Sigorta tazminatı, belgeler verilip sigortacının araştırmaları bitince ve her hâlde hasar ihbarından kırk beş gün sonra muaccel olur; borç muaccel olunca sigortacı ihtara gerek kalmaksızın temerrüde düşer ve sigortacıyı temerrüt faizinden kurtaran sözleşme hükümleri geçersizdir (TTK m.1427/2, 4, 5). Araştırmalar üç ayda bitmezse sigortacı hasarın en az yüzde ellisini avans olarak öder (m.1427/3). Ticari işlerde temerrüt faizi Merkez Bankası avans faizi üzerinden istenebilir; 2026 için bu oran yüzde 39,75’tir; yasal faiz 31.07.2026’dan itibaren yüzde 31’dir (3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun m.1, 2). Yabancı para alacağında ayrı faiz kuralı uygulanır (m.4/A). Gecikme yüzünden faizi aşan bir zarara, örneğin kur farkına uğradıysanız bunu da isteyebilirsiniz; ancak ispat tartışmalıdır (TBK m.122).
“Sigorta şirketi hasarı aylardır ödemiyor, faiz isteyebilir miyiz?” “Faiz hangi tarihten işler, ihtarname çekmemiz gerekir mi?” “Yasal faiz mi, ticari faiz mi?” “Poliçe dolar bazlı, hangi kurdan ödenir?” “Tazminat geç ödendi, bu arada makinenin fiyatı ve kur arttı; farkı isteyebilir miyiz?” Bu rehber, ticari hasarlarda sigorta tazminatının ne zaman ödenmesi gerektiğini, sigortacının ne zaman temerrüde düştüğünü, yüzde elli avans hakkını, yasal faiz ile avans faizi arasındaki farkı ve güncel oranları, döviz cinsinden poliçelerde kur ve faiz hesabını, aşkın zararı ve dava veya tahkimde faizin nasıl isteneceğini Türk Ticaret Kanunu, 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun, Türk Borçlar Kanunu, genel şartlar ve Yargıtay kararları üzerinden anlatır.
Tazminatınız geç mi ödendi, faizi ödenmedi mi? Birlikte hesaplayalım
Poliçenizi, ihbar ve belge teslim tarihlerini, ödeme dekontlarını birlikte inceleyelim; temerrüt tarihini, faiz türünü ve tutarını belirleyelim, ihtar, tahkim veya dava yolunu planlayalım. Hukukçular Evi Ankara: 0554 648 37 15
Kısa Cevap: Sigortacı Ne Zaman Temerrüde Düşer, Ne Kadar Faiz Öder?
Kanun sigortacıya tazminatı ödemek için makul bir inceleme süresi tanır, ancak bu süreyi sınırlar ve sonunda sigortacıyı ihtar beklemeden temerrüde düşürür. Bu kurallar sigorta ettiren, sigortalı ve lehtar aleyhine değiştirilemez (TTK m.1452/3). Bu nedenle poliçede veya genel şartlarda daha uzun bir ödeme süresi yazsa bile kanundaki koruyucu hüküm uygulanır.
Geç ödemede temel kurallar
| Konu | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| Muacceliyet | Belgeler verilip araştırmalar bitince ve her hâlde ihbardan kırk beş gün sonra; sigortacıya yüklenemeyen bir kusurdan inceleme gecikmişse süre işlemez | TTK m.1427/2 |
| Avans | Araştırmalar ihbardan itibaren üç ayda tamamlanmazsa hasarın en az yüzde ellisi avans olarak ödenir | TTK m.1427/3 |
| Temerrüt | Borç muaccel olunca sigortacı ihtara gerek kalmaksızın temerrüde düşer | TTK m.1427/4 |
| Faizden muafiyet kaydı | Sigortacıyı temerrüt faizinden kurtaran sözleşme hükümleri geçersizdir | TTK m.1427/5 |
| Ticari işte faiz | Merkez Bankası kısa vadeli avans faizi; 2026 için yüzde 39,75 | 3095 s.K. m.2 |
| Yasal faiz | 31.07.2026’dan itibaren yüzde 31; öncesinde 01.06.2024’ten itibaren yüzde 24 | 3095 s.K. m.1 |
| Yabancı para alacağı | Devlet bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduata ödediği en yüksek faiz | 3095 s.K. m.4/A |
| Faizi aşan zarar | Borçlu kusursuz olduğunu ispat etmedikçe aşan zarar da istenebilir | TBK m.122 |
Tazminat Ne Zaman Ödenmeli? Kırk Beş Gün Kuralı
Sigorta tazminatı, rizikonun gerçekleşmesinden ve rizikoyla ilgili belgelerin sigortacıya verilmesinden sonra sigortacının araştırmaları bitince ve her hâlde ihbardan kırk beş gün sonra muaccel olur; can sigortalarında bu süre on beş gündür; sigortacıya yüklenemeyen bir kusurdan dolayı inceleme gecikmişse süre işlemez (TTK m.1427/2). Aksi kararlaştırılmamışsa tazminat nakden ödenir (m.1427/1). Sigorta ettiren, rizikonun gerçekleştiğini öğrenince durumu gecikmeksizin sigortacıya bildirir (m.1446). Kırk beş günlük süre bu ihbardan başladığı için ihbarın tarihini ispatlanabilir şekilde belgelemek, faiz hesabının temelidir.
Yangın sigortası genel şartlarına göre sigortacı, gerekli belgelerin kendisine verilmesinden itibaren bir ay içinde hasar ve tazminat miktarını tespit edip sigortalıya bildirir; kesinleşen tazminat tutarını da en geç bir ay içinde öder (Yangın Sigortası Genel Şartları B.3, B.8.1). Genel şartlardaki süreler kanundaki kırk beş günlük sınırdan daha uzun bir sonuç doğuruyorsa kanunun koruyucu hükmü uygulanır (TTK m.1452/3).
Sigortacı İhtarsız Temerrüde Düşer
Genel kurala göre muaccel bir borcun borçlusu alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer (TBK m.117/1). Sigorta hukukunda ise özel bir kural vardır: borç muaccel olunca sigortacı ihtara gerek kalmaksızın temerrüde düşer (TTK m.1427/4). Sigortacının temerrüt faizi ödeme borcundan kurtulmasını öngören sözleşme hükümleri geçersizdir (m.1427/5). Yani kırk beş gün dolduğunda, sigortacıya yüklenemeyen bir gecikme yoksa, faiz kendiliğinden işlemeye başlar.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, işyeri yangınına ilişkin bir dosyada sigortalı hakkında ceza davası açılmış olmasının tek başına ödemeyi reddetmeye yetmediğini, sigortacının temerrüdün sonuçlarından kurtulmak için tazminatı mahkemenin belirleyeceği yere tevdi etmesi gerektiğini belirtmiştir (E.2024/210, K.2025/38). Öğretide, eksper raporunda yer almayan ve sonradan ortaya çıkan zarar kalemleri için ayrıca ihtar gerekebileceği de savunulmaktadır. Bu nedenle kanun ihtar aramasa da temerrüt tarihini tartışmasız kılmak ve eksik kalemleri kayda geçirmek için sigortacıya yazılı bir ödeme talebi veya ihtarname göndermek güvenli yoldur.
Yüzde Elli Avans Hakkı
Araştırmalar ihbardan başlayarak üç ay içinde tamamlanamamışsa sigortacı, tazminattan mahsup edilmek üzere, tarafların mutabakatı veya anlaşmazlık hâlinde mahkemece yaptırılacak ön ekspertiz sonucuna göre süratle tespit edilecek hasar miktarının en az yüzde ellisini avans olarak öder (TTK m.1427/3). Bu hüküm de sigortalı aleyhine değiştirilemez. Ticari hasarda işletmenin nakit akışı için avans hayati önemdedir: üçüncü ayın sonunda sigortacıya yazılı avans talebinde bulunun; tutarda anlaşılamazsa mahkemeden ön ekspertiz isteyin. Avans talebiyle birlikte delil tespiti istenmesi de mümkündür (HMK m.400). Ayrıntılar için delil tespiti ve bilirkişi yazımıza bakabilirsiniz.
Yasal Faiz mi, Avans Faizi mi? Güncel Oranlar
Miktarı sözleşmeyle belirlenmemişse kanuni faiz uygulanır; 7589 sayılı Kanunla 31.07.2026’dan itibaren kanuni faiz, Merkez Bankasının önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının yüzde sekseni olarak belirlenmiştir (3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun m.1). Ticari işlerde ise Merkez Bankasının önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli avanslar için uyguladığı faiz oranı daha yüksekse, sözleşme olmasa bile temerrüt faizi bu oran üzerinden istenebilir (m.2/2). Her iki oranda da 30 Haziran günü uygulanan oran beş puan veya daha fazla farklıysa yılın ikinci yarısında bu oran uygulanır.
2024–2026 faiz oranları
| Dönem | Yasal faiz | Ticari işlerde avans faizi |
|---|---|---|
| 01.06.2024’ten itibaren | Yüzde 24 | Dönemine göre Merkez Bankası avans oranı |
| 2026 yılı | 30.07.2026’ya kadar yüzde 24 | Yüzde 39,75 (Merkez Bankasının 20.12.2025’ten beri uyguladığı oran) |
| 31.07.2026’dan itibaren | Yüzde 31 (reeskont oranı yüzde 38,75’in yüzde sekseni) | Yüzde 39,75 |
Oranlar değişebildiği için hesaplama tarihinde Merkez Bankasının güncel reeskont ve avans faiz oranlarını kontrol edin. Hesaplama için yasal faiz hesaplama sayfamıza bakabilirsiniz.
Hangi faizin uygulanacağı işin ticari olup olmamasına bağlıdır. Türk Ticaret Kanununda düzenlenen hususlar ticari iştir (TTK m.3) ve taraflardan biri için ticari iş olan sözleşme kural olarak diğer taraf için de ticari iş sayılır (m.19/2). Sigortalı bir şirket veya tacirse ve sigortalı mal işletmesine aitse avans faizi istenebilir. Sigorta Tahkim Komisyonu itiraz hakem heyetlerinin kasko tazminatında avans faizine hükmeden kararları Yargıtay 4. Hukuk Dairesince onanmıştır; ancak bu kararlarda faiz türü ayrıca tartışılmamıştır (E.2023/11215, K.2024/166; E.2024/9716, K.2025/16960). Buna karşılık Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, kasko sigortacısının hususi aracın tacir olmayan işletenine açtığı rücu davasında yasal faiz uygulanması gerektiğini kabul etmiştir (E.2013/2100, K.2015/1224). Hususi aracın kaskosu gibi tüketici işlemlerinde uyuşmazlığın tüketici mahkemesinde görüleceği ve faiz türünün tartışmalı olabileceği unutulmamalıdır.
Örnek Hesap: Bir Milyon Liralık Hasar Beş Ay Geç Ödenirse
Bir fabrikanın yangın hasarı için 02.03.2026’da ihbarda bulunulduğunu ve belgelerin aynı gün teslim edildiğini, sigortacıya yüklenemeyen bir gecikme olmadığını ve 1.000.000 TL’lik tazminatın 15.09.2026’da ödendiğini varsayalım. Tazminat ihbardan kırk beş gün sonra, 16.04.2026’da muaccel olur ve sigortacı ihtarsız temerrüde düşer. Gecikme 152 gündür. Aşağıdaki hesap basit faizle ve yılı 365 gün kabul ederek yapılmıştır; gerçek hesapta bilirkişi dosyadaki tarihleri ve oranları esas alır.
Örnek gecikme faizi hesabı
| Faiz türü | Hesap | Faiz tutarı |
|---|---|---|
| Avans faizi (ticari iş) | 1.000.000 TL × yüzde 39,75 × 152 / 365 | 165.534,25 TL |
| Yasal faiz | 106 gün yüzde 24 (69.698,63 TL) + 46 gün yüzde 31 (39.068,49 TL) | 108.767,12 TL |
Örnekte faiz türünün doğru belirlenmesi tek başına yaklaşık 56.800 TL fark yaratmaktadır. Sigortacı ana parayı ödeyip faizi ödemediyse, faiz alacağı için ayrıca talepte bulunabilirsiniz; ödeme sırasında imzalanan ibraname veya ödeme makbuzuna faiz alacağınızın saklı olduğunu yazmayı unutmayın. İbraname için sulh, ibra ve gabin yazımıza bakabilirsiniz.
Döviz Cinsinden Poliçe ve Kur Farkı
İthal makine, ihracat yükü veya döviz bazlı emtia sigortalarında sigorta bedeli poliçede yabancı para veya yabancı paranın Türk lirası karşılığı olarak gösterilebilir. Bu durumda ödemenin hangi para ve hangi kur üzerinden yapılacağı önce poliçe hükmüne göre belirlenir. Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin onadığı bir nakliyat kararında, sigortalı alacağını Türk lirası olarak isteyip yabancı para faizi talep etmiş, mahkeme ise poliçede ödemenin poliçedeki kur üzerinden Türk lirası olarak yapılacağının öngörüldüğünü kabul ederek avans faizine hükmetmiştir (E.2024/5914, K.2025/3830).
Poliçede bu konuda bir hüküm yoksa genel kurallar uygulanır: yabancı para borcu, sözleşmede aynen ödeme kaydı bulunmadıkça ödeme günündeki rayiç üzerinden Türk parasıyla ödenebilir; borçlu temerrüde düşerse alacaklı, borcun aynen ya da vade tarihindeki veya fiilî ödeme tarihindeki rayiç üzerinden Türk parasıyla ödenmesini isteyebilir (TBK m.99). Yabancı para alacağına ise devlet bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesaplarına ödediği en yüksek faiz uygulanır (3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun m.4/A). Yabancı para alacağının takibi için döviz alacağında icra takibi yazımıza bakabilirsiniz.
Faizi Aşan Zarar: Kur Farkı, Fiyat Artışı ve Kredi Maliyeti
Alacaklı gecikme yüzünden uğradığı zarar temerrüt faizinden fazlaysa, borçlu kendisine hiçbir kusur yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe aşan zararı da gidermekle yükümlüdür (TBK m.122). Bu genel kural sigortacıya karşı da uygulanır; sigortalı geç ödeme nedeniyle faizi aşan bir zarara uğradıysa bunu da isteyebilir. Ticari hasarlarda tipik aşkın zarar örnekleri şunlardır: tazminat geciktiği için yüksek faizli kredi kullanılması, ithal edilecek makinenin döviz fiyatının ve kurun artması, onarımın geç yapılması nedeniyle maliyetin yükselmesi.
Aşkın zararın ispatı Yargıtay uygulamasında tartışmalıdır. Kaynaklarda, yüksek ve süreklilik gösteren enflasyon döneminde zararın somut olarak ispatını aramayan ve bilirkişiyle hesaplanmasını kabul eden kararlar (Y.6.HD E.2025/544, K.2025/3055) ile paranın değer kaybının kendiliğinden aşkın zarar oluşturmadığını belirten kararlar (Y.6.HD E.2025/2198, K.2025/3119) aktarılmaktadır. Bu kararlar sigorta dışındaki uyuşmazlıklarda verilmiştir. Güvenli yol, zararı somut belgelerle ispatlamaktır: kredi sözleşmesi ve faiz dökümleri, gecikme döneminde alınan proforma ve teklifler, kur ve fiyat karşılaştırmaları. Ayrıntılar için aşkın zarar yazımıza bakabilirsiniz.
Dava ve Tahkimde Faiz Nasıl İstenir?
Hâkim tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; talepten fazlasına veya başka bir şeye karar veremez (HMK m.26). Bu nedenle başvuru veya dava dilekçesinde faizin türü (yasal faiz, avans faizi veya yabancı para faizi) ve başlangıç tarihi açıkça yazılmalıdır. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, faiz türü bakımından da usuli kazanılmış hak oluşabileceğini kabul etmiştir (E.2021/24129, K.2022/5353). Aynı daire, sigortacıya dava öncesinde başvuru konusu yapılmamış bir zarar kalemi için temerrüdün arabulucuya başvuru tarihinde gerçekleştiğini kabul etmiştir (E.2021/18933, K.2021/4438).
Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan ticari davalarda dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur (TTK m.5/A); sigorta şirketi Sigorta Tahkim Komisyonuna üyeyse uyuşmazlık komisyona da götürülebilir. Sigorta sözleşmesinden doğan istemler, alacağın muaccel olduğu tarihten itibaren iki yılda ve her hâlde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren altı yılda zamanaşımına uğrar (TTK m.1420); tazminatın bir kısmı ödendiyse kalan kısım ve faiz için zamanaşımını kaçırmayın. Ayrıntılar için ticari arabuluculuk, Sigorta Tahkim Komisyonu ve sigorta tazminatı zamanaşımı yazılarımıza bakabilirsiniz.
Kararlardan Çıkan Dersler
Ticari bir hasarda sigortacının kırk beş günlük süre sonunda ihtarsız temerrüde düştüğünü doğrudan uygulayan, tam metniyle erişilebilen bir Yargıtay kararına ulaşılamamıştır; yüzde elli avans ödeme yükümlülüğüne, aşkın zarara ve yabancı para alacağında kur seçimine ilişkin sigortaya özgü bir karar da bulunamamıştır. Aşağıdaki kararlar muacceliyet, temerrüt, faiz türü ve kur hesabı bakımından yol göstericidir; içerikleri kararı yayımlayan kaynaklardaki metinlerden okunmuştur. Somut dosyada kullanılmadan önce tam metinlerin UYAP Emsal veya Yargıtay Karar Arama üzerinden kontrol edilmesi gerekir.
Geç ödeme, faiz ve kur hesabına ilişkin kararlar
| Karar | Konu | Sonuç ve ders |
|---|---|---|
| İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi, 07.07.2020, E.2019/3608, K.2020/1497 (tam metin) | Kapsamlı işyeri poliçesi; aşırı gerilimle zarar gören cihazlar; eksper raporu ihbardan yaklaşık iki ay sonra, ret yazısı daha sonra gelmiş; ilk derece mahkemesi zamanaşımından reddetmiş | İnceleme sigortacıya yüklenemeyen bir sebeple uzadığı için kırk beş günlük sürenin işlemediği, alacağın ret tarihinde muaccel olduğu ve zamanaşımının bu tarihten başlayacağı kabul edilmiş, karar kaldırılmıştır. Muacceliyet hem faizin hem zamanaşımının başlangıcını belirler |
| Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 12.02.2025, E.2024/210, K.2025/38 (kararı yayımlayan kaynakta metin) | İşyeri yangını; sigortalı hakkında ceza soruşturması açıldığı gerekçesiyle sigortacı ödeme yapmamış; asıl tartışma zamanaşımı | Sigortalı hakkında ceza davası açılmış olmasının tek başına ödemeyi reddetmeye yetmediği, sigortacının temerrüdün sonuçlarından kurtulmak için tazminatı mahkemenin belirleyeceği yere tevdi etmesi gerektiği belirtilmiştir |
| Y.4.HD, 09.01.2024, E.2023/11215, K.2024/166 (tam metin; Sigorta Tahkim Komisyonu itiraz hakem heyeti kararının incelenmesi) | Kasko; itiraz hakem heyeti kaskonun mal sigortası olarak ticari iş niteliğinde olduğunu kabul ederek avans faizine hükmetmiş | Karar yalnızca vekâlet ücreti yönünden düzeltilerek onanmıştır; faiz türü temyizde tartışılmamış, Yargıtay bu konuda ayrıca değerlendirme yapmamıştır |
| Y.4.HD, 18.12.2025, E.2024/9716, K.2025/16960 (tam metin; itiraz hakem heyeti kararının incelenmesi) | Kasko, hırsızlık; sigortacı araç hususi olduğu için ancak dava tarihinden yasal faiz istenebileceğini savunmuş | Temerrüt tarihinden avans faizine hükmeden karar onanmıştır; Yargıtay bu itirazı ayrıca tartışmamış, bütün itirazları genel bir gerekçeyle reddetmiştir |
| Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 17.04.2015, E.2013/2100, K.2015/1224 (tam metin) | Kasko sigortacısının hususi aracın sürücüsü ve tacir olmayan işletenine rücu davası | Borçlu tacir olmadığı ve araç hususi olduğu için avans faizi değil yasal faiz uygulanması gerektiği belirtilerek avans faizine hükmeden karar bozulmuştur. Faiz türü borçlunun ve işin niteliğine göre belirlenir |
| Y.11.HD, 29.05.2025, E.2024/5914, K.2025/3830 (tam metin) | Emtia nakliyat sigortası; sigorta bedeli poliçede ABD doları ve Türk lirası karşılığıyla gösterilmiş; sigortalı alacağını Türk lirası olarak isteyip yabancı para faizi talep etmiş | İlk derece mahkemesi poliçede ödemenin poliçedeki kur üzerinden Türk lirası olarak yapılacağının öngörüldüğünü kabul ederek avans faizine hükmetmiş; karar istinaf ve temyizde onanmıştır. Kur hesabında önce poliçe hükmüne bakılır |
| Y.4.HD, 13.09.2021, E.2021/18933, K.2021/4438 (tam metin; trafik sigortası) | Sigortacıya dava öncesinde başvurulmamış zarar kalemi için temerrüt tarihi | Sigortacıya başvuru yapılmamış zarar kalemi için temerrüdün arabulucuya başvuru tarihinde gerçekleştiği kabul edilerek faiz başlangıcı düzeltilmiştir. Trafik sigortası kararıdır; başvurunun ve ihbarın faiz başlangıcındaki önemini gösterir |
Bu kararlardan çıkan pratik sonuçlar şunlardır: tazminatın muaccel olduğu tarih hem temerrüt faizinin hem de zamanaşımının başlangıcını belirler; sigortacı ceza soruşturması gibi gerekçelerle ödemeyi bekletirse temerrüdün sonuçlarına katlanır; sigortalının kendi sigortacısına karşı başvurularında tahkim heyetlerinin avans faizine hükmettiği ve bu kararların onandığı görülmektedir, tacir olmayan kişiye karşı rücu davalarında ise yasal faiz uygulanır; döviz cinsinden gösterilen sigorta bedelinde ödemenin hangi para ve kur üzerinden yapılacağı önce poliçe hükmüne göre belirlenir; sigortacıya yapılan ihbar ve başvuru, faizin hangi tarihten işleyeceğini doğrudan etkiler. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin bir kararında, ilk kararı yalnızca sigortacının temyiz etmesi ve faiz türüne itiraz edilmemesi nedeniyle avans faizinin davacı lehine usuli kazanılmış hak oluşturduğu kabul edilmiştir (E.2021/24129, K.2022/5353).
Ne Yapmalı? Adım Adım
- Hasarı derhal ve yazılı olarak ihbar edin. İhbarın tarihini belgeleyin; kırk beş gün bu tarihten başlar.
- İstenen belgeleri teslim tutanağıyla verin. Eksik belge gerekçesiyle sürenin durmasını önleyin.
- Takviminize üç tarih yazın. İhbardan kırk beşinci gün (muacceliyet ve temerrüt), üçüncü ay (avans hakkı) ve zamanaşımı tarihi.
- Üçüncü ayın sonunda avans isteyin. Tutarda anlaşılamazsa mahkemeden ön ekspertiz isteyin.
- Ödeme gecikirse ihtarname çekin. Kanun ihtar aramasa da temerrüt tarihini ve eksik kalemleri tartışmasız kılar.
- Ödeme alırken faizinizi saklı tutun. Ana para ödendiyse faiz ve aşkın zarar için ihtirazi kayıt düşün.
- Aşkın zararı belgeleyin. Kredi, kur ve fiyat artışı belgelerini saklayın.
- Uzlaşma olmazsa arabuluculuk, tahkim veya dava yoluna gidin. Faiz türünü ve başlangıç tarihini açıkça isteyin.
Sık Sorulan Sorular
Sigorta şirketi tazminatı en geç ne zaman ödemek zorunda?
Tazminat, belgeler verilip sigortacının araştırmaları bitince ve her hâlde ihbardan kırk beş gün sonra muaccel olur; sigortacıya yüklenemeyen bir kusurdan inceleme gecikmişse süre işlemez (TTK m.1427/2). Bu hüküm sigortalı aleyhine değiştirilemez.
Faiz için ihtarname çekmem gerekir mi?
Hayır. Borç muaccel olunca sigortacı ihtara gerek kalmaksızın temerrüde düşer (TTK m.1427/4). Yine de temerrüt tarihini tartışmasız kılmak ve eksik kalemleri kayda geçirmek için yazılı talep veya ihtarname göndermek güvenlidir.
Sigorta şirketi faiz ödemeyeceğini poliçeye yazmış, geçerli mi?
Hayır. Sigortacının temerrüt faizi ödeme borcundan kurtulmasını öngören sözleşme hükümleri geçersizdir (TTK m.1427/5).
Hasar tespiti uzarsa avans isteyebilir miyim?
Evet. Araştırmalar ihbardan itibaren üç ayda tamamlanmazsa sigortacı, tarafların mutabakatı veya mahkemece yaptırılacak ön ekspertizle belirlenecek hasar miktarının en az yüzde ellisini avans olarak öder (TTK m.1427/3).
Sigorta tazminatına yasal faiz mi, ticari faiz mi uygulanır?
Sigortalı tacirse ve sigortalı mal işletmesine aitse ticari işlerdeki avans faizi istenebilir (3095 s.K. m.2/2). Tahkim heyetlerinin kasko tazminatında avans faizine hükmeden kararları Yargıtay’da onanmıştır; ancak faiz türü bu kararlarda ayrıca tartışılmamıştır. Tacir olmayan kişilere karşı rücu davalarında ise yasal faiz uygulanır.
2026’da yasal faiz ve ticari faiz oranı kaç?
Yasal faiz 31.07.2026’dan itibaren yüzde 31’dir; öncesinde 01.06.2024’ten itibaren yüzde 24’tü. Ticari işlerde 2026 yılı için Merkez Bankası avans faizi yüzde 39,75’tir. Hesaplama tarihinde güncel oranları kontrol edin.
Faiz hangi tarihten başlar?
Muacceliyet tarihinden, yani kural olarak ihbardan kırk beş gün sonradan başlar. Sigortacıya hiç ihbar veya başvuru yapılmamışsa faiz, başvuru, arabuluculuk veya dava tarihinden başlayabilir.
Poliçe dolar bazlı, tazminat hangi kurdan ödenir?
Önce poliçe hükmüne bakılır; poliçe ödemenin belirli bir kur üzerinden Türk lirası olarak yapılacağını öngörüyorsa o hüküm uygulanır. Hüküm yoksa borçlu temerrüde düşmüşse alacaklı vade tarihindeki veya fiilî ödeme tarihindeki kuru seçebilir (TBK m.99). Yabancı para alacağına 3095 s.K. m.4/A faizi uygulanır.
Tazminat geç ödendi, kur ve fiyat artışından doğan farkı isteyebilir miyim?
Gecikme yüzünden faizi aşan bir zarara uğradıysanız, sigortacı kusursuz olduğunu ispat etmedikçe aşan zararı da isteyebilirsiniz (TBK m.122). Ancak ispat konusunda Yargıtay uygulaması tartışmalıdır; zararı kredi, kur ve fiyat belgeleriyle somut olarak ispatlamak güvenli yoldur.
Sigortacı ceza soruşturması var diye ödemeyi bekletebilir mi?
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, sigortalı hakkında ceza davası açılmış olmasının tek başına ödemeyi reddetmeye yetmediğini, sigortacının temerrüdün sonuçlarından kurtulmak için tazminatı mahkemenin belirleyeceği yere tevdi etmesi gerektiğini belirtmiştir (E.2024/210, K.2025/38).
Ana parayı aldım, faizi sonradan isteyebilir miyim?
Faiz alacağı ayrıca istenebilir; ancak ödeme sırasında imzaladığınız belgeye faiz ve aşkın zarar alacağınızın saklı olduğunu yazmanız önemlidir. Kayıtsız şartsız bir ibraname, faiz talebini tartışmalı hâle getirebilir.
Faiz talebini dilekçede nasıl yazmalıyım?
Hâkim talepten fazlasına karar veremez (HMK m.26). Faizin türünü (avans faizi, yasal faiz veya yabancı para faizi) ve başlangıç tarihini açıkça yazın; faiz türü bakımından usuli kazanılmış hak oluşabildiği için ilk talebinizi doğru kurun.
İlgili Rehberler
- Sigorta Hukuku Rehberi: Tazminat, Kasko, DASK ve Hayat Sigortası
- Sigorta Tazminatında KDV: Tacir Sigortalıya KDV Ödenir mi? 2026
- Sigorta Eksperinin Raporuna İtiraz
- Yasal Faiz Hesaplama 2026
- Munzam (Aşkın) Zarar: Faizi Aşan Zararın Tazmini
- Yabancı Para (Döviz) Alacağında İcra Takibi
- Sigorta Tazminatı Başvuru ve Zamanaşımı
- Sigorta Tahkim Komisyonu
- Sigorta Hakem Kararına İtiraz Dilekçesi
- Sulh, İbra ve Gabin: İbranamenin İptali
- İşyeri ve Fabrika Yangınında Sigorta Ödemiyor
- Makine Kırılması Sigortası Ödemiyor
- İşyeri Deprem Teminatı
- Taşımada Hasar Gören Yük: Nakliyat Sigortası
- Ticari ve Filo Kasko Ödemiyor
- Ticari Alacak Kredi Sigortası Ödemiyor
- Ticari Uyuşmazlıklarda Dava Şartı Arabuluculuk
Geç ödenen tazminatın faizini birlikte isteyelim
Temerrüt tarihini, faiz türünü ve tutarını hesaplayalım; ihtarname, arabuluculuk, Sigorta Tahkim Komisyonu veya dava sürecini yürütelim. Hukukçular Evi Ankara: 0554 648 37 15
Kaynakça
- 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu: m.3, 5/A, 19, 1420, 1427, 1446, 1452, 1462
- 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun: m.1, 2, 4/A (7589 sayılı Kanunla değişik m.1, RG 31.07.2026)
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.99, 117, 122
- Yangın Sigortası Genel Şartları: B.3, B.8
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu: m.26, 400
- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası: Reeskont ve Avans Faiz Oranları
- Kararlar: İstanbul BAM 17.HD 07.07.2020, E.2019/3608, K.2020/1497; Yargıtay HGK 12.02.2025, E.2024/210, K.2025/38; Y.4.HD 09.01.2024, E.2023/11215, K.2024/166; Y.4.HD 18.12.2025, E.2024/9716, K.2025/16960; Yargıtay HGK 17.04.2015, E.2013/2100, K.2015/1224; Y.11.HD 29.05.2025, E.2024/5914, K.2025/3830; Y.4.HD 13.09.2021, E.2021/18933, K.2021/4438; Y.4.HD 21.03.2022, E.2021/24129, K.2022/5353
