Boşanmada Fon Yatırımları 2026 (TMK m.218-241): Değer Kaybını Kim Üstlenir, Katılma Alacağı ve Değer Artış Payı — Dava Dilekçesi Örneğiyle

Fon tasfiyesi ile boşanma süreci aynı dosyada kesiştiğinde eşlerin sorusu somuttur: fon payları paylaşıma dahil midir, hangi tarihteki değer esas alınır ve değer kaybını kim üstlenir? TMK m.225 uyarınca mal rejimi dava tarihinde sona erer; hangi payların tasfiyeye dahil olduğu bu tarihe göre belirlenir. Payların değeri ise m.235 uyarınca tasfiye anındaki sürüm değeridir; dava sonrasındaki düşüş iki eşe birlikte yansır. Kredi ile yapılan zararlı yatırımda m.231 devreye girer: değer eksilmesi göz önüne alınmaz, açık diğer eşe paylaştırılamaz. Diğer eşin fonuna katkıda bulunan eşi ise m.227 korur: değer kaybında katkının başlangıçtaki değeri esas alınır.

Fon Zararı ile Boşanma Aynı Anda Olduğunda

Fon tasfiyesi ile boşanma süreci çoğu kez birbirinden bağımsız başlar, ama aynı dosyada kesişir. Eşlerden birinin adına alınmış fon payları boşanma davası açıldığında bir değer taşır; tasfiye sürecinde bu değer düşer ya da belirsizleşir.

Bu durumda eşlerin sorduğu sorular somuttur. Fon payları paylaşıma dahil midir? Hangi tarihteki değer esas alınır? Değer kaybını kim üstlenir? Eşin haberi olmadan yapılan riskli yatırımın sonucuna diğer eş ortak edilebilir mi? Fona kredi ile yatırım yapılmışsa borç nasıl hesaba katılır?

Türk hukukunda bu soruların cevabı, yasal mal rejimi olan edinilmiş mallara katılma rejiminin tasfiye kurallarındadır. Bu yazı, fon yatırımlarının mal rejimi tasfiyesindeki yerini ve değer kaybının nasıl paylaşıldığını ele alır.

Yasal Mal Rejimi ve Sona Erme Tarihi: m.202 ve m.225

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.202/1, eşler arasında edinilmiş mallara katılma rejiminin uygulanmasının asıl olduğunu düzenler.

Aynı madde, eşlerin mal rejimi sözleşmesiyle kanunda belirlenen diğer rejimlerden birini kabul edebileceklerini belirtir. Eşler arasında böyle bir sözleşme yoksa aşağıdaki kurallar uygulanır.

Sona erme bakımından m.225/1, mal rejiminin eşlerden birinin ölümü veya başka bir mal rejiminin kabulüyle sona ereceğini düzenler.

m.225/2, mahkemece evliliğin iptal veya boşanma sebebiyle sona erdirilmesine veya mal ayrılığına geçilmesine karar verilmesi hâllerinde mal rejiminin dava tarihinden geçerli olmak üzere sona ereceğini belirtir.

Bu hüküm fon yatırımları bakımından ilk ölçütü koyar: boşanma davasının açıldığı tarihten sonra edinilen fon payları mal rejimine dahil değildir. Dava tarihinden önce edinilmiş olanlar ise tasfiyenin konusudur.

Ölümle sona erme hâlinde mal rejimi tasfiyesi mirasın paylaşılmasından önce gelir; bu ilişki fon yatırımcısı vefat etti: mirasçıların hakları yazımızla birlikte okunmalıdır.

Fon Payı Edinilmiş Mal mı, Kişisel Mal mı? m.218-222

4721 sayılı Kanun m.218, edinilmiş mallara katılma rejiminin edinilmiş mallar ile eşlerden her birinin kişisel mallarını kapsadığını düzenler.

m.219/1, edinilmiş malı her eşin bu mal rejiminin devamı süresince karşılığını vererek elde ettiği malvarlığı değerleri olarak tanımlar.

Aynı madde edinilmiş malları örnekleyici biçimde sayar: çalışmanın karşılığı olan edinimler, sosyal güvenlik kurumlarının ödemeleri, çalışma gücünün kaybı nedeniyle ödenen tazminatlar, kişisel malların gelirleri ve edinilmiş malların yerine geçen değerler.

Kişisel mallar bakımından m.220, bir eşin yalnız kişisel kullanımına yarayan eşyayı, mal rejiminin başlangıcında eşlerden birine ait bulunan veya sonradan miras yoluyla ya da herhangi bir şekilde karşılıksız kazanma yoluyla elde edilen malvarlığı değerlerini, manevi tazminat alacaklarını ve kişisel mallar yerine geçen değerleri kanun gereğince kişisel mal sayar.

Fon payları bu tanımlara göre sınıflandırılır. Belirleyici olan, payların hangi parayla alındığıdır.

İspat bakımından m.222/1, belirli bir malın eşlerden birine ait olduğunu iddia eden kimsenin iddiasını ispat etmekle yükümlü olduğunu düzenler.

m.222/2, eşlerden hangisine ait olduğu ispat edilemeyen malların onların paylı mülkiyetinde sayılacağını belirtir. Bu karine, ortak hesapta tutulan ve hangi eşin parasıyla alındığı belirlenemeyen fon payları bakımından önem taşır.

m.222/3, bir eşin bütün mallarının aksi ispat edilinceye kadar edinilmiş mal kabul edileceğini düzenler.

Bu karine uygulamada belirleyicidir: fon paylarının kişisel mal olduğunu ileri süren eş, payların evlilik öncesi birikimle veya mirasla alındığını banka kayıtlarıyla ortaya koymalıdır. Aksi hâlde paylar edinilmiş mal sayılır.

Yönetim Serbestisi ve Vekâlet: m.223 ve m.215

4721 sayılı Kanun m.223/1, her eşin yasal sınırlar içerisinde kişisel malları ile edinilmiş mallarını yönetme, bunlardan yararlanma ve bunlar üzerinde tasarrufta bulunma hakkına sahip olduğunu düzenler.

Bu hüküm, eşlerden birinin kendi adına fon payı almasının veya satmasının diğer eşin rızasına bağlı olmadığını gösterir. Riskli bir fona yatırım yapmak da bu serbestinin kapsamındadır.

Aynı madde bir sınır getirir: aksine anlaşma olmadıkça eşlerden biri diğerinin rızası olmadan paylı mülkiyet konusu maldaki payı üzerinde tasarrufta bulunamaz. Ortak hesapta tutulan fon payları bakımından bu sınır gözetilmelidir.

Yönetimin diğer eşe bırakılması bakımından m.215, eşlerden birinin açık veya örtülü olarak mallarının yönetimini diğer eşe bırakması hâlinde aksi kararlaştırılmış olmadıkça vekâlet hükümlerinin uygulanacağını düzenler.

Bu hüküm fon dosyalarında sık karşılaşılan bir durumu kapsar: eşlerden biri, diğerinin birikimini onun adına fona yatırmış veya onun hesabını yönetmiştir. Bu durumda yönetimi üstlenen eş, vekil gibi özen yükümlülüğü altındadır ve özensiz yönetimden doğan zarardan sorumlu tutulabilir.

Vekilin özen yükümlülüğü portföy yönetiminde vekâlet hükümleri yazımızda ele alındı.

Değerin Belirlenmesi: m.228, m.232 ve m.235

Tasfiyede iki ayrı tarih vardır ve bunların karıştırılması en sık yapılan hatadır.

Birinci tarih kapsam bakımındandır. 4721 sayılı Kanun m.228/1, eşlerin kişisel malları ile edinilmiş mallarının mal rejiminin sona ermesi anındaki durumlarına göre ayrılacağını düzenler. Boşanmada bu an, m.225/2 uyarınca dava tarihidir.

İkinci tarih değer bakımındandır. m.235/1, mal rejiminin sona erdiği sırada mevcut olan edinilmiş malların tasfiye anındaki değerleriyle hesaba katılacağını belirtir.

Değerin türü bakımından m.232, mal rejiminin tasfiyesinde malların sürüm değerlerinin esas alınacağını düzenler.

Fon payları için bu kuralın anlamı şudur: hangi payların tasfiyeye dahil olduğu dava tarihindeki duruma göre belirlenir; bu payların değeri ise tasfiye anındaki sürüm değerine göre hesaplanır. Uygulamada tasfiye anı, karar tarihine yakın bir tarih olarak dikkate alınmaktadır.

Fon tasfiyesi sürecinde bu kural özel bir sonuç doğurur. Dava tarihinde mevcut olan fon paylarının değeri tasfiye sürecinde düşmüşse, tasfiyede düşmüş değer esas alınır. Bu değer kaybı, katılma alacağı hesabı yoluyla fiilen iki eşe yansır.

Fon tasfiye edilmiş ve bedel ödenmişse, tasfiye anında fon paylarının yerini ödenen para alır. m.219/1-5 uyarınca edinilmiş malın yerine geçen değer de edinilmiş maldır.

Tasfiye bedelinin kalemleri KAP portföy dağılım raporu nasıl okunur yazımızda ele alındı.

Değer Kaybını Kim Üstlenir?

Bu soru, zararın ne zaman ve nasıl doğduğuna göre farklı cevaplar alır.

Dava tarihinden önce doğan kayıp bakımından: eşlerden biri evlilik sırasında edinilmiş mallarla riskli bir fona yatırım yapmış ve dava açılmadan önce fon değer kaybetmişse, dava tarihinde mevcut olan düşük değer tasfiyeye girer. Kanun, eşin yatırım kararını diğer eşin rızasına bağlamadığından (m.223), yalnız riskli yatırım yapılmış olması, kaybedilen tutarın hesaba eklenmesini sağlamaz.

Eklenecek değerleri düzenleyen m.229, karşılıksız kazandırmaları ve katılma alacağını azaltma kastıyla yapılan devirleri kapsar. Kötü sonuçlanan bir yatırım kararı ise kural olarak ne karşılıksız kazandırma ne de devirdir.

Dava tarihinden sonra doğan kayıp bakımından: dava tarihinde mevcut fon paylarının değeri tasfiye anına kadar düşmüşse, m.235/1 uyarınca düşük değer esas alınır.

Yönetimin diğer eşe bırakıldığı hâllerde ise durum farklıdır: m.215 uyarınca vekâlet hükümleri uygulanır ve özensiz yönetimden doğan zarar için yönetimi üstlenen eşin sorumluluğu ayrıca gündeme gelir.

Kuruluşlara karşı tazminat alacağı bakımından: fon zararı nedeniyle kuruluşlara karşı bir tazminat alacağı doğmuşsa, bu alacak edinilmiş malın yerine geçen değer olarak tasfiyeye dahil edilebilir. Kişisel malla alınmış paylara ilişkin tazminat ise m.220/4 uyarınca kişisel mal niteliğini korur. Alacağın akıbeti belirsiz olduğundan tasfiye anındaki değerinin belirlenmesi ayrıca değerlendirilir.

Eksi Değer Paylaşılmaz: m.230 ve m.231

Fona kredi ile yatırım yapıldığı dosyalarda bu hüküm belirleyicidir.

4721 sayılı Kanun m.231, artık değeri; eklenmeden ve denkleştirmeden elde edilen miktarlar da dahil olmak üzere her eşin edinilmiş mallarının toplam değerinden bu mallara ilişkin borçlar çıkarıldıktan sonra kalan miktar olarak tanımlar.

Aynı madde kısa ama kesin bir kural koyar: değer eksilmesi göz önüne alınmaz.

Bu kuralın sonucu şudur: bir eş fona yatırım için kredi kullanmış, fon değer kaybetmiş ve bu eşin edinilmiş mallarının değeri borçlarının altında kalmışsa, artık değeri sıfır kabul edilir. Diğer eş bu açığın yarısıyla borçlandırılmaz.

Borçların hangi mal kesimine ait olduğu bakımından m.230/2, her borcun ilişkin bulunduğu mal kesimini yükümlülük altına sokacağını ve hangi kesime ait olduğu anlaşılamayan borcun edinilmiş mallara ilişkin sayılacağını düzenler.

Denkleştirme bakımından m.230/1, bir eşin kişisel mallara ilişkin borçları edinilmiş mallardan veya edinilmiş mallara ilişkin borçları kişisel mallarından ödenmişse tasfiye sırasında denkleştirme istenebileceğini belirtir.

m.230/3, bir mal kesiminden diğer kesimdeki malın edinilmesine, iyileştirilmesine veya korunmasına katkıda bulunulmuşsa değer artması veya azalması durumunda denkleştirmenin katkı oranına ve malın tasfiye zamanındaki değerine göre yapılacağını düzenler.

Bu son fıkra, örneğin kısmen miras parasıyla kısmen maaşla alınan fon payları bakımından uygulanır: değer kaybı, katkı oranında her iki kesime yansır.

Kredi ile yapılan fon yatırımları kredi çekip fona yatırdım yazımızda ele alındı.

Değer Artış Payı ve Değer Kaybı: m.227

Eşlerden biri diğerinin fon yatırımına kendi parasıyla katkıda bulunmuşsa, özel bir alacak doğar.

4721 sayılı Kanun m.227/1, eşlerden birinin diğerine ait bir malın edinilmesine, iyileştirilmesine veya korunmasına hiç ya da uygun bir karşılık almaksızın katkıda bulunmuş olması hâlinde tasfiye sırasında bu malda ortaya çıkan değer artışı için katkısı oranında alacak hakkına sahip olacağını düzenler.

Aynı fıkra hesaplama esasını gösterir: bu alacak o malın tasfiye sırasındaki değerine göre hesaplanır.

Fon dosyaları bakımından en önemli cümle bunu izler: bir değer kaybı söz konusu olduğunda katkının başlangıçtaki değeri esas alınır.

Bu hüküm katkıda bulunan eşi korur. Örneğin eşlerden biri kendi kişisel birikiminden diğerinin adına alınan fon paylarına belirli bir tutarla katkıda bulunmuş ve fon sonradan değer kaybetmişse, katkıda bulunan eş değer kaybına ortak edilmez; katkısının başlangıçtaki değerini talep edebilir.

Aynı fıkra elden çıkarma hâlini de düzenler: böyle bir malın daha önce elden çıkarılmış olması hâlinde hâkim diğer eşe ödenecek alacağı hakkaniyete uygun olarak belirler.

m.227/2, eşlerin yazılı bir anlaşmayla değer artışından pay almaktan vazgeçebileceklerini veya pay oranını değiştirebileceklerini belirtir.

Eklenecek Değerler: m.229 ve m.241

Boşanma sürecinin yaklaştığı dönemlerde fon paylarının üçüncü kişilere aktarılması uygulamada karşılaşılan bir durumdur.

4721 sayılı Kanun m.229, edinilmiş mallara değer olarak eklenecekleri sayar.

Birinci bent, eşlerden birinin mal rejiminin sona ermesinden önceki bir yıl içinde diğer eşin rızası olmadan olağan hediyeler dışında yaptığı karşılıksız kazandırmaları kapsar.

İkinci bent, bir eşin mal rejiminin devamı süresince diğer eşin katılma alacağını azaltmak kastıyla yaptığı devirleri kapsar.

Fon payları bakımından örnekler şunlardır: dava açılmadan kısa süre önce payların bir akrabaya karşılıksız devredilmesi veya paylar satılıp bedelin üçüncü bir kişinin hesabına aktarılması.

Değer bakımından m.235/2, edinilmiş mallara hesapta eklenecek olanların değerinin malın devredildiği tarih esas alınarak hesaplanacağını düzenler.

Bu kural fon dosyalarında önemlidir: paylar değer kaybetmeden önce devredilmişse, devir tarihindeki yüksek değer esas alınır.

m.229’un son fıkrası, bu tür kazandırma veya devirlere ilişkin uyuşmazlıklarda mahkeme kararının, davanın kendisine ihbar edilmiş olması koşuluyla kazandırma veya devirden yararlanan üçüncü kişilere karşı da ileri sürülebileceğini belirtir.

Üçüncü kişiye karşı dava bakımından m.241/1, tasfiye sırasında borçlu eşin malvarlığının katılma alacağını karşılamadığı takdirde alacaklı eşin, edinilmiş mallarda hesaba katılması gereken karşılıksız kazandırmaları bunlardan yararlanan üçüncü kişilerden eksik kalan miktarla sınırlı olarak isteyebileceğini düzenler.

m.241/2, bu dava hakkının haklarının zedelendiğini öğrenme tarihinden başlayarak bir yıl ve her hâlde mal rejiminin sona ermesinin üzerinden beş yıl geçmekle düşeceğini belirtir.

Davanın ihbarı davanın ihbarı, müdahale ve bekletici mesele yazımızda ele alındı.

Katılma Alacağı ve Ödeme: m.236 ve m.239

4721 sayılı Kanun m.236/1, her eşin veya mirasçılarının diğer eşe ait artık değerin yarısı üzerinde hak sahibi olacağını ve alacakların takas edileceğini düzenler.

m.236/2, zina veya hayata kast nedeniyle boşanma hâlinde hâkimin kusurlu eşin artık değerdeki pay oranının hakkaniyete uygun olarak azaltılmasına veya kaldırılmasına karar verebileceğini belirtir.

Ödeme şekli bakımından m.239/1, katılma alacağı ve değer artış payının ayın veya para olarak ödenebileceğini düzenler.

Aynî ödeme, fon payları bakımından payların doğrudan diğer eşe devri anlamına gelir. Aynı fıkra aynî ödemede malların sürüm değerinin esas alınacağını belirtir.

Erteleme bakımından m.239/2, katılma alacağının ve değer artış payının derhâl ödenmesi kendisi için ciddi güçlükler doğuracaksa borçlu eşin ödemelerin uygun bir süre ertelenmesini isteyebileceğini düzenler.

Bu hüküm fon tasfiyesi sürecinde özel bir işlev görür. Borçlu eşin malvarlığının önemli kısmı tasfiyesi süren ve henüz nakde dönüşmemiş fon paylarından oluşuyorsa, bu durum erteleme talebinin gerekçesi olabilir.

Aynı madde faiz ve güvence öngörür: aksine anlaşma yoksa tasfiyenin sona ermesinden başlayarak katılma alacağına ve değer artış payına faiz yürütülür; durum ve koşullar gerektiriyorsa borçludan güvence istenebilir.

Faiz rejimi fon davasında faiz rejimi yazımızda ele alındı.

Boşanma Sürecinde Fon Paylarının Korunması: m.169 ve m.199

Dava sürerken fon paylarının satılması veya devredilmesi riski, iki ayrı koruma yoluyla karşılanabilir.

4721 sayılı Kanun m.169, boşanma veya ayrılık davası açılınca hâkimin davanın devamı süresince gerekli olan, özellikle eşlerin barınmasına, geçimine, eşlerin mallarının yönetimine ve çocukların bakım ve korunmasına ilişkin geçici önlemleri resen alacağını düzenler.

Bu hükümde “eşlerin mallarının yönetimi” açıkça sayılmıştır; fon paylarına ilişkin önlemler bu kapsamda talep edilebilir.

m.199/1, ailenin ekonomik varlığının korunması veya evlilik birliğinden doğan mali bir yükümlülüğün yerine getirilmesi gerektirdiği ölçüde eşlerden birinin istemi üzerine hâkimin belirleyeceği malvarlığı değerleriyle ilgili tasarrufların ancak onun rızasıyla yapılabileceğine karar verebileceğini düzenler.

Aynı fıkra, hâkimin bu durumda gerekli önlemleri alacağını belirtir. Fon payları bakımından bu önlem, kuruluşa ve merkezi kayıt kuruluşuna bildirim yapılarak payların rıza olmadan satılmasının veya devredilmesinin önlenmesi biçiminde uygulanabilir.

m.200, koşulların değişmesi hâlinde hâkimin eşlerden birinin istemi üzerine kararında gerekli değişikliği yapacağını veya sebebi sona ermişse önlemi kaldıracağını düzenler.

İhtiyati tedbir rejimi fon davasında ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir yazımızda ele alındı.

Fon Kayıtlarına Ulaşmak

Katılma alacağı davasında diğer eşin fon paylarını, bunların alınış tarihlerini ve kaynağını ortaya koymak çoğu kez davacıya düşer.

Kişisel verilerin korunması hukuku bu noktada bir yol sağlamaz: 6698 sayılı Kanun m.11, ilgili kişiye yalnız kendisiyle ilgili verileri isteme hakkı tanır. Diğer eşin hesap kayıtları onun kişisel verisidir.

Bu nedenle diğer eşin fon kayıtlarına dava içinde, mahkeme aracılığıyla ulaşılır: banka, aracı kurum ve merkezi kayıt kuruluşuna yazılacak müzekkerelerle hesap hareketleri, alış tarihleri ve dava tarihindeki bakiyeler celbedilir.

Kendi kayıtları bakımından ise eş, KVKK başvurusu yoluyla kendi işlem geçmişini doğrudan isteyebilir; bu, kendi fon paylarının kişisel mal olduğunu ispat etmek için değerlidir.

Belge ve kayıtların celbi fon davasında ispat ve deliller yazımızda ele alındı.

Senaryolara Göre Sonuç

Katılma Alacağı Dava Dilekçesi Örneği

Aşağıdaki metin, diğer eşin adına kayıtlı fon paylarına ilişkin katılma alacağı ve değer artış payı talebi için hazırlanmış çerçevedir.

Kısmi dava olarak açılan katılma alacağı davasında talep, bilirkişi raporundan sonra artırılabilir; bu rejim fon zararı kısmi dava dilekçesi örneği yazımızda ele alındı.

Sık Yapılan Hatalar

Birinci hata, kapsam ve değer tarihlerini karıştırmaktır. TMK m.225/2 ve m.228 kapsamı dava tarihine, m.235/1 değeri tasfiye anına bağlar.

İkinci hata, fon paylarının kişisel mal olduğunu belgesiz ileri sürmektir. m.222/3 uyarınca aksi ispat edilinceye kadar edinilmiş mal karinesi geçerlidir.

Üçüncü hata, riskli yatırım kararını tek başına eklenecek değer saymaktır. m.229 karşılıksız kazandırmalar ile katılma alacağını azaltma kastıyla yapılan devirleri kapsar.

Dördüncü hata, eşin kredi ile yaptığı zararlı yatırımın açığını diğer eşe paylaştırmaya çalışmaktır. m.231 uyarınca değer eksilmesi göz önüne alınmaz.

Beşinci hata, katkı veren eşin değer kaybına ortak edileceğini sanmaktır. m.227/1, değer kaybında katkının başlangıçtaki değerini esas alır.

Altıncı hata, devredilen payların değerini tasfiye anına göre hesaplamaktır. m.235/2, eklenecek değerlerde devir tarihini esas alır.

Yedinci hata, devirden yararlanan üçüncü kişiye davayı ihbar etmemektir. m.229’un son fıkrası, kararın üçüncü kişiye karşı ileri sürülebilmesini ihbara bağlar.

Sekizinci hata, üçüncü kişiye karşı dava süresini kaçırmaktır. m.241/2 öğrenmeden itibaren bir yıl ve her hâlde beş yıl öngörür.

Dokuzuncu hata, dava sürerken fon paylarının satılması riskine karşı önlem istememektir. m.169 ve m.199 bu imkânı tanır.

Onuncu hata, diğer eşin kayıtlarını KVKK başvurusuyla istemeye çalışmaktır. KVKK m.11 yalnız ilgili kişinin kendi verilerine ilişkindir; diğer eşin kayıtları mahkeme aracılığıyla celbedilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Boşanmada fon payları paylaşıma dahil midir?

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.219, eşin mal rejiminin devamı süresince karşılığını vererek elde ettiği malvarlığı değerlerini edinilmiş mal sayar. Evlilik içinde çalışma geliriyle alınan fon payları edinilmiş mal olarak tasfiyeye dahildir.

Hangi tarihteki fon payları hesaba katılır?

TMK m.225/2, boşanma hâlinde mal rejiminin dava tarihinden geçerli olmak üzere sona ereceğini; m.228 ise kişisel mallar ile edinilmiş malların mal rejiminin sona ermesi anındaki durumlarına göre ayrılacağını düzenler.

Fon paylarının hangi tarihteki değeri esas alınır?

TMK m.235/1, mal rejiminin sona erdiği sırada mevcut olan edinilmiş malların tasfiye anındaki değerleriyle hesaba katılacağını; m.232 ise sürüm değerlerinin esas alınacağını düzenler.

Fon dava açıldıktan sonra değer kaybederse ne olur?

TMK m.235/1 uyarınca dava tarihinde mevcut fon payları tasfiye anındaki değerleriyle hesaba katıldığından, bu tarihe kadar oluşan değer kaybı katılma alacağı hesabına yansır.

Miras parasıyla alınan fon payları paylaşılır mı?

Hayır. TMK m.220, miras yoluyla elde edilen malvarlığı değerlerini ve kişisel mallar yerine geçen değerleri kanun gereğince kişisel mal sayar.

Fon paylarının kişisel mal olduğunu kim ispat eder?

TMK m.222/1, belirli bir malın eşlerden birine ait olduğunu iddia edenin bunu ispatla yükümlü olduğunu; m.222/3 ise bir eşin bütün mallarının aksi ispat edilinceye kadar edinilmiş mal kabul edileceğini düzenler.

Ortak hesaptaki fon payları kime aittir?

TMK m.222/2, eşlerden hangisine ait olduğu ispat edilemeyen malların onların paylı mülkiyetinde sayılacağını düzenler.

Eşimin haberi olmadan fona yatırım yapabilir miyim?

TMK m.223/1, her eşin yasal sınırlar içerisinde kişisel malları ile edinilmiş mallarını yönetme ve bunlar üzerinde tasarrufta bulunma hakkına sahip olduğunu düzenler; paylı mülkiyet konusu maldaki pay üzerinde tasarruf ise diğer eşin rızasını gerektirir.

Eşimin birikimini ben yönettiysem sorumlu muyum?

TMK m.215, eşlerden birinin mallarının yönetimini diğer eşe bırakması hâlinde aksi kararlaştırılmadıkça vekâlet hükümlerinin uygulanacağını düzenler; yönetimi üstlenen eş vekil gibi özenle hareket etmekle yükümlüdür.

Kredi ile yapılan zararlı fon yatırımının açığı paylaşılır mı?

Hayır. TMK m.231, artık değerin edinilmiş malların toplam değerinden bu mallara ilişkin borçlar çıkarıldıktan sonra kalan miktar olduğunu ve değer eksilmesinin göz önüne alınmayacağını düzenler.

Eşimin fonuna katkıda bulundum, fon değer kaybetti; ne isteyebilirim?

TMK m.227/1, eşin diğerine ait malın edinilmesine karşılıksız katkısı hâlinde katkısı oranında alacak hakkı tanır ve değer kaybı söz konusu olduğunda katkının başlangıçtaki değerinin esas alınacağını düzenler.

Kişisel ve edinilmiş parayla alınan fonun değer kaybı nasıl paylaşılır?

TMK m.230/3, bir mal kesiminden diğerindeki malın edinilmesine katkıda bulunulmuşsa değer artması veya azalması durumunda denkleştirmenin katkı oranına ve malın tasfiye zamanındaki değerine göre yapılacağını düzenler.

Eş boşanmadan önce fon paylarını başkasına devrettiyse ne olur?

TMK m.229, mal rejiminin sona ermesinden önceki bir yıl içinde diğer eşin rızası olmadan yapılan karşılıksız kazandırmaların ve katılma alacağını azaltmak kastıyla yapılan devirlerin edinilmiş mallara değer olarak ekleneceğini düzenler.

Devredilen fon paylarının hangi tarihteki değeri esas alınır?

TMK m.235/2, edinilmiş mallara hesapta eklenecek olanların değerinin malın devredildiği tarih esas alınarak hesaplanacağını düzenler.

Devirden yararlanan üçüncü kişiye dava açılabilir mi?

TMK m.241, borçlu eşin malvarlığı katılma alacağını karşılamadığı takdirde alacaklı eşin karşılıksız kazandırmalardan yararlanan üçüncü kişilerden eksik kalan miktarı isteyebileceğini; bu hakkın öğrenmeden itibaren bir yıl ve her hâlde mal rejiminin sona ermesinden itibaren beş yıl içinde kullanılacağını düzenler.

Katılma alacağı ne kadardır?

TMK m.236/1, her eşin diğer eşe ait artık değerin yarısı üzerinde hak sahibi olduğunu ve alacakların takas edileceğini düzenler.

Katılma alacağı fon payı olarak ödenebilir mi?

TMK m.239/1, katılma alacağı ve değer artış payının ayın veya para olarak ödenebileceğini ve aynî ödemede malların sürüm değerinin esas alınacağını düzenler.

Fon kilitliyse katılma alacağının ödenmesi ertelenebilir mi?

TMK m.239/2, katılma alacağının ve değer artış payının derhâl ödenmesi borçlu eş için ciddi güçlükler doğuracaksa ödemelerin uygun bir süre ertelenmesinin istenebileceğini düzenler.

Boşanma sürecinde eşin fon paylarını satması engellenebilir mi?

TMK m.169 hâkimin eşlerin mallarının yönetimine ilişkin geçici önlemleri resen alacağını; m.199 ise hâkimin belirleyeceği malvarlığı değerleriyle ilgili tasarrufların ancak diğer eşin rızasıyla yapılabileceğine karar verebileceğini düzenler.

Eşimin fon kayıtlarına nasıl ulaşırım?

6698 sayılı Kanun m.11 yalnız ilgili kişinin kendi verilerine ilişkin olduğundan diğer eşin kayıtları KVKK başvurusuyla istenemez; bu kayıtlar dava içinde mahkeme aracılığıyla ilgili kuruluşlardan celbedilir.

İlgili Rehberler

• Fon yatırımcısı vefat etti: mirasçıların hakları
• Kredi çekip fona yatırdım
• Portföy yönetiminde vekâlet hükümleri
• Fon davasında ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir
• Fon davasında ispat ve deliller
• Fon yatırımcısının KVKK başvurusu
• KAP portföy dağılım raporu nasıl okunur
• Fon Tasfiyesi Hukuk Rehberi