İflas Davası ve Depo Emri (İİK 158)

İflas takibi kesinleştikten sonra alacaklı, asliye ticaret mahkemesinde iflas davası açar. Dava basit yargılama usulüyle ve duruşmalı görülür; son aşamada mahkeme borçluya, borcu yedi gün içinde ödemesi veya mahkeme veznesine depo etmesi için depo emri verir (İİK m. 158).

Davanın Açılması ve İncelenmesi

İflas davası, asliye ticaret mahkemesinde basit yargılama usulüne göre ve mutlaka duruşmalı olarak görülür (m. 158/2). Mahkeme, alacaklının talebi üzerine önce takip dosyasını icra dairesinden getirtir ve gerekirse alacaklıların menfaatini korumak için muhafaza tedbirine karar verir (m. 159).

Borçlu İtiraz Etmemişse: Şekli İnceleme

Borçlu iflas ödeme emrine süresinde itiraz etmemişse, alacaklının davada borçlunun iflasını istemesi yeterlidir. Mahkeme bu hâlde şekli bir inceleme yapar; alacaklının gerçekten alacaklı olup olmadığını kendiliğinden araştıramaz. Ödeme emrine itiraz edilmediğini tespit ederse iflas takibi kesinleşmiş sayılır.

Borçlu İtiraz Etmişse: İtirazın Kaldırılması

Borçlu itiraz etmişse, alacaklı davada hem itirazın kaldırılmasını hem borçlunun iflasını ister. Mahkeme önce itirazı inceler; alacaklıyı haklı bulursa itirazı kaldırır ve böylece iflas takibi kesinleşir.

İflas Talebinin İlanı ve On Beş Günlük İtiraz

İflas takibinin kesinleşmesinin ardından iflas talebi ilan edilir. İlandan itibaren on beş gün içinde diğer alacaklılar davaya müdahale edip, iflası gerektiren bir hâl bulunmadığını (örneğin borçlunun muvazaalı olarak iflasını istediğini) ileri sürerek davanın reddini isteyebilirler (m. 158/1).

Depo Emri: Borçluya Son Fırsat

Müdahale/itiraz gelmez ya da yerinde görülmezse mahkeme hemen iflasa karar vermez; depo kararı verir. Bu kararla borçluya, yedi gün içinde takip konusu borcu faiz ve icra masraflarıyla birlikte ödemesi veya o tutarı mahkeme veznesine depo etmesi emredilir. Depo kararı ara karar niteliğindedir ve tek başına üst mahkemeye taşınamaz.

Depo Emrinin Sonuçları ve Geçerlilik Şartı

Borçlu depo kararına uyup borcu öder/depo ederse mahkeme iflas davasını reddeder. Süresinde depo yapılmazsa mahkeme borçlunun iflasına karar verir. Yargıtay’a göre depo emrinin usulüne uygun tebliğ edilmiş ve tutarının doğru hesaplanmış olması şarttır; örneğin talepten fazla faiz içeren hatalı tutarlı bir depo emrine dayanılarak iflas kararı verilemez. Depo emri kendisine tebliğ edilmeyen borçluya da iflas kararı verilemez.

Sıkça Sorulan Sorular

İflas davası hangi usulle görülür?

Asliye ticaret mahkemesinde basit yargılama usulüne göre ve mutlaka duruşmalı olarak görülür (İİK m. 158/2).

Depo emri nedir?

Mahkemenin, iflasa karar vermeden önce borçluya borcu yedi gün içinde ödemesi veya mahkeme veznesine depo etmesi için verdiği son fırsat niteliğindeki ara karardır (m. 158).

Depo emrine uyulmazsa ne olur?

Borçlu süresinde borcu ödemez veya depo etmezse mahkeme borçlunun iflasına karar verir.

Diğer alacaklılar iflas davasına katılabilir mi?

Evet. İflas talebinin ilanından itibaren on beş gün içinde davaya müdahale edip iflası gerektiren bir hâl olmadığını ileri sürerek davanın reddini isteyebilirler (m. 158/1).

Hatalı depo emrine dayanılarak iflas verilebilir mi?

Hayır. Yargıtay’a göre depo emri usulüne uygun tebliğ edilmeli ve tutarı doğru hesaplanmalıdır; talebi aşan hatalı tutarlı depo emriyle iflas kararı verilemez.

Depo kararına itiraz edilebilir mi?

Depo kararı ara karar niteliğindedir ve tek başına üst mahkemeye taşınamaz; ancak nihai iflas kararına karşı kanun yoluna başvurulabilir.