Ortak hesapta tutulan fon payının tasfiye ödemesi 2026/61 A/5 uyarınca aynı ortak hesaba aktarılır. Kimin çekebileceği hesap türüne bağlıdır: birlikte imzalı hesapta bütün sahiplerin imzası gerekir; tek imzalı (teselsüllü) hesapta TBK m.169 uyarınca kurum sahiplerden birine ödeyerek borcundan kurtulur. Paranın kime ait olduğu ayrı sorudur: aksi kararlaştırılmadıkça sahiplerin hakları eşittir, payından fazlasını alan fazlasını diğerine öder; paranın kaynağı ispat edilerek bu karine çürütülebilir. Tek taraflı çekimi önlemek için icraya veya mahkemeye başvurunun kuruma bildirilmesi gerekir. Vefatta yalnızca vefat edenin payı terekeye girer (TMK m.599, m.640; III-39.1 m.26/4).
Ortak hesaptaki tasfiye parası mı çekildi?
Payınızı ve izlenecek yolu birlikte değerlendirelim. Hukukçular Evi Ankara: 0554 648 37 15
📞 Hemen Arayın 💬 WhatsAppKısaca: “Kim çekebilir?” ile “Para kimin?” ayrı sorulardır
Tasfiye ödemesi, payın bulunduğu ortak hesaba gider. 2026/61 sayılı Bültenin A/5 maddesi uyarınca tasfiye nakdi yatırımcıların bireysel saklama hesaplarına aktarılır; fon payı ortak bir hesapta tutuluyorsa ödeme de o hesaba geçer.
Bankaya karşı kimin çekebileceği hesap türüne bağlıdır. Hesap sahiplerinin her birinin tek başına işlem yapabildiği hesaplarda 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.169 uyarınca banka, sahiplerden birine ödeme yaparak herkese karşı borcundan kurtulur; ancak bir sahibin icraya veya mahkemeye başvurduğu bankaya bildirilmişse durum değişir.
Paranın kime ait olduğu ayrıca belirlenir. m.169 uyarınca aksi kararlaştırılmadıkça hesap sahiplerinin hakları eşittir ve payından fazlasını alan, fazlasını diğerine ödemekle yükümlüdür. Bu eşitlik karinesine karşı paranın gerçekte kime ait olduğu ispat edilebilir.
Ortak Hesap Neden Ayrı Bir Sorun?
Yatırım hesapları çoğu zaman tek kişi adına açılır; ancak eşlerin, ebeveyn ile çocuğun, kardeşlerin veya iş ortaklarının ortak adına açılmış hesaplar da yaygındır. Fon payı böyle bir hesapta tutuluyorsa, tasfiye süreci yeni sorular doğurur: tasfiye ödemesi kime gider, hesap sahiplerinden biri parayı tek başına çekebilir mi, para aslında kimindir, sahiplerden biri vefat ederse veya boşanma süreci başlarsa ne olur, sahiplerden birinin borcu için hesaba haciz gelirse diğerinin payı korunur mu?
Bu soruların cevabı, iki farklı hukuki ilişkinin birbirinden ayrılmasına bağlıdır. Birincisi, hesap sahipleri ile banka veya aracı kurum arasındaki ilişkidir; burada soru, kurumun kime ödeme yapabileceğidir. İkincisi, hesap sahiplerinin kendi aralarındaki ilişkidir; burada soru, paranın gerçekte kime ait olduğudur. Uyuşmazlıkların çoğu, bu iki sorunun birbirine karıştırılmasından doğar.
Tasfiye Ödemesi Nereye Gider?
SPK’nın 2026/61 sayılı Bülteninin A/5 maddesi, tasfiye kapsamında elde edilen nakdin yatırımcıların bireysel saklama hesaplarına aktarılacağını öngörür. Fon payları bir ortak hesapta tutuluyorsa, bu paylara düşen tasfiye nakdi de aynı ortak hesaba aktarılır.
Bu aktarım, paranın kime ait olduğu sorusunu cevaplamaz. Tasfiye ödemesinin ortak hesaba geçmesi, yalnızca kurumun ödeme yükümlülüğünü o hesaba karşı yerine getirdiği anlamına gelir. Ödeme geçtikten sonra hesap sahiplerinin paraya nasıl erişebileceği ve para üzerindeki haklarının ne olduğu, aşağıda açıklanan kurallara göre belirlenir.
Ödeme takvimi fon param ne zaman yatar yazımızda ele alındı.
İki Ayrı Soru: Dış İlişki ve İç İlişki
Dış ilişki ve iç ilişki
| Soru | İlişki | Belirleyen | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Kurum kime ödeme yapabilir? | Hesap sahipleri ile kurum arasında | Hesap sözleşmesi ve hesap türü | TBK m.169; III-39.1 m.26 |
| Hesap sahiplerinden biri tek başına çekebilir mi? | Hesap sahipleri ile kurum arasında | Hesabın tek imzayla mı birlikte imzayla mı işlediği | Hesap sözleşmesi |
| Para gerçekte kimin? | Hesap sahipleri arasında | Paranın kaynağı, taraflar arasındaki anlaşma | TBK m.169; TMK m.688 |
| Payından fazlasını alan ne yapar? | Hesap sahipleri arasında | Kanun | TBK m.169 |
Kurum, dış ilişkide sözleşmeye uygun davrandıysa, iç ilişkideki uyuşmazlıktan sorumlu tutulmaz. Örneğin tek imzayla işlem yapılabilen bir hesapta sahiplerden biri tasfiye ödemesinin tamamını çektiyse, kurum kural olarak borcundan kurtulmuştur; diğer sahip, payını kurumdan değil, parayı çeken sahipten ister.
Hesap Türleri: Birlikte İmza mı, Tek İmza mı?
Ortak hesaplar, uygulamada iki temel biçimde açılır. Hangi türün söz konusu olduğu, hesap açılışında imzalanan çerçeve sözleşmeden ve hesap belgelerinden anlaşılır.
Birinci tür, hesap sahiplerinin ancak birlikte işlem yapabildiği hesaplardır; uygulamada “ve” hesabı olarak da anılır. Bu hesaplarda hesaptan para çekmek veya talimat vermek için bütün hesap sahiplerinin imzası gerekir. Bu yapı, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.702’deki, aksine hüküm yoksa yönetim ve tasarruf işlemleri için ortakların oybirliğiyle karar vermeleri gerektiğine ilişkin kurala benzer bir sonuç doğurur.
İkinci tür, hesap sahiplerinden her birinin tek başına işlem yapabildiği hesaplardır; uygulamada “ve/veya” veya teselsüllü hesap olarak da anılır. Bu hesaplar, müteselsil alacaklılık niteliğindedir. TBK m.169, müteselsil alacaklılığın borçlunun alacaklılardan her birine borcun tamamını isteme hakkını tanıdığı durumlarda doğacağını ve borçlunun alacaklılardan birine yaptığı ifayla bütün alacaklılara karşı borcundan kurtulacağını düzenler.
Hesap türleri
| Özellik | Birlikte imzalı hesap | Tek imzalı (teselsüllü) hesap |
|---|---|---|
| Para çekme ve talimat | Bütün sahiplerin imzası | Her sahip tek başına |
| Tasfiye ödemesinin çekilmesi | Birlikte | Sahiplerden herhangi biri |
| Kurumun ödemesi | Birlikte talimatla | Birine ödeme herkese karşı geçerli |
| İç ilişki | Paranın kaynağına ve anlaşmaya göre | Aksi kararlaştırılmadıkça eşit; fazlası iade edilir |
| Dayanak | Hesap sözleşmesi; TMK m.702 benzeri | TBK m.169 |
Hesap türünün tespiti için çerçeve sözleşmenin ve hesap açılış belgelerinin bir örneği kurumdan istenebilir. Bu belgeler, kişisel verilere erişim hakkı kapsamında her hesap sahibi tarafından ayrı ayrı talep edilebilir; ayrıntılar KVKK başvurusu yazımızda ele alındı.
Para Gerçekte Kimin? İç İlişkide Eşitlik Karinesi
Hesabın ortak olması, paranın hesap sahipleri arasında eşit paylaşılacağı anlamına gelmek zorunda değildir. Ancak kanun, aksi ispat edilinceye kadar eşitliği esas alır.
TBK m.169, aksi kararlaştırılmadıkça veya alacaklılar arasındaki hukuki ilişkinin niteliğinden anlaşılmadıkça alacaklılardan her birinin edim üzerindeki haklarının eşit olduğunu düzenler. Aynı madde, kendisine düşen paydan fazlasını elde eden alacaklının bu fazlalığı payını alamamış olan diğer alacaklılara ödemekle yükümlü olduğunu belirtir. Paylı mülkiyet bakımından TMK m.688 de başka türlü belirlenmedikçe payların eşit sayılacağını öngörür.
Eşitlik karinesi, ters yönde ispatla çürütülebilir. Hesaba yatırılan paranın tamamen hesap sahiplerinden birine ait olduğu, örneğin yalnızca onun maaşından, mirasından veya bir malının satışından geldiği gösterilebilirse, iç ilişkide paranın o kişiye ait olduğu kabul edilebilir. Hesap sahipleri arasında yazılı bir anlaşma varsa, paylar bu anlaşmaya göre belirlenir.
Sık görülen durumlar
| Durum | İlk değerlendirme | İspatta önemli belgeler |
|---|---|---|
| Eşlerin ortak hesabı | Eşitlik karinesi; mal rejimi ayrıca değerlendirilir | Maaş ve gelir kayıtları, havale dekontları |
| Ebeveyn ile çocuğun ortak hesabı | Paranın ebeveynden gelip gelmediği | Paranın kaynağını gösteren banka kayıtları |
| Kardeşlerin ortak hesabı | Katkı oranları | Her kardeşin yaptığı ödemeler |
| İş ortaklarının ortak hesabı | Ortaklık anlaşması | Ortaklık sözleşmesi, sermaye katkıları |
Fon payının hangi paralarla alındığı, tasfiye nakdinin kime ait olduğunu da belirler. Bu nedenle fon alımından önceki hesap hareketleri, iç ilişki uyuşmazlığında en önemli delildir.
Hesap Sahiplerinden Biri Tasfiye Ödemesini Tek Başına Çektiyse
Tek imzayla işlem yapılabilen bir hesapta, tasfiye ödemesi hesaba geçtiğinde sahiplerden biri parayı tek başına çekebilir. Bu durumda iki ayrı sonuç doğar.
Kurum bakımından, TBK m.169 uyarınca kurum alacaklılardan birine yaptığı ödemeyle bütün alacaklılara karşı borcundan kurtulur. Diğer hesap sahibi, sözleşmeye uygun yapılmış bu ödeme nedeniyle kurumdan ikinci kez ödeme isteyemez.
Hesap sahipleri arasında ise parayı çeken, kendi payından fazlasını almışsa fazlasını diğerine ödemekle yükümlüdür. Bu yükümlülük de m.169’dan doğar. İç ilişkide eşitlik karinesi geçerliyse, parayı çeken hesap sahibi yarısını diğerine ödemek zorundadır; paranın tamamen diğerine ait olduğu ispat edilirse tamamını ödemesi gerekebilir.
Bu talep önce yazılı olarak, tercihen noter aracılığıyla ileri sürülür. TBK m.117 uyarınca muaccel bir borcun borçlusu alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer; ihtarname hem talebin belgelenmesini hem de temerrüdün başlamasını sağlar. Ödeme yapılmazsa alacak davası yoluna gidilir. Aşağıdaki ihtarname örneği bu amaçla hazırlanmıştır.
Parayı Diğer Sahibin Çekmesini Önlemek Mümkün mü?
Hesap sahipleri arasında bir uyuşmazlık varsa ve tasfiye ödemesinin sahiplerden biri tarafından tek başına çekilmesinden endişe ediliyorsa, kuruma yalnızca sözlü veya yazılı bir itiraz bildirmek her zaman yeterli olmayabilir.
TBK m.169, alacaklılardan birinin icraya veya mahkemeye başvurmuş olduğu kendisine bildirilmedikçe borçlunun onlardan dilediği birine ifada bulunabileceğini düzenler. Bu hükmün karşıt anlamı şudur: hesap sahiplerinden biri icraya veya mahkemeye başvurmuş ve bu durum kuruma bildirilmişse, kurum artık dilediği sahibe ödeme yapma serbestisine sahip değildir.
Bu nedenle ciddi bir uyuşmazlıkta, iç ilişkiye dayanan bir dava açılması ve gerekirse ihtiyati tedbir istenmesi, ardından bu durumun kuruma bildirilmesi, paranın tek taraflı çekilmesini önlemenin en güvenilir yoludur. Hangi tedbirin istenebileceği ve kapsamı, somut uyuşmazlığa göre mahkemece değerlendirilir.
Tek taraflı çekimi önlemek
| İşlem | Etkisi | Dayanak |
|---|---|---|
| Kuruma yalnızca itiraz bildirmek | Tek imzalı hesapta kurumu kural olarak bağlamaz | TBK m.169; hesap sözleşmesi |
| İcraya veya mahkemeye başvurup kuruma bildirmek | Kurum dilediği sahibe ödeme serbestisini kaybeder | TBK m.169 |
| İhtiyati tedbir | Ödemenin mahkeme kararıyla durdurulması | Mahkemenin değerlendirmesine bağlı |
| Hesabı birlikte imzalı hesaba dönüştürmek | Bütün sahiplerin rızasıyla mümkün | III-39.1 m.26/4 |
Hesabın türünü değiştirmek, bütün hesap sahiplerinin rızasını gerektirir. III-39.1 sayılı Tebliğ m.26/4, müşterek hesaplara yeni hak sahiplerinin dâhil olması veya mevcutlardan bazılarının ayrılması gibi nedenlerle sözleşmeye taraf olan müşterilerin değişmesi hâlinde sözleşmenin yenilenmesini zorunlu tutar.
Hesap Sahiplerinden Biri Vefat Ederse
Ortak hesap sahiplerinden birinin vefatı, hem dış hem iç ilişkiyi değiştirir.
TMK m.599 uyarınca mirasçılar, mirasbırakanın ölümüyle mirası bir bütün olarak kanun gereğince kazanır ve mirasbırakanın alacaklarını ve diğer malvarlığı haklarını doğrudan doğruya edinir. Vefat eden hesap sahibinin ortak hesaptaki payı bu nedenle terekeye girer. Sağ kalan hesap sahibinin kendi payı ise terekeye girmez; ona aittir.
Birden çok mirasçı varsa, TMK m.640 uyarınca mirasın geçmesiyle birlikte paylaşmaya kadar mirasçılar arasında bir ortaklık meydana gelir ve mirasçılar terekeye elbirliğiyle sahip olur. Bu, vefat edenin payına düşen tasfiye nakdi üzerinde mirasçıların kural olarak birlikte hareket etmesi gerektiği anlamına gelir. Aynı madde, mirasçılardan birinin istemi üzerine sulh mahkemesinin paylaşmaya kadar miras ortaklığına bir temsilci atayabileceğini düzenler.
Dış ilişkide ise III-39.1 sayılı Tebliğ m.26/4, veraset nedeniyle sözleşmeye taraf olan müşterilerin değişmesi hâlinde çerçeve sözleşmenin yenilenmesini zorunlu tutar. Kurumlar bu nedenle vefat hâlinde hesap üzerinde işlem yapılmadan önce mirasçılık belgesi başta olmak üzere mirasçıları gösteren belgeleri ister.
Vefat hâlinde ortak hesaptaki tasfiye nakdi
| Kişi | Hakkı | Dayanak |
|---|---|---|
| Sağ kalan hesap sahibi | Kendi payı ona aittir; terekeye girmez | TBK m.169; TMK m.688 |
| Vefat edenin mirasçıları | Vefat edenin payı terekeye girer; elbirliğiyle sahip olunur | TMK m.599, m.640 |
| Miras ortaklığı temsilcisi | Paylaşmaya kadar terekeyi temsil eder | TMK m.640 |
| Kurum | Sözleşmenin yenilenmesini ve mirasçılık belgelerini ister | III-39.1 m.26/4 |
Burada iç ilişkideki pay yine belirleyicidir. Eşitlik karinesi geçerliyse vefat edenin payı hesaptaki paranın yarısıdır; ancak sağ kalan hesap sahibi, paranın tamamen veya daha büyük bir kısmının kendisine ait olduğunu ispat edebilir. Mirasçıların hakları fon yatırımcısı vefat etti: mirasçıların hakları yazımızda ele alındı.
Boşanma Sürecinde Ortak Hesaptaki Fon
Eşlerin ortak hesabındaki fon, boşanma sürecinde iki ayrı açıdan değerlendirilir. Birincisi, yukarıda açıklanan ortak hesap kurallarıdır: tek imzalı hesapta eşlerden biri parayı çekebilir ve iç ilişkide eşitlik karinesi uygulanır. İkincisi, eşler arasındaki mal rejiminin tasfiyesidir: fon payının hangi eşin kişisel malı veya edinilmiş malı olduğu ve değer kaybının tasfiyede nasıl dikkate alınacağı ayrıca değerlendirilir.
Bu iki değerlendirme birbirinden farklıdır. Ortak hesaptaki paranın eşit paylaşılması, mal rejiminin tasfiyesinde varılacak sonucu belirlemez. Boşanma sürecindeki bir eşin tasfiye ödemesini tek başına çekmesi hâlinde, bu durumun belgelenmesi hem ortak hesap alacağı hem de mal rejimi tasfiyesi bakımından önemlidir. Ayrıntılar boşanmada fon yatırımları yazımızda ele alındı.
Hesap Sahiplerinden Birinin Borcu İçin Haciz
Hesap sahiplerinden birinin borcu için ortak hesaba haciz gelmesi sık rastlanan bir durumdur. Bu durumda borçlu olmayan hesap sahibinin payının korunması gerekir.
Borçlu hesap sahibinin ortak hesaptaki payı haczedilebilir; TMK m.688 de paylı mülkiyette payın alacaklılar tarafından haczettirilebileceğini belirtir. Ancak haciz, kural olarak borçlunun payıyla sınırlı olmalıdır. Kurum haciz ihbarnamesi üzerine hesabın tamamını bloke etmişse, borçlu olmayan hesap sahibi kendi payı için istihkak iddiasında bulunabilir. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.96, bir mal üzerinde üçüncü bir kişi tarafından mülkiyet iddia edilmesi hâlinde icra dairesinin bunu tutanağa geçireceğini ve alacaklı ile borçluya itirazları için üç günlük süre vereceğini düzenler; m.97 uyarınca itiraz edilirse dosya icra mahkemesine gönderilir.
Borçlu olmayan hesap sahibi, eşitlik karinesinin ötesinde, paranın daha büyük bir kısmının veya tamamının kendisine ait olduğunu ispat edebilirse, haczin buna göre sınırlanmasını isteyebilir. Haciz konusu fonumdaki paraya haciz gelir mi yazımızda ele alındı.
Kuruluşa Karşı Hak Arama: Kim Başvurur, Kim Dava Açar?
Ortak hesaptaki fon payı uygunsuz biçimde satılmışsa veya kuruluşun başka bir kusuru varsa, tazminat talebinin kim tarafından ileri sürüleceği sorusu doğar.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu iki tür dava arkadaşlığı öngörür. m.57/1, davacılar arasında dava konusu olan hak veya borcun elbirliği ile mülkiyet dışındaki bir sebeple ortak olması veya ortak bir işlemle hepsinin yararına bir hak doğmuş olması hâllerinde birden çok kişinin birlikte dava açabileceğini düzenler. m.59 ise maddi hukuka göre bir hakkın birden fazla kimse tarafından birlikte kullanılması ve tamamı hakkında tek hüküm verilmesi gereken hâllerde mecburi dava arkadaşlığı bulunduğunu belirtir; m.60 uyarınca mecburi dava arkadaşları ancak birlikte dava açabilir.
Hangi türün söz konusu olduğu, hesap türüne ve talebin niteliğine bağlıdır. Belirsizlik durumunda en güvenli yol, bütün hesap sahiplerinin birlikte başvurması ve birlikte dava açmasıdır. Sahiplerden biri vefat etmişse, onun yerine mirasçıları veya miras ortaklığı temsilcisi davaya katılır.
Uygunsuz satış iddiasında her hesap sahibinin kendi durumu ayrıca önem taşır. III-39.1 sayılı Tebliğ m.29/3, müşterek hesaplarda kimlik tespitinin her bir hak sahibi için ayrı ayrı yapılacağını düzenler. Müşteri sınıflandırması, uygunluk testi ve nitelikli yatırımcı vasfı gibi hususların hangi hesap sahibi bakımından ve nasıl değerlendirildiği kuruluşun kayıtlarından incelenmelidir. Ayrıntılar bana uygun olmayan fon satıldı yazımızda ele alındı.
Hesap Sahiplerinden Biri Diğeri Adına İşlem Yaptıysa
Ortak hesaplarda sık görülen bir durum, fon alım talimatının hesap sahiplerinden yalnızca biri tarafından verilmesidir. Tek imzalı hesapta bu, hesap sözleşmesi çerçevesinde mümkün olabilir. Ancak bir kişinin, hesap sahibi olmadığı bir hesapta veya diğer sahip adına işlem yapması ayrı kurallara tabidir.
III-39.1 sayılı Tebliğ m.29/4, müşteri hesabına müşteri dışında sadece müşteri tarafından noter marifetiyle düzenlenmiş vekâletname ile yetkilendirilmiş kişilerin işlem yapabileceğini düzenler. Hesap sahibi olmayan bir aile üyesinin noter vekâletnamesi olmadan verdiği talimatla fon alınmışsa, kuruluşun bu talimatı kabul etmesi ayrıca sorgulanmalıdır.
Ortak Hesapta Çocuk veya Kısıtlı Kişi Varsa
Ortak hesaplardan bazıları bir ebeveyn ile ergin olmayan çocuk arasında veya bir vasi ile vesayet altındaki kişi arasında açılmıştır. Bu durumda ortak hesap kurallarına ek olarak velayet ve vesayet hükümleri de uygulanır. Çocuğa veya kısıtlıya ait paranın yönetimi ve bu paranın fona yatırılması, velinin veya vasinin özen yükümlülüğü kapsamında değerlendirilir; bazı işlemler için vesayet makamının izni gerekebilir.
Tasfiye ödemesinin çocuğa veya kısıtlıya düşen kısmı, ortak hesapta bulunsa bile onun malvarlığıdır ve ebeveyn veya vasi tarafından kendi ihtiyaçları için kullanılamaz. Ayrıntılar çocuk ve vesayet altındaki kişi adına fon yatırımı yazımızda ele alındı.
Ortak Hesaba Eksik veya Hatalı Ödeme Gelirse
Tasfiye ödemesinin beklenenden az geldiği veya hesaplamanın hatalı olduğu düşünülüyorsa, bu itiraz kuruma karşı ileri sürülür. Ortak hesapta bu itirazın kim tarafından yapılacağı, hesap türüne bağlıdır: tek imzalı hesapta sahiplerden biri kuruma başvurabilir; birlikte imzalı hesapta başvurunun bütün sahipler adına yapılması daha güvenlidir.
Başvurunun sonucu bütün hesap sahiplerini ilgilendirdiğinden, kuruma yapılan başvurunun ve kurumun cevabının diğer sahiplerle paylaşılması, ileride iç ilişkide doğabilecek tartışmaları önler. TSPB Hakem Heyetine başvuru yapılacaksa, Yönergenin 11. maddesindeki altmış günlük sürenin kurumun cevabından itibaren işlediği unutulmamalıdır. Ayrıntılar tasfiyede param eksik geldi ve TSPB Müşteri Uyuşmazlıkları Hakem Heyeti yazılarımızda ele alındı.
Uyuşmazlıkta Gereken Belgeler
Ortak hesaba ilişkin bir uyuşmazlıkta sonucu çoğu zaman belgeler belirler. Aşağıdaki belgeler, uyuşmazlık başlamadan önce bir araya getirilmelidir.
Belge kontrol listesi
| Belge | Neyi gösterir? | Nereden temin edilir? |
|---|---|---|
| Çerçeve sözleşme ve hesap açılış belgeleri | Hesap türü ve sahiplerin yetkileri | Kurum; KVKK başvurusu |
| Fon alımından önceki hesap hareketleri | Paranın kaynağı ve katkı oranları | Kurum; hesap ekstreleri |
| Fon alım dekontları ve talimat kayıtları | Talimatı kimin verdiği | Kurum |
| Tasfiye ödeme bildirimleri | Hesaba geçen tutar ve tarih | Kurum; KAP |
| Çekim kayıtları | Parayı kimin, ne zaman çektiği | Kurum |
| Taraflar arasındaki yazılı anlaşma | Farklı pay kararlaştırılıp kararlaştırılmadığı | Taraflar |
| Mirasçılık belgesi | Vefat hâlinde mirasçılar | Sulh hukuk mahkemesi veya noter |
Payından Fazlasını Çeken Hesap Sahibine İhtarname Örneği
Aşağıdaki metin, tek imzayla işlem yapılabilen ortak bir hesapta tutulan fon paylarına ilişkin tasfiye ödemesinin tamamını diğer hesap sahibinin çektiği durumda, payın iadesini istemek için hazırlanmış bir çerçevedir. Köşeli parantezli kısımlar dosyaya göre doldurulmalıdır. Paranın tamamının ihtar edene ait olduğu iddia ediliyorsa, bu iddia ve dayandığı belgeler ayrıca yazılmalıdır.
[ ] NOTERLİĞİ ARACILIĞIYLA
İHTAR EDEN: [Ad Soyad] — [TC Kimlik No] — [Adres]
VEKİLİ: Av. [Ad Soyad] — [Adres]
MUHATAP: [Ad Soyad] — [Adres]
KONU: Ortak hesaptan çekilen tasfiye ödemesinin müvekkile düşen payının iadesi hakkındadır.
AÇIKLAMALAR
1. Müvekkil ile siz, [banka/aracı kurum unvanı] nezdinde [hesap numarası] numaralı ortak hesabın sahiplerisiniz. Hesap, hesap sahiplerinden her birinin tek başına işlem yapabileceği şekilde açılmıştır. Bu hesapta [fon unvanı] unvanlı fonun katılma payları tutulmaktaydı.
2. Fon, Sermaye Piyasası Kurulunun 17.09.2026 tarihli 2026/60 sayılı Bülteniyle tasfiyeye alınmış ve 2026/61 sayılı Bültenin A/5 maddesi uyarınca tasfiye kapsamında [tarih] tarihinde ortak hesaba [tutar] TL aktarılmıştır. Bu tutarın tamamı [tarih] tarihinde tarafınızdan çekilmiştir. Hesap hareketleri müvekkil tarafından kuruluştan temin edilmiştir.
Hesap sahipleri arasındaki eşitlik ve fazlanın iadesi — 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.169
Kanunun 169. maddesi uyarınca aksi kararlaştırılmadıkça veya aradaki hukuki ilişkinin niteliğinden anlaşılmadıkça alacaklılardan her birinin edim üzerindeki hakları eşittir; kendisine düşen paydan fazlasını elde eden alacaklı, bu fazlalığı payını alamamış olan diğer alacaklıya ödemekle yükümlüdür. Taraflar arasında payları farklı belirleyen bir anlaşma bulunmamaktadır. Bu nedenle çektiğiniz tutarın yarısı olan [tutar] TL müvekkile aittir. [Fon paylarının müvekkilin [kaynak] gelirinden alındığı [belge] ile sabit olduğundan, müvekkilin payı yarıdan fazla olup [tutar] TL’dir.]
Temerrüt — 6098 sayılı Kanun m.117
İşbu ihtarname ile müvekkile düşen payın ödenmesi istenmektedir. Kanunun 117. maddesi uyarınca belirtilen sürede ödeme yapılmaması hâlinde temerrüde düşmüş olacağınızı hatırlatırız.
Sonraki tasfiye ödemeleri
Tasfiye kapsamında ortak hesaba ileride yapılacak ödemeler de aynı kurala tabidir. Bu ödemelerin müvekkilin rızası olmadan çekilmemesini, çekilmesi hâlinde müvekkilin payının derhâl kendisine ödenmesini ihtar ederiz. Müvekkilin gerekli gördüğü takdirde yargı yoluna başvurarak bu durumu kuruluşa bildirme hakkı saklıdır.
SONUÇ VE İSTEM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; müvekkile düşen [tutar] TL’nin işbu ihtarnamenin tebliğinden itibaren [yedi] gün içinde müvekkilin [IBAN] numaralı hesabına ödenmesini; aksi hâlde yasal faiziyle birlikte tahsili için yargı yoluna başvurulacağını ve bütün yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin tarafınıza yükletilmesinin isteneceğini ihtaren bildiririz.
İhtar Eden Vekili
Av. [Ad Soyad] — [İmza]
İhtarnameden önce hesap sözleşmesi ve hesap hareketleri incelenmelidir. Hesap birlikte imzalı hesapsa veya taraflar arasında payları farklı belirleyen bir anlaşma varsa, metin buna göre yeniden düzenlenmelidir.
Sık Yapılan Hatalar
Birinci hata, ortak hesabın her durumda eşit paylaşılacağını düşünmektir. TBK m.169’daki eşitlik bir karinedir ve aksi ispat edilebilir.
İkinci hata, kurumu diğer hesap sahibinin çekimi nedeniyle sorumlu tutmaktır. Tek imzalı hesapta kurum, sahiplerden birine ödemeyle borcundan kurtulur.
Üçüncü hata, kuruma yalnızca itiraz bildirmekle paranın çekilmesinin önleneceğini sanmaktır. TBK m.169 icraya veya mahkemeye başvurunun bildirilmesini arar.
Dördüncü hata, hesap türünü bilmeden hareket etmektir. Çerçeve sözleşme ve hesap belgeleri önce temin edilmelidir.
Beşinci hata, fon alımından önceki hesap hareketlerini saklamamaktır. Paranın kaynağı iç ilişkide en önemli delildir.
Altıncı hata, vefat hâlinde sağ kalan sahibin payını da terekeye dâhil etmektir. Terekeye giren, yalnızca vefat edenin payıdır.
Yedinci hata, boşanma sürecinde ortak hesap paylaşımını mal rejimi tasfiyesiyle karıştırmaktır.
Sekizinci hata, diğer sahibin borcu için hesabın tamamına konulan hacze karşı istihkak yolunu kullanmamaktır.
Dokuzuncu hata, kuruluşa karşı tazminat talebinde hesap sahiplerinden yalnızca birinin hareket etmesidir. Belirsizlikte birlikte başvurmak daha güvenlidir.
Onuncu hata, vekâletname olmadan başkası adına verilen talimatların hukuki sonuçlarını sorgulamamaktır. III-39.1 m.29/4 noter vekâletnamesi arar.
Sıkça Sorulan Sorular
Ortak hesaptaki fonun tasfiye ödemesi nereye yatar?
2026/61 sayılı Bültenin A/5 maddesi uyarınca tasfiye nakdi bireysel saklama hesabına aktarılır; fon payı ortak hesapta tutuluyorsa ödeme de aynı ortak hesaba geçer.
Ortak hesaptan parayı sahiplerden biri tek başına çekebilir mi?
Hesap türüne bağlıdır. Birlikte imzalı hesapta bütün sahiplerin imzası gerekir; tek imzalı (teselsüllü) hesapta sahiplerden her biri tek başına işlem yapabilir.
Tek imzalı hesapta banka sahiplerden birine ödeme yaparsa ne olur?
TBK m.169 uyarınca borçlu, alacaklılardan birine yaptığı ifayla bütün alacaklılara karşı borcundan kurtulur; diğer sahip bankadan ikinci kez ödeme isteyemez.
Ortak hesaptaki para eşit mi paylaşılır?
TBK m.169 uyarınca aksi kararlaştırılmadıkça veya ilişkinin niteliğinden anlaşılmadıkça sahiplerin hakları eşittir; ancak bu bir karinedir ve paranın kaynağı ispat edilerek çürütülebilir.
Diğer sahip parayı çektiyse ne yapabilirim?
TBK m.169 uyarınca payından fazlasını alan, fazlasını diğerine ödemekle yükümlüdür. Önce noter ihtarnamesiyle talepte bulunulur, ödeme yapılmazsa alacak davası açılır.
Diğer sahibin parayı çekmesini nasıl önleyebilirim?
TBK m.169 uyarınca bir alacaklının icraya veya mahkemeye başvurduğu bankaya bildirilmedikçe banka dilediği sahibe ödeme yapabilir; bu nedenle dava açılıp gerekirse ihtiyati tedbir istenmesi ve bunun bankaya bildirilmesi gerekir.
Bankaya itiraz dilekçesi vermek yeterli mi?
Tek imzalı hesapta yalnızca itiraz bildirmek bankayı kural olarak bağlamaz; icra veya mahkeme başvurusunun bildirilmesi belirleyicidir.
Hesap türünü nasıl öğrenirim?
Hesap açılışında imzalanan çerçeve sözleşmeden ve hesap belgelerinden; bu belgeler her hesap sahibi tarafından kuruluştan istenebilir.
Paranın bana ait olduğunu nasıl ispat ederim?
Fon alımından önceki hesap hareketleri, maaş ve gelir kayıtları, havale dekontları ve taraflar arasındaki yazılı anlaşmalarla.
Ortak hesap sahiplerinden biri vefat ederse ne olur?
TMK m.599 uyarınca vefat edenin payı mirasçılarına geçer ve terekeye girer; sağ kalan sahibin kendi payı terekeye girmez.
Birden çok mirasçı varsa ne olur?
TMK m.640 uyarınca mirasçılar paylaşmaya kadar terekeye elbirliğiyle sahip olur ve kural olarak birlikte hareket eder; sulh mahkemesi miras ortaklığına temsilci atayabilir.
Vefat hâlinde hesap sözleşmesi ne olur?
III-39.1 sayılı Tebliğ m.26/4 uyarınca veraset nedeniyle müşterilerin değişmesi hâlinde çerçeve sözleşmenin yenilenmesi zorunludur.
Boşanma sürecinde ortak hesaptaki fon nasıl paylaşılır?
Ortak hesap kuralları ile mal rejimi tasfiyesi ayrı değerlendirilir; ortak hesaptaki eşitlik karinesi mal rejimi tasfiyesindeki sonucu belirlemez.
Eşimin borcu için ortak hesaba haciz gelirse ne olur?
Haciz kural olarak borçlunun payıyla sınırlı olmalıdır; hesabın tamamı bloke edildiyse borçlu olmayan sahip İİK m.96-97 uyarınca istihkak iddiasında bulunabilir.
Borçlu olmayan sahip payının yarıdan fazla olduğunu ispat edebilir mi?
Evet. Paranın kaynağını gösteren belgelerle eşitlik karinesinin ötesinde bir pay ispat edilirse haczin buna göre sınırlanması istenebilir.
Uygunsuz satış nedeniyle kim dava açar?
Hesap türüne ve talebin niteliğine göre HMK m.57’deki ihtiyari veya m.59-60’taki mecburi dava arkadaşlığı söz konusu olabilir; belirsizlikte bütün sahiplerin birlikte hareket etmesi en güvenli yoldur.
Ortak hesapta uygunluk testi her sahip için mi yapılır?
III-39.1 m.29/3 kimlik tespitinin her hak sahibi için ayrı yapılmasını arar; sınıflandırma ve testin hangi sahip bakımından nasıl yapıldığı kuruluşun kayıtlarından incelenmelidir.
Hesap sahibi olmayan eşim benim adıma fon alabilir mi?
III-39.1 m.29/4 uyarınca müşteri hesabına müşteri dışında yalnızca noter vekâletnamesiyle yetkilendirilmiş kişiler işlem yapabilir.
Ortak hesabı birlikte imzalı hesaba dönüştürebilir miyiz?
Bütün hesap sahiplerinin rızasıyla mümkündür; III-39.1 m.26/4 hesap sahiplerindeki değişikliklerde sözleşmenin yenilenmesini zorunlu tutar.
Uyuşmazlıkta ilk ne yapmalıyım?
Hesap sözleşmesini ve hesap hareketlerini temin edin, paranın kaynağını belgeleyin ve diğer sahibe yazılı talepte bulunun; tek taraflı çekim riski varsa yargı yolunu değerlendirin.
İlgili Rehberler
- Fon yatırımcısı vefat etti: mirasçıların hakları
- Boşanmada fon yatırımları
- Fonumdaki paraya haciz gelir mi
- Çocuk adına fon yatırımı
- KVKK başvurusu
- Fon param ne zaman yatar
- Durumunuza göre hukuki yol haritası
- Fon Tasfiyesi Hukuk Rehberi
Bankaya itiraz yetmeyebilir
Tek taraflı çekimi önlemenin yolunu birlikte planlayalım. 0554 648 37 15
📞 Hemen Arayın 💬 WhatsAppDosyanız için değerlendirme
Ortak hesaptaki payınızı korumak için birlikte değerlendirelim. Telefon: 0554 648 37 15
İletişime GeçinBu içerik sermaye piyasası hukuku alanındadır.
Fon Tasfiyesi Hukuk Rehberi · Tasfiye edilen fonlar listesi · Tüm hukuk dalları


