Ticari ve Filo Kasko Ödemiyor mu? 2026 Rehberi

Ticari ve filo araçlarında kasko, hususi araçlarla aynı Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları’na tabidir; şirket aracı olması teminatı daraltmaz, ama çalışan sürücü, kullanım şekli ve yük nedeniyle ret riski artar. Genel şartlara göre sürücü belgesi uygun olmayan veya mevzuattaki sınırın üzerinde alkollü sürücünün kullanımı sırasındaki zararlar (A.5.4, A.5.5), sigortalının fiillerinden sorumlu olduğu kişilerin, yani çalışanların kasten verdiği zararlar ve aracı kaçırması (A.5.6) teminat dışıdır; istiap haddinin aşılması ise ancak zarar münhasıran bundan doğmuşsa teminatı düşürür (A.5.8). Yargıtay alkolde de kazanın münhasıran alkol nedeniyle meydana geldiğinin sigortacı tarafından ispatını aramaktadır. Taşınan yük kasko kapsamında değildir; kullanım ve gelir kaybı ise ancak ek sözleşmeyle teminata girer (A.4.8). Hasar beş iş günü içinde bildirilmelidir (B.1.1).

“Kamyonumuz devrildi, sigorta ‘aşırı yük’ dedi.” “Şoförümüz alkollüymüş, kasko hiçbir şey ödemiyor.” “Aracı hususi kasko ile servis olarak kullanıyorduk, sigorta beyan eksikliği diyor.” “Kiraladığımız araç kaza yaptı, kaskodan kim isteyecek?” “Araç iki ay serviste kaldı, kazanç kaybımızı kim ödeyecek?” Bu rehber, şirket ve filo araçlarında kaskonun neyi kapsadığını, çalışan sürücünün alkolü, sürücü belgesi ve kasıtlı davranışlarının teminata etkisini, kullanım şekli beyanını, kiralık araçları, yük ve aşırı yüklemeyi, kazanç kaybı ve ikame aracı, sigortacının çalışana rücuunu ve hasar sürecini Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları, Türk Ticaret Kanunu, Türk Borçlar Kanunu ve Yargıtay kararları üzerinden anlatır.

Şirket aracınızın kasko hasarı reddedildi veya eksik mi ödendi? Birlikte inceleyelim

Poliçenizi ve özel şartları, kaza tespit tutanağını, alkol raporunu, ruhsat ve yük belgelerini, eksper raporunu ve ret yazısını birlikte inceleyelim; teminat ve tazminat hesabındaki hataları belgeleyerek itiraz edelim. Hukukçular Evi Ankara: 0554 648 37 15

📞 Hemen Arayın
💬 WhatsApp

Kapsam notu. Bu sayfa Hazine Müsteşarlığınca düzenlenen, 01.04.2013 tarihinde yürürlüğe giren ve son değişikliklerle 01.06.2015 tarihinden itibaren uygulanan Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları’nın A.1, A.3, A.4, A.5, A.6, B.1, B.3, B.4, C.2, C.3, C.9 ve C.10 hükümlerine; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 1409, 1420, 1427, 1435, 1439, 1446, 1452, 1453 ve 1472. maddelerine; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 400. maddesine; 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 30. maddesine ve aşağıda künyesi verilen kararlara dayanır. Şirketlerin kasko kitapçıkları ve bilgilendirme formları özel şartlara örnek olarak kullanılmıştır. Genel kasko retleri için kasko hasar reddi ve eksik ödeme rehberimize, bütün sigorta konuları için Sigorta Hukuku Rehberimize bakabilirsiniz.

Kısa Cevap: Şirket Aracında Kasko Ne Zaman Öder, Ne Zaman Ödemez?

Kasko, sigortalı aracın çarpışma, devrilme ve düşme gibi ani ve harici etkiler, üçüncü kişilerin kötü niyetli hareketleri, yanma ve çalınma nedeniyle uğradığı zararları karşılar (A.1). Bu teminat aracın hususi veya ticari olmasına göre değişmez. Ticari araçlarda uyuşmazlık çoğunlukla aracı kimin, hangi durumda ve hangi amaçla kullandığı sorusunda düğümlenir. Rizikonun teminat dışında kaldığını ispat yükü sigortacıdadır (TTK m.1409/2).

Olaya göre ilk bakılacak nokta

Olay	Kasko bakımından	Dayanak	Ne yapılır?
Çalışan sürücü alkollüydü	Genel şartlarda teminat dışı; Yargıtay kazanın münhasıran alkol nedeniyle olduğunun ispatını arıyor	GŞ A.5.5; Y.4.HD 2024/668	Kaza tespit tutanağı, kusur durumu, yol ve hava koşulları
Sürücünün belgesi araç sınıfına uygun değil	Gerekli sürücü belgesi olmayan kişinin kullanımı sırasında zarar teminat dışı	GŞ A.5.4	Sürücü belgesi sınıfı ve aracın ruhsat bilgileri
Kamyon aşırı yüklüyken devrildi	Ancak zarar münhasıran istiap haddi aşımından doğmuşsa teminat dışı	GŞ A.5.8; Y.17.HD 2019/4070	Yol, hız, zemin ve yük dağılımı için bilirkişi incelemesi
Taşınan yük zarar gördü	Kasko aracı ve donanımını sigortalar; yük sigortanın konusu değil	GŞ A.1, A.3.1	Yük veya nakliyat sigortası
Çalışan aracı kaçırdı veya kasten zarar verdi	Sigortalının fiillerinden sorumlu olduğu kişilerin kastı ve kaçırması teminat dışı	GŞ A.5.6	Çalışana karşı talep; emniyeti suistimal teminatı kontrol edilir
Hususi poliçeyle ticari kullanım	Beyan yükümlülüğü ve rizikonun ağırlaşması hükümleri; poliçedeki kullanım şekli klozu	GŞ C.2, C.3; TTK m.1439	Kullanımın gerçekte nasıl olduğuna dair belgeler
Araç serviste kaldı, gelir kaybı oldu	Ek sözleşme yoksa kaskodan istenemez	GŞ A.4.8	Ek teminat; kusurlu karşı taraftan talep
Sürücü kazadan sonra ayrıldı	Zorunlu hâl yoksa ve alkol veya ehliyet ihlalini gizleme amacı varsa teminat dışı	GŞ A.5.10; Y.4.HD 2024/13447	Ayrılma nedenini gösteren belgeler

Ticari Araçta Kasko Neyi Kapsar, Neyi Kapsamaz?

Genel şartlar motorlu ve motorsuz kara taşıtlarını, römork ve karavanları, iş makinelerini ve tarım makinelerini kasko ile sigortalanabilecek araçlar arasında sayar (A.1). Teminat aracı ve fabrika çıkışı ses, iletişim ve görüntü cihazları gibi donanımını kapsar (A.1, A.3.1); araçta taşınan yük kasko sigortasının konusu değildir. Ruhsatta yük taşımaya uygun olarak belirtilen bir kamyonun taşıdığı mal zarar gördüğünde başvurulacak sigorta, yükün sahibinin veya taşıyıcının nakliyat ve taşıyıcı sorumluluk sigortasıdır.

Ek sözleşmeyle alınabilen ve ticari araçlar için önemli teminatlar

Teminat	Açıklama	Genel şart
Yurt dışı	Türkiye dışında meydana gelen zararlar	A.4.1
Grev, lokavt, kargaşalık ve terör	Toplumsal olaylardan doğan zararlar	A.4.2, A.4.3
Deprem, sel, fırtına, dolu	Doğal afet zararları	A.4.4, A.4.5
Yetkisiz kişilere çektirilen araç	Arızalı veya hasarlı aracın yetkisiz kişilerce çekilmesi sırasında oluşan zarar	A.4.7
Kullanım ve gelir kaybı	Teminat kapsamındaki bir zarar nedeniyle aracın kullanılamamasından doğan kayıp; poliçedeki limitle	A.4.8
Tehlikeli madde taşıma	Kanunen izin verilen patlayıcı, parlayıcı veya yakıcı madde taşıma	A.4.9
Anahtarla çalınma	Araç anahtarının ek sözleşmede belirtilen hâllerde ele geçirilmesiyle çalınma	A.4.11
Mekanik ve elektrik arıza, lastik	Ancak teminat kapsamındaki bir olay sonucu oluşmuşsa	A.4.15

Teminat dışı hâller

Hâl	Genel şart ifadesinin özeti	Genel şart
Kamu otoritesinin tasarrufları	Kamu otoritesince araçta yapılan tasarruflardan doğan zararlar; çekilme hâli hariç	A.5.3
Sürücü belgesi	İlgili mevzuata göre gerekli sürücü belgesine sahip olmayan kişilerce kullanım sırasında meydana gelen zararlar	A.5.4
Alkol ve uyuşturucu	Uyuşturucu veya Karayolları Trafik Yönetmeliğinde belirlenen seviyenin üzerinde alkol almış kişilerce kullanım sırasında meydana gelen zararlar	A.5.5
Kasıt ve kaçırma	Sigortalının, fiillerinden sorumlu olduğu kişilerin veya birlikte yaşadığı kişilerin kasten verdiği zararlar ve bu kişilerin aracı kaçırması veya çalması	A.5.6
Aracın kendisinin taşınması	Aracın başka bir araçla taşınması sırasındaki zararlar; hasardan sonra zorunlu çekme hariç	A.5.7
İstiap haddi	Ruhsattaki taşıma haddinden fazla yük ve yolcu taşınırken meydana gelen ve münhasıran istiap haddinin aşılmasından kaynaklanan zararlar	A.5.8
Kaza yerini terk	Zorunlu hâller dışında, alkol veya ehliyet ihlali nedeniyle sürücünün kimliğinin tespitini engellemek için kaza yerinden ayrılma	A.5.10

Çalışan Sürücü: Alkol, Sürücü Belgesi ve Kasıt

Filo ve ticari araçlarda aracı çoğu zaman araç sahibi değil, çalışanı kullanır. Genel şartlar alkol ve sürücü belgesi istisnalarını aracı kimin kullandığından bağımsız olarak uygular; yani kazayı yapan çalışan alkollüyse veya sürücü belgesi aracın sınıfına uygun değilse, bu durum işverenin kasko tazminatını da etkiler.

Alkol: Yargıtay münhasır illiyet arıyor

Genel şartların alkol istisnası “kullanılması sırasında meydana gelen zararlar” ifadesini kullanır ve metinde ayrıca illiyet şartı yoktur (A.5.5). Buna karşın Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, 1,44 promil alkollü sürücünün karıştığı iki araçlı bir kazada, sürücünün alkollü olmasının tek başına hasarı teminat dışı bırakmayacağını, kazanın münhasıran alkolün etkisiyle meydana geldiğini sigortacının ispat etmesi gerektiğini belirterek sigortalının talebini reddeden hakem kararını bozmuştur (E.2024/668, K.2024/9713). Bu nedenle karşı aracın kusuru, yol ve hava koşulları, aracın teknik arızası gibi kazaya etki eden diğer sebepler mutlaka incelenmelidir. Alkol sınırı genel şartlarda doğrudan yazılı değildir; Karayolları Trafik Yönetmeliğine atıf yapılır ve ticari araç sürücüleri için hususi otomobil sürücülerinden daha düşük bir sınır uygulanır. Zorunlu trafik sigortasında alkollü sürücü ve rücu için alkollü veya ehliyetsiz sürücü yazımıza bakabilirsiniz.

Sürücü belgesi sınıfı

Sürücü belgesi istisnası “ilgili mevzuat hükümlerine göre gerekli sürücü belgesine sahip olmayan” kişileri kapsar (A.5.4). Bu, yalnızca hiç ehliyeti olmayanı değil, kullandığı aracın sınıfı için gerekli belgeye sahip olmayanı da içerir. Kamyonet, kamyon, çekici, otobüs ve minibüs için otomobilden farklı sürücü belgesi sınıfları gerekir. Metinde illiyet ifadesi bulunmaz; bu nedenle işverenin araç teslim etmeden önce çalışanın sürücü belgesinin aracın sınıfına uygun ve geçerli olduğunu kontrol etmesi ve belgenin bir örneğini dosyada tutması en etkili korumadır. Sürücü belgesinin sahte olduğu iddiasında Yargıtay, ceza davasının sonucunun beklenmesi gerektiğini kabul etmiştir (17.HD E.2016/18665, K.2017/11470; eski kanun dönemi poliçesi). Sürücü belgesiz araç kullanmanın idari yaptırımları için ehliyetsiz araç kullanma ve kullandırma cezası yazımıza bakabilirsiniz.

Çalışanın kastı, aracı kaçırması ve sürücü değişikliği

Genel şartlar, sigortalının fiillerinden sorumlu bulunduğu kimselerin araca kasten verdiği zararları ve bu kişilerin aracı kaçırması veya çalması nedeniyle doğan zararları teminat dışında bırakır (A.5.6). Bir çalışanın şirket aracını izinsiz alıp götürmesi veya kasten hasar vermesi bu kapsamdadır; işverenin bu zararı çalışandan istemesi ve emniyeti suistimal teminatını kontrol etmesi gerekir. Ayrıntılar için emniyeti suistimal sigortası rehberimize bakabilirsiniz. Öte yandan kazadan sonra sürücünün değiştirildiği iddiası tek başına ret gerekçesi değildir; Yargıtay bu iddiada da teminat dışılığın sigortacı tarafından ispat edilmesi gerektiğini belirtmiştir (4.HD E.2023/11215, K.2024/166).

Sürücünün zorunlu bir hâl olmaksızın, alkol veya sürücü belgesi ihlalini gizlemek için kaza yerinden ayrılması da teminat dışıdır (A.5.10). Yargıtay, tutanak tutulmayan tek araçlı bir kazada paniğe kapılarak olay yerinden ayrılmayı zorunlu hâl saymamış ve bu durumda hasarın teminat kapsamında olduğunu ispat yükünün sigortalıya geçtiğini kabul etmiştir (4.HD E.2024/13447, K.2025/1868). Çalışanlarınıza kaza anında olay yerinden ayrılmamalarını, kolluğu veya trafik ekiplerini çağırmalarını ve tutanak tutturmalarını yazılı olarak bildirin.

Kullanım Şekli: Hususi Poliçeyle Taksi, Servis, Kargo veya Rent a Car

Kasko primi aracın kullanım şekline göre belirlenir. Hususi olarak sigortalanan bir aracın taksi, servis, kargo dağıtımı veya kiralık araç olarak kullanılması, sözleşme kurulurken bildirilmemişse beyan yükümlülüğünün, sonradan başlamışsa rizikonun ağırlaşmasına ilişkin hükümlerin konusudur. Genel şartlara göre sigorta ettiren bildiği veya bilmesi gereken önemli hususları bildirmek zorundadır; bildirilmeyen veya yanlış bildirilen hususu öğrenen sigortacı on beş gün içinde sözleşmeden cayabilir veya prim farkı isteyebilir; kusurun kast derecesine varması ve ihlalin rizikoyla bağlantılı olması hâlinde sigortacının ödeme borcu ortadan kalkar (C.2; TTK m.1435, 1439). Sözleşme süresince rizikoyu ağırlaştıran bir değişiklik sigortalının bilgisi dâhilinde olmuşsa derhâl, bilgisi dışında olmuşsa öğrendiği tarihten itibaren en geç on gün içinde bildirilmelidir; sigortacı öğrendiği tarihten itibaren bir ay içinde sözleşmeyi feshedebilir veya prim farkı isteyebilir (C.3).

Bu hükümlerin sonucu, ihlalin kusur derecesine ve rizikonun gerçekleşmesine etkisine göre değişir; her ihlal tazminatın tamamen reddi anlamına gelmez. Beyan yükümlülüğü için beyan yükümlülüğü yazımıza bakabilirsiniz. Şirketlerin kasko özel şartlarında ayrıca kullanım şekli klozları bulunur; örneğin bir şirketin 2024 tarihli kasko kitapçığında “Kullanım Şekli Klozu”, “Yük Taşımaya Mahsus Araçlarda Taşınan Emtia Klozu” ve “Operasyonel Kiralık Klozu” başlıklı özel şartlar yer almaktadır. Bu klozların içeriği şirketten şirkete değişir; poliçenizin özel şartlar bölümünü mutlaka okuyun.

Rent a car ve kiralık araçlar

Bazı poliçelerde her türlü rent a car kullanımının teminat dışında tutulduğu görülmektedir. Özel otomobil olarak kaskolanan bir aracın çalınmasına ilişkin dosyada, kapatılan Yargıtay 17. Hukuk Dairesi sigortacının rent a car kullanımı savunması karşısında aracın gerçekten bu şekilde kullanılıp kullanılmadığının ve anahtarla çalınma klozunun araştırılması gerektiğini, hasarın teminat dışında olduğunu ispat yükünün sigortacıda olduğunu belirterek kararı bozmuştur (E.2020/1118, K.2020/6085; 2026 tarihli kararda aktarıldığı şekliyle). Dosya yeniden Yargıtay’a geldiğinde 4. Hukuk Dairesi, rayiç değerin hasar tarihindeki piyasa değerine göre belirlenmemesi gibi gerekçelerle kararı yeniden bozmuştur (E.2025/386, K.2026/1626).

Kiralık araçta kasko tazminatını kural olarak sigortalı araç sahibi ister. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, kiraladığı aracın hasarını araç sahibine ödeyen kiracı şirketin, araç sahibinin kasko sigortacısına karşı dava açma sıfatı bulunmadığını kabul etmiştir (E.2020/(17)4-83, K.2022/697). Operasyonel kiralama ile araç kullanan şirketlerin, hasar hâlinde kasko tazminatının nasıl talep edileceğini ve kendilerine hangi tutarın yükleneceğini kiralama sözleşmesinde açıkça düzenlemesi gerekir. Kiralık araç kazasında üçüncü kişilere karşı sorumluluk için kiralık araç kazası ve işleten sıfatı yazımıza bakabilirsiniz.

Yük, Aşırı Yükleme ve Römork

Ruhsatta belirtilen taşıma haddinden fazla yük veya yolcu taşınırken meydana gelen zararlar, ancak münhasıran istiap haddinin aşılmasından kaynaklanıyorsa teminat dışıdır (A.5.8). Yargıtay 17. Hukuk Dairesi, ocakta mermer blok yüklenen kamyonun yolda devrildiği olayda, hasarın teminat dışı kalması için istiap haddi aşılmasaydı kazanın meydana gelmeyecek olması gerektiğini belirtmiş ve bu yönün bilirkişi kuruluyla yeniden incelenmesi için kararı bozmuştur (E.2019/4070, K.2020/8096). Aşırı yükleme kendi başına teminatı düşürmez; ama yükün kazaya etkisi teknik olarak incelenecektir. Kantar fişleri, irsaliyeler ve yükleme belgeleri bu nedenle önemlidir. Aşırı yüklemenin idari yaptırımları için aşırı yükleme ve tonaj cezası yazımıza bakabilirsiniz.

Genel şartlar römorkları da kasko ile sigortalanabilecek araçlar arasında sayar (A.1). Çekici ve dorse veya römork birlikte kullanılıyorsa, her birinin poliçede ayrı ayrı gösterilip gösterilmediğini kontrol edin. Kanunen izin verilen patlayıcı, parlayıcı veya yakıcı madde taşıyan araçlar için bu taşımadan doğan zararların ek sözleşmeyle teminata alınması gerekir (A.4.9). Bazı şirketlerin özel şartlarında yükleme ve boşaltma sırasında oluşan hasarların teminat dışında tutulduğu görülmektedir; yük taşıyan araçlarda bu kloza özellikle dikkat edin.

Araç Serviste Kaldı: Kazanç Kaybı, İkame Araç ve Değer Kaybı

Ticari araçlarda en büyük zarar çoğu zaman onarımın kendisi değil, aracın çalışamadığı süredir. Kasko, aksi kararlaştırılmadıkça bu kaybı karşılamaz: teminat kapsamındaki bir zarar nedeniyle aracın kullanılamamasından doğan kullanım ve gelir kaybı ancak ek sözleşmeyle ve poliçede belirtilen limitle teminata girer (A.4.8). Kanuna göre de rizikonun gerçekleşmesi sonucu oluşan kazanç kaybı, aksi kararlaştırılmadıkça sigortanın kapsamında değildir (TTK m.1453/2). Bazı şirketler kullanım ve gelir kaybını veya belirli gün sayısıyla sınırlı ikame aracı paket seçeneği olarak sunmaktadır.

Kaza kusurlu bir üçüncü kişiden kaynaklanmışsa, araç mahrumiyeti, kazanç kaybı ve değer kaybı kusurlu sürücüden, araç işletenden ve sorumlu sigortacılardan istenebilir. Bu kalemlerin hesabı ve talep yolu için araç mahrumiyet bedeli ve ikame araç yazımıza, ikame araç bedeli hesaplama aracımıza ve araç değer kaybı tazminatı yazımıza bakabilirsiniz. İşin durması nedeniyle şirketin genel olarak uğradığı gelir kaybı için kâr kaybı sigortası rehberimize bakabilirsiniz.

Sigortacı Ödedikten Sonra Kime Rücu Eder? Çalışan Sürücü ve Karşı Taraf

Sigortacı ödediği tazminat tutarınca sigortalının yerine geçer (TTK m.1472; GŞ B.4.3). Genel şartlara göre sigortacı rücu talebini, sigorta limitleri dâhilinde öncelikle ilgili risk için teminat veren sigorta şirketine yöneltir ve rücu hakkını kişiye ancak o risk için sigorta teminatı bulunmadığında kullanabilir (B.4.3). Örneğin kusurlu karşı aracın zorunlu trafik sigortası varsa, sigortacı önce o sigortacıya başvurur.

Genel şartlarda sigortalının izniyle aracı kullanan çalışan sürücüye rücuu yasaklayan ayrı bir hüküm yoktur. Ancak sigortacı yalnızca sigortalının sahip olduğu hakları devralır; işverenin çalışana karşı talebi ise Türk Borçlar Kanunu’na göre sınırlıdır. Kanuna göre işçi, işverene kusuruyla verdiği zarardan sorumludur ve bu sorumluluğun belirlenmesinde işin tehlikeli olup olmadığı, uzmanlık ve eğitim gerektirip gerektirmediği ve işçinin işverence bilinen veya bilinmesi gereken yetenek ve nitelikleri göz önünde tutulur (TBK m.400). Bu nedenle sigortacının çalışan sürücüye rücuunda da bu ölçütlerin uygulanacağı savunulabilir. Kasko ödemesinden sonra işverenin çalışan sürücüsüne rücuya ilişkin tam metniyle doğrulanabilen bir karara ulaşılamamıştır. Şirketinize karşı açılan rücu davaları için rücu davası rehberimize bakabilirsiniz.

Hasar Süreci: Bildirim, Eksper, Onarım, Pert ve Ödeme

Kasko hasar sürecinde süreler ve kurallar

Konu	Kural	Genel şart
Bildirim	Rizikonun öğrenilmesinden itibaren en geç beş iş günü içinde	B.1.1
Olay yeri	Kurtarma ve koruma önlemleri alınmalı; zorunlu hâller dışında olay yerinde değişiklik yapılmamalı	B.1.2, B.1.4
Teminat değeri	Araç hasar tarihindeki rayiç değerine kadar teminat altındadır	B.3.3.1.1
Onarım yöntemi, servis ve parça	Poliçede tazmin yöntemi, servisi kimin seçeceği ve orijinal veya eşdeğer parça yazılmalı; yazılmamışsa sigortalının tercihi geçerli	B.3.3.2.1
Tam hasar	Onarım masrafı araç değerini aşıyor ve eksper aracın onarım kabul etmez olduğunu belirlemişse; ödeme için hurda tescil belgesi; sovtaj bedeli bildirimden itibaren bir ay garanti	B.3.3.2.2
Ödeme	Eksper raporundan itibaren on iş günü içinde; her hâlde ihbardan kırk beş gün sonra muaccel	B.3.3.4.1; TTK m.1427
Yükümlülük ihlali	Zararı artırmışsa kusur oranında indirim; kast hâlinde tazminat hakkı düşer	B.3.3.3
Sigortalının eksperi	Sigortalı eksper atayabilir; makul giderleri sigortacı karşılar	C.9
Muafiyet	Poliçede en az on dört punto ile yazılmalı	A.6

Genel şartlarda zamanaşımı iki yıl olarak düzenlenmiştir (C.10). Kanuna göre sigortacıya karşı istemler alacağın muaccel olduğu tarihten itibaren iki yılda ve her hâlde rizikodan itibaren altı yılda zamanaşımına uğrar (TTK m.1420). Ticari davada arabuluculuk dava şartıdır (TTK m.5/A); sigorta şirketi üyeyse Sigorta Tahkim Komisyonuna da başvurulabilir (5684 s.K. m.30). Yukarıdaki Yargıtay kararlarının önemli bir kısmı Sigorta Tahkim Komisyonu itiraz hakem heyeti kararlarına karşı yapılan temyizlerde verilmiştir. Araç rehinliyse tazminatın kime ödeneceği için dain-i mürtehin yazımıza bakabilirsiniz.

Kararlardan Çıkan Dersler

Hususi kasko ile taksi, servis veya kargo olarak kullanılan bir aracın beyan yükümlülüğü bakımından nasıl değerlendirileceğine ilişkin tam metniyle doğrulanabilen güncel bir Yargıtay kararına ulaşılamamıştır. Aşağıdaki kararlar ticari ve filo araçlarında sık karşılaşılan diğer sorunlara ilişkindir; içerikleri kararı yayımlayan kaynaklardaki metinlerden okunmuş, doğrulama düzeyi tabloda belirtilmiştir. Somut dosyada kullanılmadan önce tam metinlerin UYAP Emsal veya Yargıtay Karar Arama üzerinden kontrol edilmesi gerekir.

Ticari ve filo araçlarında kaskoya ilişkin kararlar

Karar	Konu	Sonuç ve ders
Y.4.HD, 16.02.2026, E.2025/386, K.2026/1626 (kararı yayımlayan kaynakta metin); aynı dosyada önceki bozma: Y.17.HD, 22.10.2020, E.2020/1118, K.2020/6085 (2026 kararında aktarıldığı şekliyle)	Tüketici mahkemesinde görülen dava; özel otomobil olarak kaskolanan araç çalınmış, sigortacı aracın rent a car olarak kullanıldığını ve poliçede her tür rent a car kullanımının teminat dışı olduğunu savunmuş	Önceki bozma kararında aracın gerçekten rent a car olarak kullanılıp kullanılmadığının ve anahtarla çalınma klozunun araştırılması gerektiği, teminat dışılığı ispat yükünün sigortacıda olduğu belirtilmiş; 2026 kararında ise rayiç değerin hasar tarihindeki piyasa değerine göre belirlenmemesi, harç eksikliği ve hüküm ile gerekçe arasındaki çelişki nedeniyle karar yeniden bozulmuştur
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 18.05.2022, E.2020/(17)4-83, K.2022/697 (tam metin)	Kiracı şirket, kiraladığı kaskolu araç çalınıp hasarlı bulununca zararı araç sahibine ödemiş ve kasko sigortacısından istemiş	Kiracının araç sahibinin kasko sigortacısına karşı dava açma sıfatı bulunmadığı kabul edilmiştir. Kiralık ve operasyonel kiralama araçlarında kasko tazminatını kural olarak sigortalı araç sahibi ister
Y.4.HD, 15.10.2024, E.2024/668, K.2024/9713 (kararı yayımlayan kaynakta metin)	Genişletilmiş kasko; iki araçlı kazada sürücünün 1,44 promil alkollü olduğu tespit edilmiş, itiraz hakem heyeti sigortalının talebini reddetmiş	Sürücünün alkollü olmasının tek başına hasarı teminat dışı bırakmayacağı, kazanın münhasıran alkolün etkisiyle meydana geldiğinin sigortacı tarafından ispat edilmesi gerektiği belirtilerek hakem kararı bozulmuştur
Y.4.HD, 09.01.2024, E.2023/11215, K.2024/166 (kararı yayımlayan kaynakta metin)	Tek araçlı kaza; sigortacı kazadan sonra sürücü değiştirildiğini savunarak ödemeyi reddetmiş, hakem heyetleri tazminata hükmetmiş	Sürücü değişikliğinin tek başına teminat dışı kalmayı gerektirmediği ve istisnanın sigortacı tarafından ispat edilmesi gerektiği belirtilmiş; karar vekâlet ücreti yönünden düzeltilerek onanmıştır
Y.17.HD, 03.12.2020, E.2019/4070, K.2020/8096 (kısmi metin)	Ocakta mermer blok yüklenen kamyon yolda devrilmiş; davacı tam hasar tazminatı istemiş, sigortacı istiap haddinin aşıldığını savunmuş	Hasarın teminat dışı kalması için aşırı yüklemenin kazada münhasıran etkili olması, yani istiap haddi aşılmasaydı kazanın meydana gelmeyecek olması gerektiği belirtilmiş; bu yönün bilirkişi kuruluyla yeniden incelenmesi için karar bozulmuştur
Y.4.HD, 06.02.2025, E.2024/13447, K.2025/1868 (kararı yayımlayan kaynakta metin; sigortalı aleyhine)	Gece saatlerinde tek araçlı kaza; tutanak tutulmamış, sürücü paniğe kapılarak olay yerinden ayrılmış	Panik zorunlu hâl sayılmamış; zorunlu hâl dışında olay yerinin terk edilmesi nedeniyle hasarın teminat kapsamında olduğunu ispat yükünün sigortalıya geçtiği kabul edilerek sigortalı lehine verilen hakem kararı bozulmuştur

Bu kararlardan çıkan pratik sonuçlar şunlardır: kullanım şekline, alkole, aşırı yüklemeye veya sürücü değişikliğine dayanan retlerde ispat yükü sigortacıdadır ve Yargıtay alkol ile aşırı yüklemede kazanın münhasıran bu sebeple meydana geldiğinin gösterilmesini aramaktadır; buna karşılık zorunlu hâl dışında olay yerini terk etmek ispat yükünü sigortalıya geçirir. Kiralık araçlarda kasko tazminatını sigortalı araç sahibi ister. Sigortacının kasko ödemesinden sonra işverenin çalışan sürücüsüne rücuuna ilişkin tam metniyle doğrulanabilen bir karara ulaşılamamıştır; bu konu aşağıda genel şartlar ve kanun üzerinden anlatılmıştır.

Sigortacının Sık Ret Gerekçeleri ve Cevapları

Ticari ve filo kaskoda ret gerekçeleri

Sigortacının gerekçesi	Değerlendirme	Dayanak	Ne sunulur?
Sürücü alkollüydü	Kazanın münhasıran alkol nedeniyle olduğunu sigortacı ispat etmeli	GŞ A.5.5; Y.4.HD 2024/668	Kusur raporu, karşı aracın kusuru, yol koşulları
Aşırı yük vardı	Zarar münhasıran istiap aşımından doğmalı	GŞ A.5.8; Y.17.HD 2019/4070	Kantar fişi, yük dağılımı, bilirkişi incelemesi
Araç rent a car veya ticari kullanılıyordu	Kullanım şeklini sigortacı ispat etmeli; beyan ihlalinin sonucu kusura ve etkiye göre değişir	GŞ C.2, C.3; TTK m.1439; Y.17.HD 2020/1118	Kullanıma ilişkin belgeler, kira sözleşmeleri
Sürücü değiştirildi	Tek başına ret gerekçesi değil; sigortacı ispat etmeli	Y.4.HD 2023/11215	Tutanak, tanık ve kamera kayıtları
Sürücü belgesi sınıfı uygun değil	Metinde illiyet şartı yok; belge sınıfı ve araç türü incelenmeli	GŞ A.5.4	Sürücü belgesi ve ruhsat
Yük de zarar gördü	Yük kasko sigortasının konusu değil	GŞ A.1, A.3.1	Yük veya taşıyıcı sorumluluk sigortası
Gelir kaybı teminat dışı	Ek sözleşme yoksa doğru	GŞ A.4.8; TTK m.1453/2	Ek teminat; kusurlu karşı taraftan talep
Geç bildirildi	Kendiliğinden hak kaybı yok; tazminatta artışa yol açtıysa kusura göre indirim	TTK m.1446/2-3, 1452/3	Gecikmenin zararı artırmadığına dair açıklama

Filo Yöneticisi İçin Kontrol Listesi

Ticari ve filo kasko poliçesinde kontrol edilecekler

Konu	Neden önemli?	Dayanak
Kullanım şekli	Taksi, servis, kargo, kiralık kullanım poliçede doğru gösterilmeli	GŞ C.2, C.3
Sürücü belgeleri	Her sürücünün belgesi aracın sınıfına uygun ve geçerli olmalı	GŞ A.5.4
Alkol politikası	Ticari araç sürücüleri için daha düşük yasal sınır; yazılı talimat	GŞ A.5.5
Kaza talimatı	Olay yerinden ayrılmama, tutanak, beş iş günü içinde bildirim	GŞ A.5.10, B.1.1
Römork ve dorse	Poliçede ayrı ayrı gösterilmeli	GŞ A.1
Kullanım ve gelir kaybı	Ek sözleşme yoksa ödenmez	GŞ A.4.8
Anahtarla çalınma	Ek sözleşme ister	GŞ A.4.11
Servis ve parça tercihi	Anlaşmasız servis indirimi gibi özel şartlara dikkat	GŞ B.3.3.2.1
Rehin ve kiralama	Dain-i mürtehin ve kiralama şirketinin hakları	TTK m.1456; kiralama sözleşmesi

Bazı şirketlerin özel şartlarında, şirketle anlaşması olmayan yetkili servislere gidilmesi hâlinde tazminattan belirli bir oranda indirim yapılacağı öngörülmektedir. Bu tür şartlar poliçede açıkça yazılı olmalıdır; aracınızı servise göndermeden önce poliçenizi kontrol edin. Poliçeyi düzenleyen aracının kullanım şeklini veya ihtiyaç duyduğunuz ek teminatları yanlış göstermesi hâlinde acente veya broker hatası rehberimize, prim ödemesindeki sorunlar için prim ödenmedi yazımıza bakabilirsiniz.

Ne Yapmalı? Adım Adım

Olay yerinde kalın ve tutanak tutturun. Gerekirse kolluğu veya trafik ekiplerini çağırın.
Alkol ve sürücü belgesi bilgilerini kayda geçirin. Alkol ölçümü yapıldıysa sonucu ve kusur durumunu belgeleyin.
Sigortacıya beş iş günü içinde yazılı bildirim yapın.
Yük taşıyorsanız belgeleri saklayın. Kantar fişi, irsaliye ve yükleme belgeleri aşırı yükleme iddiasına karşı önemlidir.
Poliçenin tam metnini ve özel şartları isteyin. Kullanım şekli, yük, kiralık kullanım ve servis klozlarını okuyun.
Eksper raporunu inceleyin. Gerekirse kendi eksperinizi atayın (GŞ C.9).
Ret veya eksik ödemeye yazılı itiraz edin. Sonuç alınamazsa tahkim veya dava yoluna gidin; karşı tarafın kusuru varsa mahrumiyet ve değer kaybını ayrıca isteyin.

İtiraz yazısı iskeleti. (1) Poliçe numarası, aracın plakası ve kullanım şekli; (2) kazanın tarihi, yeri ve oluş şekli; (3) ret gerekçesine cevap ve teminat dışılığı ispat yükünün sigortacıda olduğu (TTK m.1409/2); (4) alkol veya aşırı yük iddiasında kazanın münhasıran bu sebeple meydana gelmediğini gösteren deliller; (5) sürücü belgesi ve ruhsat bilgileri; (6) eksper raporuna itiraz noktaları ve rayiç değer hesabı; (7) tazminatın genel şartların B.3.3.4.1 maddesine ve TTK m.1427’ye göre ödenmesi. Genel bir örnek için kasko hasar reddine itiraz dilekçesi örneğimize bakabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Şirket aracı için kasko farklı mıdır?

Hayır. Ticari ve filo araçları da hususi araçlarla aynı Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartlarına tabidir. Farklılık, kullanım şekli, sürücü ve yük nedeniyle ortaya çıkan ret gerekçelerinde ve şirketlerin özel şartlarındadır.

Çalışanım alkollüyken kaza yaptı, kasko öder mi?

Genel şartlar mevzuattaki sınırın üzerinde alkollü sürücünün kullanımı sırasındaki zararları teminat dışında bırakır (A.5.5). Ancak Yargıtay, sürücünün alkollü olmasının tek başına yeterli olmadığını, kazanın münhasıran alkol nedeniyle meydana geldiğini sigortacının ispat etmesi gerektiğini kabul etmektedir.

Ehliyet sınıfı uygun olmayan çalışan kaza yaparsa ne olur?

İlgili mevzuata göre gerekli sürücü belgesine sahip olmayan kişinin kullanımı sırasındaki zararlar teminat dışıdır (A.5.4). Bu, aracın sınıfına uygun belgesi olmayan sürücüyü de kapsar. Araç teslim etmeden önce sürücü belgesini kontrol edin.

Aşırı yüklü kamyon kaza yaptı, sigorta reddedebilir mi?

Ancak zarar münhasıran istiap haddinin aşılmasından kaynaklanmışsa (A.5.8). Yargıtay, istiap haddi aşılmasaydı kazanın meydana gelmeyecek olmasını aramakta ve bunun bilirkişi kuruluyla incelenmesini istemektedir.

Kamyondaki yük kasko kapsamında mı?

Hayır. Kasko aracı ve donanımını sigortalar (A.1, A.3.1); taşınan yük kasko sigortasının konusu değildir. Yük için nakliyat sigortası veya taşıyıcı sorumluluk sigortasına başvurulur.

Hususi kasko ile aracı servis olarak kullanıyorsak ne olur?

Kullanım şekli beyan yükümlülüğü ve rizikonun ağırlaşması hükümleri kapsamında değerlendirilir. Sigortacı öğrendikten sonra sözleşmeden cayabilir, feshedebilir veya prim farkı isteyebilir; kusurun kast derecesine varması ve ihlalin rizikoyla bağlantılı olması hâlinde ödeme borcu ortadan kalkar (GŞ C.2, C.3; TTK m.1439). Poliçedeki kullanım şekli klozuna da bakılır.

Kiraladığımız aracın kaskosundan tazminatı biz isteyebilir miyiz?

Kural olarak hayır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, araç sahibine hasarı ödeyen kiracının araç sahibinin kasko sigortacısına karşı dava açma sıfatı olmadığını kabul etmiştir. Kasko tazminatını sigortalı araç sahibi ister; kiracının durumu kiralama sözleşmesine göre belirlenir.

Araç serviste kaldı, kazanç kaybını kasko öder mi?

Ek sözleşme yoksa ödemez. Kullanım ve gelir kaybı ancak ek sözleşmeyle ve poliçedeki limitle teminata girer (A.4.8). Kaza kusurlu bir üçüncü kişiden kaynaklanmışsa mahrumiyet ve kazanç kaybı o kişiden ve sorumlu sigortacılardan istenebilir.

Sigortacı çalışan sürücümüze rücu edebilir mi?

Genel şartlarda bunu yasaklayan ayrı bir hüküm yoktur. Ancak sigortacı yalnızca işverenin haklarını devralır ve işverenin çalışana karşı talebi TBK m.400’deki ölçütlerle sınırlıdır. Kusurlu karşı tarafın sigortası varsa sigortacı önce ona başvurur (B.4.3).

Çalışan şirket aracını izinsiz alıp götürdü, kasko öder mi?

Sigortalının fiillerinden sorumlu olduğu kişilerin aracı kaçırması veya çalması nedeniyle doğan zararlar ve kasten verdikleri zararlar teminat dışıdır (A.5.6). Bu durumda zarar çalışandan istenir; emniyeti suistimal teminatı da kontrol edilmelidir.

Kasko hasarını ne zaman bildirmeliyim?

Rizikoyu öğrendiğiniz tarihten itibaren en geç beş iş günü içinde (B.1.1). Geç bildirim kendiliğinden hak kaybı doğurmaz; tazminatta artışa yol açtıysa kusura göre indirim yapılır (TTK m.1446/2-3).

Kasko tazminatı ne zaman ödenir?

Genel şartlara göre eksper raporundan itibaren on iş günü içinde ve her hâlde ihbardan itibaren kırk beş gün sonra muaccel olur (B.3.3.4.1; TTK m.1427). Ödenmezse Sigorta Tahkim Komisyonuna veya arabuluculuktan sonra mahkemeye başvurabilirsiniz.

İlgili Rehberler

Ticari veya filo kasko dosyanızı birlikte değerlendirelim

Teminat kapsamını, sürücü ve yük kaynaklı ret gerekçelerini, eksper raporunu ve rayiç değer hesabını birlikte inceleyelim; itiraz, tahkim veya dava sürecini yürütelim. Hukukçular Evi Ankara: 0554 648 37 15