Fon Kilidi Nedeniyle Leasing Taksiti Ödenemedi 2026: Finansal Kiralamada Temerrüt ve Fesih — 6361 m.31 (30 ve 60 Gün), m.33 Fesih Hesabı, İİK m.68/b İhtarname, Kefil Ortaklar, Arabuluculuk ve Konkordatoda İade Ertelemesi (İİK m.307)

Nakdi fonda kilitlenen şirketlerin en hızlı sonuç doğuran borçlarından biri leasing taksitleridir: leasing konusu makine, araç veya ekipman çoğu zaman üretimin kendisidir. 6361 sayılı Kanun’a göre kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya otuz günlük süre verir; bu sürede ödenmezse sözleşmeyi feshedebilir. Sözleşmede süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmışsa bu süre altmış günden az olamaz (m.31/1). Fesih hâlinde kiracı malı iade eder; mal üçüncü kişiye satılırsa, sözleşmede aksine bir değer kararlaştırılmadıkça satış bedeli vadesi gelmemiş kira bedelleri ve aşan zararla karşılaştırılır ve fark, hangi taraf lehine ise ona ödenir (m.33/1). Kiralayanın noter aracılığıyla gönderdiği fesih ihtarnameleri hakkında İİK m.68/b uygulanır (m.33/4). Fon kilidi ise, görüşümüze göre, bu süreleri kendiliğinden durdurmaz. Bu yazıda ihtar geldiğinde kontrol edilecek noktaları, fesih hesabını, malın iadesini, kefil ortakların sorumluluğunu, uyuşmazlık yolunu, sözleşmenin devri ve yapılandırma seçeneklerini ve konkordatoda iade ertelemesini örnek yazılarla anlatıyoruz.

6361 Sayılı Kanun’da Temerrüt ve Fesih: Otuz Gün, Altmış Gün ve Tekrarlanan Gecikme

Kısa cevap: Finansal kiralama sözleşmesinde kiracının temerrüdü ve kiralayanın feshi, genel kira hükümleriyle değil 6361 sayılı Kanun’un özel hükümleriyle düzenlenir. Kanun, finansal kiralama sözleşmelerine konut ve çatılı işyeri kiralarına ilişkin TBK hükümlerinin uygulanmayacağını açıkça belirtir (6361 m.34); temerrüt ve fesih bakımından ise 6361 m.31 özel hüküm olarak uygulanır.

Maddenin birinci fıkrası şöyledir: “Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de bu bedelin ödenmemesi hâlinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir.”

Görüşümüze göre üçüncü cümle, fon kilidi dönemindeki şirketler için ayrı bir risk taşır: süre içinde ödeme yapılsa bile, bir yıl içinde üç taksitin veya üst üste iki taksitin zamanında ödenmemesi nedeniyle ihtar alınmışsa kiralayan fesih hakkını kullanabilir. Bu nedenle “ihtar gelince öderim” yaklaşımı, tekrarlandığında sözleşmeyi korumaz. Finansal kiralamanın temel hükümleri iş makinesinde finansal kiralama rehberi yazımızda anlatıldı.

Hukukçular Evi Ankara Bu Süreçte Şirkete Ne Yapar?

Leasing konusu mal çoğu zaman şirketin faaliyetinin devamı için zorunludur; bu nedenle ilk ihtardan itibaren atılan adımlar belirleyicidir. Hukukçular Evi Ankara bu süreçte şirketlere aşağıdaki işlerde destek verir.

Fon Kilidi Temerrüdü Önler mi?

Kısa cevap: Görüşümüze göre hayır. Finansal kiralama bedeli bir para borcudur; kiracının nakdinin fonda kilitli olması borcun ifasını imkânsız kılmaz ve kiralayanın 6361 m.31’deki fesih hakkını kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Sözleşmede ödeme borçlarını ve finansal piyasalardaki işlem durdurmayı kapsayan bir mücbir sebep veya erteleme kaydı yoksa, vadesinde ödenmeyen taksit temerrüt sonuçlarını doğurur.

Aşırı ifa güçlüğünün fon kilidine uygulanması fon kilidi ve aşırı ifa güçlüğü yazımızda, fon kilidinin tedarikçi, kira ve çek borçlarına etkisi şirketimin parası fonda kilitli yazımızda, bütün borçların kritik süreleri ise fon kilidi borç takvimi aracı yazımızda yer alıyor.

İhtar Geldiğinde: İlk Kontrol Listesi

Kısa cevap: Kiralayanın ihtarı, fesih sürecini başlatan belgedir. Görüşümüze göre ilk yapılacak iş, ihtarın 6361 m.31’e uygun olup olmadığını ve talep edilen tutarların doğruluğunu kontrol etmek, ardından ödeme, müzakere veya itiraz yolunu seçmektir.

Süre içinde borcun tamamının ödenmesi, m.31/1’in ilk cümlesi bakımından o temerrüt nedeniyle feshin önüne geçer; ancak görüşümüze göre aynı gecikme, bir yıl içindeki üçüncü veya üst üste ikinci ihtarlı gecikme ise üçüncü cümleye dayanan fesih riski devam eder. Ödeme yapılamıyorsa, görüşümüze göre süre dolmadan kiralayana yazılı bir yapılandırma teklifi sunulmalı ve teklifte ödenebilecek kısım, yeni ödeme planı ve önerilen teminat açıkça gösterilmelidir. Sözleşmede mülkiyetin süre sonunda geçeceğine ilişkin hüküm bulunmasına rağmen otuz günlük süre verilmişse, görüşümüze göre fesih altmış günlük süre dolmadan hüküm doğurmaz; bu durum ihtara cevapta açıkça belirtilmelidir. Fesih ihtarına cevap dilekçesinin bir örneği iş makinesinde finansal kiralama rehberi yazımızda yer alıyor.

Fesih İhtarnamesi ve İİK m.68/b: Bir Aylık İtiraz Süresi

Kısa cevap: Kiracının 6361’de belirtilen süreler içinde borcunu ödememesi nedeniyle kiralayan tarafından noter aracılığıyla gönderilen fesih ihtarnameleri hakkında İİK m.68/b hükümleri uygulanır (6361 m.33/4). İİK m.68/b, noter aracılığıyla gönderilen hesap özetleri ve kat ihtarları için bir aylık itiraz süresi öngörür; süresinde itiraz edilmeyen belge icra takibinde itirazın kaldırılmasına esas olabilecek belge niteliği kazanır ve süresinde itiraz etmeyen taraf, belgedeki tutarların gerçeğe aykırılığını ancak borcunu ödedikten sonra dava edebilir.

Uyarı: Bu yazıda doğru olduğu kabul edilen bir tutar, İİK m.68 bakımından belge ve TBK m.154 bakımından borç ikrarı sayılabilir. Kabul edilen bir tutar yalnız bilinçli bir tercihle yazılmalı, tereddüt varsa yazıya hiç eklenmemelidir.

Fesih Olursa: Malın İadesi ve Satış Bedelinin Mahsubu (6361 m.33)

Kısa cevap: Sözleşmenin kiralayan tarafından feshinde kiracı malı iade etmekle yükümlüdür. İade edilen mal üçüncü kişilere satılırsa, sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça satış bedeli, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamıyla karşılaştırılır: satış bedeli düşükse fark kiracı tarafından, yüksekse fark kiralayan tarafından ödenir. Mal üçüncü kişilere yeniden finansal kiralama yoluyla kiralanırsa da aynı esaslar uygulanır (6361 m.33/1).

Bu düzenleme, eski 3226 sayılı Kanun dönemindeki yaklaşımdan önemli bir farkı gösterir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 06.02.2020 tarihli ve E.2017/19-1647, K.2020/88 sayılı kararında mülga 3226 sayılı Kanun’un 25. maddesini aktarırken, fesih hâlinde kiracının malı iade ile birlikte vadesi gelmemiş finansal kiralama bedellerini ödemekle ve kiralayanın bunu aşan zararından sorumlu olduğunu belirtmiştir. 6361 m.33/1 ise malın satış veya yeniden kiralama bedelinin bu toplamdan mahsubunu ve fazlanın kiracıya ödenmesini açıkça düzenler. Görüşümüze göre bu nedenle kiracı şirket için malın gerçek piyasa değeri kritik önemdedir: değeri yüksek bir makinenin düşük bedelle satılması, farkın kiracı aleyhine artmasına yol açar. Kiracı, iade öncesinde malın durumunu ve değerini gösteren bir ekspertiz raporu aldırmalı, satış sürecine ilişkin bilgi istemeli ve sözleşmede önceden kararlaştırılmış bir değer olup olmadığını kontrol etmelidir.

Malın Geri Alınması, İhtiyati Tedbir ve Haciz Koruması

Kısa cevap: Sözleşme sona erdiğinde satın alma hakkı bulunmayan veya bu hakkı kullanmayan kiracı malı derhâl geri vermekle yükümlüdür (6361 m.32/1). Uyuşmazlıkta mahkeme, ihtiyati tedbirle malın kiralayana veya üçüncü bir kişiye bırakılmasına karar verebilir; kiralayan mal üzerinde tasarruf edebilmek için mahkemeye malın rayiç değeri kadar teminat yatırmalıdır ve feshin haksız olduğuna karar verilirse kiracının zararını tazmin eder (m.31/3).

Görüşümüze göre kiracı şirket için m.28/2’nin anlamı şudur: makine kiralayanın mülkiyetinde olduğundan, şirketin diğer alacaklılarının takibinde icra memuru makineyi takip dışında tutar; fiilen haciz uygulanmışsa, icra memurunun m.28/2 uyarınca malı takip dışında tutma kararıyla haciz kaldırılır; bu karara karşı yedi gün içinde itiraz edilebilir. Buna karşılık kiralayan, fesih sonrasında malı hızla geri almak için ihtiyati tedbir yoluna gidebilir. Tedbir talebine karşı şirketin savunması, feshin şartlarının oluşmadığı, verilen sürenin yetersiz olduğu veya ödemenin süresinde yapıldığı gibi somut noktalara dayanmalıdır.

Temerrüt Döneminde Devam Eden Yükümlülükler: Sigorta, Bakım, Hasar ve Takas

Kısa cevap: Nakit sıkışıklığında şirketler çoğu zaman yalnız kira taksitine odaklanır; oysa sözleşmenin diğer yükümlülükleri de devam eder. Kiralama konusu malın sigorta ettirilmesi zorunludur ve primler kiracı tarafından ödenir; sözleşmede aksine hüküm yoksa bakım ve onarım masrafları kiracıya aittir; malın hasar ve ziyaı sorumluluğu, sigortanın karşılamadığı kısım bakımından kiracıdadır (6361 m.24/3-5).

Kiralayan yalnız finansal kiralama şirketi değil; katılım bankaları ile kalkınma ve yatırım bankaları da kiralayan olabilir (6361 m.3/d). Görüşümüze göre şirketin fon tasfiye ödemesi, aynı zamanda kiralayan olan bir bankadaki hesaba gelecekse, bu tutarın leasing borcuna mahsup edilip edilemeyeceği sözleşmedeki takas ve mahsup hükümlerine bağlıdır; şirket nakit planını buna göre yapmalı ve gerekirse ödemenin hangi borca mahsup edileceğini önceden yazılı olarak konuşmalıdır. Bankanın tasfiye ödemesini krediye mahsup etmesinin hukuki sınırları, şirketimin parası fonda kilitli, banka kredisini ödeyemiyorum yazımızda anlatıldı.

Makineyi Elde Tutmanın Yolları: Yapılandırma, Devir ve Teminat

Kısa cevap: Kiralayanın fesih hakkı bir yükümlülük değildir; görüşümüze göre birçok kiralayan için malı geri alıp satmak, ödeme planını yeniden yapmaktan daha maliyetlidir ve şirketin en güçlü aracı, süre dolmadan sunulan somut bir yapılandırma teklifidir. Kiracı ayrıca, kiralayandan yazılı izin almak kaydıyla kiracılık sıfatını veya sözleşmeden doğan hak ve yükümlülüklerini devredebilir (6361 m.26/1).

Tasfiye alacağının teminat olarak kullanılması ve bunun sınırları fon alacağını faktoring şirketine devretmek yazımızda, tedarikçilerle yazışmada her cümlenin sonucu tedarikçiye ödeme erteleme ve yapılandırma talep yazısı yazımızda, banka kredisinin yapılandırılması ise şirketimin parası fonda kilitli, banka kredisini ödeyemiyorum yazımızda anlatıldı.

Kefil Ortaklar ve Yöneticiler: Şekil, Eş Rızası ve Sorumluluk

Kısa cevap: Leasing sözleşmelerinde şirket ortaklarının veya yöneticilerinin kefil olması yaygındır. Kefalet sözleşmesi yazılı yapılmadıkça ve kefilin sorumlu olacağı azami miktar ile kefalet tarihi belirtilmedikçe geçerli olmaz; kefil azami miktarı, kefalet tarihini ve müteselsil kefil olduğunu kendi el yazısıyla belirtmelidir (TBK m.583/1). Eşin yazılı rızası kural olarak şarttır (m.584/1); ancak ticaret şirketinin ortağı veya yöneticisi tarafından şirketle ilgili olarak verilen kefaletlerde eşin rızası aranmaz (m.584/3).

Görüşümüze göre kefil ortakların, şirkete gelen ihtarla eş zamanlı olarak kendi kefalet sözleşmelerini bu listeye göre incelemesi gerekir: şekil eksikliği, kefili tamamen kurtarabilir. Grup şirketlerinde sık görülen bir durum, bir ortağın kendi şirketi dışındaki bir grup şirketinin leasing borcuna kefil olmasıdır; bu durumda eş rızası aranır. Kefilin sorumluluğunun kapsamı ve kredi borcu bakımından durumu şirketimin parası fonda kilitli, banka kredisini ödeyemiyorum yazımızda anlatıldı.

Uyuşmazlık Yolu: Asliye Ticaret, Arabuluculuk ve İcra Takibi

Kısa cevap: Finansal kiralama şirketleri finansal kurum niteliğinde olduğundan, öğretide finansal kiralama uyuşmazlıklarının tarafların tacir olup olmadığına bakılmaksızın ticari dava sayıldığı kabul edilir (TTK m.4/1-f); kiracının tüketici olduğu işlemler bakımından ise tüketici mahkemesinin görevi ayrıca değerlendirilir. Ticari davalardan konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında dava açılmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır (TTK m.5/A). Öğretide finansal kiralamanın klasik kira ilişkisi olmadığı, bu nedenle kira uyuşmazlıklarına ilişkin arabuluculuk hükmünün (HUAK m.18/B) uygulanmadığı görüşü savunulmaktadır.

Görüşümüze göre kiralayanın icra takibi başlatması hâlinde, ödeme emrine itiraz süresi ile fesih ihtarnamesine itiraz süresi birbirinden ayrı takip edilmelidir; birinin kaçırılması diğerini telafi etmez. Arabuluculuk başvurusunun nasıl yapılacağı fon uyuşmazlığında arabuluculuk başvuru dilekçesi yazımızda anlatıldı.

Konkordato: Sözleşmelerin Devamı ve Malların İadesinin Ertelenmesi

Kısa cevap: Konkordato talep eden borçlunun işletmesinin devamı için önem arz eden sözleşmelerin devamı esastır; borçlunun konkordato talebinde bulunmasının sözleşmeye aykırılık, haklı fesih sebebi veya muacceliyet sebebi sayılacağına ilişkin sözleşme hükümleri uygulanmaz ve mühlet süresince devam eden sözleşmelerden doğan edimler karşılıklı olarak ifa edilir (İİK m.296/1). Mühlet içinde borçlu aleyhine takip yapılamaz ve başlamış takipler durur (İİK m.294/1). Tasdik kararında ise, şartları varsa finansal kiralama konusu malların iadesi karardan itibaren bir yılı geçmemek üzere ertelenebilir (İİK m.307).

Borçlu malı rızasıyla devreder, iflas eder veya ölürse erteleme kendiliğinden hükümsüz hâle gelir; ertelemenin yanlış bilgiyle alındığı, borçlunun serveti ve gelirleri artarak ekonomik varlığını tehlikeye sokmadan borcu ödeyebilecek hâle geldiği veya malın iadesinin borçlunun ekonomik varlığını artık tehlikeye sokmayacağı hâllerden birinin yaklaşık olarak ispat edilmesi kaydıyla mahkeme, ilgili alacaklının talebi üzerine ve borçluyu da davet ederek ertelemeyi kaldırır (İİK m.307). Görüşümüze göre m.307’deki üç aylık sınır, fon kilidi yaşayan şirketin konkordatoyu geç düşünmesinin bedelini gösterir: ödenmemiş kira borcu üç aylık tutarı aştığında bu korumadan yararlanılamaz. Kiracının iflası hâlinde ise, sözleşmede aksi kararlaştırılmadıkça, sözleşme kendiliğinden sona erer (6361 m.30/1). Konkordatoda leasing mallarının ayrıntıları konkordatoda finansal kiralama ve malların iadesi yazımızda, mühlette sözleşmelerin durumu konkordato mühletinde sözleşmeler yazımızda, borca batıklık hâlinde yönetim kurulunun yükümlülükleri ise şirketim borca batık yazımızda anlatıldı.

Sözleşme Devri İçin İzin Talebi

Bir üçüncü kişi veya grup şirketi sözleşmeyi devralmaya hazırsa, kiracılık sıfatının veya sözleşmeden doğan hak ve yükümlülüklerin devri için kiralayanın yazılı izni gerekir (6361 m.26/1). Makinenin yalnız zilyetliğinin veya kullanımının başka bir şirkete bırakılması ise ayrı bir konudur ve sözleşmede buna izin veren bir hüküm bulunmasına bağlıdır (m.26/2). Aşağıdaki metin devir izni talebi için bir çerçevedir.

Uygulamadan Senaryolar

Sık Yapılan Hatalar

Sıkça Sorulan Sorular

Leasing taksitimi ödeyemedim; sözleşme hemen feshedilir mi?

Hayır. Kiralayan temerrüde düşen kiracıya otuz günlük süre verir; bu süre içinde de ödenmezse sözleşmeyi feshedebilir (6361 m.31/1).

Mülkiyet bana geçecekse süre farklı mı?

Evet. Sözleşmede süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmışsa verilecek süre altmış günden az olamaz (6361 m.31/1).

Süre içinde ödersem fesih riski biter mi?

m.31/1’in ilk cümlesi bakımından o temerrüt nedeniyle fesih yapılamaz. Ancak bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemediği için ihtara muhatap olan kiracıyla yapılan sözleşme kiralayan tarafından feshedilebilir (6361 m.31/1); görüşümüze göre bu risk, gecikmeler süresinde ödenmiş olsa da devam eder.

Leasinge konut ve işyeri kira hükümleri uygulanır mı?

Hayır. Konut ve çatılı işyeri kiralarına ilişkin TBK hükümleri finansal kiralamaya uygulanmaz (6361 m.34).

Fon kilidi mücbir sebep sayılır mı?

Görüşümüze göre kural olarak hayır. Leasing bedeli para borcudur; sözleşmede ödeme borçlarını kapsayan bir mücbir sebep kaydı yoksa vadesinde ödenmeyen taksit temerrüt sonuçlarını doğurur.

Fesih ihtarnamesine itiraz etmem gerekir mi?

Tutarlara veya fesih şartlarına katılmıyorsanız görüşümüze göre evet. Fesih ihtarnameleri hakkında İİK m.68/b uygulanır (6361 m.33/4); bir aylık süre içinde itiraz etmezseniz tutarların gerçeğe aykırılığını ancak ödedikten sonra dava edebilirsiniz. İspat için itirazın noter aracılığıyla yapılması önerilir.

Fesih olursa neyi öderim?

Malı iade edersiniz. Mal satılırsa, sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça satış bedeli vadesi gelmemiş kira bedelleri ve kiralayanın aşan zararı toplamından düşükse aradaki farkı siz ödersiniz (6361 m.33/1).

Satış bedeli vadesi gelmemiş bedellerden ve aşan zarardan yüksek olursa ne olur?

Satış bedeli, vadesi gelmemiş kira bedelleri ve aşan zarar toplamından yüksekse aradaki fark kiralayan tarafından kiracıya ödenir (6361 m.33/1).

Kiralayan malı yeniden leasinge verirse hesap nasıl yapılır?

İade alınan malın üçüncü kişilere finansal kiralama yöntemiyle kiralanması hâlinde de aynı esaslar uygulanır (6361 m.33/1).

Eski kanundan farkı nedir?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun aktardığı mülga 3226 sayılı Kanun m.25’e göre fesihte kiracı vadesi gelmemiş bedelleri ve aşan zararı ödüyordu (06.02.2020, E.2017/19-1647, K.2020/88). 6361 m.33/1 ise malın satış bedelinin mahsubunu ve fazlanın kiracıya ödenmesini düzenler.

Makineyi ne zaman iade etmem gerekir?

Sözleşme sona erdiğinde satın alma hakkı bulunmayan veya bu hakkı kullanmayan kiracı malı derhâl geri vermekle yükümlüdür (6361 m.32/1).

Kiralayan makineyi hemen alabilir mi?

Uyuşmazlıkta mahkeme ihtiyati tedbirle malın kiralayana veya üçüncü kişiye bırakılmasına karar verebilir; kiralayan mal üzerinde tasarruf için rayiç değer kadar teminat yatırır ve fesih haksızsa kiracının zararını tazmin eder (6361 m.31/3).

Diğer alacaklılarım leasingli makineyi haczedebilir mi?

Makine kiralayanın mülkiyetindedir; kiracı aleyhine icra takibinde icra memuru finansal kiralama konusu malların takibin dışında tutulmasına karar verir ve bu karara yedi gün içinde itiraz edilebilir (6361 m.28/2). Ancak kiracının kiralayan nezdinde ileride doğması muhtemel alacaklarının İİK m.78 kapsamında haciz yazısıyla haczi ilke olarak mümkündür; kiralayanın buna karşı şikâyet yoluna başvurabileceği ve şikâyetin sözleşme hükümleri çerçevesinde esastan incelenmesi gerektiği kabul edilmiştir (Y.12.HD 09.03.2023, E.2022/8646, K.2023/1536).

Leasing sözleşmesini başka şirkete devredebilir miyim?

Evet, kiralayandan yazılı izin almak kaydıyla kiracılık sıfatını veya sözleşmeden doğan hak ve yükümlülüklerini devredebilirsiniz (6361 m.26/1).

Sözleşmeyi erken feshedebilir miyim?

Kiracının kendisinin tasfiye sürecine girmesi veya malın tahsis edildiği işletmesini tasfiye etmesi hâlinde, sözleşmede aksine hüküm yoksa kiracının talebiyle sözleşme süresinden önce feshedilebilir (6361 m.30/2); bu durumda mal iade edilir ve m.33/1 hesabı uygulanır. Kiralayanın aykırılığı sözleşmenin devamını sizden beklenemez hâle getiriyorsa m.31/2 uyarınca fesih de mümkündür ve zararınızı m.33/2 uyarınca isteyebilirsiniz; diğer hâllerde kiralayanla anlaşma gerekir.

Yapılandırma hakkım var mı?

Görüşümüze göre yapılandırma kiralayanın takdirindedir. Süre dolmadan somut bir ödeme planı ve teminat önerisi sunmak, kabul ihtimalini artırır.

Fon tasfiye alacağımı teminat gösterebilir miyim?

Görüşümüze göre teminat amaçlı temlik yoluyla önerilebilir; kiralayanın kabulüne bağlıdır ve saklama kuruluşunun sürece katılması önerilir.

Ortak olarak kefilim; eşimin rızası gerekir miydi?

Ticaret şirketinin ortağı veya yöneticisi tarafından şirketle ilgili olarak verilen kefaletlerde eşin rızası aranmaz (TBK m.584/3). Başka bir şirket için verilen kefalette ise eş rızası gerekir (Yargıtay 11. HD, 26.10.2022, E.2021/3353, K.2022/7428).

Kefalet sözleşmesi hangi şartlarda geçersizdir?

Yazılı yapılmamışsa veya kefilin sorumlu olacağı azami miktar ile kefalet tarihi belirtilmemişse; kefil bu bilgileri ve müteselsil kefil olduğunu kendi el yazısıyla yazmalıdır (TBK m.583/1).

Leasing uyuşmazlığında arabuluculuk zorunlu mu?

Ticari davalardan konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında zorunludur (TTK m.5/A). Öğretide finansal kiralamaya kira arabuluculuğu hükmünün (HUAK m.18/B) uygulanmadığı görüşü savunulmaktadır; kiracı tüketici ise tüketici mahkemesinin görevi ayrıca değerlendirilir.

Hangi mahkeme görevlidir?

Öğretide finansal kiralama uyuşmazlıklarının ticari dava sayıldığı ve asliye ticaret mahkemesinde görüldüğü kabul edilir (TTK m.4/1-f, m.5/1).

Konkordatoya başvurursam leasing şirketi sözleşmeyi feshedebilir mi?

İşletmenin faaliyetinin devamı için önem arz eden sözleşmelerde konkordato talebini fesih veya muacceliyet sebebi sayan hükümler uygulanmaz ve sözleşme yalnız bu gerekçeyle sona erdirilemez (İİK m.296/1). Ancak mühlet süresince devam eden sözleşmelerde edimler karşılıklı ifa edilir; mühlet içinde muaccel olan kira bedelleri ödenmezse bu, ayrı bir fesih sebebi olabilir.

Konkordatoda makineyi elde tutabilir miyim?

Şartları varsa borçlunun talebi üzerine tasdik kararında malın iadesi karardan itibaren bir yılı geçmemek üzere ertelenebilir; ödenmemiş kira borcunun üç aylık tutarı aşmaması ve değer kaybı zararının teminat altına alınması gibi şartlar aranır (İİK m.307).

Şirketim iflas ederse leasing ne olur?

Sözleşmede aksi kararlaştırılmadıkça kiracının iflasıyla sözleşme kendiliğinden sona erer ve iflas memuru büro teşkilinden önce malların tefrikine karar verir (6361 m.30/1, m.28/1).

İhtiyati tedbirle alınan makinenin feshi haksız çıkarsa ne olur?

Kiralayan kiracının zararını tazminle yükümlüdür (6361 m.31/3).

İlgili Rehberler

• İş makinesinde finansal kiralama (leasing) rehberi
• Konkordatoda finansal kiralama ve malların iadesi (İİK m.307)
• Konkordato mühletinde sözleşmeler (İİK m.296)
• Fon kilidi ve aşırı ifa güçlüğü (TBK m.138)
• Fon alacağını faktoring şirketine devretmek
• Şirketimin parası fonda kilitli
• Fon kilidi borç takvimi aracı
• Finansal kiralama ve faktoringde vergilendirme
• Fon Krizi Gündemi
• Fon Tasfiyesi Hukuk Rehberi