Kamu ihalesinde hakedişe itirazın kuralı 2023 ile 2025 arasında iki kez değişti. Hakedişin ihtirazi kayıtla imzalanmasını ve itirazın kısa sürede dilekçeyle bildirilmesini arayan eski düzenleme Danıştay 13. Dairesinin 6/6/2023 tarihli kararlarıyla iptal edildi. 1/9/2025’ten itibaren yapım ve hizmet işlerinde yeni kural şudur: yüklenici geçici hakedişe ve tahakkuktan önce hakedişte yapılan düzeltmelere itirazını en geç kesin hesapların idareye teslim edildiği tarihe kadar dilekçeyle bildirmek zorundadır (YİGŞ m.39/4-e; HİGŞ m.42/a-1). Ölçüm kayıtlarında ise ayrı bir kural sürer: ataşman ve defterler ihtirazi kayıtla imzalanırsa karşı görüş on gün içinde yazılı bildirilmelidir (YİGŞ m.28/2). Kesin hesaplara itiraz süresi altmış gün, idarenin kesin hesapta yaptığı değişikliklere itiraz süresi on beş gündür. Dosyanız için Hukukçular Evi’ne 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.
Bu yazının dayanakları. Yapım İşleri Genel Şartnamesi (YİGŞ) m.9/5, 14, 24/2, 28, 29, 39, 40, 51; Hizmet İşleri Genel Şartnamesi (HİGŞ) m.42, 43; 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu m.36; Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği Geçici m.34; Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği Geçici m.31; Danıştay 13. Dairesinin 6/6/2023 tarihli E:2023/403, K:2023/2899 ve E:2023/404, K:2023/2898 sayılı kararları; Kamu İhale Kurulunun 16/8/2023 tarihli 2023/DK.D-210 ve 2023/DK.D-208 sayılı kararları.
Yazı 20 Ekim 2026 tarihli mevzuat metinlerine ve 30/7/2025 tarihli değişikliklere göre yeniden hazırlanmıştır. Sözleşme türleri, iş artışı ve yeni birim fiyat için birim fiyat ve götürü bedel sözleşmeler, hakedişin haczi ve temliki için hakediş alacağının haczi yazılarımıza bakabilirsiniz.
Hakediş Hangi Metinlere Tabidir?
Hakedişin düzenlenmesi, imzalanması, itirazı ve ödenmesi yapım işlerinde Yapım İşleri Genel Şartnamesinin 39 ve 40 ıncı maddelerinde, hizmet alımlarında Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 42 ve 43 üncü maddelerinde düzenlenir. Genel şartnameler uygulama yönetmeliklerinin ekidir ve ihale dokümanı hazırlanırken esas alınır (Yapım İşleri Yön. m.14/2). 4735 sayılı Kanunda hüküm bulunmayan hâllerde Borçlar Kanunu hükümleri uygulanır (4735 m.36).
Yapım ve hizmet işlerinde hakediş kuralları
| Konu | Yapım (YİGŞ) | Hizmet (HİGŞ) |
|---|---|---|
| Düzenleme zamanı | Yüklenicinin başvurusu üzerine her ayın ilk beş iş günü; başvuru yoksa idare aynı ay tek taraflı düzenler (m.39/4-a) | Başvuru üzerine, sözleşmede aksi yoksa ayda bir; başvuru yoksa idare en çok üç ay içinde tek taraflı düzenleyebilir (m.42) |
| Ölçüm veya hesaplama günü | Hazır bulunmayan yüklenicinin ölçümlere itirazı kabul edilmez (m.39/4-ç) | Hazır bulunmayan yüklenicinin hesaplamalara itirazı kabul edilmez (m.42/a-1) |
| İmza | Bir hafta içinde imzalanmazsa rapor idarede bekletilir; gecikme için istekte bulunulamaz (m.39/4-ç) | Aynı kural (m.42/a-1) |
| Düzeltme | Tahakkuka kadar yetkili makamlarca düzeltilebilir (m.39/4-d) | Tahakkuka kadar düzeltilebilir; kontrol teşkilatı önceki hakedişleri ara hakedişte düzeltebilir (m.42/a-1, 43) |
| İtiraz | En geç kesin hesapların teslimine kadar dilekçeyle (m.39/4-e) | En geç kesin hesapların teslimine kadar dilekçeyle (m.42/a-1) |
| Tahakkuk ve ödeme | 30 gün onay, onayı izleyen 30 gün tahakkuk, sözleşmede farklı süre yoksa 15 gün ödeme (m.39/4-f) | Sözleşmedeki süre veya 30 gün içinde tahakkuk, bu tarihten itibaren 30 gün içinde ödeme (m.42/a-1) |
Geçici Hakediş Nasıl Düzenlenir?
Birim fiyat işlerde yükleniciye ödenecek tutar, birim fiyat cetvelindeki veya sonradan belirlenen yeni birim fiyatlar ile metrajlardan hesaplanan miktarların çarpımından kesintiler düşülerek bulunur. Bu ödemeler kesin ödeme niteliğinde değildir ve kazanılmış hak sayılmaz; metrajlar yeşil defterde ve eklerinde gösterilir. Cetvelde bir kalemin bulunması yükleniciye o işi mutlaka yapma hakkı vermez. Götürü bedel işlerde ödeme ihale dokümanında öngörülen ilerleme yüzdelerine göre, karma sözleşmelerde ise her kısım kendi esasına göre yapılır (YİGŞ m.39/1-3).
Hakediş raporunun bileşenleri (YİGŞ m.39/4-f)
| Adım | İşlem |
|---|---|
| 1 | Her hakediş tutarından bir önceki hakediş tutarı çıkarılır |
| 2 | Kalan tutara ilgili mevzuata göre KDV eklenir |
| 3 | Sözleşmedeki kesintiler, yüklenicinin idareye borçları, cezalar ve kanunen alınması gereken vergiler kesilir |
| 4 | Yüklenicinin imzasıyla idareye verilen rapor en geç 30 gün içinde onaylanır, onayı izleyen 30 gün içinde tahakkuka bağlanır |
| 5 | Sözleşmede farklı süre yoksa tahakkuktan itibaren 15 gün içinde ödenir |
Hakedişin ödenmesi başka şartlara da bağlıdır. İnşaat sigortası poliçesi ilk hakediş tahakkuka bağlanmadan önce idareye verilmezse hakediş ve öngörülmüşse avans ödenmez; primlerin ödendiğine ve sigortanın yürürlükte olduğuna dair belge her hakedişin tahakkukundan önce sunulur (YİGŞ m.9/5). Sorumluluğu yükleniciye ait hatalı, kusurlu veya şartnameye aykırı işlerin bedeli geçici hakedişe girmiş olsa bile sonraki hakedişlerden, kesin hakedişten veya teminattan kesilir (YİGŞ m.24/2). Gecikme cezası kesintisi için gecikme cezası ve süre uzatımı yazımıza bakabilirsiniz.
İhzarat, Bütçe Yılı Sonu ve Ek Geçici Hakediş
İhzarat öngörülen işlerde şantiyeye getirilen malzeme de hakedişe girebilir. Bunun için malzemenin yapı denetim görevlisi ile yüklenici tarafından birlikte ölçülmesi, işin bünyesine girecek veya yardımcı olarak kullanılacak nitelikte olması ve fiyatının ihale dokümanında gösterilmiş bulunması gerekir. Sözleşmede aksine hüküm yoksa işbaşına getirilmemiş ihzaratın bedeli ödenmez; iş programındaki miktardan fazla ihzarat idarenin iznine bağlıdır ve bedeli ödenmiş malzeme ancak yetkili makamın onayıyla şantiyeden çıkarılabilir (YİGŞ m.39/4-c).
Özel hakediş durumları
| Durum | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| Gelecek yıllara sari olmayan sözleşme | Son hakediş bütçe yılının sonuna rastlayan ayın yirminci günü düzenlenir | YİGŞ m.39/4-a; HİGŞ m.42/a-1 |
| Geçici kabulden sonra | İdare gerekli görürse kesin kabule kadar bir defaya mahsus ek geçici hakediş düzenlenebilir | YİGŞ m.39/4-ğ |
| Yapım ve işletmenin birlikte ihalesi | Yapım kısmının geçici kabulünden sonra bu kısım için ek geçici hakediş düzenlenebilir; işletme dönemi hakedişlerine YİGŞ uygulanmaz | YİGŞ m.39/4-h |
| Hizmette götürü bedel bölümler | Bölümler tamamlandıkça sözleşmedeki esaslara göre hakediş düzenlenir; imza, düzeltme ve ödeme birim fiyat kurallarına tabidir | HİGŞ m.42/a-2 |
| Hizmette bir defada teslim | Hakediş iş bitiminde bir defada düzenlenir | HİGŞ m.42/b |
Hakedişinize itiraz mı edeceksiniz?
Hakediş ve kesin hesap itirazlarının kalem kalem, ölçüm kayıtlarına dayanarak ve süresinde hazırlanması için hemen arayın.
Ölçüm Günü ve İmza: Hak Kaybının Asıl Kaynağı
Hakediş uyuşmazlıklarında en sık hak kaybı itirazın içeriğinden değil, sürecin ilk iki adımından doğar. Yüklenici veya vekili bildirilen günde ölçümde hazır bulunmazsa yapı denetim görevlisi ölçümleri tek başına yapar ve yüklenicinin bu konudaki itirazları kabul edilmez. Rapor düzenlendikten sonra bir hafta içinde imzalanmazsa idarede hiçbir işlem yapılmadan bekletilir ve yüklenici gecikmeden dolayı şikâyet ve istekte bulunamaz (YİGŞ m.39/4-ç). Hizmet işlerinde aynı kurallar kontrol teşkilatı için geçerlidir (HİGŞ m.42/a-1).
Ataşman ve Defterlerde On Gün Kuralı Hâlâ Geçerli
Hakediş raporu için ihtirazi kayıt şartı kalkmış olsa da hakedişin dayandığı ölçüm kayıtları için ayrı ve daha sert bir kural yürürlüktedir. Şantiye günlük defteri, röleve ve ataşman defterleri yapı denetim görevlisi tarafından yükleniciyle birlikte tutulur ve yüklenici bunları imzalamak zorundadır. Yüklenici ataşman ve defterleri imzalamakla içindekileri ve hesapların doğruluğunu kabul etmiş olur. İmzalamazsa veya ihtirazi kayıtla imzalarsa, defter ve belgelerin kendisine gösterildiği tarihten itibaren karşı görüşlerini yazılı bildirmesi için on gün süre verilir; bu sürede yazılı görüş vermezse kayıtlı hususları kabul etmiş sayılır ve bu durum tutanakla ataşmana eklenir (YİGŞ m.28).
İhtirazi Kayıt Tartışmasının Kısa Tarihi
Uzun yıllar uygulamada yüklenicinin hakedişe itirazını korumak için raporu ihtirazi kayıtla imzalaması ve itirazını kısa bir süre içinde dilekçeyle bildirmesi aranıyor, aksi hâlde hakedişi olduğu gibi kabul etmiş sayılacağı kabul ediliyordu. Bu düzenleme yargı kararlarıyla değişti; değişikliklerin tarihçesi Genel Şartname metinlerine şerh olarak işlenmiştir.
YİGŞ m.39/4-e ve HİGŞ m.42/a-1’in seyri
| Tarih | İşlem | Kaynak |
|---|---|---|
| 9/12/2021 | YİGŞ m.39/4-e hakkında yürütmenin durdurulması | Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, YD İtiraz No: 2021/751 |
| 12/1/2023 – 30/3/2023 | Yürütmenin durdurulmasının kaldırılması ve buna ilişkin Kurul kararı | Danıştay 13. D. E:2021/3178, K:2023/99; KİK 2023/DK.D-85 |
| 6/6/2023 | YİGŞ m.39/4-e’nin iptali | Danıştay 13. D. E:2023/403, K:2023/2899 |
| 6/6/2023 | HİGŞ m.42/a’daki hükmün iptali | Danıştay 13. D. E:2023/404, K:2023/2898 |
| 16/8/2023 | İptal kararlarının uygulanmasına ilişkin Kurul kararları | KİK 2023/DK.D-210 (yapım), 2023/DK.D-208 (hizmet) |
| 1/9/2025 | Her iki şartnamede itiraz kuralının yeniden düzenlenmesi | 30/7/2025 tarihli ve 32971 sayılı Resmî Gazete |
Yeni düzenleme ihtirazi kayıt şartını geri getirmemiştir; ancak dilekçeyi zorunlu tutmuş ve itiraz için bir son sınır koymuştur. Değişikliği getiren yönetmeliklerin geçiş hükümlerine göre 1/9/2025’ten önce ilanı veya duyurusu yapılmış ihaleler, ilan tarihinde yürürlükte olan hükümlere göre sonuçlandırılır (Yapım İşleri Yön. Geçici m.34; Hizmet Alımı Yön. Geçici m.31). Bu nedenle bir sözleşmede hangi itiraz kuralının uygulanacağı, ihalenin ilan tarihine ve dokümana ekli Genel Şartname metnine bakılarak belirlenmelidir.
1/9/2025’ten Sonra İtiraz Kuralı
Yürürlükteki metne göre yüklenici, geçici hakedişe veya hakediş raporunun imzalanmasından sonra tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar hakediş raporunda yapılabilecek düzeltmelere karşı itirazlarını en geç kesin hesapların idareye teslim edildiği tarihe kadar dilekçe ile bildirmek zorundadır (YİGŞ m.39/4-e). Hizmet İşleri Genel Şartnamesi aynı kuralı birim fiyat hizmet sözleşmeleri için öngörür ve götürü bedel ile bir defada ödemeli işlerde de uygular (HİGŞ m.42/a-1, a-2, b).
Yeni kuralın unsurları
| Unsur | Kural | Uygulamadaki anlamı |
|---|---|---|
| Konu | Geçici hakediş ve tahakkuka kadar yapılan düzeltmeler | Hem raporun kendisine hem sonradan yapılan düzeltmeye itiraz edilebilir |
| Şekil | Dilekçe | İmza altına yazılan şerh tek başına yeterli görülmemelidir; ayrı dilekçe verilmelidir |
| Son sınır | En geç kesin hesapların idareye teslim edildiği tarih | Sınır uzaktır ama gecikmiş itirazın ispatı zorlaşır; her hakedişte ayrı dilekçe verilmelidir |
| İhtirazi kayıt | Aranmaz | Kayıtsız imza tek başına itiraz hakkını düşürmez; dilekçe şartı ise devam eder |
Hakedişte Sık Görülen İtiraz Konuları
İtiraz konusu ve dayanağı
| Konu | Tipik sorun | Dayanak |
|---|---|---|
| Metraj | Ölçüm tutanağındaki miktarın hakedişe eksik geçirilmesi veya ölçümsüz düzeltilmesi | YİGŞ m.39/1-c, 39/4-b, 39/4-d |
| Yeni birim fiyat | Proje değişikliğiyle istenen kalemin fiyatsız bırakılması veya analiz sırasına uyulmaması | YİGŞ m.12/4, 22 |
| Kusurlu iş kesintisi | Tutanakla tespit edilmeden yapılan kesinti | YİGŞ m.24/2 |
| Gecikme cezası | Süre uzatımı dikkate alınmadan uygulanan ceza | YİGŞ m.29; 4735 m.10 |
| Sigorta şartı | Belge sunulduğu hâlde ödemenin durdurulması | YİGŞ m.9/5 |
| İhzarat | Dokümanda fiyatı gösterilen malzemenin hakedişe alınmaması | YİGŞ m.39/4-c |
| Fiyat farkı | Dokümanda öngörülen fiyat farkının hesaplanmaması | 4735 m.8 |
İtiraz dilekçesinde bulunması gerekenler
| Unsur | Açıklama |
|---|---|
| Hakedişin kimliği | Sıra numarası, dönem, imza tarihi |
| İtiraz edilen kalem | Poz numarası, raporda yazan ve olması gereken miktar veya tutar |
| Dayanak belge | Ölçüm tutanağı, yeşil defter sayfası, talimat, fiyat tutanağı |
| Hukuki dayanak | Genel Şartname ve sözleşme maddesi |
| Süre | İtirazın hangi hükme göre süresinde olduğu |
| Talep | Düzeltilmesi istenen tutar ve gerekçeli cevap verilmesi |
Fiyat farkı ve süre uzatımı hesapları için fiyat farkı ve süre uzatımı yazımıza bakabilirsiniz.
Kesin Hakediş ve Kesin Hesaplar
Birim fiyat işlerde kesin hakediş geçici hakedişlerdeki rakamlara değil, geçici kabulden sonra tamamlanan kesin metraj ve hesaplara dayanır. Yapı denetim görevlisi kesin hesapları yükleniciyle birlikte hazırlar ve geçici kabulden itibaren en çok altı ay içinde idareye teslim eder; çözülemeyen itirazlar da hesaplarla birlikte idareye verilir (YİGŞ m.40/1-a, c). Götürü bedel işlerde kesin hesaplar sözleşme ve eklerine göre yapılır (YİGŞ m.40/2).
Kesin hesapta süreler (YİGŞ m.40)
| Aşama | Kural |
|---|---|
| Teslim | Geçici kabulden itibaren en çok altı ay (m.40/1-c) |
| Yüklenici hazır bulunmazsa | Hesaplar tek taraflı hazırlanır, yükleniciye 60 gün inceleme için tebliğ edilir (m.40/1-ç) |
| Kesin hesaplara itiraz | 60 günlük inceleme süresi içinde yazılı; yapılmazsa bütün belgeler kayıtsız kabul edilmiş sayılır (m.40/4) |
| Yapı denetim görevlisi teslim etmezse | Yüklenici kendi hazırladığı hesapları vererek onay isteyebilir (m.40/5) |
| İdarenin incelemesi | Teslimden itibaren en çok altı ay; aşılırsa yüklenici itirazlarında haklı sayılır ve kesin kabul yapılmışsa kesin hakediş isteyebilir (m.40/6) |
| İdarenin değişikliklerine itiraz | Tebliğden itibaren en geç 15 gün içinde, itiraz yerleri ve gerekçeleriyle dilekçe (m.40/9) |
| Kesin hakediş | Kesin hesaplar ve kesin kabul onayından itibaren en çok 30 gün içinde düzenlenir (m.40/8) |
| Hesap kesme | Kesin hakediş bedelinden geçici hakedişlerle ödenenler düşülür, kalan ödenir (m.40/10) |
Kesin hesapta altmış günlük süre, geçici hakedişteki esnek son sınırdan çok daha serttir: süresinde itiraz edilmezse belgeler kayıtsız kabul edilmiş sayılır. Kabul işlemleri ve kesin teminatın iadesi için geçici ve kesin kabul ve kesin teminatın iadesi yazılarımıza bakabilirsiniz.
Anlaşmazlıkların Çözümü ve Dava
İşin yürütülmesi veya kesin hesapların çıkarılması sırasında yapı denetim görevlisi ile yüklenici arasında çıkan anlaşmazlıklar idare tarafından çözülür. Yüklenici anlaşmazlığa yol açan durumun ortaya çıktığı günden itibaren on beş gün içinde sebeplerini açıklayan bir dilekçeyle idareye başvurur; idare en çok iki ay içinde kararını bildirir. İki ay içinde cevap verilmezse veya karar uygun bulunmazsa yüklenici sözleşmedeki uyuşmazlık hükümlerine göre hareket etmekte serbesttir (YİGŞ m.51).
Kanunda hüküm bulunmayan hâllerde Borçlar Kanunu uygulandığından (4735 m.36) hakediş alacağı, eksik ödeme ve kesinti uyuşmazlıkları sözleşmenin uyuşmazlık hükmüne göre genel mahkemelerde alacak davası olarak ileri sürülür. Genel şartnameler hakediş ödemesinin gecikmesi hâlinde faiz öngörmez; gecikmenin sonuçları da genel hükümlere göre değerlendirilir. Alacak davasında en güçlü deliller; imzalı ölçüm tutanakları, yeşil defter, ataşmanlar, süresinde verilmiş itiraz dilekçeleri ve idarenin cevaplarıdır.
Hakediş dosyasında saklanacak belgeler
| Belge | Neyi ispatlar |
|---|---|
| Ölçüm tutanakları ve yeşil defter | Yapılan imalatın miktarı |
| Ataşmanlar ve çizimler | Ölçümün dayanağı |
| Yazılı talimatlar ve proje değişikliği onayları | İlave işin idarece istendiği |
| Hakediş raporları ve düzeltme sayfaları | Hangi kalemin ne zaman değiştirildiği |
| İtiraz dilekçeleri ve teslim belgeleri | İtirazın süresinde yapıldığı |
| Tahakkuk ve ödeme kayıtları | Gecikmenin süresi |
Örnek 1: Geçici Hakedişte Yapılan Düzeltmeye İtiraz (Yapım)
Yapım işinde imzalanan hakediş raporunda tahakkuktan önce idare tarafından iki kalemde düzeltme yapılmıştır. Yüklenici itirazını kesin hesap teslimini beklemeden, düzeltmeyi öğrendiği anda verir.
[İDARENİN ADI] [BİRİM] BAŞKANLIĞINA
YÜKLENİCİ : [Şirket unvanı] — Adres: […]
İŞ : [İKN] ihale kayıt numaralı “[işin adı]” — Sözleşme tarihi: [tarih]
HAKEDİŞ : [Sıra no] numaralı geçici hakediş raporu — İmza tarihi: [tarih]
KONU : Hakediş raporunda tahakkuktan önce yapılan düzeltmelere itirazımızdır.
AÇIKLAMALAR
[Sıra no] numaralı geçici hakediş raporu yapı denetim görevlisi ile birlikte düzenlenmiş ve [tarih] tarihinde tarafımızca imzalanmıştır. Tahakkuk aşamasında rapordaki [poz no] ve [poz no] kalemlerinin miktarlarında düzeltme yapıldığı [tarih] tarihinde öğrenilmiştir.
1. İtiraz şekil ve süre yönünden Genel Şartnameye uygundur (Yapım İşleri Genel Şartnamesi m.39/4-d, 39/4-e)
Genel Şartname, hakediş raporunun imzalanmasından sonra tahakkuka kadar yapılabilecek düzeltmelere karşı itirazın en geç kesin hesapların idareye teslim edildiği tarihe kadar dilekçeyle bildirilmesini öngörmektedir. Ayrıca düzeltmelerde eski rakamların okunabilir şekilde çizilmesi ve düzeltmeyi yapan yetkililerin imzası gereklidir. Kesin hesaplar henüz teslim edilmemiş olup itirazımız süresindedir. Düzeltilen sayfalarda düzeltmeyi yapanın imzası bulunmamaktadır.
2. [Poz no] kaleminde düşülen miktar ölçüm tutanağı ile sabittir (Yapım İşleri Genel Şartnamesi m.39/1-a, 39/1-c, 39/4-b)
Hakedişe giren miktarlar yapı denetim görevlisi ile birlikte ölçülmüş ve [tarih] tarihli, [sayı] numaralı yeşil defter sayfasında karşılıklı imzalanmıştır. Düzeltmede bu miktar [eski] yerine [yeni] olarak yazılmış, ancak yeni bir ölçüm yapılmamış ve gerekçe gösterilmemiştir. Ölçüme dayanmayan bir düzeltme, metraja göre hesaplama ilkesine aykırıdır.
3. [Poz no] kalemi yazılı talimatla yaptırılmış ilave iştir (Yapım İşleri Genel Şartnamesi m.12/4, 22/1)
Bu kalem idarenizin [tarih] tarihli yazılı proje değişikliği onayıyla istenmiş, yeni birim fiyatı [tarih] tarihli tutanakla belirlenmiştir. Düzeltmede kalemin “sözleşmede yok” gerekçesiyle hakedişten çıkarılması, onaylı proje değişikliği ve fiyat tutanağıyla çelişmektedir.
SONUÇ VE İSTEM : Açıklanan nedenlerle hakediş raporundaki düzeltmelerin kaldırılarak [poz no] ve [poz no] kalemlerinin ölçülen miktarlar ve onaylı fiyatlar üzerinden hakedişe alınmasına, aksi hâlde itirazımızın kesin hesaplara işlenmesine ve tarafımıza gerekçeli cevap verilmesine karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederiz.
EKLER : Hakediş raporu ve düzeltilmiş sayfalar, yeşil defter sayfaları, proje değişikliği onayı, yeni birim fiyat tutanağı.
[Tarih]
Yüklenici
[Yetkili adı, imza]
Örnek 2: Hizmet Alımında Önceki Hakedişten Yapılan Düşüme İtiraz
Personel çalıştırmasına dayalı olmayan bir bakım hizmetinde kontrol teşkilatı, ara hakedişte iki ay önceki hakedişe ait işi yetersiz bularak bedelini düşmüştür. Yüklenici itirazını dilekçeyle bildirir.
[İDARENİN ADI] [BİRİM] BAŞKANLIĞINA
YÜKLENİCİ : [Şirket unvanı] — Adres: […]
İŞ : [İKN] ihale kayıt numaralı “[hizmetin adı]” — Sözleşme tarihi: [tarih]
HAKEDİŞ : [Ay] ayı [sıra no] numaralı hakediş raporu
KONU : [Önceki ay] hakedişine ait işlerin bedelinin [ay] ayı hakedişinden düşülmesine itirazımızdır.
AÇIKLAMALAR
[Ay] ayı hakediş raporunda kontrol teşkilatı, [önceki ay] ayında yapılan [iş tanımı] işinin yetersiz olduğu gerekçesiyle [tutar] TL’yi hakedişten düşmüştür. Söz konusu iş [tarih] tarihli hakediş raporuyla kabul edilmiş ve ödenmiştir.
1. İtiraz Genel Şartnamede öngörülen şekilde ve sürede yapılmaktadır (Hizmet İşleri Genel Şartnamesi m.42/a-1)
Genel Şartname, geçici hakedişe ve tahakkuka kadar yapılabilecek düzeltmelere karşı itirazın en geç kesin hesapların idareye teslim edildiği tarihe kadar dilekçeyle bildirilmesini öngörmektedir. Sözleşme devam etmekte olup itirazımız süresindedir.
2. Düşümün dayanağı olan yetersizlik tespit edilmemiştir (Hizmet İşleri Genel Şartnamesi m.43)
Genel Şartname kontrol teşkilatına, yetersiz gördüğü bir işin değerini ara hakedişten düşme yetkisi tanımaktadır; ancak bu yetki işin yetersiz olduğunun tespitine bağlıdır. [Önceki ay] ayında işin teknik şartnameye aykırı yapıldığına dair düzenlenmiş bir tutanak, tarafımıza yapılmış bir bildirim veya ihtar bulunmamaktadır. Aksine ekteki [tarih] tarihli iş teslim formu kontrol teşkilatınca imzalanmıştır. Tutanakla tespit edilmemiş bir yetersizlik iki ay sonra düşüm gerekçesi yapılamaz.
3. Sözleşmedeki kesinti usulü uygulanmamıştır (4735 sayılı Kanun m.4)
Sözleşmemizin [madde] maddesi eksik veya kusurlu hizmet hâlinde önce tutanak düzenlenmesini ve yükleniciye süre verilmesini öngörmektedir. Bu usul işletilmeden yapılan düşüm, sözleşme hükümlerine ve tarafların eşit hak ve yükümlülükleri ilkesine aykırıdır.
SONUÇ VE İSTEM : Açıklanan nedenlerle [tutar] TL’lik düşümün kaldırılarak hakedişe eklenmesine ve tarafımıza gerekçeli cevap verilmesine karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederiz.
EKLER : Hakediş raporları, iş teslim formu, sözleşme.
[Tarih]
Yüklenici
[Yetkili adı, imza]
Yüklenici Kontrol Listesi
Her hakedişte yapılacaklar
| Kontrol | Dayanak |
|---|---|
| Hakediş başvurusunu ayın ilk beş iş gününde yapın | YİGŞ m.39/4-a |
| Ölçüm gününe yetkili kişiyi gönderin | YİGŞ m.39/4-ç; HİGŞ m.42/a-1 |
| Raporu bir hafta içinde imzalayın; itirazı ayrı dilekçeyle verin | YİGŞ m.39/4-ç, 39/4-e |
| Ataşmana katılmıyorsanız ihtirazi kayıtla imzalayıp on gün içinde yazılı karşı görüş verin | YİGŞ m.28/2 |
| Tahakkuktan önce yapılan düzeltmeleri takip edin; düzeltmede imza ve çizili eski rakam arayın | YİGŞ m.39/4-d |
| Sigorta poliçesi ve prim belgesini tahakkuktan önce verin | YİGŞ m.9/5 |
| Yapı denetimle anlaşmazlıkta 15 gün içinde dilekçe verin | YİGŞ m.14/3, 51 |
| Kesin hesaplara 60 gün, idarenin değişikliklerine 15 gün içinde itiraz edin | YİGŞ m.40/4, 40/9 |
| İhalenin ilan tarihine göre hangi Genel Şartname metninin uygulanacağını belirleyin | Yapım İşleri Yön. Geçici m.34; Hizmet Alımı Yön. Geçici m.31 |
Hukukçular Evi Bu Dosyalarda Ne Yapar?
Hakediş ve kesin hesap itirazlarını kalem kalem, ölçüm kayıtlarına dayalı olarak hazırlıyor, itiraz sürelerini sözleşmenin ilan tarihine göre belirliyor, idareye başvuru sürecinden sonra alacak davasını yürütüyoruz. Belgelerinizi 0554 648 37 15 numaralı telefondan veya WhatsApp üzerinden iletebilirsiniz.
İlgili Rehberler
- Kamu İhale Hukuku Rehberi
- Birim Fiyat ve Götürü Bedel: İş Artışı ve Yeni Fiyat
- Fiyat Farkı ve Sözleşmede Değişiklik
- Fiyat Farkı ve Süre Uzatımı
- Gecikme Cezası ve Süre Uzatımı
- Geçici ve Kesin Kabul
- Kesin Teminatın İadesi ve Garanti Süresi
- Hakediş Alacağının Haczi
- Hakediş Alacağının Temliki
- Sözleşmenin Feshi ve Tasfiye
- Alt Yüklenici Kuralları
- Hakediş ve İş Artışı Uyuşmazlıklarında Danışmanlık
Sıkça Sorulan Sorular
Hakedişe itiraz için ihtirazi kayıt hâlâ gerekli mi?
Hakediş raporu için hayır. Eski düzenleme 2023’te Danıştay tarafından iptal edildi; 1/9/2025’ten beri ihtirazi kayıt aranmıyor, ancak itirazın dilekçeyle bildirilmesi zorunlu. Ataşman ve defterler için ise on günlük yazılı karşı görüş kuralı sürüyor (YİGŞ m.28/2, 39/4-e; HİGŞ m.42/a-1).
Ataşman ve yeşil defter için ihtirazi kayıt gerekir mi?
Evet. Ataşman ve defterleri imzalayan yüklenici içeriği kabul etmiş olur; imzalamaz veya ihtirazi kayıtla imzalarsa on gün içinde yazılı karşı görüş bildirmezse kayıtları kabul etmiş sayılır (YİGŞ m.28/2).
Hakedişe itiraz ne zamana kadar yapılır?
Geçici hakedişe ve tahakkuka kadar yapılan düzeltmelere itiraz en geç kesin hesapların idareye teslim edildiği tarihe kadar dilekçeyle yapılır (YİGŞ m.39/4-e).
Hangi Danıştay kararları eski kuralı iptal etti?
Danıştay 13. Dairesinin 6/6/2023 tarihli E:2023/403, K:2023/2899 (yapım) ve E:2023/404, K:2023/2898 (hizmet) sayılı kararları; Kamu İhale Kurulu 16/8/2023’te 2023/DK.D-210 ve 2023/DK.D-208 sayılı kararlarla bunları uyguladı.
Eski ihalelerde hangi kural uygulanır?
1/9/2025’ten önce ilan edilen ihaleler ilan tarihindeki hükümlere göre sonuçlandırılır; sözleşmeye ekli Genel Şartname metni ve ilan tarihi birlikte kontrol edilmelidir (Yapım İşleri Yön. Geçici m.34; Hizmet Alımı Yön. Geçici m.31).
Ölçüm gününde bulunmazsam ne olur?
Yapı denetim görevlisi ölçümleri tek başına yapar ve bu konudaki itirazlarınız kabul edilmez (YİGŞ m.39/4-ç).
Hakedişi imzalamazsam ne olur?
Rapor idarede bekletilir ve ödemedeki gecikmeden dolayı şikâyet ve istekte bulunamazsınız (YİGŞ m.39/4-ç).
Geçici hakediş ne zaman düzenlenir?
Yapımda yüklenicinin başvurusu üzerine her ayın ilk beş iş günü; başvuru yoksa idare aynı ay tek taraflı düzenler (YİGŞ m.39/4-a).
Hakediş ne zaman ödenir?
Yapımda 30 gün içinde onay, onayı izleyen 30 gün içinde tahakkuk, sözleşmede farklı süre yoksa tahakkuktan itibaren 15 gün içinde ödeme (YİGŞ m.39/4-f).
Hizmet alımında ödeme süresi nedir?
Sözleşmedeki süre veya 30 gün içinde tahakkuk, bu tarihten itibaren 30 gün içinde ödeme (HİGŞ m.42/a-1).
Hakediş tahakkuktan önce değiştirilebilir mi?
Evet, yetkili makamlarca; eski rakamlar okunabilir şekilde çizilir ve düzeltmeyi yapanlar imzalar (YİGŞ m.39/4-d).
Sigorta poliçesi vermezsem hakediş ödenir mi?
Hayır. Poliçe ilk hakedişin tahakkukundan önce verilmezse hakediş ve avans ödenmez; prim belgesi her tahakkuktan önce sunulur (YİGŞ m.9/5).
Kusurlu işin bedeli sonradan kesilebilir mi?
Evet. Sorumluluğu yükleniciye ait kusurlu işlerin bedeli geçici hakedişe girmiş olsa bile sonraki hakedişten, kesin hakedişten veya teminattan kesilir (YİGŞ m.24/2).
Kesin hesaplara itiraz süresi nedir?
60 günlük inceleme süresi içinde; itiraz edilmezse belgeler kayıtsız kabul edilmiş sayılır (YİGŞ m.40/4).
İdarenin kesin hesapta yaptığı değişikliklere ne zaman itiraz edilir?
Tebliğden itibaren en geç 15 gün içinde, itiraz yerleri ve gerekçeleriyle dilekçeyle (YİGŞ m.40/9).
İdare kesin hesapları incelemezse ne olur?
Teslimden itibaren altı ay içinde onaylanmazsa yüklenici itirazlarında haklı sayılır ve kesin kabul yapılmışsa kesin hakediş isteyebilir (YİGŞ m.40/6).
Yapı denetim görevlisiyle anlaşmazlıkta ne yapılır?
Anlaşmazlığın ortaya çıktığı günden itibaren 15 gün içinde idareye dilekçe verilir; idare iki ay içinde karar verir (YİGŞ m.51).
Hakediş alacağı için nerede dava açılır?
Kanunda hüküm bulunmayan hâllerde Borçlar Kanunu uygulandığından alacak talepleri sözleşmedeki uyuşmazlık hükmüne göre genel mahkemelerde ileri sürülür (4735 m.36; YİGŞ m.51/2).
Gecikmiş hakediş için faiz istenebilir mi?
Genel şartnameler faiz öngörmez; gecikmenin sonuçları Borçlar Kanununun genel hükümlerine göre değerlendirilir (4735 m.36).
Hakedişinize itiraz mı edeceksiniz?
Hakediş ve kesin hesap itirazlarının kalem kalem, ölçüm kayıtlarına dayanarak ve süresinde hazırlanması için hemen arayın.
Süreleri kaçırmayın
Ataşmana itiraz 10 gün, hakediş itirazı en geç kesin hesap teslimine kadar dilekçeyle, kesin hesaplara itiraz 60 gün, idarenin değişikliklerine itiraz 15 gün içinde yapılır. Telefon: 0554 648 37 15.
İlgili ana rehberler
Kamu İhale Hukuku Rehberi · İhaleden Yasaklama Süreci · Yasaklama ve İptal Davası · Dilekçe Örnekleri · İletişim
