Mükerrir Kime Denir? Tekerrür ve İnfaza Etkisi (TCK 58)

Bir kişinin daha önce ceza almasına rağmen yeniden suç işlemesi, hukukta özel bir sonuç doğurur. Bu duruma tekerrür, kişiye de mükerrir denir. Tekerrürün en çok merak edilen yönü, cezanın infazını nasıl etkilediğidir. Bu yazıda konuyu TCK m.58 ve 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun 108. maddesinin güncel metni üzerinden, 7242 ve 7550 sayılı Kanunlarla yapılan değişikliklerle birlikte açıklıyoruz.

Mükerrir ve Tekerrür Nedir?

Türk Ceza Kanunu’nun 58. maddesine göre tekerrür; daha önce işlediği bir suçtan dolayı kesinleşmiş bir mahkûmiyeti bulunan kişinin, yeniden suç işlemesidir. Kanunun ifadesiyle: “Önceden işlenen suçtan dolayı verilen hüküm kesinleştikten sonra yeni bir suçun işlenmesi halinde, tekerrür hükümleri uygulanır.” (m.58/1) Madde başlığı “Suçta tekerrür ve özel tehlikeli suçlular”dır. Bu kişiye mükerrir denir. Kanun, suç işlemeye devam eden kişilere karşı daha caydırıcı bir infaz rejimi öngörmüştür.

Tekerrür Cezayı Artırır mı?

Önemli bir nokta: tekerrür, verilen cezanın süresini doğrudan artırmaz. Yani hâkim, yeni suç için kanundaki cezayı belirler; tekerrür yüzünden bu ceza miktarı yükselmez. Tekerrürün asıl etkisi infaz aşamasında ortaya çıkar. Tek istisna seçimlik cezalardadır: sonraki suça ilişkin kanun maddesinde seçimlik olarak hapis cezası ile adli para cezası öngörülmüşse, tekerrür hâlinde hapis cezasına hükmolunur (TCK m.58/3).

İnfaza Etkisi: Koşullu Salıverilme Uzar

Tekerrür hâlinde hükümlü, mükerrirlere özgü infaz rejimine tabi tutulur. Bunun başlıca sonucu, koşullu salıverilme için cezaevinde geçirilmesi gereken sürenin artmasıdır:

• Genel kural olarak süreli hapis cezalarında cezanın yarısı çekildiğinde koşullu salıverilme mümkünken, tekerrür hâlinde bu süre uzar. Güncel oranlar aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.
• İkinci defa tekerrürde süreli hapis için ayrı bir oran vardır: 7550 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten sonra ikinci defa tekerrürde birinci fıkradaki süreler uygulanır, ancak süreli hapis cezalarında koşullu salıverilme oranı dörtte üçtür (5275 m.108/3) — aşağıda ayrıca ele alıyoruz.
• Ayrıca koşullu salıverildikten sonra da hükümlü, mükerrirlere özgü denetim süresine tabi olur.

Süre Sınırı: Her Zaman Tekerrür Olmaz

Tekerrür süresiz değildir. Önceki mahkûmiyetin infazından itibaren belirli bir süre geçmişse, yeni suç tekerrür sayılmaz. Bu süre; önceki ceza beş yıldan fazlaysa beş yıl, beş yıl ve daha az hapis ya da adli para cezası ise üç yıldır. Bu süreler dolduktan sonra işlenen suça tekerrür hükümleri uygulanmaz (TCK m.58/2). Sürenin başlangıcı hükmün kesinleşmesi değil, cezanın infaz edildiği tarihtir. Örneğin iki yıllık hapis cezasının infazı 1 Mart 2021’de tamamlanmışsa, 1 Mart 2024’ten sonra işlenen bir suç bakımından bu mahkûmiyet tekerrüre esas alınamaz (m.58/2-b). Buna karşılık ceza hiç infaz edilmemişse süre işlemeye başlamamış olur; kesinleşmiş ancak infaz edilmemiş bir mahkûmiyet, yeni suç bakımından tekerrüre esas olmaya devam eder. Koşullu salıverilmiş hükümlüde cezanın hangi tarihte infaz edilmiş sayılacağı ayrıca belirlenmelidir.

Adli Para Cezası ve Çocuklar

Suçu işlediği sırada on sekiz yaşını doldurmamış olanlar hakkında tekerrür hükümleri uygulanamaz; bu, çocukların korunmasına yönelik bir düzenlemedir. Adlî para cezası bakımından ise durum iki ayrı soruya ayrılır ve cevapları farklıdır — aşağıda ayrı bir başlıkta ele alıyoruz.

Kasıt-Taksir Ayrımı

Kural nettir: kasıtlı suçlarla taksirli suçlar arasında tekerrür hükümleri uygulanmaz. Aynı şekilde sırf askerî suçlarla diğer suçlar arasında da uygulanmaz. Yani kasıtlı bir suçtan sabıkası bulunan kişinin sonradan taksirle işlediği suç bakımından tekerrür gündeme gelmez (TCK m.58/4). Aynı kural tersine de işler: taksirli bir suçtan mahkûmiyet, sonradan kasten işlenen bir suç için tekerrüre esas alınamaz. İki taksirli suç arasında ise bu hükümdeki yasak uygulanmaz.

Tekerrürün Şartları: Yedi Ölçüt

Tekerrür kendiliğinden oluşmaz; kanun yedi ayrı ölçüt koyar ve biri karşılanmıyorsa tekerrür hükümleri uygulanamaz.

İlk satır en çok atlanan noktadır: önceki cezanın infaz edilmiş olması aranmaz. Hükmün kesinleşmiş olması yeterlidir. Buna karşılık süre şartındaki üç ve beş yıllık süreler infaz tarihinden işlemeye başlar — yani ceza henüz infaz edilmemişse süre şartı da işlemeye başlamamıştır.

Kasıt-taksir ayrımı da doğrudan kanundan gelir: kasıtlı suçlarla taksirli suçlar arasında tekerrür hükümleri uygulanmaz (m.58/4); kasıtlı suçtan sabıkası bulunan kişinin sonradan taksirle işlediği suç tekerrür oluşturmaz, tersi de geçerlidir. Çocuklara ilişkin usul için çocuklar nasıl yargılanır yazımıza bakınız.

Oranlar: Yaygın Bir Yanlışı Düzeltelim

Tekerrürün asıl etkisi, koşullu salıverilme için kurumda geçirilmesi gereken sürenin uzamasıdır. Güncel düzenleme şu şekildedir:

Bir üst sınır daha vardır ve savunmada kullanılır: tekerrür nedeniyle koşullu salıverilme süresine eklenecek miktar, tekerrüre esas alınan cezanın en ağırından fazla olamaz (5275 m.108/2). 7550 sayılı Kanun bu fıkraya “İkinci defa tekerrür halinde bu fıkra hükmü uygulanmaz.” cümlesini eklemiştir; yani sınır yalnızca birinci defa tekerrürde işler. Tekerrüre esas gösterilen ilamda birden fazla hükümlülük varsa, sınır en ağır cezaya göre belirlendiğinden hangi cezanın esas alındığının hükümden anlaşılabilmesi hesabın doğruluğu için önemlidir.

Genel rejimle karşılaştırıldığında farkın büyüklüğü daha net görülür. Aşağıdaki tablo, koşullu salıverilme oranı özel olarak yükseltilmemiş suçlar bakımından genel kural ile mükerrir rejimini yan yana gösterir; özel oranlı suçlarda (örneğin koşullu salıverilme oranı üçte ikiden fazla olan suçlarda) o oranlar esas alınır:

Genel oranlar için koşullu salıverilme oranları, uzun süreli cezalarda müebbet infaz süreleri, hesap için infaz süresi hesaplama aracımız ve diğer hesaplama araçlarımız kullanılabilir.

İkinci Defa Tekerrür: Kural 2025’te Değişti

Bu, yazının en güncel bölümüdür ve pek çok kaynağa henüz yansımamıştır. 7550 sayılı Kanunun 14. maddesi, 5275 sayılı Kanunun 108. maddesinde iki değişiklik yapmıştır:

Pratik sonucu büyüktür: ikinci defa tekerrür hâli artık koşullu salıverilme kapısını tümüyle kapatan bir hüküm değildir; ancak süreli hapiste oran dörtte üç olduğundan ve eklenecek miktar sınırı uygulanmadığından, birinci tekerrüre göre daha ağır bir rejimdir. Koşullu salıverilmeye ilişkin hükümler, TCK m.7/3 uyarınca derhâl uygulanan infaz hükümlerinin dışında tutulmuştur; bu nedenle değişikliğin önceki suçlara etkisi lehe kanun ilkesi (TCK m.7/2) çerçevesinde değerlendirilir. Dosyasında ikinci tekerrür bulunanların infaz hesabının yürürlükteki metne göre yeniden yapılması gerekir. Lehe kanunun belirlenmesi için lehe kanun uygulaması (TCK 7), beklenen düzenlemeler için af ve infaz söylentileri rehberimiz izlenmelidir.

Adli Para Cezası: İki Ayrı Soru

«Adli para cezasında tekerrür olur mu?» sorusu tek bir soru değil, ikidir ve cevapları farklıdır. Karıştırılması yaygın bir hatadır.

• Önceki mahkûmiyet adli para cezasıysa, tekerrüre esas olur mu? Evet. Kanun süre şartını düzenlerken «beş yıl veya daha az süreli hapis ya da adlî para cezasına mahkûmiyet hâlinde» diyerek adli para cezasını açıkça sayar; bu hâlde süre üç yıldır.
• Yeni suçtan adli para cezasına hükmedilirse mükerrirlere özgü infaz rejimi uygulanır mı? Hayır. İnfaz Kanununun 108. maddesi, koşullu salıverilme için kurumda geçirilecek süreleri düzenler; bu süreler yalnızca hapis cezaları için anlam taşır. Adli para cezasının infazında koşullu salıverilme söz konusu olmadığından, mükerrirlere özgü infaz rejimi adli para cezası bakımından uygulanamaz.

Buna ek olarak üçüncü bir kural vardır: tekerrür hâlinde, sonraki suça ilişkin kanun maddesinde seçimlik olarak hapis cezası ile adlî para cezası öngörülmüşse hapis cezasına hükmolunur. Yani tekerrür, adli para cezası seçeneğini baştan kapatır (TCK m.58/3). Adli para cezasının infaz rejimi için erteleme ve HAGB karşılaştırması yazımıza bakılabilir.

Hükümde Belirtilme Şartı: Karar Metni Belirleyicidir

Bu, yazının en pratik bölümüdür ve dosyaların kaderini değiştirir.

Kanun, mahkûmiyet kararında mükerrirlere özgü infaz rejiminin ve cezanın infazından sonra denetimli serbestlik tedbirinin uygulanacağının hükümde belirtilmesini emreder (TCK m.58). Bu açık hüküm, tekerrürün sonuçlarının kendiliğinden değil, mahkemenin hükmüyle doğmasını şart koşar. İnfaz, kesinleşmiş hükme göre yapıldığından, hükümde yer almayan bir infaz rejiminin müddetnameye eklenmesi bu kurala aykırı düşer.

Sonuç şudur: mahkeme kararında «mükerrirlere özgü infaz rejiminin uygulanacağı» yazmıyorsa, infaz aşamasında bu rejimin uygulanmasına itiraz edilebilir ve müddetnamenin hükme uygun olarak düzenlenmesi istenebilir. Bu nedenle gerekçeli karar elinize geçtiğinde hüküm fıkrasında bu ibarenin bulunup bulunmadığı mutlaka kontrol edilmelidir.

Müddetnamede tekerrür uygulandığı hâlde hükümde böyle bir ibare yoksa, hesabın düzeltilmesi için başvurulabilir: infaz hâkimliğine itiraz ve kanun yolları yazılarımız yol gösterir.

Yalnız Mükerrirler Değil: Üç Grup Daha

Aynı infaz rejimi, tekerrür bulunmasa bile üç kişi grubu hakkında uygulanabilir. Kanun, mükerrirlere özgü infaz rejiminin ve infaz sonrası denetimli serbestlik tedbirinin şu kişiler hakkında da uygulanmasına hükmedileceğini söyler (TCK m.58, “özel tehlikeli suçlular”):

• İtiyadi suçlu
• Suçu meslek edinen kişi
• Örgüt mensubu suçlu

İtiyadi suçluluk tanımı özellikle dikkat çekicidir: önceki bir mahkûmiyetin kesinleşmesi aranmaz; kasıtlı aynı suçun bir yıl içinde farklı zamanlarda ikiden fazla işlenmesi tanım için belirleyicidir. Bu, «sabıkam yok, tekerrür olamaz» savunmasının her zaman yeterli olmadığı anlamına gelir. Bu nitelendirmeler de kararda açıkça gösterilmelidir ve aynı kazanılmış hak tartışmasına tabidir. Rejimin ayrıntısı için mükerrirlere özgü infaz rejimi yazımız kapsamlıdır.

İnfazdan Sonra Bitmiyor: Denetim Süresi

Mükerrirlerde ceza, tahliyeyle sona ermez. Kanun iki ayrı sonuç öngörür:

• Tekerrür hâlinde hükmolunan ceza, mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilir.
• Ayrıca mükerrir hakkında cezanın infazından sonra denetimli serbestlik tedbiri uygulanır. Hâkim, mükerrir hakkında cezanın infazının tamamlanmasından sonra başlamak ve bir yıldan az olmamak üzere denetim süresi belirler.

İnfaz Kanunu bu denetimi ayrıntılı düzenler: denetim süresi bir yıldan az olamaz (5275 m.108/4); tekerrür dolayısıyla belirlenen denetim süresinde koşullu salıverilmeye ilişkin hükümler uygulanır (m.108/5); infaz hâkimi denetim süresinin uzatılmasına karar verebilir ve süre en fazla beş yıla kadar uzatılabilir (m.108/6). Yükümlülüklere aykırılığın sonuçları için yükümlülük ihlali ve şartla tahliye sonrası denetim süresi yazılarımıza bakınız.

Açık kuruma ayrılma ve denetimli serbestlik zincirinin bütünü için cezaevine girmeden infaz yolları rehberimiz kapsamlıdır.

Sık Yapılan Hatalar ve Doğruları

Tekerrür, internetteki kaynaklarda en çok eskimiş bilgiyle anlatılan konulardan biridir. Aşağıdaki tablo, en sık karşılaşılan yanlışları kanun hükümleriyle düzeltir:

Tablodaki hataların çoğu, 7242 ve 7550 sayılı Kanunlarla yapılan değişikliklerin izlenmemesinden kaynaklanır. Bu nedenle bir kaynağın tarihine ve dayandığı metne mutlaka bakılmalıdır.

Hesap Örneği: Aynı Ceza, Üç Farklı Sonuç

Kuralların birlikte nasıl işlediğini görmek için genel orandaki bir suçtan verilmiş altı yıllık süreli hapis cezasını ve tekerrüre esas alınan altı aylık önceki mahkûmiyeti ele alalım. Örnek yalnızca kanundaki oranların mantığını gösterir; gerçek hesap, suçun türüne göre değişen oranlar, mahsup ve denetimli serbestlik hükümleri de gözetilerek infaz savcılığınca müddetnamede yapılır:

Tablo, eklenecek miktar sınırının (m.108/2) birinci tekerrürde ne kadar önemli olduğunu gösterir: tekerrüre esas alınan önceki ceza kısa ise, tekerrürün koşullu salıverilme süresine etkisi de o kadar sınırlı kalır. İkinci defa tekerrürde ise bu sınır uygulanmadığından ve oran dörtte üçe çıktığından fark belirgin biçimde büyür. Hesap için koşullu salıverilme tarihi nasıl bulunur yazımıza bakabilirsiniz.

Zaman Bakımından Uygulama: Hangi Metin Uygulanır?

Tekerrür ve koşullu salıverilme hükümleri, infaz hükümlerinin genel kuralından ayrılır. TCK m.7/3’e göre hapis cezasının ertelenmesi, koşullu salıverilme ve tekerrüre ilişkin hükümler hariç olmak üzere, infaz rejimine ilişkin hükümler derhâl uygulanır. Bu istisna nedeniyle tekerrür ve koşullu salıverilmeye ilişkin değişikliklerde suç tarihinde yürürlükte olan kanun ile sonraki kanunlar karşılaştırılır ve failin lehine olan uygulanır (TCK m.7/2). Maddenin geçirdiği değişiklikler şöyledir:

Bu tablo, eski tarihli bir suçtan hükümlü olan kişinin müddetnamesi incelenirken hangi metnin lehe olduğunun ayrıca değerlendirilmesi gerektiğini gösterir. Suç tarihinin infaz hesabındaki önemi için infazda suç tarihi neden önemli yazımıza bakabilirsiniz.

Tekerrür Kontrol Listesi: Karar ve Müddetname İncelenirken

Tekerrür, hem hüküm hem infaz aşamasında hataya en açık konulardan biridir. Gerekçeli karar ve müddetname elinize geçtiğinde aşağıdaki sırayla kontrol yapılmalıdır:

1. Kesinleşme sırası: Tekerrüre esas gösterilen hükmün, yeni suçun işlendiği tarihten önce kesinleşmiş olması gerekir (TCK m.58/1). Kesinleşme tarihi yeni suç tarihinden sonra ise tekerrür uygulanamaz.
2. Süre: Önceki cezanın infaz edildiği tarih ile yeni suç tarihi arasında, beş yıldan fazla hapislerde beş, diğerlerinde üç yıl geçmiş mi? (m.58/2)
3. Suç türü: Önceki ve sonraki suçlardan biri kasıtlı, diğeri taksirli mi; biri sırf askerî suç mu? (m.58/4)
4. Yaş: Önceki suç, fiil tarihinde on sekiz yaşından küçükken mi işlenmiş? (m.58/5)
5. Yabancı karar: Tekerrüre esas karar yabancı mahkemeden ise, suç kanunda sayılan istisnalardan biri mi? (m.58)
6. Seçimlik ceza: Sonraki suçta seçimlik ceza varsa hapis cezası tercih edilmiş mi? (m.58/3)
7. Hükümde belirtme: Mükerrirlere özgü infaz rejimi ve infaz sonrası denetimli serbestlik hükümde açıkça yazılmış mı? (m.58)
8. Birinci mi, ikinci mi: Müddetnamede birinci tekerrür (üçte iki ve eklenecek miktar sınırı) ile ikinci tekerrür (dörtte üç, sınırsız) doğru ayrılmış mı? (5275 m.108/1-3)
9. Eklenecek miktar sınırı: Birinci tekerrürde koşullu salıverilme süresine eklenen miktar, tekerrüre esas cezanın en ağırını aşıyor mu? (m.108/2)
10. Zaman bakımından uygulama: Suç tarihi itibarıyla lehe olan metin uygulanmış mı? (TCK m.7/2-3)

Hükmün kendisinde bir hata varsa kanun yollarına, müddetnamede bir hesap hatası varsa infaz hâkimliğine başvurulur. Tekerrür iddianamede yer almamış ve yargılama sırasında ilk kez gündeme gelmişse, cezanın artırılmasını veya güvenlik tedbirinin uygulanmasını gerektiren hâllerde ek savunma hakkına ilişkin CMK m.226 hükmünün gözetilip gözetilmediği de incelenmelidir. Uyuşturucu dosyalarındaki tekerrür uygulaması için uyuşturucuda tekerrür yazımıza bakabilirsiniz.

Hesabı Etkileyen Diğer Başlıklar

• Suç tarihi: Hangi geçici hükümlerin uygulanacağını belirler — infazda suç tarihi neden önemli.
• İçtima: Birden fazla ceza varsa toplama kuralları devreye girer — cezaların içtimaı.
• Mahsup: Gözaltı ve tutuklulukta geçen süre indirilir — mahsup (TCK m.63).
• Sabıka kaydı: Tekerrüre esas alınacak ilamın tespiti adli sicil kaydı üzerinden yapılır — adli sicil ve GBT kayıtları.
• HAGB: Hükmün açıklanmasının geri bırakılması hâlinde ortada açıklanmış bir mahkûmiyet hükmü bulunmadığından tekerrür tartışması farklı işler — HAGB rehberimiz.
• İnfazın ertelenmesi: hastalık ve doğum hâlinde erteleme.

Alanın tamamı için Ceza Hukuku Rehberimiz başlangıç noktasıdır.

Sıkça Sorulan Sorular

Tekerrür için önceki cezanın infaz edilmiş olması gerekir mi?

Hayır. Önceden işlenen suçtan dolayı verilen hüküm kesinleştikten sonra yeni bir suç işlenmesi yeterlidir; kanun bunun için cezanın infaz edilmiş olmasının gerekmediğini açıkça belirtir (TCK m.58/1).

Tekerrür süresi ne kadar?

Önceki ceza beş yıldan fazla süreli hapisse cezanın infaz edildiği tarihten itibaren beş yıl, beş yıl veya daha az süreli hapis ya da adli para cezasıysa üç yıl geçtikten sonra işlenen suçlarda tekerrür hükümleri uygulanmaz (TCK m.58/2).

Tekerrür cezayı artırır mı?

Hükmedilen ceza miktarını doğrudan artırmaz; etkisi infaz aşamasında ortaya çıkar. Ancak sonraki suça ilişkin maddede seçimlik olarak hapis veya adli para cezası öngörülmüşse tekerrür hâlinde hapis cezasına hükmolunur (TCK m.58/3).

Mükerrir koşullu salıverilme için cezasının ne kadarını yatar?

Süreli hapiste üçte ikisini, koşullu salıverilme oranı üçte ikiden fazla olan suçlarda o oranı; müebbette otuz üç, ağırlaştırılmış müebbette otuz dokuz yılı; birden fazla süreli hapiste en fazla otuz iki yılı iyi hâlli geçirmelidir (5275 m.108/1).

İkinci tekerrürde oran dörtte üçe mi çıkar?

Evet, süreli hapis cezaları bakımından. 7550 sayılı Kanunla değişen 5275 m.108/3’e göre ikinci defa tekerrürde birinci fıkradaki koşullu salıverilme süreleri uygulanır; ancak süreli hapis cezalarında koşullu salıverilme oranı dörtte üçtür.

İkinci defa tekerrürde koşullu salıverilme var mı?

Evet. Eski metin “hükümlü koşullu salıverilmez” diyordu. Bu ibare 7550 sayılı Kanunun 14. maddesiyle “birinci fıkradaki koşullu salıverilme süreleri uygulanır” şeklinde değiştirilmiş ve süreli hapiste oranın dörtte üç olacağı eklenmiştir.

Tekerrürün koşullu salıverilmeye etkisinin bir sınırı var mı?

Birinci defa tekerrürde var: tekerrür nedeniyle koşullu salıverilme süresine eklenecek miktar, tekerrüre esas alınan cezanın en ağırından fazla olamaz (5275 m.108/2). 7550 sayılı Kanunla eklenen cümleye göre ikinci defa tekerrürde bu sınır uygulanmaz.

Adli para cezası tekerrüre esas olur mu?

Evet. Kanun süre şartını düzenlerken adli para cezasına mahkûmiyeti açıkça sayar; bu hâlde süre üç yıldır (TCK m.58/2-b). Buna karşılık yeni suçtan adli para cezasına hükmedilirse mükerrirlere özgü infaz rejimi uygulanamaz; bu rejim koşullu salıverilme süreleriyle ilgilidir ve hapis cezaları için anlam taşır.

Kasıtlı ve taksirli suç arasında tekerrür olur mu?

Hayır. Kasıtlı suçlarla taksirli suçlar ve sırf askerî suçlarla diğer suçlar arasında tekerrür hükümleri uygulanmaz (TCK m.58/4).

Çocukken işlenen suç tekerrüre esas olur mu?

Hayır. Fiili işlediği sırada on sekiz yaşını doldurmamış olan kişilerin işlediği suçlar dolayısıyla tekerrür hükümleri uygulanmaz (TCK m.58/5).

Yabancı mahkeme kararı tekerrüre esas olur mu?

Kural olarak hayır. İstisna olarak kasten öldürme, kasten yaralama, yağma, dolandırıcılık, uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti ile parada veya kıymetli damgada sahtecilik suçlarından verilen yabancı mahkeme kararları tekerrüre esas olur (TCK m.58).

Hükümde tekerrür yazmıyorsa ne olur?

Kanun, mükerrirlere özgü infaz rejiminin ve infaz sonrası denetimli serbestlik tedbirinin uygulanacağının hükümde belirtilmesini emreder (TCK m.58). Hükümde bu belirleme yoksa, infaz aşamasında bu rejimin uygulanmasına itiraz edilebilir.

Mükerrir için infazdan sonra denetim süresi ne kadardır?

Cezanın infazından sonra denetimli serbestlik tedbiri uygulanır; denetim süresi bir yıldan az olamaz (5275 m.108/4), bu sürede koşullu salıverilme hükümleri uygulanır (m.108/5) ve süre en fazla beş yıla kadar uzatılabilir (m.108/6).

Eski tarihli suçlarda hangi metin uygulanır?

Koşullu salıverilme ve tekerrüre ilişkin hükümler derhâl uygulanan infaz hükümlerinin dışındadır (TCK m.7/3); bu nedenle suç tarihindeki kanun ile sonraki kanunlar karşılaştırılır ve failin lehine olan uygulanır (TCK m.7/2).

Tekerrür yoksa müebbet ve süreli hapiste koşullu salıverilme süresi nedir?

Genel kurala göre ağırlaştırılmış müebbette otuz yıl, müebbette yirmi dört yıl, süreli hapiste cezanın yarısı iyi hâlli geçirilmelidir (5275 m.107); oranı özel olarak yükseltilmiş suçlarda o oranlar uygulanır. Tekerrürde bu süreler otuz dokuz yıl, otuz üç yıl ve üçte ikiye çıkar.

İtiyadi suçlu kimdir?

Kasıtlı bir suçun temel şeklini ya da daha ağır veya daha az cezayı gerektiren nitelikli şekillerini bir yıl içinde ve farklı zamanlarda ikiden fazla işleyen kişidir (TCK m.6/1-i). Hakkında, tekerrür bulunmasa da mükerrirlere özgü infaz rejimine hükmolunabilir.

Tekerrüre esas hüküm yeni suçtan sonra kesinleşmişse ne olur?

Tekerrür uygulanamaz. Kanun, önceden işlenen suçtan verilen hükmün kesinleşmesinden sonra yeni bir suçun işlenmesini arar (TCK m.58/1); kesinleşme tarihi yeni suç tarihinden sonra ise bu şart gerçekleşmez.

Mükerrirlere özgü infaz rejimi hangi kanunda düzenlenir?

Tekerrürün şartları ve mükerrir rejiminin hükümde belirtilmesi Türk Ceza Kanununun 58. maddesinde; koşullu salıverilme süreleri, eklenecek miktar sınırı, ikinci defa tekerrür ve infaz sonrası denetim süresi ise 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun 108. maddesinde düzenlenmiştir.

Sabıkam yoksa mükerrir sayılmam, değil mi?

Tekerrür bakımından evet; ancak aynı infaz rejimi itiyadi suçlu, suçu meslek edinen kişi veya örgüt mensubu suçlu hakkında da uygulanabilir (TCK m.58). Bu nitelendirmelerin de hükümde açıkça gösterilmesi gerekir.