Yurt Dışı İştirak Kazançları İstisnası 2026: KVK 5/1-b ve GVK 22/4, 11257 Sayılı Kararla Yüzde 20 Pay ve Yüzde 80 İstisna, Yüzde 15 Vergi Yükü, Transfer Şartı, Mahsup ve Asgari Kurumlar Vergisi
10 Kasım 2026

Yurt Dışı İştirak Kazançları İstisnası 2026: KVK 5/1-b ve GVK 22/4, 11257 Sayılı Kararla Yüzde 20 Pay ve Yüzde 80 İstisna, Yüzde 15 Vergi Yükü, Transfer Şartı, Mahsup ve Asgari Kurumlar Vergisi

Türk şirketlerinin yurt dışındaki iştiraklerinden elde ettiği kâr payları, Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 5/1-b bendinde iki ayrı yoldan kurumlar vergisinden istisna edilebilir. Birinci yol, en az yüzde 10 pay, bir yıl elde tutma, en az yüzde 15 vergi yükü ve Türkiye’ye transfer şartlarıyla tam istisnadır. İkinci yol, 7491 sayılı Kanun’la 2023’ten itibaren getirilen ve vergi yükü ile elde tutma şartı aramadan yalnızca belirli bir pay oranı ve transfer şartıyla uygulanan kısmi istisnadır. 30 Nisan 2026 tarihli ve 33239 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 11257 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, bu ikinci yolda aranan pay oranını yüzde 50’den yüzde 20’ye indirdi ve istisna oranını yüzde 50’den yüzde 80’e çıkardı. Aynı Karar, gerçek kişilerin yurt dışı şirketlerden aldığı kâr paylarının yarısını istisna eden Gelir Vergisi Kanunu’nun 22/4 hükmündeki pay oranını da yüzde 20’ye indirdi. Bu yazı iki yolu, 2026 değişikliğini, asgari kurumlar vergisi ve yurt dışı vergilerin mahsubu ile ilişkisini, gerçek kişiler bakımından durumu ve tarhiyata karşı yolları kanun, Cumhurbaşkanı kararı ve tebliğ hükümleriyle anlatıyor.

Kısa cevap: Kurumlar, yurt dışındaki anonim veya limited şirket niteliğindeki bir iştirakin en az yüzde 10’una kesintisiz bir yıl sahipse, iştirak en az yüzde 15 vergi yükü taşıyorsa (finansman, sigorta ve menkul kıymet yatırımı şirketlerinde en az Türkiye’deki kurumlar vergisi oranı) ve kâr payı beyanname verme süresine kadar Türkiye’ye transfer edilirse kâr payının tamamı istisnadır (KVK m.5/1-b, birinci paragraf). Bu şartlar sağlanamıyorsa, 1.1.2026’dan başlayan dönemlerde iştirakin ödenmiş sermayesinin en az yüzde 20’sine sahip olmak ve kâr payını süresinde Türkiye’ye getirmek şartıyla, başka şart aranmaksızın kâr payının yüzde 80’i istisnadır (üçüncü paragraf; CBK 11257). 2023–2025 dönemlerinde bu yolda pay oranı yüzde 50, istisna oranı yüzde 50’ydi. Gerçek kişilerde, yurt dışı şirketin en az yüzde 20’sine sahip olunması ve kâr payının beyanname süresine kadar Türkiye’ye getirilmesi hâlinde kâr payının yarısı istisnadır (GVK m.22/4; CBK 11257).

Yurt dışı iştirakinizden kâr payı mı alacaksınız?

İstisna şartlarının kontrolü, transfer ve mahsup planlaması için Hukukçular Evi: 0554 648 37 15.

📞 Hemen Arayın💬 WhatsApp

Yasal Dayanak: KVK m.5/1-b, GVK m.22/4 ve 11257 Sayılı Cumhurbaşkanı Kararı

Tam mükellef kurumlar Türkiye içinde ve dışında elde ettikleri kazançların tamamı üzerinden vergilendirilir; yurt dışındaki iştiraklerden alınan kâr payları da kurum kazancına dahildir. Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 5/1-b bendi bu kâr payları için istisna öngörür. Bendin birinci paragrafı dört şartlı tam istisnayı, ikinci paragrafı yurt dışında inşaat ve teknik hizmetler için kurulması zorunlu şirketlere ilişkin özel durumu, 7491 sayılı Kanun’la eklenen üçüncü paragrafı ise pay oranı ve transfer şartına bağlı kısmi istisnayı düzenler. Son paragraf vergi yükünün nasıl hesaplanacağını belirler (KVK m.5/1-b).

Rejimi oluşturan hükümler

HükümDüzenlediği konuYürürlük
KVK m.5/1-b, birinci paragrafYüzde 10 pay, bir yıl, yüzde 15 vergi yükü ve transfer şartıyla tam istisnaGenel hüküm
KVK m.5/1-b, üçüncü paragraf (7491 m.58)Pay oranı ve transfer şartıyla, diğer şartlar aranmaksızın kısmi istisna1.1.2023’ten itibaren elde edilen kazançlar
KVK m.5/2 (7491 m.58)Cumhurbaşkanının vergi yükü oranlarını ve diğer oranları değiştirme yetkisi2023
GVK m.22/4–5 (7491 m.8)Gerçek kişilerde yurt dışı kâr paylarının yarısının istisnası ve Cumhurbaşkanı yetkisi2023
11257 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (RG 30.4.2026/33239)GVK 22/4 pay oranı yüzde 20; KVK 5/1-b üçüncü paragrafta yüzde 20 pay ile yüzde 80 istisna1.1.2026’dan başlayan dönemler
KVK m.33Yurt dışında ödenen vergilerin mahsubu, yüzde 25 iştiraklerde dolaylı mahsupGenel hüküm
KVK m.32/CYurt içi asgari kurumlar vergisi2025 ve sonraki dönemler
KVGT Seri No: 1, bölüm 5.2.3 ve 32.5 (Seri No: 23 ile, RG 28.9.2024)Üçüncü paragrafın uygulanması ve asgari vergi hesabı28.9.2024

Cumhurbaşkanı, Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 5. maddesindeki vergi yükü oranlarını sıfıra kadar indirmeye veya kurumlar vergisi oranına kadar artırmaya, diğer oranları sıfıra kadar indirmeye veya yüzde 100’e kadar artırmaya yetkilidir (KVK m.5/2). Gelir vergisinde de Cumhurbaşkanı, kâr paylarına uygulanacak istisna oranı ile 22/4’teki yüzde 50 pay oranını sıfıra kadar indirmeye veya yüzde 100’e kadar artırmaya yetkilidir (GVK m.22/5). 11257 sayılı Karar bu yetkilere dayanarak çıkarılmış ve 1.1.2026’dan başlayan vergilendirme dönemlerinin gelir ve kazançlarına uygulanmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girmiştir (CBK 11257 m.3). Aynı Karar hizmet ihracatı indirimini de yüzde 100’e çıkarmıştır; bunun için hizmet ihracatı kazanç indirimi rehberimize bakılabilir.

Birinci Yol: Dört Şartlı Tam İstisna

Kanunî ve iş merkezi Türkiye’de bulunmayan anonim ve limited şirket niteliğindeki şirketlerin sermayesine iştirak eden kurumların bu iştiraklerden elde ettikleri iştirak kazançları, aşağıdaki şartların birlikte sağlanması hâlinde kurumlar vergisinden tamamen istisnadır (KVK m.5/1-b, birinci paragraf).

Birinci paragrafın şartları

ŞartİçerikUygulamada dikkat
Şirket türüYurt dışı iştirak anonim veya limited şirket niteliğinde olmalıŞeffaf ortaklıklar ve kişi şirketleri kapsam dışı kalabilir
Pay oranıÖdenmiş sermayenin en az yüzde 10’uPay doğrudan Türk kurumunda olmalı
Elde tutmaKazancın elde edildiği tarih itibarıyla kesintisiz en az bir yılRüçhan hakkı ve iç kaynaklardan artırımda eski payın tarihi esas
Vergi yüküKâr payına kaynak kazançlar üzerinden en az yüzde 15 gelir ve kurumlar vergisi benzeri toplam vergi yüküFinansman, finansal kiralama, sigorta veya menkul kıymet yatırımı şirketlerinde en az Türkiye’deki kurumlar vergisi oranı
TransferKazanç, elde edildiği döneme ait kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarihe kadar Türkiye’ye transfer edilmeliSüresinden sonra gelen tutar için istisna yok

Vergi yükü, iştirakin kanuni veya iş merkezinin bulunduğu ülkede ilgili dönemde tahakkuk eden ve kâr payı dağıtımına kaynak olan kazançlar üzerinden ödenen vergiler dahil olmak üzere toplam gelir ve kurumlar vergisi benzeri verginin, bu dönemde elde edilen toplam dağıtılabilir kurum kazancı ile tahakkuk eden gelir ve kurumlar vergisi toplamına oranlanmasıyla bulunur (KVK m.5/1-b, son paragraf). Örneğin dağıtılabilir kazancı 85, ödenen vergisi 15 olan bir iştirakte vergi yükü 15/(85+15) = yüzde 15’tir. Değerlendirmemize göre bu hesap, nominal kurumlar vergisi oranına değil, fiilen tahakkuk eden vergiye dayandığından; teşvikler, zarar mahsupları veya indirimli oranlar nedeniyle düşük vergi ödeyen iştiraklerde nominal oranı yüksek bir ülkede bile şart sağlanamayabilir.

Yurt dışındaki inşaat, onarım, montaj işleri ve teknik hizmetlerin yapılabilmesi için ilgili ülke mevzuatına göre ayrı bir şirket kurulmasının zorunlu olduğu durumlarda, özel amaç için kurulduğu ana sözleşmesinde belirtilen ve fiilen bu amaç dışında faaliyeti bulunmayan şirketlerden elde edilen kazançlar için bu şartlar aranmaz (KVK m.5/1-b, ikinci paragraf). Düşük vergili ülkelerdeki şirketlere yapılan ödemelerin stopaj boyutu için vergi cenneti ve KVK 30/7 yazımıza bakılabilir.

İkinci Yol: Pay Oranı ve Transfer Şartıyla Kısmi İstisna

7491 sayılı Kanun, 1.1.2023’ten itibaren elde edilen kazançlara uygulanmak üzere bende üçüncü bir paragraf eklemiştir. Buna göre kanunî ve iş merkezi Türkiye’de bulunmayan anonim ve limited şirket niteliğindeki yabancı kurumların sermayesine iştirak eden kurumların, bu iştiraklerden elde ettikleri iştirak kazançları için istisna oranı, iştirak payını elinde tutan şirketin yurt dışı iştirakin ödenmiş sermayesinin belirli bir oranına sahip olması ve kazancın elde edildiği döneme ait kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarihe kadar Türkiye’ye transfer edilmesi şartıyla, bentteki diğer şartlar aranmaksızın uygulanır (KVK m.5/1-b, üçüncü paragraf). Kanundaki pay oranı ve istisna oranı yüzde 50’dir; 11257 sayılı Karar bunları 2026’dan itibaren sırasıyla yüzde 20 ve yüzde 80 olarak belirlemiştir (CBK 11257 m.2/1).

Üçüncü paragrafın dönemler itibarıyla uygulanması

DönemAsgari pay oranıİstisna oranıDiğer şartlar
2022 ve öncesiBu yol yok—Yalnızca birinci paragraf
2023–2025Yüzde 50Yüzde 50Elde tutma süresi ve vergi yükü aranmaz; transfer şart
2026 ve sonrasıYüzde 20Yüzde 80Elde tutma süresi ve vergi yükü aranmaz; transfer şart

İdarenin açıklamasına göre bu yoldan yararlanmak için iştirak edilen şirketin yurt dışında mukim anonim veya limited şirket statüsünde olması, pay oranı şartının sağlanması ve kazancın beyanname verme süresine kadar Türkiye’ye transfer edilmesi yeterlidir; başkaca şart aranmaz. Pay oranı şartında iştirak kazancının elde edildiği tarih itibarıyla geçerli olan oran dikkate alınır. Süresine kadar Türkiye’ye transfer edilmeyen kısım için istisnadan yararlanılamaz (KVGT 5.2.3). Tebliğ’in örneğinde yüzde 60 pay sahibi kurumun, vergi yükü yüzde 5 olan bir ülkedeki şirketten 2023’te aldığı ve aynı yıl Türkiye’ye getirdiği kâr payının yarısı istisna edilmiştir.

Transfer şartında önemli fark: Hizmet ihracatı indiriminde idare, kazancın bir kısmı geç transfer edilirse indirimin tamamen kaybedileceğini kabul etmektedir. Yurt dışı iştirak kazancında ise Tebliğ yalnızca “transfer edilmeyen kısım” için istisnadan yararlanılamayacağını belirtmektedir (KVGT 5.2.3). Değerlendirmemize göre bu nedenle kâr payının bir kısmı süresinde Türkiye’ye gelmişse, o kısım için istisna korunur. Yine de kâr payı ödemesinin beyanname verme süresinden önce tamamlanacak şekilde planlanması gerekir.

2026 Değişikliği: Yüzde 20 Pay, Yüzde 80 İstisna

11257 sayılı Karar, üçüncü paragraf uyarınca uygulanacak istisna oranını “yurt dışı iştirakin ödenmiş sermayesinin en az yüzde 20’sine sahip olunması durumunda yüzde 80” olarak belirlemiştir (CBK 11257 m.2/1). Değerlendirmemize göre Kararın lafzı hem pay eşiğini yüzde 20’ye indirmekte hem de istisna oranını yüzde 80’e çıkarmaktadır; dolayısıyla 2026’dan itibaren yüzde 20 ile yüzde 49 arasında paya sahip kurumlar da bu yoldan yararlanır ve yüzde 50 veya daha fazla paya sahip kurumlar için oran yüzde 80’e yükselir.

Varsayımsal örnek: vergi yükü yüzde 5 olan ülkedeki iştirakten 10.000.000 TL kâr payı (Türkiye’ye süresinde getirildi, kurumlar vergisi oranı yüzde 25)

DurumİstisnaVergiye tabiKurumlar vergisi (mahsup öncesi)
Yüzde 35 pay, 2025 dönemi0 TL10.000.000 TL2.500.000 TL
Yüzde 35 pay, 2026 dönemi8.000.000 TL2.000.000 TL500.000 TL
Yüzde 60 pay, 2025 dönemi5.000.000 TL5.000.000 TL1.250.000 TL
Yüzde 60 pay, 2026 dönemi8.000.000 TL2.000.000 TL500.000 TL
Birinci paragraf şartlarının tamamı sağlansaydı10.000.000 TL0 TL0 TL

Örnekte yüzde 35 paya sahip kurum 2025’te hiçbir istisnadan yararlanamazken, 2026’da kâr payının yüzde 80’ini istisna edebilmektedir. Değerlendirmemize göre bu değişiklik özellikle yüzde 15’in altında vergi yükü taşıyan ülkelerdeki ortak girişimler ve azınlık payları için önemlidir. Vergi yükü yüzde 15 veya üzerinde olan ve bir yıldır elde tutulan iştiraklerde ise birinci paragraftaki tam istisna daha avantajlı olmaya devam eder. Karar 1.1.2026’dan başlayan dönemlere uygulandığından, 2025 dönemine ait kâr payı 2026’da dağıtılsa bile, kâr payının Türk kurumu bakımından elde edildiği dönem esas alınır; değerlendirmemize göre kâr dağıtım kararının alındığı ve alacağın kesinleştiği tarih bu bakımdan belirleyicidir.

İki Yol Arasında Seçim ve Birlikte Değerlendirme

Kanun iki yolu ayrı paragraflarda düzenlemiştir ve üçüncü paragraf “bu bentte belirtilen diğer şartların sağlanması koşulu aranmaksızın” uygulanır. Değerlendirmemize göre aynı kâr payı için iki yol birlikte uygulanamaz; ancak birinci paragrafın şartlarını taşıyan kurum tam istisnadan yararlanır, taşımayan kurum ise üçüncü paragraftaki kısmi istisnaya başvurabilir. İştirak bazında değerlendirme yapılmalıdır: aynı Türk kurumu, Almanya’daki iştiraki için tam istisnadan, Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki iştiraki için yüzde 80’lik istisnadan yararlanabilir.

Hangi yol uygulanır?

DurumUygulanacak yolİstisna
Yüzde 10+ pay, 1 yıl, yüzde 15+ vergi yükü, transferBirinci paragrafTamamı
Yüzde 30 pay, 6 aylık iştirak, yüzde 20 vergi yükü, transfer (2026)Üçüncü paragraf (bir yıl şartı yok)Yüzde 80
Yüzde 15 pay, yüzde 5 vergi yükü (2026)Hiçbiri (yüzde 20 eşiğinin altında)Yok
Yüzde 70 pay, yüzde 0 vergi yükü, transfer (2026)Üçüncü paragrafYüzde 80
Herhangi bir oran, kâr payı Türkiye’ye getirilmediHiçbiriYok
Finansman şirketi iştiraki, yüzde 18 vergi yükü, yüzde 40 pay (2026)Birinci paragraf sağlanmıyor (vergi yükü en az Türkiye’deki kurumlar vergisi oranı olmalı); üçüncü paragrafYüzde 80

Kontrol edilen yabancı kurum kuralı da ayrıca dikkate alınmalıdır. Tam mükellef gerçek kişi ve kurumların en az yüzde 50 oranında kontrol ettikleri, gelirlerinin yüzde 25 veya fazlası pasif nitelikte olan ve yüzde 10’dan az vergi yükü taşıyan yurt dışı iştiraklerinin kazançları dağıtılmasa bile Türkiye’de vergilendirilir (KVK m.7/1). Bu şekilde vergilenmiş kazancın sonradan dağıtılması hâlinde kâr payının yalnızca vergilenmemiş kısmı kurumlar vergisine tabi tutulur (KVK m.7/5). Değerlendirmemize göre düşük vergili ülkelerde pasif gelir elde eden ve yüzde 50’den fazla sahip olunan iştiraklerde önce bu kural uygulanmalı, üçüncü paragraftaki istisna ancak vergilenmemiş kısım için gündeme gelmelidir. Kontrol edilen yabancı kurum kuralının ayrıntıları için uluslararası bilgi değişimi ve mahsup yazımıza bakılabilir.

Yurt Dışında Ödenen Vergilerin Mahsubu

Yabancı ülkelerde elde edilerek Türkiye’de genel sonuç hesaplarına intikal ettirilen kazançlardan mahallinde ödenen kurumlar vergisi ve benzeri vergiler, Türkiye’de bu kazançlar üzerinden tarh olunan kurumlar vergisinden indirilebilir (KVK m.33/1). Doğrudan veya dolaylı olarak sermayesinin veya oy hakkının yüzde 25’ine sahip olunan yurt dışı iştiraklerden elde edilen kâr payları için, iştirakin bulunduğu ülkede kâr payına kaynak kazançlar üzerinden ödenen vergilerin kâr payına isabet eden kısmı da mahsup edilebilir; bu durumda kâr payı, yurt dışında ödenen vergiler eklenerek kazanca dahil edilir (KVK m.33/3). Mahsup edilecek tutar, yurt dışı kazanca Türkiye’deki kurumlar vergisi oranı uygulanarak bulunacak tutarı aşamaz; indirilemeyen kısım izleyen üçüncü hesap dönemi sonuna kadar indirilebilir (KVK m.33/4). Yurt dışında vergi ödendiğinin yetkili makamlardan alınan ve Türk dış temsilciliklerince tasdik edilen belgelerle ispatı gerekir (KVK m.33/6).

İdareye göre istisna kazanca tekabül eden yurt dışı vergiler Türkiye’de mahsup edilemez; üçüncü paragraf kapsamında istisna dışında kalan kısım için ödenen vergiler ise mahsup edilebilir (KVGT 5.2.3). 2026’dan itibaren yüzde 80 istisna uygulandığında mahsup edilebilecek vergi yalnızca vergiye tabi yüzde 20’lik kısma isabet eden tutardır. Değerlendirmemize göre kâr payı üzerinden yurt dışında kesilen stopaj, anlaşma oranları uygulanmadıysa Türkiye’de mahsup edilemeyen bir maliyete dönüşebileceğinden, çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmasındaki indirimli oranlardan yararlanmak için mukimlik belgesinin kâr dağıtımından önce verilmesi önemlidir. Bunun için çifte vergilendirmeyi önleme yazımıza bakılabilir.

Asgari Kurumlar Vergisi ile İlişki

Kurumlar vergisi, indirim ve istisnalar düşülmeden önceki kurum kazancının yüzde 10’undan az olamaz (KVK m.32/C/1). Yurt dışı iştirak kazançları istisnası, asgari vergi hesabında düşülebilecek istisnalar arasında sayılmamıştır (m.32/C/2). İdare de bu istisnayı asgari kurumlar vergisi matrahından düşülemeyen istisnalar arasında saymıştır. Bununla birlikte Tebliğ’e göre yüzde 10 ve üzeri vergi yükü taşıyan yurt dışı kaynaklı istisna kazançlar üzerinden hâlihazırda yüzde 10 vergi hesaplanmış olduğundan, asgari vergi hesaplamasında bu kazançlar düşülür; yüzde 10 vergi yükü taşımayanlarda ise yurt dışında ödenen verginin yüzde 10’a bölünmesiyle bulunan kısım asgari vergi matrahından düşülebilir (KVGT 32.5, Örnek 8).

Varsayımsal örnek: 2026, yüzde 35 pay, 10.000.000 TL kâr payı, yurt dışında bu kazanç üzerinden ödenen vergi 500.000 TL (yüzde 5)

KalemNormal hesapAsgari vergi hesabı
Kâr payı10.000.000 TL10.000.000 TL
Düşülen istisna8.000.000 TL (yüzde 80)5.000.000 TL (500.000 / 0,10)
Matrah2.000.000 TL5.000.000 TL
Vergi500.000 TL (yüzde 25)500.000 TL (yüzde 10)

Örnekte kurumun başka geliri olmadığı varsayıldığında normal hesapla bulunan vergi ile asgari vergi aynı tutarda çıkmaktadır. Değerlendirmemize göre yurt dışında hiç vergi ödenmeyen bir iştirakten alınan kâr payı bakımından asgari vergi, yüzde 80’lik istisnanın etkisini önemli ölçüde azaltabilir: kâr payının tamamı asgari vergi matrahında kalır ve yüzde 10 asgari vergi, normal hesaptaki yüzde 20 × yüzde 25 = yüzde 5’lik vergiden yüksektir. Bu sonuç, diğer gelirleri ve indirimleri bulunan kurumlarda toplam hesaba göre değişir. İlk defa faaliyete başlayan kurumlara üç hesap dönemi boyunca asgari vergi uygulanmaz (KVK m.32/C/5). Asgari vergi uygulamasının ayrıntıları için indirimli kurumlar vergisi ve asgari vergi yazımıza bakılabilir.

Gerçek Kişiler: GVK m.22/4 ile Yarı İstisna

Tam mükellef gerçek kişilerin kanunî ve iş merkezi Türkiye’de bulunmayan anonim ve limited şirket niteliğindeki kurumlardan elde ettikleri kâr paylarının yarısı, bu kurumların ödenmiş sermayesinin belirli bir oranına sahip olunması ve kâr payının elde edildiği takvim yılına ilişkin yıllık gelir vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarihe kadar Türkiye’ye transfer edilmesi şartıyla gelir vergisinden müstesnadır (GVK m.22/4). Kanundaki pay oranı yüzde 50’dir; 11257 sayılı Karar bu oranı 2026’dan itibaren yüzde 20 olarak belirlemiştir (CBK 11257 m.1/1). Karar istisna oranına dokunmamıştır; gerçek kişilerde kâr payının yarısı istisna olmaya devam eder.

Varsayımsal örnek: yurt dışı şirketin yüzde 25’ine sahip gerçek kişinin 2026’da aldığı 2.000.000 TL kâr payı

Kalem2025 kuralına göre2026 kuralına göre
Pay oranı şartıYüzde 50 gerekli; sağlanmıyorYüzde 20 yeterli; sağlanıyor
İstisna tutarı0 TL1.000.000 TL (yarısı)
Beyan edilecek kâr payı2.000.000 TL1.000.000 TL
Şart—Kâr payının Mart 2027 sonuna kadar Türkiye’ye getirilmesi

Yurt dışından elde edilen kâr payları Türkiye’de tevkifata tabi tutulmadığından, kanundaki beyan sınırını aşmaları hâlinde yıllık beyannameyle beyan edilir. Yurt dışında ödenen vergiler, Gelir Vergisi Kanunu’nun mahsup hükmü çerçevesinde Türkiye’de hesaplanan vergiden mahsup edilebilir. Menkul sermaye iratlarının beyanı için menkul sermaye iradı yazımıza, beyanname yükümlülüğü için gelir vergisi beyannamesi rehberimize bakılabilir. Türkiye’ye 2026’dan itibaren yeni yerleşen ve son üç yılda Türkiye’de mükellefiyeti bulunmayan kişiler ise yurt dışı kâr paylarının tamamı için yirmi yıllık istisnadan yararlanabilir; bunun için yurt dışı kazanç istisnası rehberimize bakılabilir.

Transfer Şartının Uygulanması

Her iki yolda da ve gerçek kişilerdeki istisnada kâr payının belirli bir tarihe kadar Türkiye’ye getirilmesi şarttır: kurumlarda kazancın elde edildiği döneme ait kurumlar vergisi beyannamesinin, gerçek kişilerde yıllık gelir vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarih. Takvim yılı hesap dönemini kullanan bir kurum için 2026’da elde edilen kâr payının 2027 Nisan sonuna kadar Türkiye’ye getirilmesi gerekir. Kâr payının yurt dışında yeniden yatırıma yönlendirilmesi veya yurt dışındaki bir grup şirketine borç olarak verilmesi transfer sayılmaz.

Transfer bakımından tipik durumlar

DurumDeğerlendirmemizNot
Kâr payı Türkiye’deki banka hesabına döviz olarak geldiTransfer şartı sağlanırBanka kaydı saklanmalı
Kâr payı yurt dışındaki banka hesabında tutulduSağlanmazBeyanname süresine kadar getirilmeli
Kâr payı, Türk kurumunun iştirake olan borcuyla takas edildiTartışmalı; fiilî para girişi yokÖzelge önerilir
Kâr payının bir kısmı süresinde, kalanı sonra geldiSüresinde gelen kısım için istisnaKVGT 5.2.3
Kâr payı aynen (hisse veya mal olarak) dağıtıldıTartışmalıÖzelge önerilir

Yurt dışındaki varlıkların Türkiye’ye getirilmesine ilişkin varlık barışı düzenlemesi ise ayrı bir rejimdir; önceki dönemlerde yurt dışında biriktirilmiş kârların bildirimi ve getirilmesi için varlık barışı yazımıza bakılabilir. Değerlendirmemize göre varlık barışı kapsamında getirilen tutarlar, kâr payı istisnasının transfer şartını geriye dönük olarak karşılamaz.

Yurt Dışı İştirak Hisselerinin Satışı ve Diğer İlgili İstisnalar

Kâr payı istisnası, iştirak hisselerinin satışından doğan kazançları kapsamaz. Yurt dışı iştirak hisselerinin satışı için ayrı istisnalar vardır. Nakit dışındaki aktiflerinin en az yüzde 75’i, her biri en az yüzde 10 oranında yurt dışı iştiraklerden oluşan tam mükellef anonim şirketlerin en az iki tam yıl aktiflerinde yer alan yurt dışı iştirak hisselerini satmasından doğan kazançlar istisnadır (KVK m.5/1-c). Genel iştirak hissesi satış kazancı istisnası ise ayrı şartlara bağlıdır (KVK m.5/1-e). Yurt dışındaki şubeler aracılığıyla elde edilen kazançlar için de ayrı bir istisna bulunur (KVK m.5/1-g).

Yurt dışı kazançlara ilişkin istisnaların karşılaştırması

İstisnaKonuTemel şartlar
KVK m.5/1-b, birinci paragrafYurt dışı iştirak kâr payıYüzde 10, bir yıl, yüzde 15 vergi yükü, transfer
KVK m.5/1-b, üçüncü paragrafYurt dışı iştirak kâr payı2026’dan itibaren yüzde 20 pay ve transfer; yüzde 80
KVK m.5/1-cYurt dışı iştirak hissesi satışı (holding yapısı)Aktifin yüzde 75’i yurt dışı iştirak, iki yıl
KVK m.5/1-gYurt dışı şube kazancıVergi yükü ve kanundaki diğer şartlar
KVK m.5/1-hYurt dışı inşaat, onarım, montaj ve teknik hizmet kazancıTürkiye’de genel sonuç hesaplarına intikal
GVK m.22/4Gerçek kişilerin yurt dışı kâr payları2026’dan itibaren yüzde 20 pay ve transfer; yarısı

Yurt dışı yapılanmalar Türkiye’deki diğer teşviklerle birlikte değerlendirildiğinde, grup içi ticaret için transit ticaret indirimi, finansal hizmetler için İstanbul Finans Merkezi teşvikleri ayrıca dikkate alınabilir.

Belge Düzeni ve İnceleme Riskleri

Yurt dışı iştirak kazancı istisnası belge yoğun bir istisnadır. İncelemede genellikle şu sorular sorulur: iştirakin hukuki niteliği anonim veya limited şirkete denk mi, pay oranı ve elde tutma süresi kazancın elde edildiği tarihte sağlanıyor mu, vergi yükü nasıl hesaplandı, kâr payı süresinde ve ne kadarı Türkiye’ye geldi, yurt dışı vergiler doğru belgelendi mi. İnceleme sürecindeki haklar için vergi incelemesi yazımıza bakılabilir.

İstisna dosyasında bulunması gereken belgeler

KonuBelgeAmaç
Şirket türüYurt dışı şirketin kuruluş belgeleri ve tercümeleriAnonim veya limited şirket niteliği
Pay oranı ve sürePay defteri, sermaye artırım ve devir kayıtlarıElde edilme tarihindeki oran ve bir yıl
Kâr payıKâr dağıtım kararı, ödeme kayıtlarıElde edilme tarihi ve tutar
Vergi yüküİştirakin finansal tabloları, vergi beyannameleri ve ödeme belgeleriYüzde 15 hesabı (birinci yol)
TransferBanka döviz giriş kayıtlarıSüresinde Türkiye’ye getirilme
MahsupYetkili makamlardan alınan ve dış temsilcilikçe tasdik edilen vergi belgeleriKVK m.33/6

İstisnadan yararlanılan bir dönem için yapılacak tarhiyatta zamanaşımı, vergi alacağının doğduğu takvim yılını izleyen yılın başından itibaren beş yıldır (VUK m.114/1). Zamanaşımının genel kuralları için vergilendirmede zamanaşımı yazımıza bakılabilir. Kâr payı istisnaları da istisna ve indirimlere ilişkin yeminli mali müşavir tasdik raporu düzenlemesi kapsamında değerlendirilmeli; beyannamede müstakil satırı bulunan istisnaların belirli tutarı aşması hâlinde tasdik raporu gerekebilir.

Gerçek Kişiler ve Kurumlar İçin Planlama Notları

2026 değişikliği, yurt dışı yapılanmaların gözden geçirilmesini gerektirir. Değerlendirmemize göre aşağıdaki noktalar özellikle önemlidir. Yüzde 20 ile yüzde 50 arasında paya sahip kurumlar, 2025’e kadar yararlanamadıkları kısmi istisnadan artık yararlanabilir; bu nedenle iştiraklerdeki birikmiş kârların hangi dönemde dağıtılacağı yeniden planlanabilir. Yüzde 15’in altında vergi yükü taşıyan ülkelerdeki iştiraklerde yüzde 80 istisna ile asgari kurumlar vergisi birlikte hesaplanmalıdır. Pay oranı kâr payının elde edildiği tarihte ölçüldüğünden, pay devirleri kâr dağıtım kararından sonraya bırakılmalıdır.

Gerçek kişiler için ise yurt dışı şirketin doğrudan mı, yoksa Türkiye’deki bir holding kurumu aracılığıyla mı tutulacağı yeniden hesaplanmalıdır. Kurum üzerinden tutulan yapıda kâr payı yüzde 80 veya tam istisnayla kuruma gelir; ancak bu kâr kurumdan ortağa dağıtıldığında Türkiye’de kâr payı stopajı ve gelir vergisi doğar. Doğrudan tutulan yapıda ise kâr payının yarısı istisnadır. Hangi yapının avantajlı olduğu; pay oranına, yurt dışı vergi yüküne, kârın Türkiye’de yeniden yatırıma yönlendirilip yönlendirilmeyeceğine ve çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmasına göre değişir. Belirsiz durumlarda özelge istenmesi önerilir.

Açık Yorum Sorunları

Aşağıdaki sorular uygulamada tartışma doğurmaya adaydır.

Açıkça düzenlenmeyen konular

SorunDeğerlendirmemizÖnerilen adım
Kararın pay eşiği ve oranı birlikte mi değiştirdiğiLafız hem eşiği yüzde 20’ye indiriyor hem oranı yüzde 80’e çıkarıyorTebliğ açıklamasının takibi
2025 kârının 2026’da dağıtılmasıKâr payının Türk kurumu bakımından elde edildiği dönem esasDağıtım kararının tarihinin planlanması
Pay oranının ölçüldüğü tarihKazancın elde edildiği tarih (KVGT 5.2.3)Devirlerin dağıtım sonrasına bırakılması
Dolaylı payÜçüncü paragraf doğrudan pay arıyor; dolaylı pay yalnızca KVK 33/3’te sayılıyorAra şirket yapısının gözden geçirilmesi
Kısmi transferSüresinde gelen kısım için istisna korunurÖdeme takvimi
Takas ve aynî dağıtımFiilî para girişi olmadığı için riskÖzelge
Asgari vergiDüşük vergili ülkelerde yüzde 80’in etkisi azalırToplam vergi hesabı
Şeffaf yabancı ortaklıklar (LP, KG)Anonim veya limited şirket niteliği taşımayabilirHukuki nitelik görüşü
Kontrol edilen yabancı kurum ile birlikte uygulamaÖnce KVK m.7; istisna yalnızca vergilenmemiş kısım içinKYŞ hesabı

Belirsiz alanlar: Değerlendirmemize göre en riskli iki alan, pay oranının yanlış tarihte ölçülmesi ile kâr payının fiilen Türkiye’ye getirilmeden mahsup veya yeniden yatırım yoluyla kullanılmasıdır. Birincisi istisnanın tamamını, ikincisi getirilmeyen kısmın istisnasını ortadan kaldırır. Bu tarhiyatlarda vergi ziyaı cezası da kesilir. Yetkili makamların mükellefe yazıyla verdiği yanlış izahat nedeniyle vergi cezası kesilmez ve gecikme faizi hesaplanmaz (VUK m.369).

Tarhiyata Karşı Yollar, Dava Dilekçesi ve Kontrol Listesi

İstisnanın reddedilmesi üzerine yapılan tarhiyata karşı uzlaşma talep edilebilir veya ihbarnamenin tebliğinden itibaren otuz gün içinde vergi mahkemesinde dava açılabilir (İYUK m.7). Vergi mahkemesinde dava açılması, dava konusu vergi ve cezanın tahsilini durdurur (İYUK m.27/4); bunun için vergi davasının tahsilata etkisi yazımıza, uzlaşma için uzlaşma yazımıza bakılabilir. Aşağıdaki örnek, kâr payı alındıktan sonra iştirak payının bir kısmı satıldığı için idarenin yıl sonu pay oranını esas alarak istisnayı reddettiği varsayımsal bir dosya için hazırlanmıştır.

İSTANBUL NÖBETÇİ VERGİ MAHKEMESİ BAŞKANLIĞINA

DAVACI: [Şirket unvanı] A.Ş., [vergi kimlik numarası], [adres]
VEKİLİ: [Av. Ad Soyad], [adres]
DAVALI: [Vergi dairesi] Müdürlüğü
KONU: 2024 hesap dönemine ilişkin olarak adımıza ikmalen tarh edilen kurumlar vergisi ile kesilen vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemidir. [İhbarname tarihi ve sayısı], tebliğ tarihi [tarih].

AÇIKLAMALAR

1. Müvekkil şirket, [ülke]’de kurulu limited şirket niteliğindeki [iştirak unvanı]’nın ödenmiş sermayesinin yüzde 55’ine 2021 yılından bu yana sahiptir. İştirakin 20.6.2024 tarihli ortaklar kurulu kararıyla dağıtılan kârdan müvekkile düşen 40.000 Avro (1.400.000 TL) kâr payı 10.7.2024 tarihinde Türkiye’deki banka hesabımıza transfer edilmiştir. İştirakin bulunduğu ülkedeki vergi yükü yüzde 15’in altında olduğundan, kâr payının yarısı olan 700.000 TL, Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 5/1-b bendinin üçüncü paragrafı uyarınca istisna edilmiştir.

2. Müvekkil 15.10.2024 tarihinde iştirak payının yüzde 10’unu devretmiş ve yıl sonunda yüzde 45 paya sahip kalmıştır. Vergi inceleme raporunda, yıl sonu itibarıyla yüzde 50 pay oranı şartının sağlanmadığı gerekçesiyle istisna reddedilmiş, kâr payının tamamı vergiye tabi tutulmuş ve vergi ziyaı cezalı tarhiyat yapılmıştır. Tarhiyat aşağıdaki nedenlerle hukuka aykırıdır.

5520 sayılı KVK m.5/1-b üçüncü paragraf: Pay oranı kazancın elde edildiği tarihte aranır

3. Kanun, istisnayı iştirak payını elinde tutan şirketin yurt dışı iştirakin ödenmiş sermayesinin en az yüzde 50’sine sahip olması şartına bağlamış, bu oranın yıl sonunda korunmasını aramamıştır. İstisnanın konusu belirli bir kâr payıdır ve şart, bu kâr payının elde edildiği anda sağlanmalıdır. İdarenin kendi düzenlemesi de bu yöndedir: Kurumlar Vergisi Genel Tebliği’nin 5.2.3 bölümünde, ödenmiş sermayenin en az yüzde 50’sine sahip olma şartı açısından iştirak kazancının elde edildiği tarih itibarıyla geçerli olan oranın dikkate alınacağı açıkça belirtilmiştir. Kâr payı 20.6.2024 tarihinde elde edilmiş olup bu tarihte müvekkilin payı yüzde 55’tir.

5520 sayılı KVK m.5/1-b üçüncü paragraf: Transfer şartı süresinde yerine getirilmiştir

4. Kâr payının tamamı, 2024 dönemine ait kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarihten çok önce, 10.7.2024 tarihinde Türkiye’ye transfer edilmiştir. Kanun bu iki şart dışında başkaca bir şart aramamaktadır. Sonradan gerçekleşen pay devri, elde edilmiş ve şartları taşıyan bir kazancın istisna niteliğini geriye dönük olarak ortadan kaldıramaz.

5520 sayılı KVK m.33/1 ve 33/3: Yurt dışında ödenen vergiler mahsup edilmelidir

5. Kabul anlamına gelmemek kaydıyla, istisnanın uygulanamayacağı düşünülse dahi, kâr payı üzerinden iştirakin bulunduğu ülkede kesilen vergi ile kâr payına kaynak kazançlar üzerinden ödenen vergilerin kâr payına isabet eden kısmı, müvekkilin iştirakin sermayesinin yüzde 25’inden fazlasına sahip olması nedeniyle Türkiye’de hesaplanan vergiden mahsup edilmelidir. İnceleme raporunda bu vergiler hiç dikkate alınmamış ve vergi brüt kâr payı üzerinden mahsupsuz hesaplanmıştır. Bu nedenle tarhiyat en azından bu oranda hukuka aykırıdır.

HUKUKİ NEDENLER: 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu m.5/1-b, 33; 7491 sayılı Kanun m.58; Kurumlar Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 1) bölüm 5.2.3; 213 sayılı VUK m.3, 344; 2577 sayılı İYUK m.7, 27; ilgili diğer mevzuat.

DELİLLER: İştirakin kuruluş belgeleri ve pay defteri kayıtları, kâr dağıtım kararı, banka transfer kayıtları, pay devir sözleşmesi, yurt dışında ödenen vergilere ilişkin tasdikli belgeler, kurumlar vergisi beyannamesi, vergi inceleme raporu, bilirkişi incelemesi ve her türlü yasal delil.

SONUÇ VE İSTEM: Açıklanan nedenlerle; dava konusu vergi ve vergi ziyaı cezasının kaldırılmasına, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı idareye yüklenmesine karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederiz.

[Tarih]
Davacı vekili
[Av. Ad Soyad, imza]

EKLER: 1. Vergi ve ceza ihbarnamesi ve tebliğ belgesi 2. Vergi inceleme raporu 3. Pay defteri ve kâr dağıtım kararı 4. Banka transfer kayıtları 5. Pay devir sözleşmesi 6. Yurt dışı vergi belgeleri 7. Vekâletname

Yurt dışı iştirak kazancı için kontrol listesi:

  1. 1. İştirakin anonim veya limited şirket niteliğinde olduğunu belgeleyin.
  2. 2. Pay oranını ve elde tutma süresini kâr dağıtım kararı tarihine göre kontrol edin; devirleri sonraya bırakın.
  3. 3. İştirakin vergi yükünü kanundaki formüle göre hesaplayın; finansman ve sigorta iştiraklerinde yüksek eşiği dikkate alın.
  4. 4. Birinci paragraf sağlanmıyorsa 2026’dan itibaren yüzde 20 pay ile yüzde 80 istisnayı değerlendirin.
  5. 5. Kâr payının tamamını beyanname verme süresinden önce Türkiye’deki banka hesabına getirin.
  6. 6. Takas, yeniden yatırım veya aynî dağıtım yapılacaksa önce özelge isteyin.
  7. 7. İstisna dışı kısım için yurt dışı vergilerin mahsubunu tasdikli belgelerle hazırlayın.
  8. 8. Asgari kurumlar vergisi hesabında yurt dışında ödenen vergiye göre düşülebilecek kısmı hesaplayın.
  9. 9. Kontrol edilen yabancı kurum şartlarını ayrıca kontrol edin.
  10. 10. Gerçek kişi ortaklarda doğrudan sahiplik ile holding yapısının toplam vergi yükünü karşılaştırın.

Vergi alanındaki gelişmeleri Hukuk Gündemi Son Durum sayfamızdan, diğer rehberleri Vergi Hukuku Rehberi sayfasından takip edebilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Yurt dışı iştirak kazancı istisnası nedir?

Türk kurumlarının yurt dışındaki anonim veya limited şirket niteliğindeki iştiraklerinden aldığı kâr paylarının kanundaki şartlarla kurumlar vergisinden istisna edilmesidir (KVK m.5/1-b).

Tam istisnanın şartları neler?

En az yüzde 10 pay, kesintisiz bir yıl elde tutma, en az yüzde 15 vergi yükü (finansman ve sigortada daha yüksek) ve kâr payının beyanname süresine kadar Türkiye’ye transferi.

2026’da ne değişti?

11257 sayılı Kararla üçüncü paragraftaki yolda pay eşiği yüzde 50’den yüzde 20’ye indi, istisna oranı yüzde 50’den yüzde 80’e çıktı; gerçek kişilerde pay eşiği yüzde 20 oldu.

Üçüncü paragraf hangi şartları aramaz?

Elde tutma süresi ve vergi yükü şartı aranmaz; pay oranı ve transfer yeterlidir (KVGT 5.2.3).

Pay oranı hangi tarihte ölçülür?

İdareye göre iştirak kazancının elde edildiği tarihte geçerli oran dikkate alınır (KVGT 5.2.3).

Kâr payının bir kısmı geç gelirse?

Süresine kadar Türkiye’ye getirilmeyen kısım için istisnadan yararlanılamaz; süresinde gelen kısım için istisna korunur.

Yurt dışında ödenen vergiler mahsup edilir mi?

İstisna kısmına isabet edenler edilemez; vergiye tabi kısım için KVK m.33 çerçevesinde mahsup yapılabilir.

Asgari kurumlar vergisinde bu istisna düşülür mü?

Kural olarak hayır; ancak Tebliğ’e göre yüzde 10 ve üzeri vergi yükü taşıyan kazanç düşülür, daha düşük yüklerde ödenen verginin yüzde 10’a bölünmesiyle bulunan kısım düşülebilir.

Gerçek kişiler yararlanabilir mi?

Evet; yurt dışı şirketin 2026’dan itibaren en az yüzde 20’sine sahip olunması ve kâr payının beyanname süresine kadar Türkiye’ye getirilmesi hâlinde yarısı istisnadır (GVK m.22/4).

Kontrol edilen yabancı kurum kuralı uygulanırsa?

Kazanç dağıtılmasa da Türkiye’de vergilenir; sonra dağıtılırsa yalnızca vergilenmemiş kısım vergiye tabi olur (KVK m.7/5).

İştirak hissesi satışı da istisna mı?

Kâr payı istisnası satışı kapsamaz; satış için KVK m.5/1-c ve 5/1-e’deki ayrı şartlar geçerlidir.

Takas yoluyla tahsil edilen kâr payı transfer sayılır mı?

Kanun Türkiye’ye transfer arar; takas tartışmalıdır ve özelge önerilir.

Hukukçular Evi Bu Dosyalarda Ne Yapar

Hukukçular Evi Ankara; yurt dışında iştiraki bulunan şirketlere ve yurt dışı şirket ortağı gerçek kişilere istisna şartlarının kontrolü, vergi yükü hesabı, kâr dağıtımı ve transfer takvimi, yurt dışı vergilerin mahsubu, asgari kurumlar vergisi hesabı, kontrol edilen yabancı kurum değerlendirmesi, holding ve doğrudan sahiplik yapılarının karşılaştırılması ve özelge talepleri konularında danışmanlık verir. İstisnanın reddine dayanan tarhiyatlara karşı uzlaşmada ve vergi mahkemesinde hukuki destek sağlar. Dosyanızı değerlendirmek için 0554 648 37 15 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.

Yurt dışı kâr paylarınızı vergi açısından planlayın

İstisna, transfer ve mahsup için: 0554 648 37 15.

📞 Hemen Arayın💬 WhatsApp

📚 İlgili Rehberler

Bu içerik Vergi Hukuku alanındadır.

Vergi Hukuku Rehberi  ·  Bu alandaki tüm rehberler  ·  Tüm hukuk dalları

Mevzuat ve kaynaklar: 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu m.5/1-b, c, e, g, h, 5/2, 7, 32/C, 33; 193 sayılı GVK m.22/3–5; 7491 sayılı Kanun m.8, 58; 11257 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (RG 30.4.2026/33239) m.1–3; Kurumlar Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 1) bölüm 5.2.3 ve 32.5 (Seri No: 23 ile, RG 28.9.2024/32676); 213 sayılı VUK m.3, 114, 344, 369; 2577 sayılı İYUK m.7, 27/4. Örnekler, hesaplar ve dilekçe varsayımsaldır. Yazı 10 Kasım 2026 itibarıyla yürürlükteki mevzuatı yansıtır ve genel bilgilendirme amaçlıdır.


Post by Av. Fatma Öztürk