Tüketici Hakem Heyeti Kararının İcrası: İlamlı Takip, İtiraz ve Tedbir (6502 m.70)

Tüketici hakem heyeti kararları tarafları bağlar ve İcra ve İflas Kanununun ilamların yerine getirilmesine ilişkin hükümlerine göre yerine getirilir (6502 s. Kanun m.70/1-2). Bu nedenle karşı taraf karara uymazsa ilamlı icra takibi başlatılır; para alacağında borçluya icra emri gönderilir ve yedi gün içinde ödeme istenir (İİK m.32). Taraflar karara tebliğden itibaren iki hafta içinde tüketici mahkemesine itiraz edebilir; itiraz kararın icrasını durdurmaz, ancak talep üzerine hâkim icrayı tedbir yoluyla durdurabilir (6502 m.70/3). Mahkemenin itiraz üzerine verdiği karar kesindir (m.70/5). 2026 yılında değeri 186.000 TL’nin altındaki uyuşmazlıklarda tüketici hakem heyetleri görevlidir (Ticaret Bakanlığı Tebliği, RG 23/12/2025). Harç muafiyeti tüketici mahkemelerinde açılan davalar içindir (6502 m.73/2); icra takibi harçları bu hükmün kapsamında sayılmamıştır.

Tüketici Hakem Heyeti ve Görev Alanı (6502 m.66, 68)

Ticaret Bakanlığı, tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara çözüm bulmak amacıyla tüketici hakem heyetleri oluşturur (6502 m.66/1). Heyet, illerde ticaret il müdürü, ilçelerde kaymakam veya bunların görevlendireceği memurun başkanlığında; belediye, baro, ticaret veya esnaf odası ve tüketici örgütlerinin görevlendirdiği üyelerle beş kişiden oluşur (m.66/2). Tarafların İcra ve İflas Kanunundaki hakları saklı kalmak kaydıyla, belirli bir değerin altındaki uyuşmazlıklarda heyete başvuru zorunludur; bu değerin üzerindeki uyuşmazlıklar için heyete başvuru yapılamaz (m.68/1).

Başvuru ve parasal sınır ayrıntıları için tüketici hakem heyeti 2026 parasal sınırı ve genel işleyiş için tüketici hakem heyeti yazılarımıza bakabilirsiniz.

Başvurudan Karara: Heyetin İşleyişi

Kararın icra edilebilirliği, heyetin kararı nasıl verdiğiyle yakından ilgilidir. Başvurular şahsen veya avukat aracılığıyla; elden, posta yoluyla ya da e-Devlet kapısı üzerinden Tüketici Bilgi Sistemi ile yapılır (Yönetmelik m.11/1). Başvuruda uyuşmazlık konusu, talep ve Türk lirası cinsinden uyuşmazlık değeri gösterilmelidir; değer döviz cinsindeyse başvuru tarihindeki TCMB efektif döviz satış kuruyla Türk lirasına çevrilir (m.11/3). Heyet, uyuşmazlığa ilişkin her türlü bilgi ve belgeyi taraflardan ve ilgili kurumlardan isteyebilir (6502 m.69; Yönetmelik m.13).

Kararda uyuşmazlık bedelinin ve başvuru sahibinin talebinin Türk lirası cinsinden belirtilmesi zorunludur (Yönetmelik m.20/3). Bu kural, para alacağına ilişkin kararların icra emrinde miktarın açıkça gösterilmesini kolaylaştırır.

İcra Edilebilir Bir Karar İçin Başvuruda Dikkat Edilecekler

Kararın icrası, çoğu zaman başvuru dilekçesinde başlar. Heyet taraf talebiyle bağlı olduğundan (Yönetmelik m.20/1), talep açık yazılmazsa kararın kapsamı da dar kalır. Aşağıdaki noktalar, icra aşamasında tartışma çıkmasını önler.

• Talebin türü: Bedel iadesi, indirim, onarım veya değiştirme taleplerinden hangisinin istendiği açıkça yazılmalıdır (6502 m.11/1).
• Tutar: Uyuşmazlık değeri ve talep Türk lirası cinsinden gösterilmelidir; miktar kesin bilinmiyorsa asgari miktar belirtilir (Yönetmelik m.11/3, 20/1, 20/3).
• Karşı taraf: Satıcı, sağlayıcı, üretici veya ithalatçının unvanı ve vergi bilgileri doğru yazılmalıdır; takip karar kimin aleyhine verildiyse ona karşı yapılır.
• Belgeler: Fatura, sözleşme, servis kayıtları ve yazışmalar başvuruya eklenmelidir; heyete sunulmayan belgenin mahkemede sunulması tüketici aleyhine sonuç doğurabilir (6502 m.70/6).
• Parasal sınır: Değer sınırı aşıyorsa aşan kısımdan feragat edilip edilmeyeceğine baştan karar verilmelidir (Yönetmelik m.6/4).
• İletişim: Kararlar elektronik ortamda tebliğ edildiğinden e-tebligat ve adres bilgileri güncel tutulmalıdır (Yönetmelik m.23).

Karar, Tebliğ ve Kararın İçeriği

Tüketici hakem heyeti kararları tarafları bağlar; heyet vekâlet ücretine karar veremez (6502 m.70/1). Kararlar, karar tarihinden itibaren on beş iş günü içinde taraflara Vergi Usul Kanununun 107/A maddesine göre elektronik ortamda tebliğ edilir; taraf avukatla temsil ediliyorsa tebligat avukata yapılır. Elektronik tebligat yapılamazsa önce Tebligat Kanunu m.7/a uygulanır, yine yapılamazsa karar taahhütlü mektupla gönderilir (Yönetmelik m.23). Karar tutanağının karar kısmında, taleplerden her biri hakkında verilen karar ile taraflara yüklenen borç ve tanınan haklar sıra numarası altında, açık ve tereddüt uyandırmayacak şekilde yazılmalıdır (Yönetmelik m.22/3).

Kararın açık ve infaz edilebilir olması, ilamlı takibin başarısı için belirleyicidir. Kimlik, unvan, yazım, ifade ve hesap hataları heyet tarafından re’sen veya yazılı talep üzerine düzeltilebilir (Yönetmelik m.25). Taraflar, nihai kararın tebliğinden itibaren on beş gün içinde, ilk başvurudaki taleplerden karar verilmeyen hususlarda kararın tamamlanmasını isteyebilir (Yönetmelik m.26). Düzeltme ve tamamlama için hakem kararının düzeltilmesi ve tamamlanması yazımıza bakabilirsiniz.

Karara İtiraz ve İcraya Etkisi (6502 m.70/3–6)

Taraflar, tüketici hakem heyetinin kararlarına karşı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde tüketici hakem heyetinin veya tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesine itiraz edebilir. İtiraz, kararın icrasını durdurmaz. Ancak talep edilmesi şartıyla hâkim, kararın icrasını tedbir yoluyla durdurabilir (6502 m.70/3). İki haftalık süre 7499 sayılı Kanunla düzenlenmiştir ve 1/6/2024 tarihinde ve sonrasında verilen kararlar hakkında uygulanır; önceki kararlarda değişiklikten önceki hükümler uygulanır (7499 s.K. geçici m.1). Yönetmeliğin Resmî Gazete’de yayımlanan ilk metninde bu süre on beş gün olarak yer almaktadır (Yönetmelik m.27/1); kanun hükmü üst normdur.

Kanun, itirazın icrayı durdurmadığını açıkça düzenlediğinden lehine karar çıkan taraf, mahkemeden bir tedbir kararı verilmedikçe takip başlatabilir. Kararın kesinleşmeden icraya konulması konusundaki ayrıntılar için hakem heyeti kararı kesinleşmeden icraya konulabilir mi ve itiraz süreci için tüketici hakem heyeti kararına itiraz yazılarımıza bakabilirsiniz.

Karar Nasıl İcra Edilir? İlamlı Takip Türleri

Tüketici hakem heyeti kararları, İcra ve İflas Kanununun ilamların yerine getirilmesine ilişkin hükümlerine göre yerine getirilir (6502 m.70/2; Yönetmelik m.24). Bu nedenle ilamsız takip yerine ilamlı takip yolu kullanılır. İlamların icrası her icra dairesinden istenebilir (İİK m.34). Kararın neyi emrettiğine göre uygulanacak İİK hükmü değişir.

Para borcuna ilişkin icra emrinde hükmolunan şeyin cinsi ve miktarı gösterilir; borcun yedi gün içinde ödenmesi, ödenmezse icra mahkemesinden veya ilgili mahkemeden icranın geri bırakılmasına dair bir karar getirilmedikçe cebri icra yapılacağı ve bu süre içinde mal beyanında bulunulması gerektiği ihtar edilir (İİK m.32). Bir işin yapılmasına ilişkin kararda borçlu belirlenen sürede işi yapmazsa ve iş başkası tarafından yapılabilecek nitelikteyse, masraf icra memurunca bilirkişiye belirletilir ve iş borçlu hesabına yaptırılabilir (İİK m.30/2). İlamlı takibin işleyişi için ilamlı icra nasıl işler ve ilamlı icra emri (İİK m.32) yazılarımıza bakabilirsiniz.

Ayıplı Mal Kararlarında Seçimlik Hakların İcrası

Hakem heyeti kararlarının önemli bir kısmı ayıplı mal uyuşmazlıklarına ilişkindir. Malın ayıplı olduğunun anlaşılması hâlinde tüketici sözleşmeden dönme, bedelden indirim, ücretsiz onarım veya ayıpsız misliyle değiştirme seçimlik haklarından birini kullanabilir; satıcı bu talebi yerine getirmekle yükümlüdür (6502 m.11/1). Ücretsiz onarım ve değiştirme hakları üretici veya ithalatçıya karşı da kullanılabilir ve bu konuda satıcı, üretici ve ithalatçı müteselsilen sorumludur (m.11/2). Kararın hangi hakka ilişkin olduğu, icra yolunu da belirler.

Değiştirme kararında borçlu malı teslim etmezse ve mal onun elinde bulunmazsa, ilamda yazılı değer alınır; değer ilamda yazılı değilse icra memuru haczin yapıldığı tarihteki rayice göre takdir eder (İİK m.24/4). Onarım kararında borçlu işi yapmazsa iş başkasına borçlu hesabına yaptırılabilir (İİK m.30/2). Ayıplı mal hakları için ayıplı mal iadesi ve tazminat ve garanti belgesi ve ücretsiz onarım yazılarımıza bakabilirsiniz.

Hakem Heyeti Kararı ile Mahkeme İlamının Karşılaştırması

İlamlı ve ilamsız takip arasındaki farklar için ilamlı ve ilamsız icra takibi farkı yazımıza bakabilirsiniz.

Borçlunun İcra Mahkemesindeki Yolları (İİK m.33, 33/a)

İcra emrinin tebliği üzerine borçlu, yedi gün içinde icra mahkemesine başvurarak borcun zamanaşımına uğradığını veya imhal ya da itfa edildiğini ileri sürebilir. İtfa veya imhal iddiası resmî veya onaylı belgeyle ya da ikrar edilmiş senetle kanıtlanırsa icra geri bırakılır (İİK m.33/1). İcra emrinin tebliğinden sonra gerçekleşen itfa, imhal veya zamanaşımına dayanan geri bırakma istekleri her zaman yapılabilir; itfa veya imhale dayanan istekler noterlikçe düzenlenmiş veya onaylanmış belgelere ya da icra tutanağına dayandırılmalıdır (m.33/2). Borçlu olmadığı parayı ödemek zorunda kalan borçlunun istirdat davası hakkı saklıdır (m.33/son).

İlamlı icrada icranın geri bırakılması için ilamlı icrada icranın geri bırakılması (İİK m.33) yazımıza bakabilirsiniz.

Haciz Aşaması ve Satıcı Açısından Yapılabilecekler

İcra emrindeki yedi günlük süre içinde borç ödenmez ve icranın geri bırakılmasına ilişkin bir karar getirilmezse cebri icraya geçilir. Borçlu aynı süre içinde mal beyanında bulunmakla yükümlüdür (İİK m.32, 74). Haciz aşamasında banka hesapları, araçlar ve ücretler gibi malvarlığı değerleri haczedilebilir. Ayrıntılar için banka hesabına haciz, maaş haczi ve mal beyanı yazılarımıza bakabilirsiniz.

Satıcı veya sağlayıcı açısından ise karara uymamak masrafları artırır. Kararı hatalı bulan satıcı iki haftalık süre içinde itiraz etmeli ve icranın durdurulması için tedbir talebinde bulunmalıdır; aksi hâlde itiraz devam ederken de takip sürer (6502 m.70/3). İtiraz üzerine karar kaldırılırsa, borçlu olmadığı parayı ödemek zorunda kalan tarafın istirdat davası hakkı saklıdır (İİK m.33/son, 72).

Zamanaşımı, Harç ve Masraflar

İlama dayanan takip, son işlem üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar (İİK m.39). Borç bir mahkeme ya da hakem kararına bağlanmışsa, zamanaşımının kesilmesiyle işlemeye başlayan yeni süre her zaman on yıldır (TBK m.156/2). İlamın zamanaşımına uğradığı veya zamanaşımının kesildiği iddiaları icra mahkemesince resmî belgelere dayanılarak incelenir (İİK m.33/a).

Takip masraflarının kimin tarafından ödeneceği için icra harç ve masrafları ve icra borcunda zamanaşımı için icra borcunda zamanaşımı yazılarımıza bakabilirsiniz.

Tebligat ve Bilirkişi Ücretlerinin Tahsili (Yönetmelik m.29)

Hakem heyeti sürecindeki tebligat ve bilirkişi ücretleri, ana alacaktan ayrı bir tahsil rejimine tabidir. Bu ücretler icra takibiyle değil, kamu alacağı olarak tahsil edilir.

İtiraz Davasının Usulü

Tüketici mahkemelerinde görülecek davalar, Hukuk Muhakemeleri Kanununun Altıncı Kısım hükümlerine, yani basit yargılama usulüne göre yürütülür (6502 m.73/4; HMK m.316 vd.). Tüketici davaları tüketicinin yerleşim yerindeki tüketici mahkemesinde de açılabilir (6502 m.73/5). Hakem heyeti kararlarına itirazlar dava şartı olarak arabuluculuğa tabi değildir (6502 m.73/A-1-b). Mahkeme, kanunun uygulanmasında hata bulunan ancak yeniden yargılama gerektirmeyen hâllerde evrak üzerinde kararı değiştirerek veya düzelterek onayabilir (6502 m.70/4). İtiraz sonucu verilen kararlar, kararı veren mahkeme tarafından ilgili hakem heyetine gönderilir (6502 m.73/8).

Tüketici mahkemesinin görev ve yetkisi için tüketici mahkemesi görev ve yetki yazımıza bakabilirsiniz.

İlamlı Takip İçin Hazırlanacak Belgeler (uygulama)

• Kararın örneği: Heyetten alınan onaylı karar örneği; karar elektronik ortamda tebliğ edildiyse bu örnek.
• Tebliğ bilgisi: Kararın taraflara tebliğ edildiği tarihi gösteren kayıt.
• Varsa mahkeme kararı: İtiraz edilmişse tüketici mahkemesinin kesin kararı.
• Taraf bilgileri: Borçlunun kimlik veya vergi bilgileri ve adresi; karar kimin aleyhine verildiyse takip ona karşı yapılır.
• Hesap bilgileri: Para alacağında ödemenin yapılacağı banka hesap bilgileri (İİK m.58).
• Kararın kalemleri: Kararda taraflara yüklenen borçlar sıra numarasıyla yazıldığından (Yönetmelik m.22/3), takip talebinde her kalem ayrı gösterilmelidir.

Örnek Durumlar ve Kanundaki Karşılıkları

Sık Yapılan Hatalar

• İlamsız takip başlatmak: Kararlar ilamlar gibi yerine getirilir; doğru yol ilamlı takiptir (6502 m.70/2).
• İtirazın icrayı durdurduğunu sanmak: Tedbir kararı yoksa icra devam eder (6502 m.70/3).
• İtiraz süresini on beş gün sanmak: 1/6/2024 ve sonrası kararlarda süre iki haftadır (7499 geçici m.1).
• Tüketicinin icrada da harçtan muaf olduğunu düşünmek: 6502 m.73/2 tüketici mahkemesindeki davaları düzenler.
• Kararın türüne uygun takip yapmamak: Para, taşınır teslimi ve iş yapma kararlarının icra yolları farklıdır (İİK m.24, 30, 32).
• Parasal sınırı yanlış yılı esas alarak hesaplamak: Başvuru tarihindeki sınır esas alınır (Yönetmelik m.6/3).
• Kararın açık olmayan kısımlarını düzeltmeden takibe koymak: Düzeltme ve tamamlama yolları önce kullanılmalıdır (Yönetmelik m.25, 26).

Hukukçular Evi Bu Süreçte Ne Yapar?

• Hakem heyeti kararını inceleyerek para, teslim veya iş yapma niteliğine göre doğru ilamlı takip yolunu belirleriz.
• İcra takibini başlatır, icra emrinin tebliğini ve haciz aşamasını takip ederiz.
• Karşı tarafın itirazında tüketici mahkemesindeki tedbir talebine karşı beyanda bulunuruz.
• Aleyhinize verilen kararlarda iki haftalık süre içinde itiraz eder, gerekirse icranın tedbiren durdurulmasını isteriz.
• Kararın düzeltilmesi veya tamamlanması gereken durumlarda heyete başvururuz.
• İcra mahkemesinde itfa, imhal veya zamanaşımı itirazlarını değerlendiririz.

Tüketici hakem heyeti kararının icrası veya karara itiraz için Hukukçular Evi Ankara ofisine 0554 648 37 15 numaralı telefondan veya iletişim sayfamızdan ulaşabilirsiniz. Görüşmeye karar örneğini ve tebliğ tarihini gösteren kaydı getirmeniz yeterlidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Tüketici hakem heyeti kararı nasıl icra edilir?

İcra ve İflas Kanununun ilamların yerine getirilmesine ilişkin hükümlerine göre ilamlı takiple (6502 m.70/2). Para alacağında borçluya yedi günlük icra emri gönderilir (İİK m.32).

Karara itiraz süresi nedir?

Tebliğ tarihinden itibaren iki hafta (6502 m.70/3). Bu süre 1/6/2024 ve sonrasında verilen kararlar için geçerlidir (7499 geçici m.1).

İtiraz nereye yapılır?

Tüketici hakem heyetinin veya tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesine (6502 m.70/3).

İtiraz icrayı durdurur mu?

Hayır. Ancak talep edilmesi şartıyla hâkim kararın icrasını tedbir yoluyla durdurabilir (6502 m.70/3).

Mahkemenin itiraz kararına karşı kanun yolu var mı?

Hayır. Tüketici mahkemesinin itiraz üzerine verdiği karar kesindir (6502 m.70/5).

İlamlı mı ilamsız mı takip yapılır?

İlamlı takip yapılır; kararlar ilamlar gibi yerine getirilir (6502 m.70/2; Yönetmelik m.24).

Hangi icra dairesinde takip başlatılır?

İlamların icrası her icra dairesinden istenebilir (İİK m.34).

Karar ürünün değiştirilmesine ilişkinse nasıl icra edilir?

Bir işin yapılmasına veya taşınır teslimine ilişkin ilamların icrası hükümlerine göre (İİK m.24, 30).

2026’da hakem heyetinin parasal sınırı nedir?

Değeri 186.000 TL’nin altındaki uyuşmazlıklarda heyetler görevlidir (Tebliğ, RG 23/12/2025, m.3).

Sınırı az aşan uyuşmazlıkta heyete başvurabilir miyim?

Aşan kısımdan feragat ederek başvurabilirsiniz; aşan kısım için tekrar başvuru yapılamaz (Yönetmelik m.6/4).

Tüketici icra takibinde harç öder mi?

6502 m.73/2’deki muafiyet tüketici mahkemelerinde açılan davalar içindir; icra takibi için bu maddede ayrı bir muafiyet yoktur.

Hakem heyeti vekâlet ücretine karar verir mi?

Hayır. Tüketici hakem heyetlerince vekâlet ücreti ödenmesine karar verilemez (6502 m.70/1).

Kararda hata varsa ne yapılır?

Yazım, ifade ve hesap hataları heyetçe düzeltilebilir; karar verilmeyen talepler için on beş gün içinde tamamlama istenebilir (Yönetmelik m.25, 26).

Hakem heyeti ne kadar sürede karar verir?

Başvurular en geç altı ay içinde karara bağlanır; bu süre en fazla üç ay uzatılabilir (Yönetmelik m.21/1).

Tebligat ve bilirkişi ücretlerini kim öder?

Karar tüketici aleyhineyse Bakanlık; lehineyse karşı taraf, tebliğden itibaren bir ay içinde ilgili vergi dairesine öder (Yönetmelik m.29).

Karar ürünün değiştirilmesine ilişkinse ve ürün teslim edilmezse ne olur?

Mal borçluda bulunmazsa ilamda yazılı değer alınır; değer yazılı değilse icra memuru haczin yapıldığı tarihteki rayice göre takdir eder (İİK m.24/4).

İlamlı takip ne zaman zamanaşımına uğrar?

İlama dayanan takip son işlem üzerinden on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar (İİK m.39).