Yılbaşı Işık Zinciri ve LED Süs Aydınlatmasına Toplatma Kararı 2026: Pilli mi Şebekeye Takılan mı (LVD 50–1000 V), CE ve Türkçe Talimat, Oyuncak Ayrımı, TAREKS (2026/9), İdari Para Cezası ve Dava Süresi

Yılbaşı ağacı ışıkları, LED ışık zincirleri, perde ve saçak ışıkları, ışıklı figürler ve dekoratif aydınlatma setleri için Türk hukukunda tek bir “süs aydınlatması yönetmeliği” yoktur; uygulanacak kural ürünün nasıl beslendiğine göre değişir. Prize doğrudan takılan, alternatif akımda 50–1000 V arasında kullanılmak üzere tasarlanan ürünler Belirli Gerilim Sınırları İçin Tasarlanan Elektrikli Ekipman ile İlgili Yönetmeliğe (LVD, 2014/35/AB) tabidir: CE işareti, AB uygunluk beyanı, teknik dosya ve Türkçe güvenlik talimatı zorunludur. Pille veya USB ile çalışan düşük gerilimli zincirler LVD kapsamı dışında kalır; bunlarda genel ürün güvenliği mevzuatı, elektronik bileşen varsa Elektromanyetik Uyumluluk Yönetmeliği ve pil kuralları devreye girer. İthalatta 2026/9 sayılı Tebliğ Ek-2’nin 308–309. satırları 9405.31 ve 9405.39 GTİP’li setleri LVD yönünden TAREKS denetimine bağlar. Uygunsuzlukta piyasaya arz yasağı, piyasadan çekme, geri çağırma (toplatma) ve imha gündeme gelir; 2026’da ürün güvenliğine ilişkin aykırılığın cezası 434.505 TL’den 4.345.058 TL’ye kadardır ve kararlara karşı altmış gün içinde idare mahkemesinde dava açılabilir.

Işık Zinciri Hangi Mevzuata Tabi? 7223 Sayılı Kanun ve LVD’nin Gerilim Sınırı

Üst katmanda 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu yer alır: Kanun piyasaya arz edilmesi hedeflenen, arz edilen, piyasada bulundurulan veya hizmete sunulan tüm ürünleri kapsar (m.2/1); ürünün güvenli olması zorunludur (m.5/1); teknik düzenlemesine uygun olmayan ürün uygunsuzluğu giderilmeden piyasaya arz edilemez (m.4/1); teknik düzenlemenin bulunmadığı veya insan sağlığı ve güvenliğine ilişkin hüküm içermediği durumlarda değerlendirme genel ürün güvenliği mevzuatına göre yapılır (m.5/3).

Şebekeye bağlanan ışık zincirleri için asıl teknik düzenleme, 2/10/2016 tarihli ve 29845 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Belirli Gerilim Sınırları İçin Tasarlanan Elektrikli Ekipman ile İlgili Yönetmelik (2014/35/AB)dir; uygulamada kısaca “LVD” veya “Alçak Gerilim Yönetmeliği” denir. Yönetmelik, Ek-II’de sayılan ekipman ve durumlar dışında, alternatif akım için 50 V–1000 V, doğru akım için 75 V–1500 V arasındaki gerilimlerde kullanılmak üzere tasarlanan elektrikli ekipmanları kapsar (m.2/1). Elektrikli ekipman, ancak güvenlik konularında yürürlükteki iyi mühendislik uygulamalarına göre imal edilmiş olması ve uygun kurulduğu, muhafaza edildiği ve amacına uygun kullanıldığı takdirde insanların, evcil hayvanların veya malların güvenliğini tehlikeye atmaması koşuluyla piyasada bulundurulabilir; temel güvenlik gerekleri Ek-I’de sayılmıştır (m.5).

Aynı tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Elektromanyetik Uyumluluk Yönetmeliği (2014/30/AB) ise gerilim sınırı koymaz; elektromanyetik bozulma oluşturması veya bozulmadan etkilenmesi muhtemel donanımı kapsar ve bu nitelikte olmayan donanımı kapsam dışında bırakır (EMC Yön. m.2/2-ç). Program seçici, uzaktan kumandalı, müzikli veya akıllı kontrol ünitesi bulunan ışık setlerinde EMC yönünden değerlendirme de gündeme gelebilir. Elektrikli ve elektronik eşyada tehlikeli madde sınırları için RoHS rehberimize, LVD ve EMC uygunsuzluklarına ilişkin genel çerçeve için elektrikli ev aletinde toplatma rehberine bakılabilir.

Yönetmeliklerin dayanağı ilk yayımında 4703 sayılı Kanundur (LVD m.3). 4703 yürürlükten kalkmış ve mevzuattaki atıfların 7223 sayılı Kanuna yapılmış sayılacağı hükme bağlanmıştır (7223 m.25). Bu nedenle LVD’ye aykırılıkta önlemler ve idari para cezaları 7223 sayılı Kanuna göre uygulanır.

Pilli, USB’li, Adaptörlü ve Prize Takılan Işık Zinciri: Hangi Kural Uygulanır?

Dekoratif ışık setleri piyasada dört temel biçimde satılır. Hangi kuralların uygulanacağı, ürünün hangi gerilimle çalışmak üzere tasarlandığına göre belirlenir. Bu ayrım, denetimde hangi belgenin aranacağını, ithalatta TAREKS’e girilip girilmeyeceğini ve hatta hangi kurumun yetkili olduğunu etkiler.

Bu tablo bir başlangıç noktasıdır. Bir setin “ürün” olarak nasıl tanımlanacağı, ambalajında neyin bir arada satıldığına bağlıdır. Prize takılan bir adaptör, zincir ve kumanda aynı kutuda satılıyorsa, set bütün olarak değerlendirilir; adaptör LVD’ye, setin elektronik kontrolü EMC’ye, zincirin mekanik ve ısıl güvenliği de genel güvenlik ölçütlerine göre incelenir. LVD kapsamı dışında kalmak, ürünün denetimsiz olduğu anlamına gelmez: ürünün güvenli olması zorunluluğu (7223 m.5) her durumda geçerlidir.

Süs mü, Oyuncak mı? Oyuncak Güvenliği Yönetmeliği Ek-1 ve Işıklı Figürler

Oyuncak Güvenliği Yönetmeliği, 14 yaş altı çocuklar tarafından oyunlarda kullanılan ürünleri kapsar ve Ek-1’de listelenen ürünleri oyuncak saymaz (m.2/1-a). Ek-1’in 1. sırası “festivaller ve kutlamalar için dekoratif nesneler”, 17. sırası “çocukları cezbedici aydınlatıcılar”, 18. sırası “oyuncaklar için elektrikli transformatörler”dir. Bu nedenle yılbaşı ağacı ışıkları, pencere süsleri, ışıklı geyik ve kardan adam figürleri gibi dekorasyon ürünleri ile çocuk odası için tasarlanmış ama oyun amacı taşımayan karakter gece lambaları kural olarak oyuncak değildir.

Buna karşılık çocuğun elinde oynaması için tasarlanmış ışıklı bir figür, ışıklı asa veya ışıklı oyuncak araba, oyuncak tanımına girer. Bu durumda Oyuncak Güvenliği Yönetmeliğinin elektrik özelliklerine ilişkin özel güvenlik gerekleri, uyarılar ve CE işareti kuralları uygulanır. Sınır çizgisi, ürünün tasarımı, ambalajındaki yaş ibaresi ve tanıtım biçimiyle belirlenir. Sınıflandırma tartışmasının nasıl yürütüleceği için çift amaçlı ürünlerde oyuncak sınıflandırması yazımıza, festival ve kutlama süsü niteliği taşıyan başka bir ürün grubu için helyum balon rehberimize bakılabilir.

Hangi Kurum Denetler? Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ve Diğer Kurumlar

Ticaret Bakanlığının 14.10.2026 tarihli “Yetkili PGD Kuruluşları ve Sorumlu Oldukları Ürün Grupları” listesinde elektrikli ekipmanlar, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının sorumluluğunda gösterilir. LVD’nin tanımlar maddesinde de “Bakanlık”, bugün Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı olarak anılan bakanlıktır (LVD m.4/1-a). Bu nedenle prize takılan ışık zincirlerinin piyasa gözetimi ve denetimi kural olarak Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca yapılır.

Pille veya USB ile çalışan, LVD kapsamı dışında kalan dekoratif ürünlerde yetkili kuruluşun hangisi olduğu her zaman açık değildir. EMC Yönetmeliği de Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının uygulamasındadır; ürün oyuncak niteliği taşıyorsa Ticaret Bakanlığının oyuncak denetimi gündeme gelir. Yetkisiz kuruluş tarafından verilen bir karar, iptal davasında yetki yönünden sorgulanabilir; bu nedenle karar metninde hangi kurumun hangi teknik düzenlemeye dayandığı mutlaka okunmalıdır. Yetkili kuruluşlar arasındaki görüş ayrılıklarında koordinasyon Ticaret Bakanlığınca sağlanır (7223 m.15/5).

Güvenlik Gerekleri ve Sık Görülen Uygunsuzluklar

LVD, ekipmanın insanların, evcil hayvanların ve malların güvenliğini tehlikeye atmamasını ister ve Ek-I’de elektrik çarpması, aşırı ısınma, yangın ve mekanik tehlikelere karşı koruma gibi temel güvenlik amaçlarını sayar (m.5). Uyumlaştırılmış standartlara uygun ekipmanın bu gereklere uygun olduğu varsayılır. Işık zincirleri için Avrupa’da kullanılan başlıca standart EN 60598-2-20 (aydınlatma armatürleri — ışık zincirleri) bölümüdür; standardın teknik içeriği ücretli olduğundan burada aktarılmamıştır ve kesin değerlendirme güncel standart metnine göre yapılır.

Denetim ve test raporlarında ışık zincirlerinde sık rastlanan uygunsuzluk türleri şunlardır: canlı kısımlara erişilebilmesi (ampul duylarında veya bağlantı noktalarında yetersiz yalıtım); kablo kesitinin ve yalıtımının yetersizliği; çekme kuvvetine karşı korumasız bağlantılar; dış mekânda kullanılan ürünlerde neme karşı koruma işaretlemesi ile gerçek korumanın uyuşmaması; aşırı ısınma; ampul veya kapağın kolayca ayrılması ve küçük parça oluşması; Türkçe güvenlik talimatının ve “iç mekân/dış mekân” kullanım uyarısının bulunmaması; CE işaretinin veya imalatçı ve ithalatçı iletişim bilgilerinin eksikliği. Bu bulguların bir kısmı belge ve etiket uygunsuzluğu olarak giderilebilir; elektrik çarpması veya yangın riski taşıyanlar ise genellikle ciddi risk değerlendirmesine yol açar.

CE İşareti, AB Uygunluk Beyanı, Teknik Dosya ve Türkçe Talimat

LVD’ye göre imalatçılar, ekipmanın Ek-I’deki güvenlik gereklerine uygun tasarlanmasını ve imal edilmesini sağlar; Ek-III’teki teknik dosyayı düzenler ve uygunluk değerlendirme prosedürünü (Modül A) uygular veya uygulatır; uygunluk kanıtlandığında AB uygunluk beyanı düzenler ve CE işaretini iliştirir (m.8/1-2). Teknik dosya ve AB uygunluk beyanı ekipman piyasaya arz edildikten sonra on yıl saklanır (m.8/3). AB uygunluk beyanı başka dilde düzenlenmişse Türkçeye de çevrilir (m.15/2). CE işareti görünür, okunaklı ve silinmez biçimde ekipmana veya bilgi plakasına, bu mümkün değilse ambalaja ve eşlik eden belgelere, piyasaya arzdan önce iliştirilir (m.17/1-2).

İmalatçı ve ithalatçı adlarını, tescilli ticari unvan veya markalarını ve iletişim adreslerini ekipmanın üzerinde, mümkün değilse ambalajda veya eşlik eden belgede belirtir (m.8/6, 10/3). Talimatlar ve güvenlik bilgileri Türkçe olarak veya tüketicilerin kolayca anladığı ve Bakanlıkça kabul edilen bir dilde ekipmanla birlikte verilir (m.8/7, 10/4). 7223 sayılı Kanun da nihai kullanıcıya verilecek güvenlik bilgilerinin ve talimatların Türkçe olmasını ister (m.7/1-ğ, 9/1-e). Işık zincirlerinde talimatın özellikle iç veya dış mekân kullanımı, en fazla kaç setin birbirine eklenebileceği, ampul değiştirme ve kullanılmadığında prizden çekme gibi güvenlik bilgilerini içermesi beklenir.

Dağıtıcılar, ekipmanı piyasada bulundurmadan önce CE işaretinin bulunduğunu, gerekli belgelerin ve Türkçe talimat ile güvenlik bilgilerinin ekipmanla birlikte verildiğini ve imalatçı ile ithalatçının tanımlama yükümlülüklerini yerine getirdiğini doğrular; uygun olmadığını bildiği veya bilmesi gereken ekipmanı piyasada bulunduramaz (LVD m.11/2-3). Belge uygunsuzluklarının giderilmesi için CE işareti ve belge uygunsuzluğu rehberine bakılabilir.

İthalat ve TAREKS: 2026/9 Sayılı Tebliğ ve 9405.31 – 9405.39 Satırları

CE işareti taşıması gereken ürünlerin ithalat denetimi 2026 yılında “CE” İşareti Taşıması Gereken Bazı Ürünlerin İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2026/9; RG 31/12/2025-33124, 4. mükerrer) ile yürütülür. Tebliğin amacı, Ek-1’deki yönetmelikler kapsamında olan ve Ek-2’de belirtilen ürünlerin ithalatta bu yönetmeliklere uygunluğunun denetimidir (m.1/1). Ek-2’nin 308. satırı 9405.31.00.00.00 GTİP’li “LED ışık kaynağı ile kullanılmaya mahsus olanlar”ı, 309. satırı 9405.39.00.00.00 GTİP’li “diğerleri”ni, her ikisini de “AC için 50–1000 volt, DC için 75–1500 volt aralıklarında kullanılmak üzere tasarlanmış olanlar” kaydıyla LVD yönünden denetime bağlar. Gümrük tarife cetvelinde 9405.3 alt pozisyonu süs ağaçlarında kullanılan türden aydınlatma setlerine ayrılmıştır; satır başlığının tam metni Resmî Gazete görüntüsünde okunamadığından tarife cetvelinden teyit edilmelidir.

Bu satırlardaki gerilim kaydı önemlidir: pille veya USB ile çalışan setler, aynı GTİP’te sınıflandırılsalar bile, “50–1000 volt aralığında kullanılmak üzere tasarlanmış” olmadıkları için bu satırlar kapsamında LVD denetimine girmez. Bu durumda ithalatçının TAREKS başvurusunda ürünün kapsam dışında olduğunu beyan etmesi gerekir; kapsam dışı beyanı ithalatçı firma tarafından TAREKS başvuru sürecinde denetim birimine yapılır (2026/9 m.7/1). Yanlış veya yanıltıcı beyan, 7223 sayılı Kanun, Gümrük Kanunu ve Teknik Düzenlemeler Rejimi Kararı uyarınca yaptırıma bağlanmıştır (m.13/1). Aynı satırlarda yer alan kalemlerin yanında 9405.11–9405.29 aralığındaki avize, tavan ve masa lambası gibi aydınlatma armatürleri de benzer gerilim kaydıyla listededir.

TAREKS’e yüklenecek belgeler arasında fatura ve AB uygunluk beyanının Türkçe tercümesinin onaylı örneği sayılır (2026/9 Ek-3). İthalatçı, ürün denetlensin veya denetlenmesin, ithal ettiği ürünlerin ilgili tüm mevzuata uygun ve güvenli olmasından ve belgelerin doğruluğundan 7223 sayılı Kanun uyarınca sorumludur; TAREKS referans numarası ürünün güvenli olduğu anlamına gelmez (m.12). Tebliğe aykırılıkta firma kullanıcısının TAREKS yetkisi fiilin ağırlığına göre askıya alınabilir ve başvurular belirli süre fiili denetime yönlendirilebilir (m.13/2). TAREKS’te olumsuz sonuç için TAREKS olumsuz sonuç rehberine bakılabilir.

İmalatçı, İthalatçı, Mağaza, Dekorasyon Firması ve Pazaryeri: Kim Neden Sorumlu?

İmalatçı, ürünü imal eden veya imal ettirip kendi adı veya markasıyla piyasaya arz eden kişidir (7223 m.3/1-g); ithalatçı ürünü ithal ederek piyasaya arz eder (m.3/1-ğ); dağıtıcı tedarik zincirinde yer alarak ürünü piyasada bulundurur (m.3/1-ç). Işık zincirlerinde sık görülen bir durum, ithal edilen ürünün Türkiye’de farklı bir markayla ambalajlanmasıdır: ürünü kendi markası altında piyasaya arz eden ithalatçı ve dağıtıcı imalatçı sayılır ve imalatçının yükümlülüklerinden sorumludur (m.11/1). Bu durumda teknik dosya ve AB uygunluk beyanının kendi adına düzenlenmiş olması gerekir.

Alışveriş merkezi, otel veya belediye süslemesi yapan dekorasyon firmaları ürünü tüketiciye satmaz; ancak ürünü bir hizmetin parçası olarak kurar ve kullanır. 7223 sayılı Kanun “hizmete sunulan” ürünleri de kapsadığından (m.2/1), bu firmaların kullandığı setlerin güvenli olması ve kurulumun talimata uygun yapılması önem taşır. Kurulum hatasından doğan bir zarar, imalatçının sorumluluğundan ayrı olarak genel hükümlere göre değerlendirilir. Pazaryerlerinde ise uygun olmayan ürünün içeriği, yetkili kuruluşun bildiriminden itibaren yirmi dört saat içinde kaldırılmazsa erişim engeli kararı verilebilir (m.17/2); ayrıntı için pazaryeri satıcısı rehberine bakılabilir.

Dağıtıcının yükümlülükleri ve ithalatçıya rücu için mağaza ve dağıtıcı rehberimize bakılabilir.

Denetim, Savunma ve Kararlar: Uygunsuzluk Giderme, Piyasaya Arz Yasağı, Toplatma ve İmha

Yetkili kuruluş ürünleri depo, nakil aracı, iş yeri ve üretim tesisi dâhil gerekli görülen yerlerde denetleyebilir, belge ve kayıt isteyebilir (7223 m.16/1); denetim belge kontrolü, duyusal inceleme ve gerektiğinde numune alma ile yapılır (m.16/2). Uzaktan iletişim araçlarıyla kimlik açıklanmadan satın alınan ürünler de numune olarak esas alınabilir (m.17/4). Test sonucunda ürün uygun bulunmazsa numune ve test giderleri imalatçı veya ithalatçıya aittir (m.15/7). Test raporuna itiraz için test raporuna itiraz rehberine bakılabilir.

LVD de, ekipmanın risk teşkil ettiğine ilişkin yeterli neden bulunması hâlinde Bakanlığın ekipmanla ilgili tüm gereklilikleri kapsayan bir değerlendirme yapacağını ve uygunsuzluk tespit ederse ilgili işletmeciden düzeltici önlem isteyeceğini düzenler (m.19). Ciddi risk hâli dışında yetkili kuruluş, nihai karardan önce en az on iş günü savunma süresi verir; karar tebligatında gerekçe, varsa çözüm önerileri, itiraz yolları ve süreler belirtilir (7223 m.16/5). İşletmeci gerekli düzeltici önlemleri almazsa yetkili kuruluş uygunsuzluğun giderilmesini, uyarı eklenmesini, geçici durdurmayı, piyasaya arzın durdurulmasını, piyasadan çekmeyi, geri çağırmayı ve imhayı isteyebilir (m.16/6) veya bu önlemleri kendisi alabilir (m.17/1). Savunma için savunma yazısı rehberine bakılabilir.

Geri çağırma planı için düzeltici önlem planı rehberine bakılabilir.

İdari Para Cezaları 2026: Hangi Bent Uygulanır?

7223 sayılı Kanunun 20. maddesindeki tutarlar, 31/12/2025 tarihli ve 33124 sayılı Resmî Gazete’nin 4. mükerrerinde yayımlanan Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2026/13 sayılı Tebliğ ile 1/1/2026–31/12/2026 dönemi için yeniden belirlenmiştir.

Birinci fıkranın (c), (ç), (d) ve (e) bentlerindeki aykırılıklarda aynı fiil nedeniyle (a) ve (b) bentleri uygulanmaz (7223 m.20/7). Uygunsuzluğun iki yıl içinde tekrarında ceza her tekrar için bir öncekinin iki katıdır (m.20/8). Ceza idari önlemlere engel değildir (m.20/9), tebliğden itibaren bir ay içinde ödenir (m.20/10) ve belirlenirken aykırılığın büyüklüğü ile ekonomik durum dikkate alınır (m.20/11). Ürünü kendisi tespit edip yetkili kuruluşun talebi ve uyarısı olmadan geri çağırma dâhil gerekli tedbirleri kendiliğinden alan ve uygunsuzluğu tamamen gideren işletmeciye idari yaptırım uygulanmaz (m.21/1); imalatçı veya ithalatçı, ürünü kendisinin piyasaya arz etmediğini, uygunsuzluğun dağıtıcının, üçüncü kişinin veya kullanıcının müdahalesinden kaynaklandığını ya da zorunlu teknik kurallara uygun üretimden doğduğunu ispatlarsa da idari yaptırım uygulanmaz (m.21/2). Peşin ödeme ve ödemenin dava hakkına etkisi için ürün güvenliği idari para cezası rehberine bakılabilir.

Karara Karşı Yol ve Süreler

7223 sayılı Kanuna göre verilen idari yaptırım kararlarına karşı İdari Yargılama Usulü Kanunu hükümlerine göre idari yargı yoluna başvurulabilir (m.22/2). İdari para cezası ile piyasaya arz yasağı, piyasadan çekme, geri çağırma ve imha kararlarına karşı yol idare mahkemesidir. Dava açma süresi, özel kanunda ayrı süre bulunmadığından altmış gündür ve yazılı bildirimi izleyen günden başlar (İYUK m.7). Dava açmadan önce üst makama başvurulabilir; bu başvuru dava süresini durdurur, otuz gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır (İYUK m.11). Dava açmak işlemin yürütülmesini durdurmaz; telafisi güç veya imkânsız zarar ve açık hukuka aykırılık şartlarıyla yürütmenin durdurulması istenebilir; uygulanmakla etkisi tükenecek işlemlerde idarenin savunması alınmadan da karar verilebilir (İYUK m.27).

Işık zinciri davalarında öne çıkabilecek iptal sebepleri: ürünün gerilim sınıfının yanlış belirlenmesi (pilli veya USB’li ürüne LVD uygulanması); yetkili kuruluşun yetkisi; ürünün yanlış nitelendirilmesi (dekoratif süs ile oyuncak ayrımı); test raporunun dayandığı standart maddesinin ve test koşullarının belirtilmemesi; savunma hakkının tanınmaması; giderilebilir belge eksikliğinde doğrudan imha veya geri çağırmaya gidilmesi ve cezanın gerekçesiz olarak üst sınıra yakın belirlenmesi (m.20/11).

Yangın, Elektrik Çarpması ve Tazminat

Işık zinciri kaynaklı bir zararda imalatçı veya ithalatçı zararı gidermekle yükümlüdür (7223 m.6/1). Zarar gören, zararı ve uygunsuzluk ile zarar arasındaki nedensellik bağını ispat etmek zorundadır (m.6/2). Birden fazla imalatçı veya ithalatçı müteselsilen sorumludur (m.6/3); sorumluluğu kaldıran veya azaltan sözleşme hükümleri hükümsüzdür (m.6/4). Talep, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten itibaren üç yıl ve her hâlde zararın doğduğu tarihten itibaren on yıl içinde ileri sürülmelidir (m.6/6). Zararın, uygunsuzluğun yanı sıra zarar görenin veya onun sorumluluğundaki bir kişinin kusurundan da kaynaklanması hâlinde tazminat azaltılabilir veya kaldırılabilir (m.21/4); üçüncü bir kişinin kusuru ise imalatçı veya ithalatçının sorumluluğunu azaltmaz, rücu hakkı saklıdır (m.21/3). Ağır sonuçlu olaylarda ayrıca ceza soruşturması yürütülebilir; böyle bir süreçte kesinleşmiş bir yargı kararı bulunmadıkça masumiyet karinesi geçerlidir.

Işık zincirlerinde kusur tartışması çoğu zaman kullanım koşulları etrafında döner: iç mekân ürünü dış mekânda mı kullanıldı, talimatta izin verilenden fazla set uç uca mı eklendi, ürün gözetimsiz ve sürekli açık mı bırakıldı, hasarlı kablo kullanılmaya devam mı edildi? Bu sorular, Türkçe talimatın içeriğini ve görünürlüğünü belirleyici hâle getirir; talimatı eksik bir ürün, kullanıcı hatası savunmasını da zayıflatır. Tazminat davasında savunma için ürün sorumluluğu davası rehberine, ağır sonuçlu olaylarda yöneticilerin ceza sorumluluğu için güvensiz ürün nedeniyle yaralanma ve ölüm rehberine bakılabilir.

Varsayımsal Örnekler, Sık Yapılan Hatalar ve Yol Haritası

Aşağıdaki örneklerin tamamı varsayımsaldır; gerçek bir kişi, firma veya karar anlatılmamaktadır.

Varsayımsal örnek 1: Prize takılan ithal zincirde Türkçe talimat eksikliği

Bir ithalatçının getirdiği 230 V LED zincirlerde CE işareti ve yabancı dilde talimat vardır; Türkçe güvenlik bilgisi yoktur. Bu, LVD m.10/4 ve 7223 m.9/1-e kapsamında bir uygunsuzluktur. İthalatçı stoktaki ürünlere Türkçe talimat ekler, dağıtıcılara bildirir ve bunu savunmasında belgeler; önce uygunsuzluğun giderilmesi istenmesi beklenir (m.16/4). Ceza gündeme gelirse bendin m.20/1-e olduğu, ürün güvenliği bandının (m.20/1-a) uygulanmaması gerektiği savunulabilir.

Varsayımsal örnek 2: Pilli zincire LVD denetimi

Bir mağazada satılan pilli ışık zinciri için “AB uygunluk beyanında LVD yok” gerekçesiyle uygunsuzluk tutanağı düzenlenir. Ürün 3 V ile çalıştığından LVD’nin gerilim aralığının altındadır (LVD m.2/1); bu nedenle LVD’ye uygunluk aranamaz. Savunmada ürünün genel ürün güvenliği ve uygulanabiliyorsa EMC yönünden değerlendirilmesi gerektiği ileri sürülür; bu itiraz, ürünün güvenli olup olmadığı sorusunu ortadan kaldırmaz.

Varsayımsal örnek 3: Kendi markasıyla ambalajlama

Bir dekorasyon zinciri, yurt dışından aldığı ışık setlerini kendi markasıyla ambalajlayarak satar. Bu durumda işletme imalatçı sayılır (7223 m.11/1); teknik dosyanın ve AB uygunluk beyanının kendi adına düzenlenmesi gerekir. Yabancı üreticinin belgeleri tek başına yeterli değildir.

Varsayımsal örnek 4: Sezon ortasında piyasadan çekme

Aralık başında, yalıtım yetersizliği nedeniyle ciddi risk taşıdığı değerlendirilen bir set için piyasadan çekme ve geri çağırma kararı verilir. İşletmeci, kararın test raporuna dayandığı standart maddesini ve numunenin koşullarını inceler; ciddi risk tespiti doğruysa geri çağırmayı hızla uygular (m.19), değilse yürütmenin durdurulması talebiyle iptal davası açar (İYUK m.27).

1. Gerilimi belirleyin: Prize takılan, adaptörlü, pilli veya USB’li mi?
2. Ürünü nitelendirin: Dekoratif süs mü, oyuncak mı, aydınlatma armatürü mü?
3. Belge setini tamamlayın: Teknik dosya, test raporu, AB uygunluk beyanı ve Türkçe tercümesi, CE.
4. Etiket ve talimatı kontrol edin: İmalatçı/ithalatçı bilgisi, Türkçe güvenlik talimatı, iç/dış mekân uyarısı.
5. İthalatta doğru beyan yapın: 2026/9 Ek-2 satırlarının gerilim kaydını dikkate alın.
6. Denetimde tutanağı kontrol edin: Ürünün tanımı, uygulanan mevzuat ve numune koşulları.
7. Savunmayı süresinde verin: Düzeltici önlemleri belgeleyin.
8. Süreleri hesaplayın: Ödeme için bir ay, dava için altmış gün; sezon ürünlerinde yürütmenin durdurulmasını değerlendirin.

Sıkça Sorulan Sorular

Yılbaşı ışık zinciri hangi yönetmeliğe tabi?

Prize doğrudan takılan ve alternatif akımda 50–1000 V arasında kullanılmak üzere tasarlanan ışık zincirleri, Belirli Gerilim Sınırları İçin Tasarlanan Elektrikli Ekipman ile İlgili Yönetmeliğe (LVD, 2014/35/AB) tabidir (m.2/1). Pilli ve USB’li zincirler bu aralığın altında kaldığı için LVD dışındadır; bunlarda genel ürün güvenliği mevzuatı ve gerektiğinde EMC Yönetmeliği uygulanır.

Pilli LED ışık zincirinde CE işareti gerekir mi?

LVD bakımından gerekmez; çünkü ürün Yönetmeliğin gerilim aralığında değildir. Ancak ürünün elektronik devresi nedeniyle Elektromanyetik Uyumluluk Yönetmeliği veya oyuncak niteliği taşıması hâlinde Oyuncak Güvenliği Yönetmeliği uygulanabilir ve bu düzenlemeler CE işareti öngörebilir. Her durumda ürün güvenli olmalıdır (7223 m.5).

Işık zinciri oyuncak sayılır mı?

Kural olarak hayır. Oyuncak Güvenliği Yönetmeliği Ek-1, festivaller ve kutlamalar için dekoratif nesneleri (sıra 1) ve çocukları cezbedici aydınlatıcıları (sıra 17) oyuncak saymaz. Çocuğun oynaması için tasarlanmış ışıklı bir figür veya oyuncak ise oyuncak mevzuatına girer.

Işık zincirini hangi kurum denetler?

Prize takılan ışık zincirleri elektrikli ekipman olarak Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının denetimindedir; Ticaret Bakanlığının 14.10.2026 tarihli yetkili PGD kuruluşları listesi elektrikli ekipmanları bu Bakanlığın sorumluluğunda gösterir. Oyuncak niteliğindeki ürünlerde Ticaret Bakanlığı yetkilidir.

Işık zincirinde Türkçe talimat zorunlu mu?

Evet. LVD’ye göre talimatlar ve güvenlik bilgileri Türkçe olarak veya tüketicilerin kolayca anladığı ve Bakanlıkça kabul edilen bir dilde ürünle birlikte verilir (m.8/7, 10/4); 7223 sayılı Kanun da güvenlik bilgilerinin Türkçe olmasını ister (m.7/1-ğ, 9/1-e).

İthal ışık zinciri TAREKS’e tabi mi?

2026/9 sayılı Tebliğ Ek-2’nin 308 ve 309. satırları, 9405.31 ve 9405.39 GTİP’li ürünleri AC 50–1000 V veya DC 75–1500 V aralığında kullanılmak üzere tasarlanmış olmaları kaydıyla LVD yönünden TAREKS denetimine bağlar. Pilli veya USB’li setler bu kayıt nedeniyle bu satırlar kapsamında denetime girmez; kapsam dışı beyanı TAREKS’te yapılır (m.7).

Işık zincirinde 2026 idari para cezası ne kadar?

Ürün güvenliğine ilişkin aykırılıkta imalatçı ve ithalatçıya 434.505–4.345.058 TL (7223 m.20/1-a), teknik dosya, CE ve uygunluk beyanı aykırılığında 173.801–1.738.022 TL (m.20/1-c), Türkçe talimat ve dağıtıcı yükümlülüklerine aykırılıkta 60.830–608.307 TL (m.20/1-e) ceza öngörülür. Tutarlar 2026/13 sayılı Tebliğ ile belirlenmiştir.

Kendi markamla sattığım ışık setinde imalatçı sayılır mıyım?

Evet. Ürünü kendi isim veya ticari markası altında piyasaya arz eden ithalatçı ve dağıtıcı imalatçı sayılır ve imalatçının yükümlülüklerinden sorumludur (7223 m.11/1). Teknik dosya ve AB uygunluk beyanının kendi adınıza düzenlenmiş olması gerekir.

Savunma için ne kadar süre verilir?

Ciddi risk hâli dışında yetkili kuruluş, nihai karardan önce on iş gününden az olmamak üzere makul bir savunma süresi verir (7223 m.16/5).

Sezon ortasında verilen toplatma kararına karşı ne yapılabilir?

Karara karşı yazılı bildirimi izleyen günden itibaren altmış gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilir (7223 m.22/2; İYUK m.7). Dava açmak işlemi kendiliğinden durdurmadığından, telafisi güç zarar ve açık hukuka aykırılık şartlarıyla yürütmenin durdurulması istenmelidir (İYUK m.27). Giderilebilir bir eksiklikte uygunsuzluğu gidermek daha hızlı sonuç verebilir.

Işık zinciri yangına yol açarsa kim sorumlu?

Ürünün bir kişiye veya mala zarar vermesi hâlinde imalatçı veya ithalatçı zararı gidermekle yükümlüdür; zarar gören, zararı ve uygunsuzluk ile zarar arasındaki nedensellik bağını ispat eder (7223 m.6/1-2). Zarar görenin kusuru tazminatı azaltabilir veya kaldırabilir (m.21/4). Talep, öğrenmeden itibaren üç yıl ve her hâlde on yıl içinde ileri sürülmelidir (m.6/6).

Uygunsuzluğu kendiliğimden düzeltirsem ceza alır mıyım?

Uygunsuzluğu kendisi tespit edip yetkili kuruluşun talebi ve uyarısı olmadan gerekli tedbirleri alan ve uygunsuzluğu tamamen gideren işletmeciye idari yaptırım uygulanmaz (7223 m.21/1).

Hukukçular Evi Bu Dosyalarda Ne Yapar

Hukukçular Evi Ankara; ışık zinciri, LED süs aydınlatması ve dekoratif elektrikli ürünlere ilişkin dosyalarda ürünün gerilim sınıfının ve uygulanacak mevzuatın belirlenmesi, test raporu ve teknik dosya incelemesi, TAREKS başvurusu ve kapsam dışı beyanı, olumsuz sonuca karşı başvuru, savunma, piyasaya arz yasağı, geri çağırma ve idari para cezasına karşı iptal davası ve yürütmenin durdurulması ile tedarikçiye rücu konularında hukuki destek sağlar. Ürün güvenliği rehberlerinin tamamı için Piyasa Gözetimi ve Denetimi Rehberi, GÜBİS ilanları için GÜBİS Rehberi sayfalarına bakılabilir. Dosyanızı değerlendirmek için 0554 648 37 15 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.

Mevzuat ve kaynaklar: 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu (RG 12/03/2020-31066) m.2, 3, 4, 5, 6, 7, 9, 10, 11, 12, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 25 ve Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2026/13 sayılı Tebliğ (RG 31/12/2025-33124, 4. mükerrer); Belirli Gerilim Sınırları İçin Tasarlanan Elektrikli Ekipman ile İlgili Yönetmelik (2014/35/AB) (RG 02/10/2016-29845) m.2, 3, 4, 5, 8, 10, 11, 15, 16, 17, 18, 19; Elektromanyetik Uyumluluk Yönetmeliği (2014/30/AB) (aynı RG) m.2; Oyuncak Güvenliği Yönetmeliği (RG 04/10/2016-29847) m.2 ve Ek-1 sıra 1, 17, 18 (ek görüntüden okunmuştur); “CE” İşareti Taşıması Gereken Bazı Ürünlerin İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2026/9; RG 31/12/2025-33124, 4. mükerrer) m.1, 7, 9, 12, 13, Ek-2 sıra 294–309 ve Ek-3 (görüntüden okunmuştur); 2577 sayılı İYUK m.7, 11, 27; Ticaret Bakanlığı “Yetkili PGD Kuruluşları ve Sorumlu Oldukları Ürün Grupları” sayfası (ticaret.gov.tr, 14.10.2026). EN 60598-2-20 standardının teknik içeriği burada özetlenmemiştir. Metin 05.11.2026 itibarıyla günceldir. Yazıda belirli bir firma, marka veya model hakkında değerlendirme yer almaz. Örnekler varsayımsaldır. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez.