Huzurevi ve Yaşlı Bakım Merkezinde İhmal: Düşme, Bası Yarası, Kaybolma, Kötü Muamele ve Tazminat

Huzurevine veya yaşlı bakım merkezine yerleştirilen bir kişi, çoğu zaman kendi başına yürüyemeyen, ilaçlarını düzenleyemeyen, sağlık sorununu dile getiremeyen ve tehlikeden kendini koruyamayan biridir. Bu nedenle kurumun yükümlülüğü yalnızca barınma ve yemek sağlamak değil; düşmeyi önlemek, bası yarasına karşı bakım yapmak, ilaçları doğru vermek, sağlık sorununu zamanında fark edip sevk etmek, demanslı yaşlının kaybolmasını engellemek ve onu kötü muameleden korumaktır. Özel huzurevleri 2008 tarihli Özel Huzurevleri ile Huzurevi Yaşlı Bakım Merkezleri Yönetmeliğine, Bakanlığa bağlı kuruluşlar ise 6 Mayıs 2026 tarihli yeni Huzurevleri ile Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezleri Yönetmeliğine tabidir. İhmal hem tazminat hem ceza sorumluluğu doğurur: özel bir bakımevinde hastayı görmeye gelmeyen ve sevk etmeyen hekim ilk derece mahkemesince taksirle ölüme neden olmaktan mahkûm edilmiş, hemşirelerin mahkûmiyeti ise kesinleşmiş; Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi de Alzheimer hastası kadının bakımevinden kaybolduğu davada yaşam hakkının ihlal edildiğine karar vermiştir. Bu rehberde huzurevi ve bakım merkezlerinde ihmalin hukuki sonuçlarını, sorumluları, delilleri ve süreleri anlatıyoruz.

Huzurevinde İhmal: Tipik Durumlar

Huzurevi ve bakım merkezlerindeki ihmal tek bir olaydan çok, günlük bakımın tekrarlanan eksikliklerinden doğar. Aşağıdaki tablo, uygulamada en sık karşılaşılan durumları ve her birinde sorulması gereken soruyu gösterir.

Mevzuat Haritası

Hangi Kurum, Hangi Kurallar?

Huzurevi uyuşmazlıklarında ilk soru, yaşlının kaldığı kuruluşun türüdür; uygulanacak yönetmelik, sorumlu kişiler ve dava yolu buna göre değişir.

Özel kuruluşların açılış izni, kadro ve kapatma kuralları özel huzurevi yazımızda, engelli bakım merkezleri engelli bakım merkezleri yazımızda ayrıntılı olarak anlatılmıştır.

Özel Huzurevinin Bakım ve Sağlık Yükümlülükleri

2008 tarihli Yönetmelik, özel huzurevlerinin bakım yükümlülüğünü somut kadro ve kayıt kurallarına bağlar. Kuruluşta sorumlu müdür, sosyal çalışmacı, tabip, hemşire, yaşlı bakım elemanı ve aşçı çalıştırılması zorunludur (m.10). Sorumlu müdür, Yönetmeliğin ifadesiyle kuruluşta “birinci derecede sorumludur” (m.13/1). Tabip, yaşlıların sağlık kontrollerini yapar ve her yaşlı için sağlık dosyası düzenlenmesini sağlar (m.16/1); hemşire tedavileri uygular, ateş, nabız, solunum ve tansiyon takibini yapar ve ilaç takip defterini tabiple birlikte düzenler (m.17/1). Yaşlı bakım merkezlerinde her yaşlı için ayrı bir yaşlı bakım planı hazırlanır ve bu plan sorumlu müdür tarafından onaylanır (m.4/j).

Kadro ve kayıt yükümlülükleri, ihmal dosyasında iki işlev görür: bir yandan kurumun organizasyon kusurunu gösterir, öte yandan olayın nasıl geliştiğini ortaya koyan delillerin nerede bulunacağını gösterir. Örneğin gece düşen bir yaşlının dosyasında o gece görevli personelin sayısı, nöbet sorumlusunun kim olduğu ve yaşlının en son ne zaman kontrol edildiği mutlaka araştırılmalıdır.

Bakanlığa Bağlı Huzurevlerinde 2026 Yönetmeliği

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına bağlı huzurevleri ile huzurevi yaşlı bakım ve rehabilitasyon merkezleri, 6 Mayıs 2026 tarihli ve 33245 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan yeni Yönetmeliğe tabidir (m.1/2). Basına yansıyan bilgilere göre Yönetmelik, kabulde esas yaşı yetmişe yükseltmiş, ihmal veya istismara uğrayan ya da bakıma erişimi olmayan yaşlılara öncelik veren risk esaslı bir kabul sistemi ve ihtiyaç düzeyine göre kademeli bir bakım modeli getirmiştir.

Olay 6 Mayıs 2026’dan önce gerçekleşmişse, o tarihte yürürlükte olan düzenleme ayrıca araştırılmalıdır. Kamu huzurevine karşı açılacak dava için kamu kurumuna karşı tam yargı davası yazımıza bakabilirsiniz.

Düşme, Bası Yarası ve Beslenme

Huzurevi dosyalarının en sık görülen iki konusu düşme ve bası yarasıdır. Her ikisinde de kurumdan beklenen, riski önceden değerlendirmek ve buna uygun önlem almaktır: düşme riski yüksek yaşlıda yatak kenarlıkları, kaymaz zemin, gece aydınlatması, yardım çağrı sistemi ve sık kontrol; yatağa bağımlı yaşlıda düzenli pozisyon değişimi, cilt bakımı ve uygun yatak. Bu önlemlerin alınıp alınmadığı ancak kayıtlardan anlaşılabilir. Bası yarasının ne zaman başladığı ve kurumda mı geliştiği, kabul sırasındaki sağlık dosyası ile sonraki kayıtların karşılaştırılmasıyla belirlenir. Hastanelerde bu konudaki ölçütler için hastanede düşme ve bası yarası rehberimize bakabilirsiniz.

Danıştay 10. Dairesi, tıbbi operasyon kapsamına girmeyen bakım, gözetim ve yan müdahalelerin yapılmaması veya gereği gibi yapılmamasında idarenin sorumluluğu için ağır hizmet kusurunun aranmayacağını kabul etmiştir (24.09.2007, 2005/3719 E., 2007/4316 K.). Bu karar bir hastanedeki yoğun bakım olayına ilişkin olmakla birlikte, kamu huzurevlerinde bakım ve gözetim eksikliğinden doğan zararlarda da yol gösterici niteliktedir. Beslenme ve sıvı alımının izlenmemesi, kilo kaybı ve susuzluk da bakım yükümlülüğünün ihlalidir; bu durumlarda yemek ve sıvı takip çizelgeleri ile tartı kayıtları istenmelidir.

Sağlık Sorununun Geç Fark Edilmesi ve Sevk Edilmemesi

Huzurevi bir hastane değildir; ancak yaşlının sağlık durumundaki değişikliği fark etmek, hekime bildirmek ve gerektiğinde sağlık kuruluşuna sevk etmek kurumun temel yükümlülüğüdür. Basına yansıyan bir dosyada, İzmir Güzelbahçe’deki özel bir yaşlı bakımevinde 86 yaşındaki bir kadının banyo sonrasında vücudunda kızarıklıklar oluşmuş ve deri yer yer soyulmuştur. Gerekçeli karara ilişkin habere göre hemşire yaraların fotoğrafını göndererek hekimi aramış, ancak hekim hastayı görmeye gelmemiş ve sağlık kuruluşuna yönlendirmemiştir; Adli Tıp Kurumu raporunda ölüm ile ihmal arasında nedensellik bağı bulunmuştur. İki hemşire taksirle ölüme neden olmaktan mahkûm edilmiş ve kararları İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 14. Ceza Dairesince onanarak kesinleşmiş; İzmir 58. Asliye Ceza Mahkemesinde yargılanan hekime verilen 2 yıl 11 aylık hapis cezası ise kusurun yoğunluğu ve kurumdaki görevi nedeniyle alt sınırdan uzaklaşılarak belirlenmiş, ardından taksitle ödenecek adli para cezasına çevrilmiştir. Bu karar hasta yakınının avukatı ve Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı avukatı tarafından istinafa taşınmıştır (DHA, 23.06.2026).

Bu dosya, huzurevinde de sağlık personelinin hastane ölçütlerine benzer bir özenle hareket etmesi gerektiğini gösterir: değişikliğin kayda geçirilmesi, hekime bildirilmesi, hekimin hastayı değerlendirmesi ve gerektiğinde sevk edilmesi. Hemşirenin gözlem ve bildirim yükümlülükleri için hemşire ve ebe hatası rehberimize, ilaç uygulamasındaki hatalar için ilaç uygulama hataları rehberimize bakabilirsiniz.

Kaybolma ve İzinsiz Ayrılma

Demans veya Alzheimer hastası yaşlıların kurumdan çıkıp kaybolması, ağır sonuçlar doğurabilen bir ihmal türüdür. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Dodov/Bulgaristan kararında, kendisini hiçbir zaman gözetimsiz bırakmama talimatı bulunmasına rağmen devlete ait bir bakımevinden kaybolan Alzheimer hastası kadının davasını incelemiştir. Mahkeme, personelin gözetim eksikliği ile kayboluş arasında doğrudan bağ bulunduğunu ve hukuk sisteminin bir bütün olarak yeterli ve zamanında bir karşılık vermediğini belirterek yaşam hakkının (AİHS m.2) ihlal edildiğine; on yıl süren hukuk davası nedeniyle de makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine karar vermiştir (59548/00, 17.01.2008).

Kurumdan beklenen, yaşlının kişi özgürlüğüne saygı ile güvenliği arasında bir denge kurmasıdır: kaybolma riski yüksek yaşlı için gözetim düzeni, giriş çıkış kontrolü ve kimlik bilgisi taşıması gibi tedbirler alınmalı; ancak yaşlı hukuki bir dayanak olmaksızın kapatılmamalıdır. Bakanlığa bağlı kuruluşlarda izinsiz ayrılma hâlinde yakınlara, vasiye, kolluğa ve il müdürlüğüne bildirim yapılması zorunludur (2026 Yönetmeliği m.30/1). Bildirimin ne zaman yapıldığı, kaybolan yaşlının bulunma şansını doğrudan etkileyen bir husustur. Psikiyatri servislerinde kaçma ile özgürlük arasındaki denge için psikiyatri servisinde hasta güvenliği rehberimize bakabilirsiniz.

Bağlama, Kapatma ve Kötü Muamele

Huzurevine yerleştirme ve kurumda kalma, yaşlının kendi rızasına dayanır; kişi özgürlüğü Anayasanın 19. maddesiyle güvence altındadır. Kendini koruyamayacak durumdaki bir kişinin rızası dışında bir kuruma yerleştirilmesi ancak Türk Medeni Kanununun 432. maddesindeki koruma amaçlı özgürlüğün kısıtlanması gibi kanuni yollarla mümkündür; ayrıntılar için koruma amaçlı özgürlüğün kısıtlanması rehberimize bakabilirsiniz. İncelediğimiz huzurevi mevzuatında fiziksel kısıtlamaya (bağlamaya) ilişkin ayrıntılı bir düzenleme tespit edemedik. Hastanelerde ise fiziksel kısıtlama kararını hekimin vermesi ve bu kararın en geç yirmi dört saatte bir gözden geçirilmesi aranmaktadır (Sağlıkta Kalite Standartları, SHB20.04). Hukuki dayanağı olmadan bir yaşlının yatağa bağlanması veya odaya kilitlenmesi, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunu (TCK m.109) gündeme getirebilir; suçun beden veya ruh bakımından kendini savunamayacak durumdaki kişiye karşı işlenmesi hâlinde ceza bir kat artırılır (TCK m.109/3-f). Bu suç için TCK 109 yazımıza bakabilirsiniz.

Türk Ceza Kanunu, kendini savunamayacak durumdaki kişilere karşı işlenen fiilleri ağır biçimde cezalandırır. Eziyet suçunun beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak durumdaki kişiye karşı işlenmesi ağırlaştırıcı nedendir (TCK m.96/2-a). Yaşı veya hastalığı nedeniyle kendini idare edemeyecek durumdaki ve koruma ve gözetim yükümlülüğü altında bulunan bir kimseyi kendi hâline terk etmek ise terk suçunu oluşturur; terk sonucunda mağdur hastalanır, yaralanır veya ölürse ceza ağırlaşır (TCK m.97). Bakım kurumu personelinin bu yükümlülük altında olduğu terk suçu yazımızda ayrıntılı olarak anlatılmıştır. Türk Ceza Kanununun 232. maddesinin ikinci fıkrası, bakmak veya muhafaza etmekle yükümlü olunan kişi üzerinde terbiye hakkından doğan disiplin yetkisinin kötüye kullanılmasını da cezalandırır; ancak huzurevi personelinin yetişkin bir yaşlı üzerinde terbiye hakkı bulunmadığından bu hükmün uygulanabilirliği tartışmalıdır. Kötü muamele suçu için TCK 232 yazımıza bakabilirsiniz.

Tesis Güvenliği: Kalorifer, Sıcak Su ve Yangın

Bakım kurumlarında zarar her zaman bakım personelinin bir hatasından doğmaz; binanın ve tesisatın güvenliği de kurumun yükümlülüğüdür. Basına yansıyan bir dosyada, 3 Aralık 2024’te İzmir Narlıdere’deki Bakanlığa bağlı bir huzurevi yaşlı bakım ve rehabilitasyon merkezinde, odasında tek başına kalan 76 yaşındaki bir kadın kalorifer borusundaki sızıntıdan çıkan sıcak suya basarak yanmış ve düşmüş; kazadan on gün sonra hayatını kaybetmiştir. Bilirkişi heyeti dönemin müdürü ve müdür yardımcısının idari denetim ve periyodik bakım gözetim yükümlülüklerini yerine getirmediğini tespit etmiş, savcılık ısınma sisteminin teknik ömrünün denetlenmediğini belirterek taksirle ölüme neden olma suçundan dava açmıştır (Dokuz Eylül Gazetesi). Dosyanın sonucu hakkında doğrulanmış bir bilgiye ulaşamadık. Özel huzurevlerinde ayrıca açılış izninden sonra iki ay içinde sivil savunma planının teslim edilmesi gerekir (2008 Yönetmeliği m.22/3).

Kim Sorumludur?

Özel huzurevi ile yaşlı (veya onun adına yakını) arasında barınma, beslenme, bakım ve gözetimi kapsayan bir sözleşme ilişkisi vardır. Kuruluş, bu sözleşmeye aykırılıktan kendisine hiçbir kusur yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe sorumludur (TBK m.112) ve çalıştırdığı personelin fiilinden de sorumludur (TBK m.116, m.66). Zararı doğrudan doğuran personel ile sorumlu müdür, haksız fiil hükümlerine göre kişisel olarak sorumlu tutulabilir (TBK m.49). Bakanlığa bağlı huzurevinde ise dava personele değil idareye açılır (Anayasa m.129/5).

Görevli mahkeme için hangi mahkeme rehberimize bakabilirsiniz. Özel huzurevi ile kurulan hizmet ilişkisi tüketici işlemi niteliğinde görülebilir; bu durumda tüketici mahkemesi görevli olur ve dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulması gerekir. Ayrıntılar için malpraktiste arabuluculuk rehberimize bakabilirsiniz.

Ücret, Depozito ve Sözleşme Kuralları

İhmal fark edildiğinde aileler çoğu zaman yaşlıyı hemen başka bir kuruma almak ister; bu noktada sözleşme ve ücret kuralları önem kazanır. 2008 tarihli Yönetmeliğe göre özel huzurevi ücretleri valilik onayıyla belirlenir ve belirlenen ücretin üzerinde ücret alınamaz (m.27); ücrete barınma, beslenme ve temel sağlık hizmetleri dahildir. Kabulde bir aylık ücret tutarında depozito alınır; Yönetmelik ayrıca kalış süresine ilişkin taahhütname ve sözleşme yapılmasını yasaklar (m.28). Kuruluşların her biri kapasitesinin en az yüzde beşi kadar yaşlıyı ücretsiz bakmakla yükümlüdür (m.27). İhmal nedeniyle ayrılmak zorunda kalan yaşlının ödediği ücretin ve depozitonun akıbeti, kuruluşun sözleşmeye aykırılığı ile birlikte değerlendirilmelidir.

Ceza Sorumluluğu

Huzurevinde ihmal sonucu ölüm hâlinde taksirle öldürme (TCK m.85), yaralanma hâlinde taksirle yaralama (TCK m.89) gündeme gelir; taksirle yaralama kural olarak şikâyete bağlıdır ve şikâyet altı ay içinde yapılmalıdır (TCK m.89/5, m.73/1). Kasten yapılan kötü muamele ise eziyet (TCK m.96), terk (TCK m.97) ve hürriyetten yoksun kılma (TCK m.109) suçlarını oluşturabilir; yaralama kastı varsa kasten yaralama hükümleri uygulanır. Bakanlığa bağlı kuruluşlarda görevli personel hakkında görevleri sebebiyle işledikleri iddia edilen suçlarda kamu görevlilerine ilişkin soruşturma izni kuralları gündeme gelebilir. Huzurevinde görev yapan hekim ve hemşireler bakımından 3359 sayılı Kanunun ek 18. maddesindeki Mesleki Sorumluluk Kurulu izninin uygulanıp uygulanmayacağı, kuruluşun sağlık kuruluşu niteliği taşımaması nedeniyle tartışmaya açıktır.

Ölüm hâlinde otopsi yapılması, ölüm ile ihmal arasındaki bağın kurulması bakımından belirleyicidir; İzmir’deki dosyada da nedensellik bağı Adli Tıp Kurumu raporuyla kurulmuştur. Otopsi süreci için otopsi yazımıza, ölümle sonuçlanan dosyalarda ceza ve tazminat yolları için ölümle sonuçlanan malpraktis rehberimize bakabilirsiniz.

Deliller: Hangi Kayıtlar İstenmelidir?

Huzurevi dosyalarında delillerin önemli bir kısmı kurumun elindedir ve kısa sürede kaybolabilir. Kamera kayıtları birkaç gün veya hafta içinde silinebilir; bu nedenle kayıtların korunması için kuruma yazılı başvuru yapılmalı, suç duyurusunda savcılıktan kayıtlara el konulması istenmelidir.

Kayıtların nasıl isteneceği için hasta dosyası ve delil toplama rehberimize, kayıtların sonradan doldurulduğu veya değiştirildiği şüphesinde tıbbi kayıtların sonradan değiştirilmesi yazımıza bakabilirsiniz. Kayıt kaybı riski varsa dava açılmadan önce delil tespiti istenebilir (HMK m.400 vd.).

Şikâyet ve Başvuru Yolları

1. Kuruma yazılı başvuru: Olayın açıklanmasını, kayıtların ve kamera görüntülerinin korunmasını isteyin; Bakanlığa bağlı kuruluşlarda yaşlı temsilcisi aracılığıyla da şikâyet iletilebilir.
2. Aile ve Sosyal Hizmetler il müdürlüğü: Özel kuruluşları denetleyen birimdir; özel huzurevleri yılda en az iki kez denetlenir ve ihmal ve istismar kapatma sebepleri arasındadır (2008 Yönetmeliği m.31, m.32).
3. Cumhuriyet başsavcılığı: Yaralanma, ölüm, kötü muamele veya kapatma şüphesinde suç duyurusu; taksirle yaralamada altı aylık şikâyet süresine dikkat.
4. Tazminat davası: Özel kuruluşa karşı adli yargıda, gerektiğinde arabuluculuk sonrasında; kamu kuruluşuna karşı idareye başvuru ve idare mahkemesinde.

Hasta yakınlarının bilgi alma ve şikâyet hakları için hasta yakını hakları yazımıza bakabilirsiniz.

Tazminat Kalemleri ve Süreler

Huzurevi ihmalinde istenebilecek kalemler; tedavi giderleri, kalıcı zarar hâlinde bakıcı gideri, ödenen ücretin uygun kısmının iadesi, manevi tazminat (TBK m.56) ve ölüm hâlinde destekten yoksun kalma tazminatı ile cenaze giderleridir (TBK m.53). Yaşlı mağdurun çalışma gücü kaybı çoğu zaman sınırlı olsa da, bakıma muhtaçlığın artması ve yaşam kalitesinin düşmesi manevi tazminatın belirlenmesinde ağırlıklı bir unsurdur; ağır bedensel zararda ve ölümde yakınlar da manevi tazminat isteyebilir. Kalemlerin hesabı için tazminat hesabı rehberimize, bakıcı gideri için bakıcı gideri yazımıza, manevi tazminat için malpraktiste manevi tazminat rehberimize, ölüm hâlinde destekten yoksun kalma tazminatı yazımıza bakabilirsiniz.

Sürelerin başlangıcı için malpraktiste zamanaşımı rehberimize, masraflar için malpraktis davasında harç ve giderler yazımıza bakabilirsiniz.

Sık Savunmalar ve Cevapları

Adım Adım: Yakınınızın Huzurevinde İhmale Uğradığını Düşünüyorsanız

1. Yakınınızın sağlık durumu acil müdahale gerektiriyorsa vakit kaybetmeden hastaneye götürün ve bulguları raporlatın.
2. Yaraların, morlukların ve yaşlının genel durumunun tarihli fotoğraflarını çekin.
3. Kuruma yazılı başvurarak bakım planı, sağlık dosyası, ilaç takip defteri, olay tutanakları ve kamera kayıtlarının korunmasını ve örneklerinin verilmesini isteyin.
4. Aile ve Sosyal Hizmetler il müdürlüğüne şikâyette bulunun; önceki denetim tutanaklarını da isteyin.
5. Yaralanma, ölüm veya kötü muamele varsa savcılığa suç duyurusunda bulunun; ölüm hâlinde otopsi yapılmasını isteyin.
6. Yakınınızı başka bir kuruma alacaksanız, ayrılış tarihindeki durumunu belgeleyin ve ödeme belgelerini saklayın.
7. Özel kuruluşta dava öncesi arabuluculuk şartını; kamu kuruluşunda İYUK m.13 sürelerini gözetin.

Sık Yapılan Hatalar

• Kamera kayıtlarının korunmasını hemen istememek.
• Yaraları ve yaşlının durumunu fotoğraflamadan başka bir kuruma nakletmek.
• Yalnızca kurumla sözlü görüşüp yazılı başvuru yapmamak.
• Ölüm hâlinde otopsi istememek.
• Kamu huzurevindeki personele doğrudan adli yargıda dava açmak.
• Sorumlu müdür ve kurucu yerine yalnızca olaya karışan personeli hasım göstermek.

Hukukçular Evi Bu Süreçte Ne Yapar?

Hukukçular Evi Ankara, huzurevi ve bakım merkezi dosyalarında kurumun türünü ve uygulanacak yönetmeliği belirleyerek bakım planı, sağlık dosyası, ilaç takip defteri, nöbet çizelgeleri ve olay kayıtlarını birlikte inceler; ihmalin bireysel bir hatadan mı yoksa kurumun organizasyon eksikliğinden mi kaynaklandığını ortaya koyar. Delillerin korunması için gerekli başvuruları yapar, il müdürlüğü ve savcılık süreçlerini tazminat davasıyla birlikte yürütür ve doğru hasma, doğru yargı yolunda ve süresinde başvurur. Tüm başlıklar için Malpraktis Rehberleri sayfamıza bakabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Huzurevinde düşen annem için kimden tazminat isteyebilirim?

Özel huzurevinde kuruluşu işleten kurucudan; kuruluş sözleşmeye aykırılıktan ve personelinin fiilinden sorumludur (TBK m.112, m.116). Sorumlu müdür ve kusurlu personel de sorumlu tutulabilir. Bakanlığa bağlı huzurevinde ise önce idareye başvurulur ve idare mahkemesinde dava açılır.

Huzurevinde bası yarası çıktı; bu ihmal midir?

Yatağa bağımlı yaşlıda bası yarasını önlemek için düzenli pozisyon değişimi ve cilt bakımı gerekir. Yaranın kabulde var olup olmadığı ve kurumda nasıl ilerlediği, kabul dosyası, bakım planı ve bakım kayıtlarıyla incelenir.

Özel huzurevinde hangi personelin bulunması zorunludur?

Sorumlu müdür, sosyal çalışmacı, tabip, hemşire, yaşlı bakım elemanı ve aşçı (2008 Yönetmeliği m.10). En az bir tam zamanlı hemşire ve kapasiteye göre belirli sayıda yaşlı bakım elemanı çalıştırılması gerekir.

Kamu huzurevlerinde hangi kurallar uygulanır?

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına bağlı huzurevleri, 6 Mayıs 2026 tarihli ve 33245 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Huzurevleri ile Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezleri Yönetmeliğine tabidir. Her yaşlı için bireysel bakım planı hazırlanır.

Yakınım huzurevinden çıkıp kayboldu; kurum sorumlu mu?

Kaybolma riski bilinen yaşlı için uygun gözetim tedbirleri alınması gerekir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Alzheimer hastası kadının bakımevinden kaybolduğu davada gözetim eksikliği ile kayboluş arasında doğrudan bağ kurarak yaşam hakkının ihlal edildiğine karar vermiştir (Dodov/Bulgaristan, 59548/00).

Huzurevi yakınımın kaybolduğunu ne zaman bildirmeli?

Bakanlığa bağlı kuruluşlarda izinsiz ayrılan yaşlının durumu yakınlarına, vasisine, kolluğa ve il müdürlüğüne bildirilir (2026 Yönetmeliği m.30/1). Bildirimin gecikmesi, sorumluluğun değerlendirilmesinde önemli bir husustur.

Huzurevinde yaşlıyı yatağa bağlamak yasal mı?

İncelediğimiz huzurevi mevzuatında bunu ayrıntılı düzenleyen bir hüküm tespit edemedik. Hukuki dayanağı ve hekim kararı olmadan yaşlının bağlanması veya kilitlenmesi kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunu (TCK m.109) gündeme getirebilir.

Huzurevi personeli yakınıma kötü davrandı; ne yapabilirim?

Savcılığa suç duyurusunda bulunun. Kendini savunamayacak durumdaki kişiye eziyet (TCK m.96), terk (TCK m.97) ve hukuka aykırı olarak bağlama veya kapatma (TCK m.109) ayrı suçlardır. Ayrıca il müdürlüğüne şikâyet edin; ihmal ve istismar kapatma sebebidir.

Huzurevi doktoru hastayı görmeye gelmedi; bu suç mu?

Sonuçta ölüm veya yaralanma varsa taksirle öldürme veya yaralama gündeme gelir. İzmir’de özel bir bakımevinde, hemşirenin aramasına rağmen hastayı görmeye gelmeyen ve sağlık kuruluşuna yönlendirmeyen hekim ilk derece mahkemesince taksirle ölüme neden olmaktan mahkûm edilmiş, karar istinafa taşınmıştır.

Kamera kayıtlarını nasıl alırım?

Kuruma derhâl yazılı başvurarak kayıtların korunmasını isteyin; suç duyurusunda savcılıktan kayıtlara el konulmasını talep edin. Kayıtlar kısa sürede silinebileceğinden dava öncesi delil tespiti de istenebilir (HMK m.400 vd.).

Huzurevinin yönetmeliğe uyup uymadığını nasıl öğrenirim?

Özel huzurevlerini Aile ve Sosyal Hizmetler il müdürlükleri yılda en az iki kez denetler (2008 Yönetmeliği m.31). Denetim tutanakları ve önceki şikâyet dosyaları, bilgi edinme yoluyla veya dava sırasında mahkeme aracılığıyla istenebilir.

Huzurevinden ayrılırsak depozito ve ücret ne olur?

2008 Yönetmeliğine göre kabulde bir aylık ücret tutarında depozito alınır ve kalış süresine ilişkin taahhütname yapılamaz (m.28). İhmal nedeniyle ayrılmak zorunda kalınmışsa ücret ve depozitonun akıbeti kuruluşun sözleşmeye aykırılığıyla birlikte değerlendirilir.

Huzurevi belirlenen ücretten fazlasını isteyebilir mi?

Hayır. Özel huzurevi ücretleri valilik onayıyla belirlenir ve belirlenen ücretin üzerinde ücret alınamaz; barınma, beslenme ve temel sağlık hizmetleri ücrete dahildir (2008 Yönetmeliği m.27).

Engelli bakım merkezinde ihmal için hangi kurallar geçerli?

Özel engelli bakım merkezleri 4 Kasım 2016 tarihli Engelli Bireylere Yönelik Özel Bakım Merkezleri Yönetmeliğine tabidir. Sorumluluk ve ceza bakımından bu yazıda anlatılan genel ilkeler burada da uygulanır.

Hangi süre içinde dava açmalıyım?

Kamu kuruluşunda öğrenmeden bir yıl ve her hâlde eylemden beş yıl içinde idareye başvurulur. Özel kuruluşa karşı haksız fiilde iki ve on yıllık süreler, sözleşmede kural olarak on yıllık süre vardır; fiil suç oluşturuyorsa uzamış ceza zamanaşımı uygulanır.

Hangi tazminatlar istenebilir?

Tedavi giderleri, bakıcı gideri, ödenen ücretin uygun kısmının iadesi, manevi tazminat (TBK m.56); ölüm hâlinde destekten yoksun kalma tazminatı ve cenaze giderleri (TBK m.53). Ağır bedensel zararda ve ölümde yakınlar da manevi tazminat isteyebilir.