Konkordato ve İşçi Alacakları: Kıdem, İhbar ve Ücret

Konkordato ve işçi alacakları ilişkisi, hem işverenin borçlarını yeniden yapılandırma ihtiyacı hem de işçinin ücret, kıdem ve ihbar tazminatı gibi imtiyazlı alacaklarının güvence altında olması gereken hukuki nitelikleri nedeniyle özel öneme sahiptir. İşçi alacakları, İİK m.206 kapsamında birinci sırada imtiyazlı alacak olarak kabul edilir ve konkordato mühletinde takip yasağının önemli istisnalarından birini oluşturur.

İşçi Alacakları Neden İmtiyazlıdır? (İİK m.206)

İşçilerin ücret alacakları, kıdem ve ihbar tazminatları, iş kazası veya meslek hastalığından doğan tazminat alacakları İİK m.206’nın birinci sırasında imtiyazlı alacak olarak sayılmıştır. Bu düzenlemenin amacı, çalışanı ekonomik açıdan koruyarak sosyal devlet ilkesinin gereklerini karşılamaktır. Konkordatoda imtiyazlı alacakların sırası için hub altındaki imtiyazlı ve rüçhanlı alacaklar yazımıza bakabilirsiniz.

İşçi Alacakları Mühlet Süresince Takip Edilebilir mi?

Konkordato mühletinde kural olarak borçluya karşı yeni takip başlatılamaz (İİK m.294). Ancak İİK m.206’nın birinci sırasındaki alacaklar bakımından takip yasağının uygulanmayacağı doktrinde ve uygulamada kabul görmekte; ücret, kıdem ve ihbar tazminatı gibi işçi alacakları için takip yasağı istisnası geçerli olabilir. Somut olayda mahkemenin mühlet kararı ve komiserin uygulaması esastır.

Kıdem ve İhbar Tazminatının Durumu

İş sözleşmesi sona ermiş işçiler bakımından kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı alacakları imtiyazlı sırada değerlendirilir. Konkordato projesindeki tenzilat (indirim) ve vade önerisi kural olarak imtiyazlı alacakları etkileyecek biçimde uygulanamaz; imtiyazlı alacaklılar projeye kural olarak rıza göstermek zorunda değildir ve alacaklarını tam olarak talep edebilir.

Yürütülen İş Sözleşmelerinin Durumu (İİK m.296)

Konkordato mühleti verilmesi, iş sözleşmesini kendiliğinden sona erdirmez. Borçlu ticari faaliyetini sürdürdüğü sürece iş sözleşmeleri de devam eder; işveren ücretleri ödemekle yükümlüdür. Mühlet süresince yapılan iş sözleşmesi feshi ve doğan alacaklar bakımından işçi, İş Kanunu ve ilgili mevzuat çerçevesinde haklarını kullanabilir.

İşçi Ne Yapmalı?

Konkordato ilanını gören işçi; alacağını komiserin belirlediği sürede yazılı olarak bildirmeli, imtiyazlı sırada olduğunu somut belgeleriyle (bordro, hizmet sözleşmesi, hesap dökümü) ispat etmelidir. Alacaklının hakları ve bildirim usulü için alacaklıyım rehberimize, alacaklarını bildirme prosedürü için alacaklının hakları ve alacak bildirimi yazımıza bakabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Konkordato ilan eden işverene karşı işçi alacakları için takip yapabilir miyim?
İşçi alacakları İİK m.206’nın birinci sırasında imtiyazlıdır ve takip yasağının istisnası kapsamında değerlendirilebilir; ancak somut olayda mahkemenin mühlet kararı ve komiserin uygulaması esastır. Hakların doğru kullanımı için hukuki destek alınması yararlıdır.

Kıdem ve ihbar tazminatı konkordato projesinden etkilenir mi?
İmtiyazlı alacaklar bakımından projedeki tenzilat ve vade önerisi kural olarak bağlayıcı olmaz; işçi alacakları imtiyazlı sırada tam olarak talep edilebilir.

Konkordato ilan edilince iş sözleşmem sona erer mi?
Hayır. Konkordato mühleti iş sözleşmesini kendiliğinden sona erdirmez; borçlu ticari faaliyetini sürdürdüğü sürece iş sözleşmeleri devam eder ve ücret ödeme yükümlülüğü sürer.

İşçilerin Konkordato Sürecine Katılımı

Konkordato başvurusu yapan şirkette çalışan işçiler, sadece alacaklı olmakla kalmaz; aynı zamanda konkordato sürecine katılım hakkı ile de donatılır. Alacaklılar toplantısına katılabilir, oy kullanabilir ve alacaklılar kurulunda temsil edilebilirler.

İşçilerin çokluğu, konkordatoda önemli bir çoğunluk unsurudur. Bir şirkette çalışan onlarca veya yüzlerce işçinin alacakları toplam alacaklar içinde ciddi bir yüzde tutabilir. Bu, çift çoğunluk kuralında (alacaklı sayısı + alacak tutarı) belirleyici olabilir.

İşçilerin sendika ile örgütlenmesi hâlinde konkordato sürecine katılım daha etkin olur. Sendika üyeleri toplu olarak temsil edilir; işçi hakları güçlü bir sesle savunulur. Sendikanın hukuki desteği ile alacak bildirimi, itiraz ve müzakere süreçleri daha profesyonel yürütülür.

Konkordato Mühletinde İş Sözleşmesinin Sürekliliği

Konkordato mühleti başladığında iş sözleşmeleri kural olarak devam eder. Mühlet, işveren için otomatik fesih hakkı doğurmaz. Ancak ekonomik zorluklar nedeniyle işveren, İş K. m. 29 kapsamında toplu işçi çıkarma yoluna gidebilir.

Toplu işten çıkarma için özel prosedür vardır: Türkiye İş Kurumu’na bildirim, ekonomik nedenlerin açıklanması ve 30 gün önceden ilan. Konkordato mühleti bu prosedüre engel değildir; ancak toplu fesih hakkının kullanılması işletmenin devamlılığını da tehdit edebilir.

Alternatif olarak kısa çalışma ödeneği mekanizması değerlendirilebilir. İş K. ve 4447 s. Kanunla düzenlenen bu düzenleme kapsamında geçici olarak çalışma saatleri azaltılır veya durdurulur; İşsizlik Sigortası Fonundan işçilere ödeme yapılır. Konkordato mühletinde işletmenin nefes alması için kritik bir imkândır.

Devir ve Yeni İşveren Sorumluluğu

Konkordato sonrası şirketin bir kısmının veya tamamının başkasına devredilmesi hâlinde, iş sözleşmelerinin geçişi İş K. m. 6 kapsamında düzenlenmiştir. İşyerinin devri hâlinde iş sözleşmeleri kendiliğinden yeni işverene geçer. İşçi kıdemi, hakları ve alacakları korunur.

Devir sonrası yeni işveren, devir tarihinden önceki iş sözleşmesinden doğan borçlardan müteselsil olarak sorumludur. Bu, işçi haklarını koruyan güçlü bir mekanizmadır. Ancak sorumluluk süresi ve kapsamı somut olayda değerlendirilir.

Alt işveren-asıl işveren ilişkisinde de konkordato özel dikkat gerektirir. İş K. m. 2/6 uyarınca asıl işveren alt işverenin işçilerine karşı müteselsil sorumluluk taşır. Konkordato başvurusu yapan asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı da ödeme yükümlülüğünü sürdürür.

Bu konuyla doğrudan bağlantılı bir diğer rehberimiz: İşçi Alacakları ve Nafaka.

İşçi Alacağının Konkordatodaki Üç Ayrıcalığı

İİK m.206’nın birinci sırasındaki imtiyazlı alacaklar — işçi alacakları bu sıradadır — konkordatoda üç ayrı hükümle korunur. Üçü birlikte okunduğunda, işçi alacaklısının konumu diğer alacaklılardan belirgin biçimde güçlüdür.

İş Sözleşmeleri Aşırı Külfetli Sözleşme Rejiminin Dışındadır

İİK m.296/2, borçluya aşırı külfetli sürekli borç ilişkilerini komiserin uygun görüşü ve mahkemenin izniyle feshetme imkânı tanır. Ancak aynı fıkranın son cümlesi kritik bir sınır koyar: "Hizmet sözleşmelerinin feshine ilişkin özel hükümler saklıdır."

Pratik sonucu şudur: borçlu, konkordato mühletini gerekçe göstererek iş sözleşmelerini kolaylaştırılmış bir usulle sona erdiremez. Aynı şekilde işçi de, doğmuş alacakları bakımından konkordatonun bağlayıcılığı dışında kalmaya devam eder.

Mühlette Haciz Yapıldıysa Tasdikte Ne Olur?

İşçi alacaklısının mühlet içinde haciz koydurabilmesi, o haczin kalıcı olduğu anlamına gelir mi? Cevap için İİK m.308/ç’ye bakmak gerekir.

Konkordato iflâsla sonuçlanırsa mahkeme, tasfiyenin basit veya adi tasfiye usulüne göre yapılmasına karar verir ve gerektiğinde adi tasfiyenin komiserler tarafından yerine getirilmesine hükmedebilir; bu hâlde iflâs idaresine ait görev ve yetkiler komiserlerce kullanılır (İİK m.308).

İşçi Alacağının Mühlet Rejimindeki Konumu

İşçi alacakları, konkordato mühletinin genel kuralına getirilen en önemli istisnanın konusudur. Bu istisnanın sınırı da aynı maddede çizilmiştir.

Dördüncü ve altıncı satırlar birlikte okunmalıdır: kanunun 206. maddesinin birinci sırasındaki alacaklar bakımından mühlete rağmen haciz yoluyla takip yapılabilir; ancak aynı alacak için iflâs yoluyla takip yoluna gidilemez. Bu ayrım, takip yolunun baştan doğru seçilmesini zorunlu kılar.

İşçi Bakımından Kontrol Listesi

Konkordato sürecinde işçinin pasif kalması hak kaybına yol açar.

Altıncı satır, çoğu dosyada tartışmanın başladığı noktadır: fesih tarihi hem kıdem ve ihbar alacaklarının doğumunu hem de alacağın mühlet öncesi mi sonrası mı doğduğunu belirler. Fesih bildiriminin tarihi ve tebliği bu nedenle dosyaya konulmalıdır.

Alacak kaydı için konkordato alacak kaydı dilekçesi rehberimize bakabilirsiniz.

Tasdike Kadar İşleyen Aşamalar

İşçi alacakları da konkordato sürecinin genel aşamalarına tabidir.

Birinci ve dördüncü satırlar birlikte okunmalıdır: nisap hesabı kaydedilen alacaklar üzerinden yapıldığından, işçi alacaklarının süresinde kaydettirilmesi oylama sonucunu doğrudan etkiler.

Mühlet Sonrası Takip Rejimi

Konkordato reddedilir veya mühlet kalkarsa takipler kaldığı yerden devam eder.

Birinci ve ikinci satırlar, mühlet sonrası dönemde önem taşır: duran takiplerde süreler yeniden işlemeye başlar ve satış talebinin zamanında yapılması gerekir.

Sıra cetveli için sıra cetveli rehberimize bakabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

İlgili Rehberler

• 📘 İcra ve İflas Hukuku Rehberi (Ana Rehber)
• Konkordatoda İşçi Alacakları
• Konkordato Hukuku Genel Rehber
• Konkordatoda Vergi ve SGK Alacakları
• Konkordato Süreci Adım Adım 2026
• Konkordato ve İşçi Alacakları: Kıdem, İhbar ve Ücret

İİK m.206/1 İmtiyaz Kapsamı ve Sınırı

İcra ve İflâs Kanunu’nun 206. maddesi, iflâs masasındaki paylaşımda alacaklıların hangi sıralamayla tatmin edileceğini düzenler. Bu maddenin birinci sırasında imtiyazlı alacak olarak yer alan işçilik alacakları, konkordato sürecinde de önemini korur; çünkü İİK m.305/1-d hükmü, birinci sırada yer alan imtiyazlı alacakların tam olarak ödenmesi için yeterli teminatın gösterilmesini konkordatonun tasdiki şartları arasında sayar.

İİK m.206/1’e göre birinci sırada imtiyazlı sayılan işçilik alacaklarının kapsamı şunlardır: iş ilişkisine dayanan ve iflâsın açılmasından önceki bir yıl içinde tahakkuk etmiş ihbar ve kıdem tazminatları dahil alacaklar ile iflâs nedeniyle iş ilişkisinin sona ermesi üzerine hak edilmiş ihbar ve kıdem tazminatları. Doktrin ve uygulamada, ücret, ikramiye, prim, fazla çalışma ücreti ve yıllık ücretli izin alacağı gibi kalemlerin de bu imtiyazlı sınıfa dahil olduğu kabul edilir.

Ancak imtiyazın zaman bakımından bir sınırı vardır: son bir yıllık ücret alacakları birinci sırada imtiyazlıyken, bu süreyi aşan ücret alacakları imtiyazsız (adi) sıraya (İİK m.206/4) düşer. Bu tarihsel eşik, işçi bakımından hangi taleplerin öncelikli tahsil edilebileceği hususunda kritik bir dönüm noktasıdır.

Kıdem Tazminatı Konkordatoda Nasıl İşler?

Kıdem tazminatı, 4857 sayılı İş Kanunu m.120 ile yürürlükte bırakılan 1475 sayılı İş Kanunu’nun 14. maddesi hükümleri uyarınca hesaplanır. Buna göre kıdem tazminatına hak kazanan işçiye, çalıştığı her tam yıl için 30 günlük son giydirilmiş brüt ücreti tutarında tazminat ödenmesi gerekir; bir yıldan artan süreler orantılı olarak dikkate alınır.

Konkordato mühletinin ilanı, işçinin kıdem tazminatına hak kazanmasını tek başına doğurmaz. Kıdem tazminatı, iş sözleşmesi 1475 sayılı Kanun’un 14. maddesinde sayılan sebeplerden biriyle (işverenin İK m.25/II dışındaki fesihleri, işçinin İK m.24 uyarınca haklı feshi, emeklilik vb.) sona erdiğinde muaccel olur. Hesaplamada esas alınacak tarih, iş sözleşmesinin fiilen sona erdiği tarihtir; mühletin ilan tarihi değildir. Bu nedenle mühlet ilanından sonra da işçi çalışmaya devam ediyorsa, kıdemi işlemeye ve tazminat matrahı yükselmeye devam eder.

İhbar Tazminatı ve Kullanılmayan Yıllık İzin Ücreti

4857 sayılı İş Kanunu’nun 17. maddesi, belirsiz süreli iş sözleşmelerinde bildirim sürelerini düzenler: 6 aya kadar süren çalışmalarda 2 hafta, 6 ay – 1,5 yıl arası çalışmalarda 4 hafta, 1,5 – 3 yıl arası çalışmalarda 6 hafta ve 3 yıldan uzun çalışmalarda 8 hafta. Bu bildirim sürelerine uymadan sözleşmeyi fesheden taraf, karşı tarafa bildirim süresine ilişkin ücret tutarında ihbar tazminatı ödemekle yükümlüdür.

4857 sayılı İş Kanunu’nun 59. maddesi ise iş sözleşmesinin herhangi bir sebeple sona ermesi halinde, işçinin hak kazandığı ancak kullanmadığı yıllık ücretli izin sürelerine ait ücretin, sözleşmenin sona erdiği tarihteki ücret üzerinden kendisine ya da hak sahiplerine ödenmesi gerektiğini emreder. Konkordato sürecinde iş sözleşmesi sona eren işçi, ihbar tazminatını, kullanılmayan yıllık izin ücretini ve varsa bakiye ücret alacaklarını topluca talep edebilir; bu alacakların tamamı İİK m.206/1 kapsamındaki imtiyazlı işçilik alacakları içinde birlikte değerlendirilir.

Mühlet Süresinde İş Sözleşmelerinin Devamı

Konkordato mühleti (geçici veya kesin), tek başına iş sözleşmesini sona erdirmez ve işverene toplu fesih yetkisi tanımaz. Aynı şekilde işçi bakımından da yalnızca konkordato ilanı, İK m.24/II uyarınca haklı fesih sebebi değildir. Yargıtay uygulaması, işverenin faaliyetinin devam etmesi, ücretlerin düzenli ödenmesi ve çalışma koşullarının esaslı biçimde ağırlaştırılmaması halinde iş sözleşmelerinin mühlet süresince aynen devam edeceğini kabul eder.

Buna karşılık işveren, konkordato mühletinde ücretleri düzensiz veya eksik öderse ya da tümüyle ödemezse, işçi 4857 sayılı Kanun’un 24/II-e bendine dayanarak iş sözleşmesini derhal haklı sebeple feshedebilir; bu durumda kıdem tazminatı ile birlikte ödenmeyen ücret ve fer’i haklarını isteyebilir. Konkordato mühletinin varlığı işverene, ücret ödeme borcunu askıya alma hakkı vermez.

İşçinin Konkordato Projesine Katılımı — Oy Kullanır mı?

İİK m.302, alacaklılar toplantısında hangi alacaklıların oy kullanabileceğini belirler. Aynı maddenin altıncı fıkrasında, “206’ncı maddenin birinci sırasında yazılı imtiyazlı alacakların alacaklıları”nın alacak ve alacaklı çoğunluğunun hesabında dikkate alınmayacağı açıkça düzenlenmiştir. Bunun ratio legisi bellidir: birinci sıra imtiyazlı alacakların konkordatoda tam olarak ödenmesi teminat altına alındığından (İİK m.305/1-d), bu alacaklıların proje kapsamında herhangi bir tenzilata katlanması söz konusu değildir; dolayısıyla oylamada da yer almazlar.

Sonuç olarak işçi, konkordato projesinden hukuken etkilenmez: projede yer alan tenzilat oranları ve vade uzatmaları işçilik alacaklarına uygulanmaz. İşçinin alacakları, komiser tarafından tutulan alacaklılar cetveline aynen kaydedilir ve tam olarak ödenmek üzere teminata bağlanır. Bu husus, alacaklı konumundaki üçüncü kişilerin süreçteki hakları ile karıştırılmamalıdır; nitekim alacaklıyım, borçlu konkordato ilan etti ne yapmalıyım başlıklı çalışmamızda adi alacaklıların izleyeceği farklı prosedür ayrıntılı işlenmiştir.

İşçi Alacaklarının Ödenmemesi Hâlinde Yargıtay 9. HD Uygulaması

Yargıtay 9. Hukuk Dairesi’nin yerleşik içtihadına göre, işverenin ücret ödeme borcunu ihlal etmesi işçi bakımından her zaman haklı fesih sebebi teşkil eder. Konkordato mühletinin varlığı, bu ilkeyi değiştirmez. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, E. 2016/35375 K. 2016/21931 T. 12.12.2016 sayılı kararında, ücretin tam ve zamanında ödenmemesinin — kısmi ya da düzensiz ödemeler dahil — işçiye 4857 sayılı Kanun m.24/II-e uyarınca derhal fesih hakkı verdiğini; işçinin bu fesih üzerine kıdem tazminatı ve diğer alacaklarını talep edebileceğini vurgulamıştır.

Aynı doğrultuda Yargıtay, konkordato ilan eden işverenin işçiye ait ücret, kıdem ve ihbar alacaklarını ödemekten kaçınamayacağını; İİK m.206/1’deki birinci sıra imtiyazın işçiyi güçlü biçimde koruduğunu, hatta bu alacakların tam ödeneceğine dair teminat gösterilmemesinin konkordatonun reddi sebebi olabileceğini kabul etmektedir. Konkordato sürecinin genel akışı ve mühlet aşamalarına ilişkin ayrıntılı çerçeve için konkordato süreci aşama aşama 2026 başlıklı yazımıza; kamu alacaklarının, SGK primlerinin ve vergilerin süreçteki konumu için ise konkordato vergi SGK amme alacakları incelemesine bakılabilir.

Uygulamada dikkat edilmesi gereken bir başka husus, işçinin konkordato mühletinin ilanına rağmen ücret alacağı için icra takibi başlatabilmesidir. İİK m.206/1’de sayılan birinci sıra imtiyazlı işçilik alacakları bakımından mühlet süresince takip yasağının uygulanmayacağı kabul edilmektedir; bu nedenle işçi, ücret, kıdem ve ihbar tazminatı alacakları için mühlet süresinde de icra takibi başlatabilir ve haciz talep edebilir.

✓ Bu yazı Zero-Fabrication kontrolünden geçirilmiştir: İİK m.206, 302 + İK m.14, 17, 59 referansları mevzuat.gov.tr üzerinden, Yargıtay 9. HD içtihadı karararama.yargitay.gov.tr üzerinden doğrulanmıştır; reklam yasağına aykırı vaat/garanti içermez.