Konkordato Sonrası Süreç ve Borçlunun Yükümlülükleri

Konkordatonun tasdiki, borçlu ile alacaklılar arasında mahkeme onaylı yeni bir borç düzeni kurar. Ancak süreç tasdikle bitmez: borçlu, projedeki ödeme takvimine uymakla yükümlüdür; alacaklılar ödemelerin gerçekleşmesini takip eder ve gerektiğinde fesih yollarına başvurabilir. Bu rehberde tasdik sonrası dönemin ana yükümlülükleri ve alacaklıların hakları özetlenmiştir.

Tasdikin Sonuçları ve Bağlayıcılık

Konkordatonun tasdiki, İİK m.305 çerçevesinde alacaklılar bakımından projeyi bağlayıcı hâle getirir. Projeye rızası olan ve olmayan tüm alacaklılar bakımından — imtiyazlı ve amme alacaklarındaki istisnalar saklı olmak üzere — tenzilat ve vade önerisi geçerli olur. Alacaklar, tasdik edilen proje çerçevesinde ödenir. Tasdik şartları için tasdik şartları (İİK 305) ve süreç için süreç aşama aşama yazımıza bakabilirsiniz.

Borçlunun Ana Yükümlülükleri

• Ödeme takvimine uyum: Projedeki taksit ve vade planı borçlu için bağlayıcıdır; ödemelerin geciktirilmemesi esastır.
• Şeffaf raporlama: Borçlu, mali durumu ve proje gerçekleşmesini alacaklılara ve gerektiğinde mahkeme veya denetim mekanizmasına şeffaf biçimde raporlamalıdır.
• Denetim rejimi: Projede öngörülmüşse, denetim ve kayyım mekanizmaları tasdik sonrası da işlemeye devam edebilir. Hub altındaki konkordatoda kayyım ve denetim yazımıza bakınız.
• Sicil şerhleri: Sicillerdeki konkordato şerhi, projedeki tüm yükümlülükler yerine getirilinceye kadar kural olarak devam eder.

Alacaklıların Hakları: Fesih ve İhlal

Borçlu, projedeki yükümlülüklere aykırı davranırsa alacaklıların talebiyle konkordatonun kısmen veya tamamen feshi gündeme gelebilir. Kısmen fesih hâlinde ihlale konu alacaklı bakımından konkordato yükümlülükleri sona erer; tamamen feshedilirse konkordato tümüyle geçerliğini yitirir ve iflasa tabi borçlular için iflas kararı verilmesi mümkündür. Ayrıntı için hub altındaki tasdik sonrası ihlal ve alacaklı hakları, kısmen fesih ve konkordatonun feshi (İİK 308e-f) yazılarımıza bakabilirsiniz.

Tasdik Sonrası Yeni Doğan Borçlar

Konkordatonun tasdikinden sonra doğan yeni ticari ilişkiler kural olarak konkordato dışındadır: proje eski borçları düzenler, tasdikten sonra doğan alacaklar için borçlu genel hükümlere göre sorumlu olur ve bu alacaklar için kural olarak yeni takipler yürütülebilir. Ayrıca daha önce konkordato talebi reddedilir de iflasa gidilirse, doğrudan iflas kararı için konkordato talebi reddi ve iflas kararı yazımıza bakınız.

Kefalet ve Amme Alacakları Bakımından Durum

Tasdik edilen projedeki tenzilat kefaleti kural olarak etkilemez; alacaklı, eksilmemiş tutar için kefile başvurabilir (ayrıntı için konkordato ve kefil yazımıza bakınız). Amme alacakları bakımından tenzilat kural olarak uygulanmaz; kamu idareleri tasdik sonrası da alacaklarını takip edebilir (ayrıntı için konkordato ve amme alacakları).

Sık Sorulan Sorular

Konkordato tasdik edildikten sonra borçlu neye dikkat etmelidir?
Projedeki ödeme takvimine uymalı, alacaklılara ve gerektiğinde denetim mekanizmasına şeffaf raporlama yapmalı, tasdik sonrası doğan yeni borçları da genel hükümler çerçevesinde takip etmelidir.

Borçlu ödeme yapmazsa alacaklı ne yapabilir?
Borçlunun projedeki yükümlülüklere aykırılığı hâlinde alacaklıların talebiyle konkordatonun kısmen veya tamamen feshi istenebilir; iflasa tabi borçlular bakımından iflas kararı gündeme gelebilir.

Tasdik sonrası doğan yeni ticari borçlar konkordato kapsamında mı?
Hayır. Konkordato projesi kural olarak eski (tasdik öncesi) borçları düzenler; tasdikten sonra doğan yeni borçlar için borçlu genel hükümlere göre sorumludur ve alacaklı kural olarak yeni takip başlatabilir.

Tasdik Sonrası Proje Uygulama Aşaması

Konkordatonun mahkemece tasdik edilmesi süreci bitirmez, aksine borçlu için asıl yükümlülük dönemi başlar. Tasdik sonrası borçlu, konkordato projesinde belirtilen tüm taahhütleri eksiksiz ve zamanında yerine getirmekle yükümlüdür. Bu, konkordatonun asıl amacını gerçekleştiren aşamadır.

Proje uygulaması komiser gözetimi altında yürütülebilir. Mahkeme, uygulama başarısı için komiserin görevinin devamına karar verebilir. Ayrıca alacaklılar kurulu da uygulamayı gözlemler; düzensizlikleri mahkemeye bildirir. Bu çok katmanlı gözetim, borçlunun uyum davranışını güçlendirir.

İlk aşamada borçlu, alacaklılara bildirimlerini yapmalıdır. Ödeme planı, hesap numaraları, teminatların konumu ve iletişim bilgileri açık şekilde paylaşılmalıdır. Şeffaflık, alacaklıların güvenini pekiştirir ve fesih taleplerinin önüne geçer.

Ödeme Yükümlülükleri ve Faiz Uygulaması

Konkordato projesinde belirtilen ödeme takvimine tam uyum zorunludur. Her ödeme dilimi vadesinde ve tam tutarda yapılmalıdır. Kısmi ödemeler veya gecikmeler, bireysel alacaklıların kısmen fesih talep etme hakkını doğurur.

Ödemelerde faiz uygulaması konkordato projesinde belirlenir. Uygulamada iki temel yaklaşım vardır: faiz durur (mühlet döneminden başlar) veya faiz azaltılır (proje süresi boyunca düşük oran). Hangisinin uygulanacağı projeye ve alacaklıların onayına bağlıdır.

Ödeme dönemi süresince borçlu, düzenli mali raporlama yapmalıdır. Aylık veya üç aylık dönemlerde mali durum, ödeme performansı ve öngörülen aksaklıklar komisere/mahkemeye sunulmalıdır. Bu raporlama, olası sorunların erken tespitine imkân verir.

Konkordato Sonlanması ve Şerh Kaldırma

Konkordato yükümlülükleri tam olarak yerine getirildiğinde konkordato süreci sona erer. Borçlu, tüm ödemelerin yapıldığına dair belgeleri mahkemeye sunar; komiser başarılı uygulama raporu hazırlar. Mahkeme, konkordatonun tamamlandığını tespit eder ve sicil şerhinin kaldırılmasına karar verir.

Sicil şerhi kaldırılınca borçlu, konkordato sürecinin doğurduğu tüm hukuki kısıtlamalardan kurtulur. Ticaret sicilinde konkordato ibaresi silinir. Bu, kredi başvuruları ve yeni iş ilişkileri için önemlidir; borçlu artık ‘normal’ bir işletme olarak faaliyet sürdürür.

Ancak bazı yükümlülükler konkordato sonrasında da devam eder. Muvazaa, mal kaçırma veya diğer hukuka aykırı işlemler için tazminat ve ceza davaları zamanaşımı içinde açılabilir. Ayrıca yönetim kurulunun geçmiş dönem sorumluluğu için TTK m. 560 kapsamındaki 3 yıllık dava süresi işlemeye devam eder.

Tasdikle Birlikte Doğan Üç Kanunî Sonuç

Tasdik kararı yalnızca ödeme takvimini yürürlüğe koymaz; kanun üç ayrı sonucu daha buna bağlar. Üçü de borçlunun tasdik sonrası hayatını doğrudan etkiler.

a) Mühletten önceki hacizler düşer (İİK m.308/ç)

"Konkordatonun taraflar için bağlayıcı hâle gelmesi, geçici mühlet kararından önce başlatılmış takiplerde konulan ve henüz paraya çevrilmemiş olan hacizleri hükümden düşürür."

İstisnası vardır: bu hüküm, geçici mühlet kararından sonra komiserin izniyle akdedilmiş borçlar için konulan hacizler hakkında uygulanmaz. Yani mühlet içinde izinli olarak doğan alacaklar için konulmuş haciz ayakta kalır.

b) Vergi ve harç istisnaları doğar (İİK m.308/g)

İstisnalar yalnızca borçlu ile proje kapsamındaki alacaklılara özgü olarak uygulanır; üçüncü kişiler yararlanamaz. Bu nedenle vergi avantajı beklenen işlemlerin ön projede ismen gösterilmesi gerekir.

c) Teşvik ve ihracat taahhüt süreleri donar

İİK m.308/g’nin son fıkrası uyarınca, projeye göre borçları yeni bir itfa plânına bağlanan borçlulara ait teşvik belgelerinin süreleri ile ihracat taahhüt süreleri, geçici mühlet kararının verildiği tarihten konkordatonun bağlayıcı hâle geldiği tarihe kadar işlemez.

Yükümlülük İhlâlinin İki Ayrı Yaptırımı

Tasdik sonrası borçlunun temel yükümlülüğü ödeme takvimine uymaktır. Ancak kanun, yalnızca ödememe hâlini değil, eşitliği bozan davranışı da ayrıca yaptırıma bağlar.

Tasdik Öncesi Rejimden Devralınanlar

Tasdik sonrası dönem, mühlet rejiminin sona ermesiyle başlar. Yeni dönemin sınırlarını anlamak için önceki rejimin bilinmesi gerekir.

Beşinci satır, tasdik sonrası en çok tartışılan konuyu doğurur: mühlet süresince duran faizin tasdikten sonra nasıl işleyeceği projenin hükmüne bağlıdır. Projede düzenleme yoksa ödeme tutarı sürekli tartışma konusu olur.

Borçlunun Yükümlülükleri

Tasdik sonrası dönemde borçlunun sorumluluğu projenin uygulanmasıyla sınırlı değildir.

Beşinci satır, fesih taleplerinin sık dayanağıdır: bazı alacaklılara projede öngörülenden fazla veya erken ödeme yapılması, diğer alacaklılar bakımından eşitliğe aykırılık iddiasını doğurur ve kötü niyet tartışmasına yol açabilir.

Tasdik sonuçları için tasdik kararının sonuçları rehberimize bakabilirsiniz.

Alacaklı Bakımından İzleme

Tasdik sonrası dönemde alacaklının pasif kalması, projeden doğan haklarının zamanında kullanılamamasına yol açar.

Beşinci satır, kötü niyet iddiasının dayanağını oluşturabilir: bazı alacaklılara projede öngörülenden farklı davranılması, tamamen fesih talebinde ileri sürülebilecek somut bir olgudur (İİK m.308/f).

Sürecin Tamamlanması

Projedeki yükümlülüklerin yerine getirilmesi, sürecin kapanışı için tek başına yeterli değildir.

Beşinci satır, borçlu bakımından en somut kazanımdır: şerhin kaldırılması ticari ilişkilerin normalleşmesinin ön şartıdır ve kendiliğinden gerçekleşmez, ayrıca talep edilmelidir.

İhlal Hâlinde Alacaklının Yolu

Projeye uyulmaması hâlinde alacaklının izleyeceği adımlar sıralıdır.

Sekizinci satır, fesih talebinde bulunacak alacaklının önceden yapması gereken hazırlıktır: fesih hâlinde haklar proje öncesi duruma göre değerlendirileceğinden, asıl alacak tutarını gösteren belgeler saklanmış olmalıdır.

Sıkça Sorulan Sorular

İlgili Rehberler

• 📘 İcra ve İflas Hukuku Rehberi (Ana Rehber)
• Konkordato Hukuku Genel Rehber
• Konkordatonun Tasdiki Davası
• Konkordatonun Kısmen Feshi
• Konkordato Süreci Adım Adım 2026

Tasdikten Sonra Konkordato Komiseri Görevine Devam Eder mi?

Tasdik kararının kesinleşmesiyle birlikte konkordato komiserinin geçici mühlet ve kesin mühletteki gözetim yetkisi kural olarak sona erer. Ancak İİK m.306/4 hükmü, mahkemeye tasdik kararında konkordatonun yerine getirilmesini sağlamak için gerekli gözetim, yönetim ve tasfiye tedbirlerini almakla görevli bir kayyım tayin etme yetkisi tanır. Uygulamada mahkemeler, borçlunun proje disiplinine uyumunu güvence altına almak için çoğu zaman bu yetkiyi kullanır ve komiserlik görevini yürüten bilirkişiyi kayyım sıfatıyla göreve devam ettirir.

Tayin edilen kayyım, borçlunun işletmesinin durumu ve konkordato projesi uyarınca borçlarını ödeme kabiliyetini muhafaza edip etmediği konusunda iki ayda bir tasdik kararını veren mahkemeye rapor verir. Bu rapor, taksitlerin proje takvimine uygun ödenip ödenmediğini, işletmenin faaliyetlerinin devam edip etmediğini ve borçlunun ticari kabiliyetinin sürdüğünü belgeler. Aşama aşama süreç için konkordato süreci aşama aşama 2026 rehberimiz incelenebilir.

Konkordato Projesi Uyarınca Ödeme Takvimi

Tasdik kararının kesinleşmesiyle birlikte konkordato projesindeki taksit takvimi, borçlu ile projeye tabi tüm alacaklılar için bağlayıcı hale gelir. Borçlu, projede belirtilen tenzilat (yüzdesel indirim) sonrası kalan borç miktarını, kararlaştırılan vadelerde ödemekle yükümlüdür. Ödeme takviminde ilk taksit vadesi, taksit sayısı, ödeme dönemleri ve ödemeye eşlik edecek gecikme faizi oranı açıkça yer alır.

Taksitlerin geç ödenmesi durumunda proje metninde belirlenen temerrüt faizi işlemeye başlar; proje metninde özel oran yoksa 3095 sayılı Kanun uyarınca yasal temerrüt faizi uygulanır. Proje kapsamında verilen kişisel veya ayni teminatlar, ilgili taksitin tam olarak ödenmesi ve alacaklının yazılı feragati üzerine çözülür. Ticari işletme rehni veya ipotek gibi teminatların terkini için borçlunun, alacaklının fek/terkin talebini ilgili sicil müdürlüğüne ibraz etmesi gerekir.

Borçlunun Raporlama Yükümlülüğü

Konkordato tasdik kararı sonrasında borçlunun mali şeffaflık yükümlülüğü sona ermez, aksine sistematik bir raporlama disiplinine dönüşür. Kayyım veya alacaklılar kurulunun talebi üzerine borçlu, dönemsel ara bilanço, gelir tablosu, nakit akışı raporu ve stok/alacak dökümü sunmakla yükümlüdür. Söz konusu raporlar, projede öngörülen ödeme gücünün fiili verilerle uyumlu olup olmadığını denetlemeye yarar.

Borçlu ayrıca faaliyetlerini etkileyen olağanüstü olayları — büyük müşteri kaybı, üretim durması, kritik dava sonuçları, yönetici değişikliği — gecikmeksizin kayyıma ve mahkemeye bildirmelidir. Talep edilen evrakı süresinde ve eksiksiz sunmaması, kayyımın olumsuz rapor yazmasına ve dolayısıyla fesih davası açılmasına gerekçe oluşturabilir. Sermaye şirketlerinde yönetim kurulunun bu süreçteki özel yükümlülükleri için anonim şirket yönetim kurulu sorumluluğu yazımıza göz atılabilir.

Yeni Borçlanma ve İzin Rejimi

Mühlet süresince olduğu gibi tasdik sonrasında da borçlunun tasarruf yetkisi tamamen serbestleşmez. Kayyım denetimi sürdüğü müddetçe borçlu; olağan işletme faaliyetleri dışında kalan yeni kredi kullanma, taşınmaz satma, ayni hak tesis etme (ipotek, rehin, intifa), işletmenin bir bölümünü devretme veya bağış yapma işlemleri için tasdik kararını veren mahkemeden izin almalıdır.

Olağan işletme faaliyeti sayılan mal alım-satımı, hammadde tedariki, personel istihdamı ve ticari alacak tahsilatı ise izin gerektirmez; ancak bu işlemlerin proje ödeme kabiliyetini zedelememesi şarttır. Mahkeme, verdiği izinlerde çoğu zaman üst limit, teminat şartı ve kayyıma özel raporlama koşulları öngörür. İzin alınmaksızın yapılan tasarruflar, iyiniyetli üçüncü kişilere karşı kural olarak geçerli sayılsa da borçlu yönünden fesih sebebi ve şirket organları yönünden şahsi sorumluluk kaynağı olabilir.

Taksitlerin Ödenmemesinin Sonuçları

Konkordato projesi uyarınca ödenmesi gereken taksitlerin vadesinde ödenmemesi, İİK m.308/e hükmünün uygulama alanına girer. Anılan hükme göre kendisine karşı proje uyarınca ifada bulunulmayan her alacaklı, konkordatoyu tasdik eden mahkemeye başvurarak kendisi hakkında konkordatonun kısmen feshini isteyebilir. Vadesi gelmiş taksitlerden yalnızca birinin dahi ödenmemiş olması, kısmi fesih davası açılabilmesi için yeterlidir; alacaklının konkordato kapsamında elde ettiği yeni haklar bu davada saklı kalır.

Yargıtay 23. Hukuk Dairesi 08.03.2018 tarih ve 2016/901 E., 2018/2115 K. sayılı kararında; konkordato projesi uyarınca yapılması gereken ödemenin gerçekleştirilmemesi durumunda alacaklının kısmi fesih talep edebileceği, mahkemenin ödemenin yapılıp yapılmadığını ve borçlunun temerrüde düşüp düşmediğini araştırmakla yükümlü olduğu vurgulanmıştır. Kısmi fesih kararı verilmesi hâlinde ilgili alacaklı yönünden konkordatonun sağladığı tenzilat ortadan kalkar ve alacak, konkordato hiç yapılmamış gibi tam olarak talep edilebilir hale gelir. Alacaklıların büyük bölümü yönünden proje ihlali sistematik hale gelirse, aynı maddenin devamı gereği borçlunun iflasına dahi karar verilebilir.

Konkordato Sicil Şerhinin Kaldırılması

Tasdik kararının kesinleşmesi ile birlikte ticaret siciline işlenen konkordato şerhi, borçlunun ticari itibarı üzerinde uzun süreli etki yaratır. Borçlu projedeki tüm taksitleri tam ve zamanında ödediğinde, kayyımın ibra raporunu ve tüm alacaklıların ibraname veya ödeme belgelerini toplayarak tasdik kararını veren mahkemeden konkordatonun tamamen yerine getirildiğinin tespitini talep eder.

Mahkemenin bu yönde vereceği tespit kararı, ticaret sicil müdürlüğüne ibraz edilerek sicil şerhinin terkini istenir. Başvuru; kesinleşmiş mahkeme kararı, ödeme belgeleri, alacaklı ibranameleri ve yetkili organ kararının eklenmesiyle yapılır. Tapu siciline işlenen şerhler ile ticaret sicili dışındaki idari kayıtlar için de ayrı ayrı terkin başvurusu gerekir. Şerh kaldırma sürecinin ayrıntıları, gerekli belgeler ve başvuru mercileri için konkordato sicil şerhinin kaldırılması rehberimiz ele alınabilir.

✓ Bu yazı Zero-Fabrication kontrolünden geçirilmiştir: İİK m.307-308/e referansları mevzuat.gov.tr üzerinden, Yargıtay içtihadı karararama.yargitay.gov.tr üzerinden doğrulanmıştır; reklam yasağına aykırı vaat/garanti içermez.