Adli Para Cezasının İnfazı: Hesaplama, Taksit, Kamuya Yararlı İş, Hapse Çevirme ve Şikâyet (TCK 52, 5275 m.106)
08 Ocak 2026

Adli Para Cezasının İnfazı: Hesaplama, Taksit, Kamuya Yararlı İş, Hapse Çevirme ve Şikâyet (TCK 52, 5275 m.106)

Adli para cezası, hükümde belirlenen gün sayısı ile bir gün karşılığı miktarın çarpılmasıyla bulunan tutarın Devlet Hazinesine ödenmesidir. Gün sayısı en az 5, kural olarak en fazla 730 gündür. Bir gün karşılığı, 7499 sayılı Kanundan sonra en az 100, en fazla 500 TL’dir (TCK m.52/1-2). Hüküm kesinleşince ilam Cumhuriyet başsavcılığına gönderilir ve savcılık otuz gün içinde hükümlüye ödeme emri tebliğ eder (5275 s.K. m.106/2). Ödeme emrindeki süre içinde ödeme yapılmazsa, savcı ödenmeyen kısmı gün karşılığı hapse çevirir ve iki saat çalışma bir gün sayılmak üzere kamuya yararlı işte çalıştırmaya karar verir. Programa uyulmazsa kalan kısım açık ceza infaz kurumunda çektirilir (m.106/3). Hükümde taksit yoksa, bir ay içinde cezanın üçte birini ödeyen hükümlü kalanını iki eşit taksitte ödeyebilir (m.106/6). Çocuklar hakkındaki adli para cezası hapse çevrilemez (m.106/4). Karşılıksız çek gibi özel kanunlarda ise ceza doğrudan hapse çevrilir.

Somut bir dosyanızla ilgili görüşmek ister misiniz?

📞 Ara: +905546483715💬 WhatsApp’tan yaz

📌 Ana rehber: Adli Para Cezasının İnfazı ve Ödenmemesi. Bu sayfa, adli para cezasının kesinleşmeden tahsile kadar infaz sürecini TCK m.52 ve 5275 sayılı Kanunun 106. maddesi üzerinden adım adım anlatır. Hesaplama, mehil ve taksit, ödeme emri ve adres kuralı, kamuya yararlı işe ve hapse çevirme, azami süreler, mahsup, çocuklar ve özel kanunlar, ölüm, zamanaşımı, adli sicil ve arşiv kayıtları ile infaz hâkimliğine şikâyet ele alınır.

Adli para cezası için ödeme emri mi geldi?
Taksit, mahsup ve itiraz seçeneklerini birlikte değerlendirelim: Hukukçular Evi Ankara.

📞 0554 648 37 15💬 WhatsApp’tan Yazın

⚡ Net Cevap: Hesap: gün sayısı (5–730) × bir gün karşılığı (100–500 TL) (TCK m.52/1-2, 7499 s.K.). Mahkemede taksit: kesinleşmeden itibaren en çok 1 yıl mehil veya en çok 2 yıl ve en az 4 taksit; bir taksit ödenmezse kalanın tamamı tahsil edilir (m.52/4). Savcılıkta taksit: 1 ay içinde 1/3 ödenirse kalan 2 eşit taksit (5275 m.106/6). Ödenmezse: gün karşılığı hapse çevrilir; 2 saat kamuya yararlı iş = 1 gün; uyulmazsa açık cezaevi (m.106/3). Üst sınır: tek hükümde 3 yıl, birden fazla hükümde 5 yıl (m.106/7). Ödeme: kalan gün parası ödenince tahliye (m.106/8). Erteleme ve koşullu salıverilme yoktur (m.106/9). Çocuk: hapse çevrilmez (m.106/4). Mahsup: 1 gün = 500 TL (TCK m.63). Ölüm: infaz edilmemiş ceza düşer (m.64/2). Zamanaşımı: 10 yıl (m.68/1-e). Şikâyet: infaz hâkimliğine 15 gün, her hâlde 30 gün (4675 s.K. m.5).

Adli Para Cezası Nasıl Hesaplanır?

TCK m.52/1-2: Adlî para cezası, beş günden az ve kanunda aksine hüküm bulunmayan hallerde yediyüzotuz günden fazla olmamak üzere belirlenen tam gün sayısının, bir gün karşılığı olarak takdir edilen miktar ile çarpılması suretiyle hesaplanan meblağın hükümlü tarafından Devlet Hazinesine ödenmesinden ibarettir. En az yüz ve en fazla beşyüz Türk Lirası olan bir gün karşılığı adlî para cezasının miktarı, kişinin ekonomik ve diğer şahsi halleri göz önünde bulundurularak takdir edilir.

Hesaplama iki aşamalıdır. Önce suçun ağırlığına göre tam gün sayısı belirlenir. Ardından kişinin ekonomik ve diğer şahsi hâllerine göre bir gün karşılığı miktar takdir edilir. Kararda gün sayısı ile bir gün karşılığı miktar ayrı ayrı gösterilir (TCK m.52/3). Bir gün karşılığı miktar 2/3/2024 tarihli ve 7499 sayılı Kanunla “en az yirmi, en fazla yüz” TL’den “en az yüz, en fazla beş yüz” TL’ye çıkarılmıştır. Eski metnimizde bu aralık “yirmi ile bin TL” olarak yazılmıştı; bu bilgi hatalıydı. Örneğin 100 gün adli para cezasına hükmeden ve bir gününü 200 TL olarak takdir eden mahkeme 20.000 TL adli para cezası verir. Kanunda aksine hüküm bulunan suçlarda gün sayısı 730’u aşabilir; karşılıksız çek suçunda her çek için 1.500 güne kadar ceza öngörülmesi buna örnektir. Hesaplama için adli para cezası hesaplama aracımızı ve adli para cezası nasıl hesaplanır rehberimizi kullanabilirsiniz.

Örnek Hesaplamalar

Adli para cezasında örnek hesaplar
SenaryoHesapSonuç
100 gün, bir günü 200 TL100 × 20020.000 TL
60 gün, bir günü 100 TL, 2 gün gözaltı6.000 − (2 × 500)5.000 TL ödenir
Savcılık taksidi (hükümde taksit yok), 20.000 TL1 ay içinde 1/3 = 6.667 TL; kalan 2 × 6.666,5 TLBirer ay arayla iki taksit
20.000 TL’nin 8.000 TL’si ödenmedi; bir günü 200 TL8.000 ÷ 20040 gün hapse çevrilir
40 gün kamuya yararlı işe çevrildi; günde 8 saat40 gün × 2 saat = 80 saatYaklaşık 10 iş günü

Tablodaki hesaplar, kanundaki oranların nasıl uygulandığını göstermek içindir. Hapse çevirmede ödenmeyen tutar, hükümde belirlenen bir gün karşılığı miktara bölünerek gün sayısı bulunur (5275 s.K. m.106/3). Kamuya yararlı işte iki saat çalışma bir gün sayıldığından, günde sekiz saat çalışan bir hükümlü her iş gününde dört günlük cezayı karşılar. Mahsupta ise bir gün 500 TL olarak hesaplanır (TCK m.63). Bu oran, bir gün karşılığı miktardan bağımsızdır. Gerçek tutar için ilam ve infaz dosyasındaki rakamlar esas alınmalıdır.

Suç Tarihi Önemli: 7499 Sayılı Kanun ve Lehe Kanun

Bir gün karşılığı miktarın alt ve üst sınırı 7499 sayılı Kanunla 20–100 TL’den 100–500 TL’ye çıkarılmıştır. Suçun işlendiği zaman yürürlükte bulunan kanun ile sonradan yürürlüğe giren kanunların hükümleri farklı ise, failin lehine olan kanun uygulanır ve infaz olunur (TCK m.7/2). Bu nedenle değişiklikten önce işlenen suçlarda, sonradan yükseltilen alt sınır fail aleyhine uygulanamaz ve hükümde eski aralığın gözetilmesi gerekir. Buna karşılık mahsupta bir günün 500 TL sayılmasına ilişkin değişiklik hükümlünün lehinedir ve infaz aşamasında dikkate alınmalıdır. Hükümde bu hususlara aykırılık varsa kanun yoluna başvurulmalıdır; kesinleşmiş hükümler bakımından ise uyarlama talebi değerlendirilebilir.

Adli Para Cezası Hangi Yollarla Verilir?

Adli para cezasının kaynakları
KaynakAçıklamaDayanak
Doğrudan adli para cezasıSuç tanımında yalnız veya seçimlik olarak öngörülürİlgili suç maddesi
Hapis ile birlikteHapis cezasının yanında ayrıca hükmolunurİlgili suç maddesi
Kısa süreli hapisten çevirme1 yıl veya daha az hapis seçenek yaptırıma çevrilebilirTCK m.50/1-a
Taksirli suçta uzun süreli hapisten çevirmeBilinçli taksir hariçTCK m.50/4
Seçimlik cezada hapis seçilmişseArtık adli para cezasına çevrilmezTCK m.50/2

Hapisten çevrilen adli para cezasında, uygulamada asıl mahkûmiyet çevrilen adli para cezasıdır (TCK m.50/5). Bu nedenle çevrilen ceza, adli para cezasının infazına ilişkin hükümlere göre infaz edilir. Hapis cezasının adli para cezasına çevrilmesinin koşulları için hapis cezasının adli para cezasına çevrilmesi rehberine bakabilirsiniz. Eski metnimizde ertelenmiş hapis cezasının denetim süresinde “adli para cezasının ödenmesinin şart koşulabileceği” belirtiliyordu. Erteleme yalnızca hapis cezasına ilişkin bir kurumdur (TCK m.51/1); adli para cezası ertelenemez. Ertelemenin zarar giderimi koşuluna bağlanması ise mağdurun zararıyla ilgilidir, adli para cezasıyla değil.

Mahkemenin Verebileceği Mehil ve Taksit (TCK m.52/4)

Hükümde taksit ve mehil
KonuKural
Karar verenHükmü veren hâkim
MehilKesinleşmeden itibaren en çok 1 yıl
Taksit süresiEn çok 2 yıl
Taksit sayısıEn az 4
Kararda bulunması gerekenBir taksit ödenmezse kalanın tamamının tahsil edileceği ve ödenmeyen cezanın hapse çevrileceği
ÖlçütKişinin ekonomik ve şahsi hâlleri

Eski metnimizde TCK m.52/4’ün hükümde “kamuya yararlı işe çevrileceği” ihtarını öngördüğü yazıyordu. Kanun metnine göre kararda, taksitlerden birinin zamanında ödenmemesi hâlinde geri kalan kısmın tamamının tahsil edileceği ve ödenmeyen adli para cezasının hapse çevrileceği belirtilir. Kamuya yararlı işte çalıştırma ise infaz aşamasında 5275 sayılı Kanunun 106. maddesine göre gündeme gelir. Taksit talebinin yargılama sırasında, hüküm kurulmadan önce yapılması önemlidir. Bu aşamada gelir belgeleri, bakmakla yükümlü olunan kişiler ve borçlar gibi ekonomik durum bilgileri mahkemeye sunulmalıdır.

İnfaz Aşaması: Ödeme Emri ve Otuz Gün

Adli para cezasını içeren ilam Cumhuriyet başsavcılığına verilir. Cumhuriyet savcısı otuz gün içinde adli para cezasının ödenmesi için hükümlüye bir ödeme emri tebliğ eder (5275 s.K. m.106/2). Kanundaki otuz günlük süre, savcılığın ödeme emrini göndermesi için öngörülmüştür. Hükümlünün ödeme süresi ise ödeme emrinde gösterilir ve tebliğle işlemeye başlar. Tebligat hükümde gösterilen adrese yapılır. Hükümlü adres değişikliklerini mahkemeye veya Cumhuriyet başsavcılığına bildirmekle yükümlüdür; bildirmezse hükümdeki adrese yapılan tebligat geçerlidir (m.20/3). Bu nedenle yargılama sırasında veya sonrasında taşınan bir kişi, yeni adresini bildirmediği takdirde ödeme emrinden habersiz kalabilir ve süre işlemiş sayılabilir. Adli para cezasının hapse çevrileceği ilamda yazılı olmasa bile savcılık çevirme işlemini uygular (m.106/5).

Ödeme emri eski adresinize mi gitti?
Süre ve tebligat sorunlarını infaz hâkimliği nezdinde değerlendirelim: 0554 648 37 15

📞 0554 648 37 15💬 WhatsApp’tan Yazın

Savcılık Aşamasında Taksit (5275 s.K. m.106/6)

Hükümde taksit öngörülmemişse, hükümlü bir aylık süre içinde adli para cezasının üçte birini öderse, isteği üzerine geri kalan kısmın birer ay ara ile iki eşit taksitte ödenmesine izin verilir. İlk taksit süresinde ödenmezse ikinci taksite ilişkin izin hükümsüz kalır (m.106/6). Bu imkân, mahkemenin hükümde verdiği taksitten farklıdır. Savcılık aşamasındaki taksit toplamda üç parçalı ve kısa vadeli bir ödeme planıdır ve ilk ödemenin cezanın üçte biri olması şarttır. Daha uzun süreli bir ödeme planı ancak hükümde TCK m.52/4 uyarınca verilebilir. Taksit imkânları için adli para cezası taksitle ödenir mi rehberine bakabilirsiniz.

Ödenmezse: Hapse Çevirme ve Kamuya Yararlı İş (5275 s.K. m.106/3)

Ödenmeyen adli para cezasının infazı
AşamaKuralDayanak
Çevirme kararıSavcı, ödenmeyen kısma karşılık gelen gün miktarını hapse çevirir5275 m.106/3
Kamuya yararlı işİki saat çalışma karşılığı bir gün5275 m.106/3
Günlük çalışmaEn az 2, en fazla 8 saat; denetimli serbestlik müdürlüğü belirler5275 m.106/3
Programa uyulmamasıÇalışılan günler mahsup edilir, kalan kısım açık ceza infaz kurumunda çektirilir5275 m.106/3
Azami hapisTek hükümde 3 yıl; birden fazla hükümde 5 yıl5275 m.106/7
Ödeme ile sona ermeKalan günlere karşılık gelen para ödenince tahliye veya çalışmanın sona ermesi5275 m.106/8
Erteleme ve koşullu salıverilmeUygulanmaz5275 m.106/9
Karşılanmayan bakiye6183 sayılı Kanuna göre mal müdürlüğünce tahsil5275 m.106/11

Eski metnimizde kamuya yararlı işte “her çalışılan günün bir günlük adli para cezasını karşıladığı” ve bu işin yerine getirilmemesi hâlinde hapisle “cezaevinde” infaz yapılacağı yazıyordu. Yürürlükteki m.106/3’e göre çevirme, adli para cezasının gün sayısı esas alınarak yapılır. Kamuya yararlı işte iki saat çalışma bir gün sayılır ve günlük çalışma süresi iki ile sekiz saat arasındadır. Örneğin 100 günlük karşılığı ödenmemiş bir adli para cezası, günde sekiz saat çalışan bir hükümlü için dört gün sayılarak yaklaşık yirmi beş iş gününde tamamlanabilir. Programa uyulmaması hâlinde kalan kısım kapalı değil, açık ceza infaz kurumunda çektirilir. Hapse çevrilen adli para cezası ertelenemez ve koşullu salıverilme hükümleri uygulanmaz (m.106/9). Hükümlü, hapiste veya kamuya yararlı işte geçirdiği günlerin dışındaki günlere karşılık gelen parayı öderse derhâl tahliye edilir (m.106/8). Hapse çevirme süreci için adli para cezasının hapse çevrilmesi ve adli para cezasını ödemezsem hapse girer miyim rehberlerine bakabilirsiniz.

Kamuya Yararlı İşte Çalıştırma Nasıl Yürür?

Savcılık, ödenmeyen kısmı gün karşılığı hapse çevirip kamuya yararlı işte çalıştırmaya karar verdiğinde dosya denetimli serbestlik müdürlüğüne gönderilir. Müdürlük, hükümlünün çalışacağı kurumu, günlük çalışma süresini ve programı belirler. Günlük çalışma süresi iki ile sekiz saat arasındadır (5275 s.K. m.106/3). Hükümlü, programa ve denetimli serbestlik görevlilerinin uyarı ve önerilerine uymak zorundadır. Uyulmaması hâlinde çalışılan günler mahsup edilir ve kalan kısım açık ceza infaz kurumunda çektirilir. Hükümlü, çalışma sürerken kalan günlere karşılık gelen parayı ödeyerek çalışmayı her zaman sona erdirebilir (m.106/8). Sağlık durumu, iş veya bakım yükümlülükleri nedeniyle programa uyulması güçse, bu durum belgeleriyle birlikte gecikmeden denetimli serbestlik müdürlüğüne bildirilmelidir.

Birden Fazla Adli Para Cezası

Farklı dosyalardan birden fazla adli para cezası bulunan hükümlü için her ilam ayrı bir infaz dosyası oluşturur ve her biri için ayrı ödeme emri düzenlenir. Adli para cezası yerine çektirilecek hapis süresi tek bir hükümde üç yılı, birden fazla hükümle adli para cezalarına mahkûmiyet hâlinde ise toplam beş yılı geçemez (5275 s.K. m.106/7). Bu üst sınırı aşan kısım hapisle infaz edilmez. Ancak infaz edilen hapis veya kamuya yararlı iş süresi cezanın tamamını karşılamamışsa, geri kalan kısım 6183 sayılı Kanuna göre tahsil edilir (m.106/11). Birden fazla dosyası olan hükümlülerin hangi dosyada ne kadar borcu kaldığını infaz dosyalarından ayrı ayrı takip etmesi gerekir.

Hapis ve Adli Para Cezası Birlikte Verilmişse

Bazı suç tiplerinde hapis cezası ile birlikte adli para cezasına da hükmedilir. Bu durumda iki ceza ayrı ayrı infaz edilir. Hapis cezasının infazında koşullu salıverilme ve denetimli serbestlik hükümleri uygulanabilir. Adli para cezası ise ödeme emriyle ayrıca talep edilir. Hapis cezasının infaz edilmiş olması, birlikte verilen adli para cezasını ortadan kaldırmaz. Adli para cezası ödenmezse, hapisten çevrilen bu kısım için erteleme ve koşullu salıverilme uygulanmaz (5275 s.K. m.106/9). Tahliye sonrası adli para cezasının ödenmemesi nedeniyle yeniden cezaevine dönülmemesi için, hapis infazı sürerken adli para cezasının ödenmesi veya taksitlendirilmesi planlanmalıdır.

Ödeme Nasıl Yapılır ve Nasıl Belgelenir?

Ödeme, ödeme emrinde gösterilen Cumhuriyet başsavcılığı hesabına veya veznesine yapılır. Ödeme açıklamasında ilamat numarası ve hükümlünün kimlik bilgileri eksiksiz yazılmalıdır. Ödemeden sonra dekontun bir örneği infaz bürosuna verilmeli ve infaz dosyasına işlendiği kontrol edilmelidir. Hükümlü hapse çevirme sonrası cezaevindeyse, kalan günlerin karşılığı ödendiğinde tahliyenin gecikmemesi için dekont derhâl Cumhuriyet başsavcılığına ve ceza infaz kurumuna ulaştırılmalıdır (m.106/8). Kısmi ödemelerde, ödenen tutarın hangi dosyaya ve hangi kaleme (adli para cezası mı, yargılama gideri mi) mahsup edildiği de sorulmalıdır.

İstisnalar: Çocuklar ve Özel Kanunlar

Çocuklar hakkında hükmedilen adli para cezası ödenmezse hapse çevrilemez; bu durumda ceza 6183 sayılı Kanuna göre tahsil edilir (5275 s.K. m.106/4, 11). Bazı özel kanunlar ise genel kuralın aksine daha ağır bir infaz rejimi öngörür. Karşılıksız çek suçunda verilen adli para cezası ödenmezse, kamuya yararlı işte çalıştırma kararı verilmeksizin doğrudan hapis cezasına çevrilir (5941 s.K. m.5/11). Bu nedenle adli para cezasının hangi kanuna göre verildiği, infaz rejimini belirleyen ilk sorudur. Çocuklar bakımından hapse çevirme yasağı, cezanın ödenmemesinin hiçbir sonuç doğurmayacağı anlamına gelmez; kalan tutar kamu alacağı olarak tahsil edilir ve kanuni temsilcilerin bu süreci takip etmesi gerekir. Özel kanunlarda ise kamuya yararlı işte çalıştırma aşaması bulunmadığından, ödeme emrinin tebliğinden sonra süre dolar dolmaz hapse çevirme kararı verilebilir. Karşılıksız çek için karşılıksız çekin sonuçları, uyuşturucu suçlarında verilen adli para cezası için uyuşturucu suçunda adli para cezası rehberlerine bakabilirsiniz.

Mahsup: Gözaltı ve Tutukluluk Adli Para Cezasından Düşülür

Hüküm kesinleşmeden önce gerçekleşen ve şahsi hürriyeti sınırlama sonucunu doğuran bütün hâller nedeniyle geçirilen süreler hükmolunan cezadan indirilir. Adli para cezasına hükmedilmesi durumunda bir gün 500 TL sayılarak indirim yapılır (TCK m.63). Bu oran 7499 sayılı Kanunla 100 TL’den 500 TL’ye çıkarılmıştır. Örneğin iki gün gözaltında kalan ve 3.000 TL adli para cezasına mahkûm edilen kişinin ödeyeceği miktar 1.000 TL’ye iner. Mahsubun ilamda veya infaz aşamasında yapılıp yapılmadığı kontrol edilmelidir. Yapılmamışsa infaz hâkimliğine başvurulabilir.

HAGB, Ölüm ve Zamanaşımı

Adli para cezasını infaz dışı bırakan veya sona erdiren hâller
HâlSonuçDayanak
Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasıHüküm açıklanmadığından infaz edilmez; denetim süresi uygun geçerse dava düşerCMK m.231/5, 10
Hükümlünün ölümüHenüz infaz edilmemiş adli para cezası düşer; kesinleşmiş yargılama giderleri ve müsadere infaz olunurTCK m.64/2
Ceza zamanaşımıAdli para cezası 10 yıl geçmekle infaz edilmezTCK m.68/1-e
Çocuk hükümlüHapse çevrilmez; 6183 s.K. ile tahsil5275 m.106/4

HAGB kararı, hükmolunan cezanın iki yıl veya daha az süreli hapis ya da adli para cezası olması hâlinde verilebilir (CMK m.231/5). Bu kararın bulunduğu dosyada adli para cezası infaz edilmez. Denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlenmez ve yükümlülüklere uyulursa açıklanması geri bırakılan hüküm ortadan kaldırılarak davanın düşmesine karar verilir (m.231/10). HAGB’nin güncel durumu için HAGB nedir rehberine bakabilirsiniz.

Yargılama Giderleri Adli Para Cezası Değildir

Uygulamada ödeme emrinde adli para cezasının yanında yargılama giderlerinin de bulunması karışıklığa yol açar. Mahkûmiyet hâlinde bütün yargılama giderleri sanığa yüklenir (CMK m.325/1). Ancak bu giderler adli para cezası değildir ve ödenmemeleri hâlinde hapse çevrilmez; kamu alacağı olarak tahsil edilir. Ödeme yapmadan önce infaz dosyasından adli para cezası ve yargılama gideri kalemleri ayrı ayrı öğrenilmeli ve öncelikle hapse çevrilme riski bulunan adli para cezası ödenmelidir.

Adli Sicil ve Arşiv Kaydı

Eski metnimizde adli para cezasının “5352 sayılı Kanunun 9. maddesi uyarınca infazdan 3 yıl sonra silineceği” yazıyordu. Kanunda kayıtların akışı farklıdır. Adli sicildeki bilgiler, cezanın infazının tamamlanmasıyla silinerek arşiv kaydına alınır (5352 s.K. m.9/1-a). Arşiv bilgileri ise hak yoksunluğu doğurmayan mahkûmiyetler bakımından arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten itibaren beş yıl geçmesiyle tamamen silinir (m.12/1-c). Üç yıllık süre ise yasaklanmış hakların geri verilmesine ilişkindir (m.13/A). Adli para cezası hapse çevrilmiş olsa bile hak yoksunlukları bakımından esas alınacak ceza adli para cezasıdır (5275 s.K. m.106/9). Adli sicil ve arşiv kaydının silinmesi için adli sicil kaydı nasıl silinir rehberine bakabilirsiniz.

İnfaz Hâkimliğine Şikâyet

Cumhuriyet savcısının ceza ve güvenlik tedbirlerinin infazına ilişkin kararlarına karşı infaz hâkimliğine şikâyet yolu açıktır (4675 s.K. m.4, 5). Şikâyet, kararın öğrenildiği tarihten itibaren on beş gün, her hâlde yapıldığı tarihten itibaren otuz gün içinde yapılır (m.5/1). Hapse çevirme kararının usulsüz tebligata dayanması, mahsup yapılmaması, taksit hakkının tanınmaması veya ödemenin dikkate alınmaması gibi durumlar bu yolla denetlenebilir. Ancak şikâyet yoluna başvurulması, kararın yerine getirilmesini kural olarak durdurmaz (m.5). Bu nedenle çoğu durumda en hızlı çözüm, itiraz edilen kısım saklı tutularak ödemenin yapılması ve tahliyenin sağlanmasıdır. Ayrıntılar için infaz hâkimliğine şikâyet rehberine bakabilirsiniz.

Adli Para Cezası ile İdari Para Cezası Aynı Şey mi?

Adli para cezası ile idari para cezası sıklıkla karıştırılır. Adli para cezası, bir suç nedeniyle ceza mahkemesince verilen bir ceza türüdür. Ödenmezse hapse çevrilebilir ve kesinleşen mahkûmiyet adli sicile kaydedilir. İdari para cezası ise bir kabahat nedeniyle idari makamlarca, bazı hâllerde savcılık veya mahkemece verilen idari bir yaptırımdır. Ödenmezse hapse çevrilmez; 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil edilir (5326 s.K. m.17/4). İdari para cezasında kişinin ekonomik durumu müsait değilse, ilk taksidin peşin ödenmesi koşuluyla bir yıl içinde dört eşit taksit hâlinde ödenmesine karar verilebilir (m.17/3). Trafik cezası gibi idari para cezalarının ödenmemesi bu nedenle hapis sonucunu doğurmaz. Ödeme emrinin hangi tür cezaya ilişkin olduğu, belgedeki dayanak kanun maddesinden anlaşılabilir.

Sık Yapılan Hatalar

  • Adres değişikliğini bildirmemek: Tebligat eski adrese yapılır ve geçerli sayılır (5275 m.20/3).
  • Taksit imkânını kaçırmak: Savcılık taksidi için bir ay içinde cezanın üçte birinin ödenmesi gerekir.
  • Yargılama gideriyle cezayı karıştırmak: Önce hapse çevrilme riski olan adli para cezası ödenmelidir.
  • Mahsubu kontrol etmemek: Gözaltı ve tutuklulukta geçen her gün 500 TL olarak düşülür.
  • Kamuya yararlı iş programını aksatmak: Kalan kısım açık cezaevinde çektirilir.
  • Dekontu infaz bürosuna iletmemek: Ödeme dosyaya işlenmezse işlemler devam edebilir.

İnfaz Sürecinde Pratik Kontrol Listesi

  1. Kesinleşme tarihini öğrenin ve hükümde mehil veya taksit olup olmadığını kontrol edin (TCK m.52/4).
  2. Adresinizi güncel tutun: Adres değişikliğini savcılığa veya mahkemeye bildirin (5275 m.20/3).
  3. Ödeme emrindeki tutarı kontrol edin: Gün sayısı, bir gün karşılığı ve mahsup doğru uygulanmış mı?
  4. Tamamını ödeyemiyorsanız bir ay içinde üçte birini ödeyip iki taksit isteyin (m.106/6).
  5. Kamuya yararlı iş programına uyun: Uyulmazsa kalan kısım açık cezaevinde çektirilir.
  6. Hapisteyseniz kalan günlerin parasını ödeyin: Derhâl tahliye edilirsiniz (m.106/8).
  7. Hukuka aykırı işlem varsa 15 gün içinde infaz hâkimliğine şikâyette bulunun.

⚠️ Özel kanunlara dikkat: Genel kural ödenmeyen cezanın önce kamuya yararlı işe çevrilmesidir. Karşılıksız çek gibi bazı suçlarda ise ceza doğrudan hapse çevrilir. Ödeme emri geldiğinde cezanın hangi kanuna göre verildiğini kontrol edin ve süreyi kaçırmayın.

Adli para cezasının hesaplanması, taksitlendirilmesi, mahsubu ve hapse çevirme kararına karşı şikâyet için Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.

Hapse Çevirme Kararına Karşı İnfaz Hâkimliğine Şikâyet Dilekçesi Örneği

ANKARA İNFAZ HÂKİMLİĞİNEŞİKÂYET EDEN (HÜKÜMLÜ): Ad Soyad (T.C. Kimlik No: …) VEKİLİ: Av. … ŞİKÂYET EDİLEN KARAR: Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının … tarihli ve 2026/… İlamat sayılı adli para cezasının hapse çevrilmesine ilişkin kararı ÖĞRENME TARİHİ: … /… /2026 KONU: Hapse çevirme kararının kaldırılması, mahsup yapılması ve taksit hakkının tanınması talebidir.AÇIKLAMALAR1- 5275 sayılı Kanun m.106/2 ve m.20/3 bakımından: Müvekkil hakkındaki … TL adli para cezasına ilişkin ödeme emri, hükümde gösterilen eski adrese tebliğ edilmiştir. Oysa müvekkil … tarihinde verdiği dilekçeyle yeni adresini Cumhuriyet başsavcılığına bildirmiştir. Dilekçe ve alındı belgesi ektedir. Adres değişikliği usulüne uygun bildirildiğinden eski adrese yapılan tebligat geçersizdir. Ödeme emri müvekkile usulüne uygun tebliğ edilmediğinden, ödeme süresi işlememiştir ve hapse çevirme koşulları oluşmamıştır.2- 5275 sayılı Kanun m.106/3 bakımından: Çevirme kararında ödenmeyen kısmın hapse çevrildiği belirtilmiş, ancak kamuya yararlı işte çalıştırılmaya karar verilmeden doğrudan ceza infaz kurumuna sevk istenmiştir. Adli para cezası karşılıksız çek gibi doğrudan hapse çevrilmeyi öngören özel bir kanuna dayanmamaktadır. Genel kural gereği önce kamuya yararlı işte çalıştırmaya karar verilmesi gerekir.3- 5237 sayılı TCK m.63 bakımından: Müvekkil bu dosya nedeniyle iki gün gözaltında kalmıştır. Bu sürenin bir gün 500 TL sayılarak adli para cezasından mahsubu gerekirken, ödeme emrinde herhangi bir indirim yapılmamıştır.4- 5275 sayılı Kanun m.106/6 bakımından: Hükümde taksit öngörülmemiştir. Müvekkil, ödeme emrinin usulüne uygun tebliği hâlinde bir ay içinde cezanın üçte birini ödeyip kalanın iki eşit taksitte ödenmesini talep etme hakkına sahiptir. Hapse çevirme kararı bu hakkı ortadan kaldırmaktadır.5- 4675 sayılı Kanun m.5 bakımından: Karar müvekkil tarafından … tarihinde öğrenilmiştir. Şikâyetimiz on beş günlük süre içindedir.HUKUKİ SEBEPLER: 5275 sayılı Kanun m.20, 106; 5237 sayılı TCK m.52, 63; 4675 sayılı Kanun m.4, 5 ve ilgili mevzuat.DELİLLER: Adres bildirim dilekçesi ve alındı belgesi, tebligat evrakı, gözaltı tutanağı, ilam ve infaz dosyası.SONUÇ VE İSTEM: Açıklanan nedenlerle şikâyetin kabulüne; hapse çevirme kararının kaldırılmasına; gözaltı süresinin mahsubuyla yeniden hesaplanacak adli para cezası için müvekkilin yeni adresine ödeme emri tebliğ edilmesine ve 5275 sayılı Kanun m.106/6’daki taksit hakkının tanınmasına karar verilmesini saygılarımızla arz ve talep ederiz. … /… /2026Şikâyet Eden Vekili Av. …

Sık Sorulan Sorular

Adli para cezası nasıl hesaplanır?

Gün sayısı (5–730) ile bir gün karşılığı miktarın (100–500 TL) çarpılmasıyla (TCK m.52/1-2).

Bir gün karşılığı kaç TL?

7499 sayılı Kanundan sonra en az 100, en fazla 500 TL’dir (TCK m.52/2).

Ödeme emri ne zaman gelir?

Savcılık, ilamın kendisine verilmesinden itibaren 30 gün içinde ödeme emri tebliğ eder (5275 m.106/2).

Taksit yapılabilir mi?

Hükümde en çok 2 yıl ve en az 4 taksit verilebilir (TCK m.52/4); hükümde yoksa 1 ay içinde 1/3 ödenirse kalan 2 eşit taksit yapılır (5275 m.106/6).

Bir taksidi ödemezsem ne olur?

Hükümdeki taksitte kalanın tamamı tahsil edilir (TCK m.52/4); savcılık taksidinde ilk taksit ödenmezse ikinci taksit izni hükümsüz kalır (m.106/6).

Ödemezsem hapse girer miyim?

Ödenmeyen kısım gün karşılığı hapse çevrilir, ancak önce kamuya yararlı işte çalıştırmaya karar verilir; programa uyulmazsa açık cezaevinde çektirilir (5275 m.106/3).

Kamuya yararlı işte kaç saat çalışılır?

İki saat çalışma bir gün sayılır; günlük çalışma 2–8 saattir (5275 m.106/3).

Hapiste kalırken öderse ne olur?

Kalan günlere karşılık gelen para ödenince derhâl tahliye edilir (5275 m.106/8).

Adli para cezasından çevrilen hapis en fazla kaç yıl?

Tek hükümde 3 yıl, birden fazla hükümde 5 yıl (5275 m.106/7).

Koşullu salıverilme uygulanır mı?

Hayır. Çevrilen hapis ertelenemez ve koşullu salıverilme uygulanmaz (5275 m.106/9).

Çocuğun adli para cezası hapse çevrilir mi?

Hayır. Çocuklar hakkındaki adli para cezası hapse çevrilemez (5275 m.106/4).

Gözaltında kaldığım gün düşülür mü?

Evet. Bir gün 500 TL sayılarak adli para cezasından indirilir (TCK m.63).

Karşılıksız çek cezası da kamuya yararlı işe çevrilir mi?

Hayır. Bu suçta adli para cezası doğrudan hapse çevrilir (5941 m.5/11).

Hükümlü ölürse ceza ne olur?

Henüz infaz edilmemiş adli para cezası düşer (TCK m.64/2).

Adli para cezası zamanaşımına uğrar mı?

Evet, 10 yıl geçmekle infaz edilmez (TCK m.68/1-e).

Adli para cezası adli sicile işler mi?

Kesinleşen mahkûmiyet kaydedilir; infaz tamamlanınca arşive alınır, arşiv kaydı 5 yıl sonra silinir (5352 m.9, 12).

Hapse çevirme kararına nasıl itiraz edilir?

Öğrenmeden itibaren 15 gün, her hâlde 30 gün içinde infaz hâkimliğine şikâyet edilir (4675 m.5).

Suç 7499 sayılı Kanundan önce işlendiyse günlük miktar nasıl belirlenir?

Failin lehine olan kanun uygulanır (TCK m.7/2); eski 20–100 TL aralığı gözetilmelidir.

Birden fazla adli para cezam varsa hapis en fazla ne kadar olur?

Birden fazla hükümle adli para cezasına mahkûmiyette hapis süresi toplam 5 yılı geçemez (5275 m.106/7).

Kamuya yararlı işe uymazsam ne olur?

Çalışılan günler mahsup edilir, kalan kısım açık ceza infaz kurumunda çektirilir (5275 m.106/3).

Trafik cezası ödenmezse hapse çevrilir mi?

Hayır. İdari para cezaları hapse çevrilmez; 6183 sayılı Kanuna göre tahsil edilir (5326 m.17/4).

Ödeme emrindeki tutara nasıl itiraz ederim?

Hesap hatası veya mahsup yapılmaması gibi hususlarda infaz hâkimliğine 15 gün içinde şikâyette bulunabilirsiniz (4675 m.5).

Yargılama gideri de hapse çevrilir mi?

Hayır. Yargılama giderleri adli para cezası değildir; kamu alacağı olarak tahsil edilir.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, ayrıntılı değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.

Adli para cezası: taksit, mahsup ve hapse çevirme kararına şikâyet
Hukukçular Evi Ankara | Av. Fatma Öztürk

📞 0554 648 37 15💬 WhatsApp’tan Yazın

Mevzuat kontrolü: Bu yazıdaki TCK, CMK, 5275, 5352, 4675 ve 5941 sayılı Kanunlar hükümleri 24 Eylül 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr’deki güncel metinler üzerinden kontrol edilmiştir.

Bu konuda hukuki destek almak için

📞 Ara: +905546483715💬 WhatsApp’tan yaz

Post by Av. Fatma Öztürk