel kişilik (TTK m.124, 125) |
| Tacir sıfatı | Tacir sayılmaz (TTK m.16/2) | Tacirdir (TTK m.16/1) |
| Haciz sınırı | Kanunda sayılan dört kalem haczedilemez (5393 m.15) | Belediye Kanunundaki koruma şirket mallarını kapsamaz; genel hükümler uygulanır |
| Mal gösterme usulü | Hacizden önce on gün (5393 m.15) | Yok |
| İflas | İflasa tabi değildir (İİK m.43) | İflasa tabidir (TTK m.18/1; İİK m.43) |
| Temerrüt | Kesin vade yoksa ihtarla (TBK m.117) | Ödeme tarihinde ödenmezse ihtarsız (TTK m.1530/2) |
| Görevli mahkeme | Kural olarak asliye hukuk mahkemesi | Asliye ticaret mahkemesi (TTK m.4, 5) |
| Arabuluculuk | Ticari davalara özgü dava şartı aranmaz | Para alacağı ve itirazın iptali davasında dava şartı (TTK m.5/A) |
Borçlunun kim olduğu dört belgeden anlaşılır:
- Sözleşme veya sipariş yazısı. Taraf olarak yazılan unvan ve atılan kaşe belirleyicidir. Unvanında anonim şirket veya limited şirket ibaresi bulunan taraf belediye değildir.
- Fatura. Faturanın kesildiği kişinin vergi kimlik numarası ve unvanı borçluyu gösterir.
- Ticaret sicili kaydı. Şirketin ortaklık yapısı, sermayesi, merkez adresi ve temsilcileri sicilden görülür.
- Ödeme kayıtları. Önceki ödemelerin hangi tüzel kişinin hesabından yapıldığı, ilişkinin tarafını doğrular.
Belgeler çelişiyorsa, örneğin sözleşme şirketle yapılmış ama fatura belediyeye kesilmişse, ihtar her iki tüzel kişiye de gönderilmeli; takip ve dava, belgelerin gösterdiği gerçek borçluya yöneltilmelidir.
Belediye Şirketinin Hukuki Durumu
Belediye, kendisine verilen görev ve hizmet alanlarında ilgili mevzuatta belirtilen usullere göre şirket kurabilir (5393 m.70). Türk Ticaret Kanununa tabi ortaklıklar kurulmasına, bu ortaklıklardan ayrılmaya ve sermaye artışına belediye meclisi karar verir (5393 m.18). Büyükşehir belediyeleri sermaye şirketleri kurabilir; hafriyat sahalarının, toplu ulaşım hizmetlerinin, sosyal tesislerin, büfe, otopark ve çay bahçelerinin işletilmesini, belediyenin veya bağlı kuruluşlarının yüzde ellisinden fazlasına ortak olduğu şirketlere devredebilir (5216 m.26).
Kuran belediye olsa da ortaya çıkan tüzel kişi bir ticaret şirketidir. Ticaret şirketleri kollektif, komandit, anonim, limited ve kooperatif şirketlerden ibarettir (TTK m.124) ve tüzel kişiliğe sahiptir (TTK m.125). Ticaret şirketleri tacir sayılır (TTK m.16/1). Tacir her türlü borcu için iflasa tabidir ve ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmek zorundadır (TTK m.18).
Belediye şirketleri alım yaparken çoğunlukla kamu ihale mevzuatına tabidir. Belediyelerin doğrudan veya dolaylı olarak sermayesinin yarısından fazlasına sahip bulunduğu şirketlerin mal ve hizmet alımları ile yapım işleri Kamu İhale Kanununa göre yürütülür (4734 m.2). Bu hâlde imzalanan sözleşme bir kamu ihale sözleşmesidir; Kanunda hüküm bulunmayan hâllerde Borçlar Kanunu uygulanır (4735 m.36). İhaleyle alınan işlerde hakedişin ödeme süresi ve ihtarı için idare hakedişi ödemiyor yazımıza bakabilirsiniz.
Belediyenin faaliyet raporunda bağlı kuruluş ve işletmeler ile belediye ortaklıklarına ilişkin bilgi ve değerlendirmelere yer verilir ve rapor kamuoyuna açıklanır (5393 m.56). Şirketin mali durumu hakkında ilk bilgi buradan ve ticaret sicilinden edinilebilir.
Ödeme Süresi, Temerrüt ve Faiz
Alacaklı da belediye şirketi de tacir olduğundan, aralarındaki mal ve hizmet tedarikine Türk Ticaret Kanununun geç ödemeye ilişkin hükümleri uygulanır. Ticari işletmeler arasında mal ve hizmet tedariki amacıyla yapılan işlemlerde alacaklı tedarik borcunu yerine getirmiş olmasına rağmen borçlu, sözleşmede öngörülen tarihte veya ödeme süresinde borcunu ödemezse ihtara gerek olmaksızın temerrüde düşer (TTK m.1530/2). Alacaklı, sözleşmede öngörülen tarihten veya ödeme süresinin sonunu izleyen günden itibaren, şart edilmemiş olsa bile faize hak kazanır (m.1530/3).
Sözleşmede ödeme günü yoksa temerrüt ne zaman başlar? (TTK m.1530/4)
| Durum | Temerrüdün başlangıcı |
|---|---|
| Fatura veya eş değer ödeme talebi borçluya ulaşmış | Faturanın alınmasını takip eden otuz günlük sürenin sonunda |
| Faturanın alınma tarihi belirsiz | Mal veya hizmetin teslim alınmasını takip eden otuz günlük sürenin sonunda |
| Fatura teslimden önce alınmış | Teslim tarihini takip eden otuz günlük sürenin sonunda |
| Kanunda veya sözleşmede kabul ya da gözden geçirme usulü öngörülmüş | Kabul veya gözden geçirme tarihinden sonraki otuz günlük sürenin sonunda |
Sözleşmede öngörülen ödeme süresi, faturanın veya mal ya da hizmetin alındığı ya da kabul usulünün tamamlandığı tarihten itibaren en fazla altmış gün olabilir; taraflar ancak alacaklı aleyhine ağır bir haksız durum yaratmamak koşuluyla ve açıkça anlaşarak daha uzun bir süre öngörebilir. Alacaklının küçük veya orta ölçekli işletme olduğu ya da borçlunun büyük ölçekli işletme sıfatını taşıdığı hâllerde ödeme süresi altmış günü aşamaz (TTK m.1530/5). Gecikme faizi ödenmeyeceğini veya alacaklının geç ödeme nedeniyle uğrayacağı zarardan borçlunun sorumlu olmayacağını öngören sözleşme hükümleri geçersizdir (m.1530/6).
Sözleşmede faiz oranı yoksa uygulanacak oranı ve alacağın tahsili masrafları için istenebilecek asgari giderim tutarını Merkez Bankası her yıl ocak ayında ilan eder; bu oran, ticari işlere uygulanan gecikme faizi oranından en az yüzde sekiz fazla olmak zorundadır (m.1530/7). 2026 yılı için geçerli oran ve tutar, 02.01.2026 tarihli ve 33125 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Merkez Bankası tebliğinde gösterilmiştir. Alacaklı şirket, avans faiziyle yetinmek yerine bu hükme dayanarak daha yüksek olan geç ödeme faizini isteyebilir.
İki usul kuralı da gözden kaçırılmamalıdır. Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde faturanın içeriği hakkında itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır (TTK m.21/2). Tacirler arasında diğer tarafı temerrüde düşürmeye, sözleşmeyi feshe ve sözleşmeden dönmeye ilişkin ihbar ve ihtarlar noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta sistemiyle yapılır (TTK m.18/3).
İlk Günlerde Yapılacaklar
- Borçluyu belgelerle belirleyin. Sözleşme, fatura ve ticaret sicili kaydını yan yana koyun.
- Cari hesap mutabakatı isteyin. Şirketin kaşe ve imzasıyla onayladığı mutabakat, alacağın tutarını tartışma dışı bırakır.
- Teslim ve kabul belgelerini toplayın. İrsaliye, teslim tutanağı, hakediş raporu, iş bitirme ve kabul tutanakları.
- İhtar gönderin. Tutar, dayanak belgeler, faiz talebi ve ödeme için verilen süre yazılmalıdır.
- Şirketin malvarlığını araştırın. Banka hesapları, araçlar, taşınmazlar ve en önemlisi şirketin belediyeden olan alacakları.
- Şirketin mali durumuna bakın. Borca batıklık veya konkordato işaretleri varsa hızlı hareket edilmelidir; mühlet kararından sonra takip yapılamaz (İİK m.294).
- Yolu seçin. Aşağıdaki tablo seçenekleri karşılaştırır.
Tahsil Yolları: Hangisi Ne Zaman?
Belediye şirketine karşı tahsil yollarının karşılaştırılması
| Yol | Ne zaman uygun? | Süre ve şart | Dayanak |
|---|---|---|---|
| İlamsız icra takibi | Alacak fatura, mutabakat veya kabul belgesiyle sabitse | Borçlunun itiraz süresi yedi gün | İİK m.62 |
| İtirazın iptali davası | Şirket takibe itiraz etmişse | İtirazın tebliğinden itibaren bir yıl; önce arabuluculuk; haksız itirazda en az yüzde yirmi tazminat | İİK m.67; TTK m.5/A |
| Alacak davası | Tutar tartışmalıysa, ayıp veya eksik iş savunması bekleniyorsa | Önce arabuluculuk | TTK m.4, 5, 5/A |
| İhtiyati haciz | Vadesi gelmiş, rehinle temin edilmemiş alacakta; mal kaçırma veya konkordato riski varsa | Haczin uygulanmasından itibaren yedi gün içinde takip veya dava | İİK m.257, 258, 264 |
| Şirketin belediyedeki alacağına haciz | Şirketin gelirinin kaynağı belediyeyse | Belediyenin itiraz süresi yedi gün | İİK m.89 |
| İflas yoluyla takip | Şirket ödeme gücüne sahip ama ödemiyorsa | Ödeme emrinde yedi gün; iflas isteme hakkı tebliğden itibaren bir yıl | İİK m.155, 156, 158 |
| Doğrudan iflas | Şirket ödemelerini tatil etmişse, ilamlı alacak icra emrine rağmen ödenmemişse veya şirket borca batıksa | Önceden takip gerekmez | İİK m.177, 179 |
Şirkete Karşı İcra Takibi ve Haciz
Belediye şirketine karşı icra takibi, herhangi bir ticaret şirketine karşı takipten farklı değildir. İlamsız takipte borçlu ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde itiraz edebilir (İİK m.62). İtiraz edilirse alacaklı, itirazın tebliğinden itibaren bir yıl içinde itirazın iptali davası açar; itirazın haksızlığına karar verilirse borçlu, hükmolunan tutarın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkûm edilir (İİK m.67). Fatura ve mutabakata dayalı alacak belirli olduğundan bu tazminatın şartları çoğu dosyada oluşur. Süreç itirazın iptali davası yazımızda anlatılmıştır.
Takip kesinleştiğinde alacaklı haciz ister; haciz isteme hakkı ödeme emrinin tebliğinden itibaren bir yıl geçmekle düşer (İİK m.78). Belediyeye karşı takipte aranan on günlük mal gösterme basamağı burada yoktur; o usul, Kanunun ifadesiyle haciz kararı alınmadan önce belediyeden mal gösterilmesinin istenmesine ilişkindir (5393 m.15).
Şirketin malları haczedilebilir mi? Belediye Kanunu, belediyenin proje karşılığı borçlanma gelirlerini, şartlı bağışları, kamu hizmetlerinde fiilen kullanılan mallarını ve tahsil ettiği vergi, resim ve harç gelirlerini korur (5393 m.15). Hüküm belediyenin mallarına ilişkindir; Kanunda belediyenin kurduğu şirketlerin malları için ayrı bir haczedilmezlik hükmü yer almaz. Şirket ayrı bir tüzel kişidir ve malvarlığı kendisine aittir. Şirket, yürüttüğü işin kamu hizmeti olduğunu ileri sürerek şikâyette bulunursa, alacaklı korumanın Kanunda belediyeye tanındığını ve haczedilmezliğin istisna olduğunu savunmalıdır.
Şirketin kullandığı ama belediyeye ait olan mallar. Şirketin elindeki araç, iş makinesi ve tesislerin bir kısmı belediyenin mülkiyetinde olabilir; şirket bunları kira veya tahsis yoluyla kullanır. Bu mallar şirketin borcu için haczedilemez. Haciz sırasında borçlu, elindeki malı başkasının mülkü olarak gösterirse veya üçüncü kişi mülkiyet iddia ederse icra dairesi bunu tutanağa geçirir ve istihkak usulü işler (İİK m.96). Bu nedenle haciz talebinden önce araç ve taşınmazların kimin adına kayıtlı olduğuna bakılmalıdır.
Haczin hedefleri. Şirket adına kayıtlı banka hesapları, araçlar ve taşınmazlar; şirketin üçüncü kişilerden olan alacakları; şirketin işlettiği otopark, tesis ve büfelerin gelirleri. Haciz alacağın ana para, faiz ve masraflarını karşılayacak miktarla sınırlıdır (İİK m.85). Hacizden itibaren bir yıl içinde satış istenmelidir (İİK m.106).
En Etkili Adım: Şirketin Belediyedeki Alacağına Haciz İhbarnamesi
Belediye şirketlerinin çoğunun kendi malvarlığı sınırlıdır; gelirlerinin kaynağı belediyeden aldıkları hizmet bedelleri ve hakedişlerdir. Şirket bu parayı aldıkça öder, alamadıkça ödeyemez. Tedarikçi için en doğrudan yol, şirketin belediyeden olan bu alacağını kaynağında haczetmektir.
Borçlunun üçüncü kişideki alacağı haczedildiğinde icra memuru üçüncü kişiye, bundan böyle borcunu ancak icra dairesine ödeyebileceğini ve takip borçlusuna yapılan ödemenin geçerli olmayacağını bildirir (İİK m.89). Burada takip borçlusu şirket, üçüncü kişi belediyedir. Haciz ihbarnamesi tüzel kişinin bütün birimlerini kapsayacak şekilde merkezine tebliğ edilebilir; bu durumda merkez bütün birimleri adına beyanda bulunmakla yükümlüdür. İhbarname, tebliğ tarihinde yürürlükte olan sözleşmelerden doğmuş ve doğacak alacaklar için istenmeli; şirket belediyeyle yeni bir sözleşme imzaladığında ihbarname yenilenmelidir.
Haciz ihbarnamesi süreci (İİK m.89)
| Aşama | Belediyenin yapabileceği | Süre | Sonuç |
|---|---|---|---|
| Birinci ihbarname | Şirkete borcu olmadığını veya borcun ödendiğini bildirir ya da parayı icra dairesine öder | Tebliğden itibaren yedi gün | İtiraz etmezse borç zimmetinde sayılır |
| İkinci ihbarname | Aynı sebeplerle itiraz eder ya da zimmetinde sayılan borcu öder | Tebliğden itibaren yedi gün | İtiraz etmez ve ödemezse üçüncü bildirim gönderilir |
| Üçüncü bildirim | Parayı öder ya da menfi tespit davası açar | On beş gün | Aksi hâlde zimmetinde sayılan borcu ödemeye zorlanır |
| Belediye süresinde itiraz ederse | Borcu olmadığını bildirmiştir | — | Alacaklı, cevabın aksini icra mahkemesinde ispat ederek tazminat isteyebilir |
Belediye, menfi tespit davasında takip borçlusuna borçlu olmadığını ispat etmek zorundadır; davayı kaybederse dava konusu şeyin yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkûm edilir (İİK m.89). Belediyenin zimmetinde sayılan borç ödenmezse belediyeye karşı cebri icraya geçilir; bu aşamada Belediye Kanunundaki haczedilmezlik kuralları ve mal gösterme usulü devreye girer.
Haczin tam olarak sonuç vermesini engelleyebilecek üç öncelik hesaba katılmalıdır:
- İşçi ücretleri. Mahalli idarelerin müteahhide verdiği yapım ve onarım işlerinde, müteahhidin hakedişi üzerindeki haciz, o işte çalışan işçilerin ücret alacaklarını karşılayacak kısım ayrıldıktan sonra kalan kısım üzerinde hüküm ifade eder (4857 m.36).
- Sosyal Güvenlik Kurumu alacakları. İhale yoluyla yaptırılan işlerde hakediş, prim ve idari para cezası borcu bulunmaması kaydıyla ödenir; hakediş üzerindeki devir ve temlikler Kurum alacaklarını karşılayacak kısım ayrıldıktan sonra kalan kısım üzerinde hüküm ifade eder (5510 m.90).
- Vergi borcu. Kamu İhale Kanunu kapsamına giren kurumların mal ve hizmet alımları ile yapım işleri nedeniyle yapacağı ödemelerde, hak sahibinin vadesi geçmiş vergi borcunun kesilmesi zorunlu tutulabilir (6183 m.22/A).
Şirketin belediyeden olan alacağının tutarı ve hangi sözleşmeye dayandığı çoğu zaman belediye meclis kararlarından ve ihale ilanlarından öğrenilebilir. İhbarname usulü için haciz ihbarnamesi, idareye gelen ihbarnamenin sonuçları için hakedişe haciz: idareye gelen 89/1 ve hakediş haczi ve temliki yazılarımıza bakabilirsiniz.
İhtiyati Haciz: Dava Bitmeden Güvence
Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun kendi elinde veya üçüncü kişide olan taşınır ve taşınmaz mallarını, alacaklarını ve diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir (İİK m.257). Belediye şirketi bakımından ihtiyati haczin değeri, şirketin belediyeden alacağı bir sonraki ödemeyi, şirket onu başka borçlarına harcamadan önce güvence altına alabilmesidir.
İhtiyati hacze yetkili mahkeme karar verir; alacaklı alacağı ve gerektiğinde haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermek zorundadır. Mahkeme iki tarafı dinleyip dinlememekte serbesttir (İİK m.258). Fatura, teslim belgesi, mutabakat ve ihtarname bu aşamada sunulacak delillerdir. Talebin reddi kararına karşı istinaf yoluna başvurulabilir.
İhtiyati haciz isteyen alacaklı, hacizde haksız çıkarsa borçlunun ve üçüncü kişinin uğrayacağı zararlardan sorumludur ve teminat vermek zorundadır; alacak bir ilama dayanıyorsa teminat aranmaz (İİK m.259). Dava açılmadan veya takibe başlanmadan önce ihtiyati haciz yaptıran alacaklı, haczin uygulanmasından itibaren yedi gün içinde takip talebinde bulunmak veya dava açmak zorundadır; borçlu ödeme emrine itiraz ederse, itirazın tebliğinden itibaren yedi gün içinde itirazın kaldırılmasını istemek veya dava açmak gerekir (İİK m.264). Bu süreler kaçırılırsa ihtiyati haciz hükümsüz kalır.
Ticari davalarda arabuluculuk dava şartı, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davaları için öngörülmüştür (TTK m.5/A). İhtiyati hacizden sonra dava yolu seçilecekse yedi günlük süre içinde arabuluculuk bürosuna başvurulmalıdır; dava açma süresi, büroya başvurulmasından son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar işlemez (6325 sayılı Kanun m.18/A). İcra takibi yolu seçilirse arabuluculuk aranmaz; takip yedi gün içinde başlatılır.
İflas Yolu: Belediye Şirketi İflas Eder mi?
Evet. İflas yoluyla takip, Ticaret Kanunu gereğince tacir sayılanlar hakkında yapılır (İİK m.43) ve ticaret şirketleri tacirdir (TTK m.16/1). Alacaklı, bu kimseler hakkında haciz yoluyla da takipte bulunabilir; yollardan birini seçen alacaklı bir defaya mahsus olmak üzere diğerine geçebilir.
İflas yoluyla takip. Yetkili merci borçlunun muamele merkezinin bulunduğu yerdeki icra dairesidir (İİK m.154). Ödeme emrinde borcun yedi gün içinde ödenmesi, ödenmezse alacaklının mahkemeden iflas isteyebileceği bildirilir (İİK m.155). Borçlu itiraz etmezse alacaklı ticaret mahkemesinden iflas kararı ister; itiraz ederse itirazın kaldırılmasıyla birlikte iflasa karar verilmesini talep eder. İflas isteme hakkı ödeme emrinin tebliğinden bir yıl sonra düşer (İİK m.156). Mahkeme, borçlunun itiraz ve defilerini yerinde görmezse yedi gün içinde borcun faiz ve icra masraflarıyla birlikte ödenmesini veya mahkeme veznesine depo edilmesini emreder (İİK m.158). İflas isteyen alacaklı ilk alacaklılar toplantısına kadar olan masraflardan sorumludur ve mahkeme bu masrafların peşin verilmesini ister (İİK m.160).
Doğrudan iflas. Borçlu ödemelerini tatil etmişse veya ilama dayanan alacak icra emriyle istenildiği hâlde ödenmemişse alacaklı, önceden takibe gerek kalmaksızın iflas isteyebilir (İİK m.177). Sermaye şirketinin, aktiflerin muhtemel satış fiyatları üzerinden düzenlenen ara bilançoya göre borca batık olduğu bir alacaklı tarafından beyan ve mahkemece tespit edilirse, önceden takibe gerek kalmaksızın iflasına karar verilir (İİK m.179). Borca batıklık şüphesi hâlinde ara bilanço çıkarmak ve gerekirse mahkemeye bildirimde bulunmak ise şirket yönetim kurulunun yükümlülüğüdür (TTK m.376).
İflas yolu bir tahsil aracı olarak ölçülü kullanılmalıdır. Depo emri, ödeme gücü olan şirketi yedi gün içinde ödemeye zorlar. Buna karşılık şirket gerçekten borca batıksa iflas kararı alacaklıyı diğer alacaklılarla aynı masaya koyar ve tahsilat oranı düşer. Karar verilmeden önce şirketin belediyeden olan alacakları, diğer borçları ve belediyenin şirketi destekleme eğilimi birlikte değerlendirilmelidir. Usulün ayrıntıları iflas yoluyla takip yazımızdadır.
Şirket konkordato isterse. Borçlarını vadesi geldiği hâlde ödeyemeyen veya ödeyememe tehlikesi altında bulunan herhangi bir borçlu konkordato talep edebilir (İİK m.285). Mühlet içinde borçlu aleyhine hiçbir takip yapılamaz, evvelce başlamış takipler durur, ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararları uygulanmaz (İİK m.294). Bu aşamada alacağın konkordato projesine doğru kaydedilmesi önem kazanır; süreç için konkordato hukuku rehberi sayfamıza bakabilirsiniz.
Belediye, Şirketinin Borcundan Sorumlu mu?
Kural olarak hayır. Anonim şirket borçlarından dolayı yalnız malvarlığıyla sorumludur; pay sahipleri sadece taahhüt ettikleri sermaye payları ile ve şirkete karşı sorumludur (TTK m.329). Limited şirkette ortaklar şirket borçlarından sorumlu olmayıp yalnızca taahhüt ettikleri esas sermaye paylarını ödemekle yükümlüdür (TTK m.573/2). Belediyenin şirketin tek ortağı olması, yönetim kurulunu belirlemesi veya şirketin yalnızca belediyeye iş yapması bu kuralı kendiliğinden değiştirmez.
Belediyeye başvurulabilecek hâller sınırlıdır:
- Belediye sözleşmenin tarafıysa. Sözleşme belediyeyle yapılmış, şirket yalnızca işi yürütmüş veya ödemeye aracılık etmişse borçlu belediyedir.
- Belediye yazılı olarak kefil olmuş veya borcu üstlenmişse. Kefalet sözleşmesi yazılı şekilde yapılmadıkça ve kefilin sorumlu olacağı azami miktar ile kefalet tarihi belirtilmedikçe geçerli olmaz (TBK m.583). Belediye yöneticilerinin “şirket ödeyemezse biz öderiz” yolundaki sözlü beyanları belediyeyi borç altına sokmaz.
- Belediye, şirkete olan borcu nedeniyle haciz ihbarnamesinin muhatabıysa. Bu durumda belediye şirketin borcundan değil, kendi borcundan dolayı icra dairesine ödeme yapar (İİK m.89).
- Tüzel kişilik perdesinin kaldırılması. Şirket tüzel kişiliğinin alacaklıları zarara uğratmak amacıyla kötüye kullanıldığı istisnai hâllerde, dürüstlük kuralına dayanılarak ortağın sorumluluğuna gidilebildiği kabul edilir. Bu yol istisnadır ve ağır bir ispat yükü taşır; şartları tüzel kişilik perdesinin kaldırılması yazımızda anlatılmıştır.
Belediye şirketlerinde çalışan işçilerin alacakları bakımından uygulanan asıl işveren ve alt işveren sorumluluğu, iş hukukuna özgü bir kuraldır ve tedarikçi alacaklarına uygulanmaz. Tedarikçi, belediyenin işçilere karşı sorumlu tutulduğu kararlardan kendi alacağı için sonuç çıkarmamalıdır.
Şirket Tasfiye Edilirse veya Kapatılırsa
Yönetim değişikliklerinden sonra belediyelerin bazı şirketlerini tasfiye ettiği veya faaliyetini başka bir şirkete kaydırdığı görülür. Tasfiye, alacaklının hakkını ortadan kaldırmaz; ancak süreleri kaçıran alacaklı için tahsili zorlaştırır.
Tasfiyede alacaklı oldukları şirket defterlerinden veya diğer belgelerden anlaşılan ve yerleşim yerleri bilinen kişiler taahhütlü mektupla, diğer alacaklılar Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde birer hafta arayla yapılacak üç ilanla bilgilendirilir ve alacaklarını tasfiye memurlarına bildirmeye çağrılır (TTK m.541/1). Hakkında uyuşmazlık bulunan borçları karşılayacak tutarda para, bu borçlar yeterli şekilde teminat altına alınmadıkça notere depo edilir (m.541/3). Şirketin kalan varlığı ancak borçlar ödendikten sonra ortaklara dağıtılabilir ve alacaklılara üçüncü kez yapılan çağrı tarihinden itibaren üç ay geçmedikçe dağıtım yapılamaz (TTK m.543). Bu kurallar limited şirketlerin tasfiyesinde de uygulanır (TTK m.643).
Alacaklı, tasfiye ilanını gördüğünde alacağını belgeleriyle birlikte tasfiye memuruna yazılı olarak bildirmeli; takip veya dava devam ediyorsa bunu da ayrıca belirtmelidir. Şirket, alacak ödenmeden sicilden silinmişse dosya kapanmış sayılmaz: tasfiyenin kapanmasından sonra ek tasfiye işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğu anlaşılırsa alacaklılar, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinden bu işlemler sonuçlandırılıncaya kadar şirketin yeniden tescilini isteyebilir (TTK m.547).
Şirketin malvarlığı tasfiye öncesinde belediyeye veya başka bir şirkete bedelsiz ya da düşük bedelle aktarılmışsa, bu işlemlere karşı başvurulabilecek yollar borçlu mal kaçırıyor: alacaklı ne yapabilir yazımızda anlatılmıştır.
Görevli Mahkeme, Arabuluculuk ve Zamanaşımı
Her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ticari davadır (TTK m.4/1) ve asliye ticaret mahkemesinde görülür (TTK m.5). Ticari davalardan konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır; arabulucu başvuruyu görevlendirildiği tarihten itibaren altı hafta içinde sonuçlandırır, bu süre zorunlu hâllerde en fazla iki hafta uzatılabilir (TTK m.5/A). İcra takibi başlatmak için arabuluculuk gerekmez; şirket takibe itiraz ederse itirazın iptali davasından önce arabulucuya gidilir.
Mal ve hizmet bedelinden doğan alacaklarda genel zamanaşımı on yıldır (TBK m.146). Eser sözleşmesinden doğan alacaklar ile kira bedelleri gibi dönemsel edimler beş yıllık zamanaşımına tabidir (TBK m.147). Şirketin ödeme vaatleriyle geçen sürede zamanaşımının işlemeye devam ettiği unutulmamalıdır; icra takibi ve dava zamanaşımını keser.
Haciz İhbarnamesi Gönderilmesi Talebi Örneği
Aşağıdaki metin, belediye şirketine karşı kesinleşmiş takipte, şirketin belediyeden olan alacaklarının haczi için belediyeye haciz ihbarnamesi gönderilmesini istemek üzere hazırlanmıştır. Köşeli parantez içindeki alanlar dosyaya göre doldurulmalı, dosyada bulunmayan hususlar çıkarılmalıdır.
[….] İCRA MÜDÜRLÜĞÜ’NE
DOSYA NO: [Yıl/Esas]
ALACAKLI: [Şirket unvanı]
VEKİLİ: Av. [Ad Soyad]
BORÇLU: [Belediye şirketinin unvanı]
KONU: Borçlunun üçüncü kişi [….] Belediye Başkanlığı nezdindeki alacaklarının haczi için haciz ihbarnamesi gönderilmesi talebidir.
AÇIKLAMALAR
1. Borçlu şirkete ödeme emri [tarih] tarihinde tebliğ edilmiş, [süresi içinde itiraz edilmemiştir / itiraz [mahkeme, tarih ve sayı] kararıyla iptal edilmiştir]. Takip kesinleşmiş olup dosya borcu bugün itibarıyla [….] TL’dir.
A. Haczi istenen alacak (İİK m.78 ve 89)
2. Borçlu şirketin sermayesinin [tamamı / yüzde ….’i] [….] Belediye Başkanlığına aittir. Borçlu, anılan belediyenin [temizlik / park ve bahçe / personel / ….] hizmetlerini [tarih] tarihli sözleşme ve [ihale kayıt numarası] uyarınca yürütmekte, bu işler karşılığında belediyeden aylık hakediş ve hizmet bedeli almaktadır.
3. Borçlunun adı geçen belediyeden doğmuş ve doğacak hakediş, hizmet bedeli, fiyat farkı ve teminat iadesi dâhil bütün alacaklarının, dosya borcunu karşılayacak miktarla sınırlı olarak haczini ve belediyeye haciz ihbarnamesi gönderilmesini talep ederiz.
B. İhbarnamenin muhatabı ve içeriği (İİK m.89)
4. Haciz ihbarnamesinin [….] Belediye Başkanlığının merkezine, bütün birimlerini kapsayacak şekilde tebliğ edilmesini; ihbarnamede belediyenin bundan böyle borcunu ancak icra dairesine ödeyebileceğinin ve borçluya yapılacak ödemenin geçerli olmayacağının bildirilmesini talep ederiz.
5. Belediyenin yedi günlük süre içinde itiraz etmemesi hâlinde ikinci haciz ihbarnamesinin, ikinci ihbarnameye de itiraz edilmemesi ve ödeme yapılmaması hâlinde on beş günlük bildirimin gönderilmesini şimdiden talep ederiz.
C. Haczin miktarı (İİK m.85)
6. Haczin, dosya borcunun ana para, faiz ve masraflarını karşılayacak miktarla sınırlı olarak uygulanmasını talep ederiz.
SONUÇ VE İSTEM
Borçlunun [….] Belediye Başkanlığı nezdindeki doğmuş ve doğacak alacaklarının dosya borcuyla sınırlı olarak haczine ve belediyeye haciz ihbarnamesi gönderilmesine karar verilmesini talep ederiz. [Tarih]
Alacaklı Vekili
Av. [Ad Soyad]
İhtiyati Haciz Talebi Dilekçesi Örneği
Aşağıdaki metin, vadesi gelmiş fatura alacağı için belediye şirketinin mal ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulmasını istemek üzere hazırlanmıştır.
[….] ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ’NE
İHTİYATİ HACİZ İSTEYEN ALACAKLI: [Şirket unvanı, MERSİS numarası, adres]
VEKİLİ: Av. [Ad Soyad]
BORÇLU: [Belediye şirketinin unvanı, MERSİS numarası, ticaret sicilindeki adres]
ALACAK TUTARI: [….] TL
KONU: Vadesi gelmiş alacağımız için borçlunun mal, hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz kararı verilmesi istemidir.
AÇIKLAMALAR
1. Müvekkil şirket ile borçlu arasında [tarih] tarihli [sözleşme / sipariş] uyarınca ticari ilişki kurulmuş, müvekkil [mal / hizmet] teslimini eksiksiz yerine getirmiştir. Teslime ilişkin [irsaliye / teslim tutanağı / kabul tutanağı] ektedir.
A. Alacak vadesi gelmiş ve rehinle temin edilmemiş bir para alacağıdır (İİK m.257)
2. Müvekkil, teslim ettiği [mal / hizmet] için [tarih ve numaraları] faturaları düzenlemiş, faturalar borçluya [tarih] tarihinde ulaşmıştır. Borçlu sekiz günlük süre içinde faturalara itiraz etmemiştir. Faturaların toplam tutarı [….] TL olup bugüne kadar [….] TL ödenmiş, [….] TL ödenmemiştir.
3. Sözleşmenin [….]. maddesine göre ödeme faturanın tesliminden itibaren [….] gün içinde yapılacaktır. Ödeme süresi [tarih] tarihinde dolmuştur. Alacak için rehin veya başka bir teminat alınmamıştır.
B. Borçlu ihtara gerek olmaksızın temerrüde düşmüştür (TTK m.1530; TTK m.21/2)
4. Taraflar tacirdir ve ilişki ticari işletmeler arasında [mal / hizmet] tedarikine ilişkindir. Borçlu ödeme süresinin sonunda ihtara gerek olmaksızın temerrüde düşmüştür. Müvekkil ayrıca [tarih] tarihli ihtarnameyle ödeme talep etmiş, ihtarname [tarih] tarihinde tebliğ edilmiş, borç ödenmemiştir.
C. Alacağın varlığı hakkında kanaat verecek deliller sunulmuştur (İİK m.258)
5. Sözleşme, faturalar, teslim ve kabul belgeleri, [tarih] tarihli cari hesap mutabakatı ve ihtarname ekte sunulmuştur. Borçlu şirketin [tarih] tarihli mutabakat yazısında müvekkile [….] TL borçlu olduğu kabul edilmiştir.
D. Haczi istenen mal ve alacaklar (İİK m.257 ve 89)
6. Borçlunun banka hesaplarının, adına kayıtlı araç ve taşınmazların ve özellikle [….] Belediye Başkanlığından olan hakediş ve hizmet bedeli alacaklarının alacak tutarıyla sınırlı olarak ihtiyaten haczini talep ederiz.
E. Teminat (İİK m.259)
7. Alacak borçlunun kendi kabulünü içeren mutabakat belgesine dayandığından teminatın takdiren [düşük bir oranda] belirlenmesini talep ederiz.
DELİLLER
Sözleşme; faturalar ve tebliğ kayıtları; irsaliye, teslim ve kabul tutanakları; cari hesap mutabakatı; ihtarname ve tebliğ şerhi; ticaret sicili kayıtları.
HUKUKİ NEDENLER
İİK m.89, 257, 258, 259 ve 264; TTK m.16, 18, 21 ve 1530; TBK m.117.
SONUÇ VE İSTEM
Açıklanan sebeplerle [….] TL alacağımız için borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep ederiz. [Tarih]
İhtiyati Haciz İsteyen Vekili
Av. [Ad Soyad]
Dilekçe örnekleri genel bir çerçevedir; her dosyada sözleşmenin hükümleri, belgelerin durumu ve tarihler farklıdır. Örnekler bu farklara göre uyarlanmadan kullanılmamalıdır.
Süreler
Belediye şirketinden alacak dosyasında işleyen süreler
| Konu | Süre | Dayanak |
|---|---|---|
| Faturaya itiraz | Sekiz gün | TTK m.21/2 |
| Ödeme günü yoksa temerrüt | Fatura veya teslimden itibaren otuz günün sonunda | TTK m.1530/4 |
| Sözleşmeyle belirlenebilecek ödeme süresi | En fazla altmış gün | TTK m.1530/5 |
| Ödeme emrine itiraz | Yedi gün | İİK m.62 |
| İtirazın iptali davası | İtirazın tebliğinden itibaren bir yıl | İİK m.67 |
| Arabuluculuk süreci | Altı hafta, en fazla iki hafta uzatma | TTK m.5/A |
| Haciz isteme | Ödeme emrinin tebliğinden itibaren bir yıl | İİK m.78 |
| Haciz ihbarnamesine itiraz | Yedi gün | İİK m.89 |
| İhtiyati hacizden sonra takip veya dava | Yedi gün | İİK m.264 |
| İflas isteme hakkı | Ödeme emrinin tebliğinden itibaren bir yıl | İİK m.156 |
| Depo emri | Yedi gün | İİK m.158 |
| Satış isteme | Hacizden itibaren bir yıl | İİK m.106 |
| Zamanaşımı | Genel on yıl; eser sözleşmesi ve dönemsel edimlerde beş yıl | TBK m.146, 147 |
Dosyada Bulunması Gereken Belgeler
- Sözleşme, şartname veya sipariş yazısı
- Faturalar ve faturaların borçluya ulaştığını gösteren kayıtlar
- İrsaliye, teslim tutanağı, hakediş raporu, kabul tutanağı
- Cari hesap mutabakatı ve ödeme kayıtları
- İhtarname ve tebliğ şerhi
- Şirketin ticaret sicili kaydı, ortaklık yapısı ve temsilcileri
- Şirketin belediyeyle yaptığı sözleşmelere ve belediyeden olan alacaklarına ilişkin bilgiler
- Şirket adına kayıtlı araç ve taşınmazların listesi
- Belediyenin şirkete ilişkin meclis kararları ve faaliyet raporu
- Varsa belediyenin yazılı garanti, kefalet veya borcu üstlenme belgesi
Sık Yapılan Hatalar
- Takibi belediyeye yöneltmek. Borçlu şirketse belediye itiraz eder, takip durur ve aylar kaybedilir.
- Belediye yöneticilerinin sözlü güvencesine dayanmak. Kefalet yazılı şekle bağlıdır (TBK m.583); sözlü beyan belediyeyi bağlamaz.
- Şirketin kendi mallarıyla yetinmek. Çoğu belediye şirketinin asıl varlığı belediyeden olan alacağıdır; haciz ihbarnamesi gönderilmeden yapılan takip sonuçsuz kalabilir.
- Belediyeye ait araç ve tesislere haciz istemek. Şirketin kullandığı her mal şirketin değildir; istihkak iddiasıyla haciz kalkar (İİK m.96).
- Yalnızca avans faizi istemek. Tacirler arası tedarikte Merkez Bankasının ilan ettiği geç ödeme faizi istenebilir (TTK m.1530/7).
- Arabuluculuğa başvurmadan dava açmak. Dava şartı yokluğundan usulden reddedilir (TTK m.5/A).
- İhtiyati hacizden sonra yedi günlük süreyi kaçırmak. Süresinde takip veya dava açılmazsa ihtiyati haciz hükümsüz kalır (İİK m.264).
- Konkordato işaretlerini görmezden gelmek. Mühlet kararından sonra takip yapılamaz ve ihtiyati haciz uygulanmaz (İİK m.294).
- İflas yolunu hesapsız kullanmak. Borca batık şirketin iflası, alacaklıyı diğer alacaklılarla paylaşıma sokar.
Hukukçular Evi Belediye Şirketi Dosyalarında Ne Yapar?
Önce sözleşme, fatura ve sicil kayıtları üzerinden borçluyu belirliyor, alacağın her kalemi için temerrüt tarihini ve istenebilecek faizi hesaplıyoruz. İhtarnameyi şirkete ve gerektiğinde belediyeye, sonradan açılacak takip ve davada delil olacak biçimde gönderiyoruz.
Şirketin malvarlığını ve belediyeden olan alacaklarını araştırıyor; icra takibi, belediyeye haciz ihbarnamesi ve ihtiyati haciz yollarını dosyanın durumuna göre birlikte kullanıyoruz. Şirketin itirazı hâlinde arabuluculuk ve itirazın iptali davasını, ödeme gücü olan şirketlerde iflas yolunu, konkordato hâlinde alacağın kaydını takip ediyoruz. Belediyenin sorumluluğuna gidilebilecek hâlleri belgeler üzerinden ayrıca değerlendiriyoruz.
Dosyanız için sözleşmenizi, faturalarınızı ve mutabakat yazılarınızı 0554 648 37 15 numaralı hattımıza WhatsApp üzerinden gönderebilir, aynı numaradan randevu alabilirsiniz.
İlgili Rehberler
- İhalesiz veya Sözleşmesiz Yapılan İşin Bedeli: Vekâletsiz İş Görme, Rayiç Bedel ve Kısmi Dava
- Bakanlıktan Alacak 2026: Bakanlık, Valilik veya Genel Bütçeli İdare Borcunu Ödemiyor — Husumet, “Ödenek Yok” Cevabı, Emanet Hesabı, Ödeme Önceliği ve Dilekçe Örnekleri
- Devlet Hastanesi Borcunu Ödemiyor 2026: İl Sağlık Müdürlüğünden ve Sağlık Bakanlığından Medikal, İlaç ve Hizmet Alacağı, Sulhe Davet ve Dilekçe Örnekleri
- Kamudan Alacakta Faiz Hesabı: Avans Faizi, Dönem Oranları ve Ödemenin Mahsubu
- İl Özel İdaresi, Köy ve Su İdaresinden Alacak: Muhatap, Haciz ve Dilekçe Örnekleri
- Kamudan Alacağın Temliki ve Faktoring: İdarenin İzni, Noter Temliknamesi, Rücu ve Garanti
- Belediyeyle Borç Protokolü ve Taksitlendirme: Yetkili Organ Kararı, İcra Dairesinde Taksit ve Protokol Örneği
- Belediyeye ve Kamu Kurumuna İhtarname Örneği: Kamudan Alacak İçin Altı Belgelik Dilekçe Seti
- Mahkeme Kararı Var, İdare Ödemiyor: Para İlamının Tahsili ve Dilekçe Örnekleri
- Üniversite Hastanesi Borcunu Ödemiyor: Medikal ve İlaç Firmasının Döner Sermayeden Alacağı
- Kamudan Alacak Tahsili Merkezi
- Belediyeye Haciz ve Haczedilmezlik Şikâyeti
- İdare Hakedişi Ödemiyor: Ödeme Süresi, Temerrüt İhtarı ve Faiz
- Haciz İhbarnamesi (İİK m.89)
- İkinci Haciz İhbarnamesi ve İtiraz
- Hakedişe Haciz: İdareye Gelen 89/1
- Hakediş Haczi ve Temliki
- İtirazın İptali Davası (İİK m.67)
- Ticari Alacakların Tahsili: İcra Takibi ve İhtiyati Haciz
- İflas Yoluyla Takip, Depo Kararı ve Doğrudan İflas
- İflas Davası ve Depo Emri
- Tüzel Kişilik Perdesinin Kaldırılması
- Borçlu Mal Kaçırıyor: Alacaklı Ne Yapabilir?
- Yasal Faiz ve Ticari Temerrüt Faizi Hesaplama
- Konkordato Hukuku Rehberi
- Likidite Krizi Hukuk Rehberi
- İcra ve İflas Hukuku Rehberi
- Dilekçe Örnekleri
Sıkça Sorulan Sorular
Belediye şirketi borcunu ödemiyor; belediyeye icra takibi yapabilir miyim?
Borçlu şirketse hayır. Şirket ayrı bir tüzel kişidir (TTK m.125) ve borçlarından kendi malvarlığıyla sorumludur. Takip şirkete yöneltilir; belediyeye ancak şirkete olan borcu nedeniyle haciz ihbarnamesi gönderilir (İİK m.89).
Belediye şirketinin malları haczedilebilir mi?
Evet. Belediye Kanunundaki haczedilmezlik hükmü belediyenin mallarına ilişkindir (5393 m.15); Kanunda belediye şirketlerinin malları için ayrı bir haczedilmezlik hükmü yoktur. Şirket adına kayıtlı hesap, araç, taşınmaz ve alacaklar genel hükümlere göre haczedilir.
Belediye şirketine karşı on günlük mal gösterme usulü uygulanır mı?
Hayır. Bu usul, haciz kararından önce belediyeden mal gösterilmesinin istenmesine ilişkindir (5393 m.15). Şirkete karşı takipte böyle bir basamak yoktur.
Belediye şirketi iflas eder mi?
Evet. Ticaret şirketleri tacirdir (TTK m.16/1), tacir her türlü borcu için iflasa tabidir (TTK m.18/1) ve iflas yoluyla takip tacir sayılanlar hakkında yapılır (İİK m.43).
Şirketin belediyeden alacağı parayı haczettirebilir miyim?
Evet. Borçlunun üçüncü kişideki alacağı haciz ihbarnamesiyle haczedilir; belediye bundan sonra borcunu ancak icra dairesine ödeyebilir (İİK m.89). Belediye yedi gün içinde itiraz etmezse borç zimmetinde sayılır.
Belediye haciz ihbarnamesine cevap vermezse ne olur?
İkinci ihbarname gönderilir; ona da yedi gün içinde itiraz edilmez ve ödeme yapılmazsa on beş günlük bildirim gönderilir. Belediye bu sürede ödemez veya menfi tespit davası açmazsa zimmetinde sayılan borcu ödemeye zorlanır (İİK m.89).
Belediye, şirketinin borcunu ödemek zorunda mı?
Kural olarak hayır. Anonim şirkette pay sahipleri yalnızca taahhüt ettikleri sermaye payıyla sorumludur (TTK m.329); limited şirkette ortaklar şirket borçlarından sorumlu değildir (TTK m.573/2). Belediye sözleşmenin tarafıysa, yazılı olarak kefil olmuşsa veya borcu üstlenmişse sorumludur.
Belediye başkan yardımcısı “ödeyeceğiz” dedi; belediye sorumlu olur mu?
Sözlü güvence belediyeyi borç altına sokmaz. Kefalet sözleşmesi yazılı şekilde yapılmadıkça ve azami miktar ile kefalet tarihi belirtilmedikçe geçerli olmaz (TBK m.583).
Belediye şirketinden alacağım için hangi faizi isteyebilirim?
Sözleşmede oran yoksa, ticari işletmeler arasındaki tedarikte Merkez Bankasının her yıl ocak ayında ilan ettiği geç ödeme faizi istenebilir; bu oran ticari işlere uygulanan gecikme faizinden en az yüzde sekiz fazladır (TTK m.1530/7). Borçlu, ödeme süresinin sonunda ihtara gerek olmaksızın temerrüde düşer (TTK m.1530/2).
Dava açmadan önce arabulucuya gitmek zorunda mıyım?
Para alacağına ilişkin ticari davalarda ve itirazın iptali davasında evet (TTK m.5/A). İcra takibi başlatmak için arabuluculuk gerekmez.
Şirket konkordato isterse alacağım ne olur?
Mühlet içinde şirket aleyhine takip yapılamaz, başlamış takipler durur ve ihtiyati haciz kararları uygulanmaz (İİK m.294). Alacak konkordato sürecinde kaydettirilir ve tasdik edilen projeye göre ödenir.
Şirketin kullandığı araçlara haciz koydurabilir miyim?
Araç şirket adına kayıtlıysa evet. Araç belediyeye aitse ve şirket onu kira veya tahsisle kullanıyorsa şirketin borcu için haczedilemez; mülkiyet iddiası istihkak usulüyle incelenir (İİK m.96).
Kaynakça
- 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (güncel metin); 02.01.2026 tarihli ve 33125 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan, m.1530/7 uyarınca çıkarılan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Tebliği.
- 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (güncel metin).
- 5393 sayılı Belediye Kanunu; 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu.
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu.
- 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu; 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu.
- 4857 sayılı İş Kanunu; 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu; 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun; 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; her dosya kendi sözleşmesi, belgeleri ve süreleriyle birlikte değerlendirilmelidir.
İlgili ana rehberler
Kamudan Alacak Tahsili Merkezi · İcra ve İflas Hukuku Rehberi · Konkordato Hukuku Rehberi · Kamu İhale Hukuku Rehberi · Dilekçe Örnekleri · İletişim
Somut olayınıza özgü değerlendirme için hukuk büromuzla iletişime geçebilirsiniz.


