MASAK Blokesi Karar Aracı: Tedbirin Türü, İşleyen Süre ve Doğru Dilekçe

İşleminiz MASAK’ın erteleme kararıyla bekletiliyor. Bu, işlemin suçla bağlantısına ilişkin ciddi emareler bulunduğu değerlendirmesine dayanan geçici bir idari tedbirdir; bir tespit değildir. Süre içinde MASAK ya işlemi serbest bırakır ya da dosyayı elkoyma için savcılığa gönderir. Erteleme süresinde sunulan eksiksiz açıklama, dosyanın elkoymaya dönüşmeden sonuçlanmasına katkı sağlayan en etkili adımdır.

Dayanak

5549 sayılı Kanun m.19/A; İşlemlerin Ertelenmesine Dair Yönetmelik m.4-7.

İlk yirmi dört saat

• Bankadan erteleme bildiriminin tarihini ve saatini yazılı olarak alın; yedi iş günü bu tarihten işler.
• İşlemin dayanağını (sözleşme, fatura, sipariş, konfirmasyon) ve fonun kaynağını (tahsilat faturaları, hesap dökümleri) tek dosyada toplayın.
• Karşı tarafın kimliğini ve gerçek faydalanıcılarını gösteren belgeleri ekleyin.
• MASAK’a kendiliğinden açıklama ve belge sunumu yapın (dilekçe seti, 1. dilekçe).
• Karşı tarafa gecikmeyi ve sebebini sözleşme hükümlerine uygun biçimde bildirin.

Yapmayın

• Aynı tutarı başka bir banka veya başka bir şirket üzerinden göndermeye çalışmayın.
• Bankaya şüpheli işlem bildirimi yapılıp yapılmadığını sormayın; bu bilgi kanunen açıklanamaz.

Rehber ve dilekçe

• Şirketler için ilk yedi iş günü rehberi
• Kurumsal dilekçe seti: 1. dilekçe (MASAK’a açıklama)

Erteleme süresinin büyük kısmı geçmiş. Süre sonunda işlem serbest kalabilir, elkoyma kararı gelebilir ya da banka işlemi belirsizlik içinde bekletmeye devam edebilir. Henüz açıklama sunulmadıysa bugün sunulmalı; sunulduysa elkoyma ihtimaline karşı itiraz dilekçesi ve işletme ödemeleri çizelgesi şimdiden hazırlanmalıdır.

Dayanak

5549 sayılı Kanun m.19/A ve m.17; CMK m.128.

İlk yirmi dört saat

• Henüz yapılmadıysa MASAK’a açıklama ve belge setini bugün sunun.
• Erteleme süresinin bittiği tarihi hesaplayın; iş günü sayımında resmî tatilleri düşün.
• Elkoyma gelirse yedi gün içinde verilecek itiraz dilekçesini ve işletme ödemeleri çizelgesini (maaş, SGK, vergi, vadesi gelen borçlar) hazır tutun.
• Karşı tarafla ödeme takvimini yeniden görüşün; temerrüt hükümlerini gözden geçirin.

Yapmayın

• Süre dolmadan yeni bir talimat girip iki talimatı çakıştırmayın.
• Belgeleri parça parça ve tutarsız göndermeyin; tek dosya ilkesine uyun.

Rehber ve dilekçe

• Şirketler için ilk yedi iş günü rehberi
• Kurumsal dilekçe seti: 1. ve 3. dilekçeler
• Şirket hesabı blokesi: elkoyma altında işletme

Erteleme en fazla yedi iş günü sürer. Süre dolduğunda ya bir elkoyma kararı vardır ya da işlemin önünde MASAK kaynaklı bir engel kalmamıştır. Banka bu noktada işlemi ya gerçekleştirmeli ya da kendi politikası gereği talimatı reddettiğini ve fonun tasarrufunuza açık olduğunu yazılı olarak bildirmelidir. Talimatın belirsizlik içinde bekletilmesi, karşı tarafa karşı her gün büyüyen bir temerrüt riski doğurur.

Dayanak

5549 sayılı Kanun m.19/A; TBK m.502 ve m.506 (vekâlet; sadakat ve özen).

İlk yirmi dört saat

• Bankaya ihtarname gönderin: işlemin yapılmasını ya da talimatın reddedildiğinin ve fonun serbest olduğunun yazılı bildirilmesini isteyin (dilekçe seti, 2. dilekçe).
• Bir elkoyma kararının tebliğ edilip edilmediğini, varsa tarihini bankadan ve UYAP’tan kontrol edin.
• Karşı tarafla ifa ve temerrüt sorununu sözleşme hükümlerine göre yönetin; alternatif ödeme yolunu ancak bankanın yazılı reddinden sonra kullanın.

Yapmayın

• Bankaya bildirim yapıp yapmadığını sormayın.
• Yazılı red almadan aynı tutarı başka kanaldan göndermeyin.

Rehber ve dilekçe

• Kurumsal dilekçe seti: 2. dilekçe (bankaya ihtarname)
• Muhabir bankada durdurulan transfer: ifa anı, temerrüt ve faiz
• Şirketler için ilk yedi iş günü rehberi

Ortada MASAK veya savcılık kararı görünmüyor; işlemi bankanın uyum birimi kendi müşteri tanıma ve izleme yükümlülüğü çerçevesinde bekletiyor. Bankanın işlemin ekonomik amacını ve fonun kaynağını sorma hakkı vardır; sizin de talimatın ya yapılmasını ya da yazılı olarak reddedilmesini isteme hakkınız vardır. Bu aşamada bankaya verilecek belge seti, işlemin bir bildirime konu olup olmayacağını da etkileyebilir.

Dayanak

5549 sayılı Kanun m.3-4; Tedbirler Yönetmeliği m.18-19 ve m.27; TBK m.502 ve m.506.

İlk yirmi dört saat

• Bankadan bekletmenin dayanağını ve istediği belgelerin listesini yazılı olarak isteyin.
• İşlemin sözleşmesini, faturasını, karşı tarafın kimlik ve gerçek faydalanıcı bilgisini ve fonun kaynağını tek dosyada sunun.
• Makul bir süre içinde cevap alamazsanız ihtarname gönderin (dilekçe seti, 2. dilekçe).
• İşlem yurt dışı bağlantılıysa kambiyo mevzuatındaki bildirim ve süreleri kontrol edin.

Yapmayın

• Bankaya şüpheli işlem bildirimi yapılıp yapılmadığını sormayın.
• Belge sunmadan baskı yapmayın; belge, bildirimin önüne geçen tek araçtır.

Rehber ve dilekçe

• Şirketler için ilk yedi iş günü rehberi
• Kurumsal dilekçe seti: 2. dilekçe
• Yüksek tutarlı giriş: banka neden kaynak soruyor

Türev işlemler, bir bacağın diğerinden önce ödenmesi ve karşılığın ileri tarihli görünmesi nedeniyle uyum birimlerinin en çok sorguladığı işlemlerdir. Belirleyici olan, işlemin gerçekten iki bacaklı ve karşılıklı bir sözleşme olduğunun gösterilmesidir: konfirmasyon, çerçeve sözleşme, onaylı takas veya karşı taraf limiti ve karşı bacağın aynı valörde gelişi. Bankacılık Kanunu bakımından türev işlem kredi sayılır; usulüne uygun bir türev işlem sonradan bir takas sorunu yaşansa bile zimmet oluşturmaz.

Dayanak

5549 m.19/A; Tedbirler Yönetmeliği m.18-19; 5411 m.48 ve m.160/4; TCK m.282.

İlk yirmi dört saat

• Konfirmasyonu, çerçeve sözleşmeyi ve netleştirme hükümlerini bir araya getirin.
• Takas sırasını, karşı taraf limitini ve karşı bacağın hareket kaydını belgeleyin.
• İşlem günündeki piyasa fiyatı dökümünü saklayın; uygulanan kurun ve swap puanının piyasaya uygunluğunu gösterin.
• Erteleme varsa MASAK’a, yoksa bankanın uyum birimine bu dosyayı tek seferde sunun.
• Açık pozisyon ve teminat çağrısı riskini hazine biriminizle birlikte yönetin.

Yapmayın

• İşlemi bölerek veya başka bir karşı tarafla tekrarlayarak sonuç almaya çalışmayın.
• Kamuya açıklama yapacaksanız her teknik ifadeyi işlem kayıtlarıyla örtüştürün.

Rehber ve dilekçe

• Swap ve forward işlemleri neden MASAK’a takılır: savunma dosyası
• Kamuoyuna yansıyan bir swap olayının hukuki analizi
• Bankacılık zimmeti ve 160/4 güvencesi

Banka, holdingi tek müşteri olarak görmez; her şirket ayrı müşteridir ve grup şirketleri arasındaki transfer hukuken üçüncü kişiye ödemedir. Dairesel akışlar, aynı gün giriş ve çıkışlar ve sözleşmesiz nakit havuzu aktarımları uyum sistemlerinde otomatik olarak işaretlenir. Savunma, grup yapı şeması, grup içi sözleşmeler, bağlılık raporu ve transfer fiyatlandırması dosyasıyla kurulur.

Dayanak

TTK m.195-209 ve m.358; KVK m.12-13; Tedbirler Yönetmeliği m.17/A ve m.18-19.

İlk yirmi dört saat

• Grup yapı şemasını, pay oranlarını ve gerçek faydalanıcıları gösteren tek bir belge hazırlayın.
• Her transfer için hukuki sebebi (borç sözleşmesi, hizmet sözleşmesi, kâr payı kararı, nakit havuzu sözleşmesi) eşleştirin.
• Bağlılık raporlarını ve denkleştirme kayıtlarını dosyaya ekleyin.
• Bankalara ve vergi idaresine verilen gerçek faydalanıcı bildirimlerinin tutarlı olduğunu kontrol edin.
• Erteleme varsa MASAK’a, bilgi talebi varsa süresi içinde kademeli cevap planıyla açıklama sunun.

Yapmayın

• Aynı tutarı başka bir grup şirketi üzerinden göndermeyin.
• Soruşturma açılmış bir grup şirketine veya ortağa bu dönemde fon aktarmayın.

Rehber ve dilekçe

• Holding ve grup içi transferlerde MASAK rehberi
• Kurumsal dilekçe seti: 1. ve 5. dilekçeler

Bankalar her ödemeyi hem Türkiye’nin ilan ettiği malvarlığı dondurma listelerine hem uluslararası yaptırım listelerine karşı tarar. Karşı tarafın unvanında listedeki bir kayıtla ortak bir kelime bulunması ödemeyi otomatik olarak durdurabilir. Uyuşmazlık hukuki bir tartışmadan çok bir kimlik ispatıdır: karşı tarafın sicil, vergi, adres ve ortaklık bilgilerinin listedeki kaydınkilerle örtüşmediği gösterilir.

Dayanak

6415 sayılı Kanun ve 7262 sayılı Kanun; Malvarlığının Dondurulması Yönetmeliği m.14/6 (isim benzerliği); Tedbirler Yönetmeliği.

İlk yirmi dört saat

• Karşı tarafın sicil kaydını, vergi numarasını, kuruluş tarihini, adresini ve gerçek faydalanıcılarını toplayın.
• Listedeki kaydın ilanına ulaşın ve iki kaydı satır satır karşılaştıran bir tablo hazırlayın.
• Önceki sorunsuz ödemelerin dekontlarını ekleyin.
• Bankanın uyum birimine açıklama yazısını sunun (dilekçe seti, 6. dilekçe).
• Şirketiniz kendisi listedeyse isim benzerliği itirazı için dondurma rehberindeki yolu izleyin.

Yapmayın

• Karşı tarafın unvanını değiştirerek veya aracı şirket üzerinden ödeme yapmaya çalışmayın; bu, listeyi dolanma görünümü doğurur.

Rehber ve dilekçe

• Kurumsal dilekçe seti: 6. dilekçe (yanlış eşleşme)
• Şirketin malvarlığı donduruldu: isim benzerliği ve kaldırma

Ödeme, yurt dışındaki bir muhabir bankada bekletiliyor. Muhabir banka kendi uyum kurallarına göre ödemenin ekonomik amacını ve tarafların kimliğini sorgulayabilir; cevap alamazsa ödemeyi iade eder. Bu aşamada sorun MASAK tedbiri değil, ödeme zincirindeki bir uyum incelemesidir. Ödemenin zincirde nerede durduğu UETR numarasıyla tespit edilir. Karşı tarafa karşı ifa anı, temerrüt ve faiz ayrıca sözleşmeye göre değerlendirilir.

Dayanak

TBK m.89, m.116-120; CISG m.54-57, m.79-80; UCP 600 (akreditifte); 32 sayılı Karar (kambiyo).

İlk yirmi dört saat

• Bankanızdan işlemin UETR numarasını ve muhabirin sorusunu yazılı olarak isteyin.
• Muhabirin istediği bilgileri (sözleşme, fatura, karşı taraf bilgisi, fonun kaynağı) bankanız aracılığıyla eksiksiz ve tek seferde iletin.
• Karşı tarafa gecikmeyi bildirin; sözleşmedeki temerrüt, faiz ve mücbir sebep hükümlerini gözden geçirin.
• İhracat bedeliyse kambiyo mevzuatındaki yurda getirme süresini takvime işleyin.

Yapmayın

• Ödeme zincirde beklerken aynı tutarı ikinci bir kanaldan göndermeyin; çift ödeme ve yeni bir inceleme doğar.

Rehber ve dilekçe

• Muhabir bankada durdurulan transfer: UETR, iade, temerrüt, CISG
• Şirketler için ilk yedi iş günü rehberi

MASAK’ın istediği bilgi ve belgeleri tam ve doğru olarak vermek yasal bir yükümlülüktür ve ihlali suçtur. Kurumsal taleplerde çoğu zaman birkaç yıllık hesap hareketi ve bütün sözleşmeler kısa sürede istenir. En yanlış tercih süreyi kaçırmak ya da eksik ve aceleyle hazırlanmış bir cevap vermektir. Doğru yol, süre dolmadan gerekçeli uzatma talebi ve kademeli cevap planıdır. Hakkında soruşturma bulunan bir yöneticiye kişisel talep gelmişse savunma hakkına ilişkin hükümler saklıdır.

Dayanak

5549 sayılı Kanun m.7 ve m.14; Anayasa m.38/5.

İlk yirmi dört saat

• Talebin kapsamını, süresini ve hangi kişiye yöneltildiğini tespit edin.
• Belge envanteri çıkarın; hangi belgenin nerede olduğunu ve ne zaman hazır olacağını listeleyin.
• Süre yetmeyecekse gerekçeli uzatma talebi ve kademeli cevap planı sunun; hazır olanları hemen gönderin (dilekçe seti, 5. dilekçe).
• Talepte belirsiz kalan kapsamı (örneğin yurt dışı grup şirketleri) yazılı olarak sorun.
• Yöneticiye kişisel talep gelmişse cevabı avukatla birlikte hazırlayın.

Yapmayın

• Süreyi sessizce kaçırmayın.
• Talebi ölçüsüz biçimde, istenmeyen bilgileri de ekleyerek cevaplamayın.

Rehber ve dilekçe

• MASAK’tan bilgi ve belge talebi geldi: nasıl cevap verilir
• Kurumsal dilekçe seti: 5. dilekçe
• Yönetici, CFO ve uyum görevlisi: kişisel talep ve savunma hakkı

Ticari ilişki içinde olduğunuz bir kişi veya kurum soruşturmaya konu olduğunda, o kişiyle yaptığınız işlemler de MASAK’ın fon akış şemasında yer alır. Bu, şirketinizin şüpheli olduğu anlamına gelmez; ancak işlemlerinizin ticari mahiyetini ve tarihlerini soruşturmadan önceki belgelere bağlayabilmeniz gerekir. Soruşturmadan sonra o tarafla yapılan her işlem daha dikkatli incelenir.

Dayanak

5549 sayılı Kanun m.4, m.7 ve m.19/A; CMK m.128 ve m.160/2.

İlk yirmi dört saat

• Karşı tarafla ilişkinizin başlangıç tarihini, sözleşmelerini ve bütün işlemlerini kronolojik olarak dosyalayın.
• İşlemlerin bedellerinin piyasa koşullarına uygunluğunu gösteren belgeleri ekleyin.
• Bankanız sorarsa açıklamayı tek seferde ve belgeli verin.
• Gerekirse savcılığa şirket adına kendiliğinden beyan ve belge sunun (dilekçe seti, 7. dilekçe).
• Bu tarafla vadesi gelmemiş yükümlülükleriniz varsa ödeme yolunu avukatla planlayın.

Yapmayın

• Soruşturma açıldıktan sonra o tarafa olağan ticari dayanağı olmayan ödeme yapmayın.
• Karşı tarafla ilgili yazışmaları silmeyin.

Rehber ve dilekçe

• Şirketler için ilk yedi iş günü rehberi
• Paranın kaynağını ispat: hangi belge
• Kurumsal dilekçe seti: 7. dilekçe

MASAK raporu kurumsal soruşturmaların en önemli belgesidir ama diğer deliller gibi takdire tabidir. Kurumsal dosyalarda raporların en sık görülen eksiklikleri grup içi ve dairesel hareketlerin mükerrer toplanması, işlemlerin dayanağı olan sözleşmelerin incelenmemesi, olağandışılık ölçütünün gösterilmemesi ve fonun kaynağını gösteren tahsilatların dikkate alınmamasıdır. Rapordaki tutar aynı zamanda elkoymanın da dayanağı olduğundan, bu eksikliklerin gösterilmesi elkoymanın kapsamını da etkiler.

Dayanak

CMK m.67/6 (uzman mütalaası), m.128 ve m.160/2.

İlk yirmi dört saat

• Raporu müdafi aracılığıyla temin edin; kısıtlama varsa bilirkişi raporlarının kısıtlanamayacağını hatırlatın (CMK m.153).
• Bankacılık ve muhasebe alanında bağımsız bir uzmandan raporun hesap ve nitelendirmelerini inceleyen mütalaa alın.
• Mükerrer toplamaları, tahsilatları ve netleştirmeleri düzelten bir tablo hazırlayın.
• Savcılığa veya mahkemeye uzman mütalaasıyla birlikte ek inceleme talebi sunun (dilekçe seti, 8. dilekçe).

Yapmayın

• Raporu itirazsız bırakmayın; itiraz edilmeyen rapor iddianamenin iskeleti olur.

Rehber ve dilekçe

• MASAK soruşturması nasıl işler: raporun delil değeri
• Kurumsal dilekçe seti: 8. dilekçe (uzman mütalaası)
• Aklama suçu (TCK m.282): unsurlar ve savunma

Malvarlığı dondurma, MASAK ertelemesinden ve savcılık elkoymasından farklı bir rejimdir; terörün finansmanının ve kitle imha silahlarının yayılmasının finansmanının önlenmesine ilişkin kanunlara dayanır. Birleşmiş Milletler listeleri, yabancı devlet talepleri ve iç dondurma kararları ayrı usullere tabidir. Kararlar Resmî Gazete’de ilan edilir. Şirketiniz listedeki kişiyle yalnızca isim benzerliği taşıyorsa itiraz yolu vardır; listede yer alan bir ortağınızın dolaylı kontrolü tartışılıyorsa kontrol testi belirleyicidir. Dondurulan malvarlığından zorunlu ödemeler için izin istenebilir.

Dayanak

6415 sayılı Kanun m.5-7 ve m.13-15; 7262 sayılı Kanun m.3; Malvarlığının Dondurulması Yönetmeliği m.14/6.

İlk yirmi dört saat

• Resmî Gazete ilanını bulun; kararın hangi kanuna ve hangi listeye dayandığını tespit edin.
• İsim benzerliği varsa kimlik karşılaştırma tablosuyla itiraz edin.
• Maaş, vergi ve zorunlu kamu ödemeleri için izin başvurusu yapın.
• Kaldırma başvurusu için Değerlendirme Komisyonu yolunu ve BM listelerinde Ombudsman veya Odak Noktası yolunu değerlendirin.
• Karşı taraflarınıza bildirim yükümlülüklerini hatırlatan yazışmayı avukatla planlayın.

Yapmayın

• Dondurulan malvarlığı üzerinde izinsiz tasarrufta bulunmayın; ayrı bir suç doğar.
• Listedeki kişiye fon sağlayacak hiçbir işlem yapmayın.

Rehber ve dilekçe

• Şirketin malvarlığı donduruldu: kaldırma yolları ve üç dilekçe
• Kurumsal dilekçe seti: 6. dilekçe

Hesabınızdaki bloke bir icra dairesinin haczinden kaynaklanıyorsa sorun MASAK mevzuatının değil icra hukukunun konusudur. İtiraz, şikâyet ve haczedilemezlik yolları İcra ve İflas Kanunu’na göre yürür. Aynı hesapta hem MASAK kaynaklı elkoyma hem icra haczi varsa hangisinin önce geldiği ve fonun kime ödeneceği ayrı bir hukuki sorudur.

Dayanak

İcra ve İflas Kanunu; CMK m.128 (elkoyma ile çakışma hâlinde).

İlk yirmi dört saat

• Haciz müzekkeresinin dayandığı takip dosyasını ve alacaklıyı tespit edin.
• Takibe veya hacze karşı İcra ve İflas Kanunu’ndaki itiraz ve şikâyet sürelerini kontrol edin.
• Aynı hesapta MASAK kaynaklı bir tedbir de varsa öncelik sıralamasını inceleyin.

Yapmayın

• İcra haczini MASAK blokesi sanıp yanlış merciye itiraz etmeyin.

Rehber ve dilekçe

• MASAK blokesi ile icra haczi: fark ve öncelik sıralaması
• MASAK Rehberi (hub)

Banka, kendi risk politikası çerçevesinde bir hesabı kısıtlayabilir veya müşteri ilişkisini sonlandırabilir; ancak bunun bir MASAK tedbiri olmadığını bilmek önemlidir. Bankanın yazılı bir dayanak göstermemesi çoğu zaman bir uyum incelemesinin sürdüğü anlamına gelir. Bu durumda yapılacak iş, hesaptaki fonun ve şirketin faaliyetinin meşruiyetini belgeleyen bir dosya sunmak ve bankadan ya kısıtlamayı kaldırmasını ya da ilişkinin durumunu yazılı bildirmesini istemektir.

Dayanak

Tedbirler Yönetmeliği m.18-19; TBK m.502 ve m.506; 5549 m.4/2 (bildirim sırrı).

İlk yirmi dört saat

• Bankadan kısıtlamanın dayanağını ve istenen belgeleri yazılı olarak isteyin.
• Şirket kimlik seti, faaliyet belgeleri, fon kaynağı ve mali tabloları tek dosyada sunun.
• Cevap alamazsanız ihtarname gönderin; ilişki sonlandırılıyorsa fonun iadesini ve yazılı bildirim isteyin.
• İşletme ödemeleri için ikinci bir bankada hesap açılmasını değerlendirin; ancak fon transferini bankanın yazılı bildirimine göre yapın.

Yapmayın

• Bankaya bildirim yapılıp yapılmadığını sormayın.
• Fonu parça parça başka hesaplara aktarmayın; bu, katmanlama görünümü doğurur.

Rehber ve dilekçe

• Bankam hesabımı kapattı, hesap açamıyorum
• Şirketler için ilk yedi iş günü rehberi
• Kurumsal dilekçe seti: 2. dilekçe

Hesabın veya işlemin neden bloke olduğu bilinmeden hiçbir hukuki adım doğru atılamaz. Aynı görünen bloke, MASAK ertelemesi (en fazla yedi iş günü), savcılık veya hâkim elkoyması (yedi günlük itiraz süresi), malvarlığı dondurma kararı, icra haczi veya bankanın kendi tedbiri olabilir. Her birinin muhatabı ve itiraz yolu farklıdır. Bankalar tedbirin türünü ve varsa karar tarihini bildirmekle yükümlüdür; bildiremeyeceği tek şey şüpheli işlem bildirimi yapıp yapmadığıdır.

Dayanak

5549 m.17 ve m.19/A; CMK m.128; 6415 ve 7262 sayılı Kanunlar; İİK.

İlk yirmi dört saat

• Bankadan blokenin dayanağını, karar merciini ve tarihini yazılı olarak isteyin.
• UYAP vatandaş veya avukat portalından şirket adına bir soruşturma veya tedbir kaydı olup olmadığını kontrol edin.
• Resmî Gazete’de şirket veya ortak adına dondurma ilanı olup olmadığına bakın.
• Dayanağı öğrendiğinizde bu aracı yeniden çalıştırın; her tedbir için ayrı sonuç kartı vardır.

Yapmayın

• Dayanak bilinmeden itiraz dilekçesi vermeyin; yanlış merciye verilen itiraz süreyi tüketir.

Rehber ve dilekçe

• Şirketler için ilk yedi iş günü rehberi: beş tedbir, beş rejim
• MASAK avukatı: ilk yirmi dört saat

Hesabınıza savcılık veya hâkim kararıyla elkonulmuş. Elkoyma, soruşturma konusu suçun işlendiğine ve malvarlığının bu suçtan elde edildiğine dair somut delillere dayanan kuvvetli şüphe gerektirir. Kurumsal itirazın dört dayanağı vardır: somut delilin yokluğu, kanunun aradığı rapor şartı, şirketin şüpheli olmaması ve ölçülülük. Talepler kademeli yazılmalıdır: tamamen kaldırma, tutarla sınırlama, maaş ve vergi ödemelerine izin.

Dayanak

CMK m.128 ve m.268; 5549 m.17; TCK m.20; Anayasa m.13 ve m.35.

İlk yirmi dört saat

• Kararı öğrendiğiniz tarihi belgeleyin; yedi günlük süreyi takvime işleyin.
• Elkoyma kararını ve varsa hâkim onayını UYAP’tan temin edin; kararın hangi rapora dayandığını kontrol edin.
• İşletme ödemeleri çizelgesini (çalışan sayısı, maaş, SGK, vergi, vadesi gelen borçlar) hazırlayın.
• Kademeli taleplerle itiraz dilekçesini süresi içinde verin (dilekçe seti, 3. dilekçe).
• Rapor süresinin (üç ay) başlangıcını not edin.

Yapmayın

• Süreyi ‘belki kendiliğinden kalkar’ diye beklemeyin.
• Hesaptaki fonu başka hesaba kaydırmaya çalışmayın; delil karartma ve yeni bir suç isnadı doğar.

Rehber ve dilekçe

• Şirket hesabı bloke edildi: elkoyma altında işletme
• Kurumsal dilekçe seti: 3. dilekçe (elkoymaya itiraz)

İtiraz süresi geçmiş veya itiraz reddedilmiş olsa da elkoyma altında yapılabilecek işler vardır. Değişen koşullar (yeni belge, raporun gelmesi, tutarın netleşmesi) yeni bir kaldırma veya daraltma talebinin dayanağı olur. İşletme ödemeleri için izin talebi her zaman yapılabilir. Rapor süresi dolduğunda ayrı bir yol açılır. Olağan yollar tükenmişse mülkiyet hakkı bakımından Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru gündeme gelir.

Dayanak

CMK m.128 ve m.131; 5549 m.17; 6216 sayılı Kanun m.45-47 (bireysel başvuru).

İlk yirmi dört saat

• Elkoymanın dayandığı raporun dosyaya girip girmediğini ve tutarını öğrenin.
• Maaş, SGK, vergi ve zorunlu ödemeler için hâkimlikten izin talep edin.
• Yeni belge veya değişen koşullara dayanarak daraltma veya kaldırma talebi hazırlayın.
• Ret kararının tebliğinden itibaren otuz günlük bireysel başvuru süresini takvime işleyin.
• Savcılığa şirket adına belge sunarak soruşturmanın hızlanmasına katkı sağlayın (dilekçe seti, 7. dilekçe).

Yapmayın

• Süreç uzadı diye belge sunmayı bırakmayın; soruşturma dosyasına giren her belge KYOK ihtimalini artırır.

Rehber ve dilekçe

• Elkoymaya itiraz reddedildi: sonraki adımlar ve bireysel başvuru
• Şirket hesabı bloke edildi: elkoyma altında işletme
• Kurumsal dilekçe seti: 7. dilekçe

Elkoyma kararı için kanunun aradığı değere ilişkin raporun süresi vardır. Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde savcılıkça verilen ve hâkimce onaylanan elkoymada rapor üç ay içinde alınamazsa savcılık kararı hükümsüz kalır. Genel elkoyma rejiminde rapor en geç üç ayda hazırlanır ve özel sebeplerle iki ay uzatılabilir. Uygulamada süreler dolduğu hâlde elkoymanın sürdüğü dosyalar vardır; bu durumda hükümsüzlüğün tespiti ve kaldırma talebi yapılır.

Dayanak

5549 sayılı Kanun m.17; CMK m.128/1; Anayasa m.13 ve m.35.

İlk yirmi dört saat

• Elkoyma kararının türünü (savcılık kararı mı, hâkim kararı mı) ve hâkim onay tarihini tespit edin.
• Dosyada rapor ve süre uzatma kararı olup olmadığını müdafi aracılığıyla kontrol edin.
• Süre dolmuşsa hükümsüzlüğün tespiti ve elkoymanın kaldırılması için talepte bulunun (dilekçe seti, 4. dilekçe).
• Talep reddedilirse itiraz ve bireysel başvuru sürelerini takvime işleyin.

Yapmayın

• Rapor beklentisiyle süresiz bekleyen bir elkoymayı kabullenmeyin; kanun süreleri kesin belirlemiştir.

Rehber ve dilekçe

• Kurumsal dilekçe seti: 4. dilekçe (rapor süresi dolan elkoyma)
• MASAK soruşturması nasıl işler: aşamalar ve rapor
• Bireysel başvuru: mülkiyet hakkı

Kovuşturmaya yer olmadığı kararı veya beraat kesinleştiğinde elkoymanın dayanağı ortadan kalkar. Soruşturma için gerekli olmayan ve müsadereye tabi bulunmayan değerler hak sahibine geri verilir. Uygulamada bankaya gönderilecek kaldırma yazısı gecikebilir; bu nedenle iade talebi kesinleşmeyle birlikte yapılır. Koşulları oluşmadığı hâlde elkonulan veya zamanında iade edilmeyen değerler için tazminat davası açılabilir.

Dayanak

CMK m.131 ve m.141; CMK m.173 (KYOK’a itiraz süresi on beş gün).

İlk yirmi dört saat

• Kararın kesinleşme şerhli örneğini alın.
• Savcılıktan elkoymanın kaldırılması ve bankaya müzekkere yazılması talebinde bulunun (dilekçe seti, 9. dilekçe).
• Bankadan güncel blokaj yazısı alın; kaldırma yazısının ulaşmasını takip edin.
• Blokaj süresi ve uğranılan zarar için tazminat davasının koşullarını değerlendirin.

Yapmayın

• İade beklerken bankaya belgesiz baskı yapmayın; müzekkere olmadan banka blokajı kaldıramaz.

Rehber ve dilekçe

• Elkonulan paranın iadesi: KYOK, beraat ve tazminat
• Kurumsal dilekçe seti: 9. dilekçe

Yükümlü kuruluşlar için uyum programı aykırılıkları kademeli bir yaptırım rejimine tabidir. MASAK önce eksikliklerin giderilmesi için süre vererek ihtarda bulunur; eksiklik giderilmezse idari para cezası verilir ve yeni süre tanınır; tekrarında ceza iki katına çıkar ve faaliyetin durdurulması için bildirim yapılabilir. Aynı aykırılık için sorumlu yönetim kurulu üyesine, yoksa üst düzey yöneticiye, kuruma verilen cezanın dörtte biri kişisel olarak uygulanır.

Dayanak

5549 sayılı Kanun m.5 ve m.13/2-3; Uyum Programı Yönetmeliği; 5411 m.149 (bankalarda savunma süresi).

İlk yirmi dört saat

• İhtardaki her bulguyu ayrı ayrı listeleyin ve her biri için sorumlu birim ile tamamlanma tarihi belirleyin.
• Politika, risk yönetimi, eğitim ve iç denetim unsurlarını yönetim kurulu kararına bağlayın.
• Uyum görevlisi ve yardımcısının atama ve lisans durumunu kontrol edin.
• Süre içinde belgeli cevap verin (dilekçe seti, 10. dilekçe).
• Ceza verilirse idari yargı süresini takvime işleyin.

Yapmayın

• İhtarı cevapsız bırakmayın; cezalar kademeli olarak ağırlaşır ve yöneticiye kişisel olarak yansır.

Rehber ve dilekçe

• MASAK uyum programı ve uyum görevlisi
• MASAK yükümlülükleri ve idari para cezaları
• Kurumsal dilekçe seti: 10. dilekçe

BDDK’nın önlem yazısı, bankanın sorunlarına kademeli olarak ağırlaşan tedbirlerle cevap veren bir merdivenin basamağıdır: düzeltici, iyileştirici ve kısıtlayıcı önlemler. Her basamak bir öncekinin sonuç vermemesine bağlıdır ve son basamak faaliyet izninin kaldırılması veya Fona devirdir. Önlemleri almakla yükümlü olup almayan mensuplar hapis cezasıyla karşılaşır; önlemin nitelikli pay sahipleri yararına alınmaması cezayı ağırlaştırır.

Dayanak

5411 sayılı Kanun m.67-71 ve m.152.

İlk yirmi dört saat

• Yazının hangi maddeye (m.68, m.69 veya m.70) ve m.67’deki hangi bende dayandığını tespit edin.
• Yönetim kurulunda önlem planını karara bağlayın; her üye oyunu ve gerekçesini tutanağa geçirsin.
• Kurumla plan ve süre konusunda yazılı mutabakat kurun.
• Uygulama adımlarını ve engelleri yazılı kayıt altına alın.
• Nitelikli pay sahiplerine yarar sağlayabilecek gecikmeleri yazılı olarak yönetim kuruluna bildirin.

Yapmayın

• Dava açtınız diye önlemi uygulamayı durdurmayın; yürütmenin durdurulması kararı alınmadıkça uygulama sürer.

Rehber ve dilekçe

• BDDK önlemleri, faaliyet izninin kaldırılması ve TMSF’ye devir
• Bankacılık zimmeti: yöneticinin cezai sorumluluğu

Bankanın faaliyet izninin kaldırılması veya Fona devri, hâkim ortaklar, yöneticiler ve belirli yakınları için olağanüstü tahsil ve tedbir araçlarını başlatır: kaynak istismarında iade ve tazmin, mal beyanı, teminatsız ihtiyati haciz ve yurt dışı çıkış yasağı, şahsi iflas, grup şirketlerinin yönetiminin devralınması. Karar Resmî Gazete’de yayımlanır ve yayım tebliğ sayılır; dava süresi bu tarihten işler.

Dayanak

5411 sayılı Kanun m.71, m.106-110, m.132-134 ve m.141-142; m.160/3 ve m.166 (ceza boyutu).

İlk yirmi dört saat

• Resmî Gazete kararının dayandığı bentleri tespit edin ve dava süresini takvime işleyin.
• Mal beyanını, aile üyeleri dahil, önceki iki yılın edinim ve devirlerini de göstererek yedi gün içinde verin.
• Teminatsız ihtiyati haciz ve yurt dışı çıkış yasağına kapsam ve ölçülülük yönünden itiraz edin.
• İade ve tazmin talebindeki her işlemi ayrı inceleyin; Fon Kuruluna gerekçeli cevap verin ve teminatlandırma önerin.
• Ceza soruşturmasında etkin pişmanlık ile iade ve tazmini tek planda değerlendirin.

Yapmayın

• Tedbirden sonra malvarlığı devretmeye çalışmayın; iptal davası ve ceza riski doğar.
• Fonun yazısını cevapsız bırakmayın; tutar kesinleşir ve 6183 sayılı Kanun’a göre takip başlar.

Rehber ve dilekçe

• BDDK ve TMSF rehberi: m.108, m.109, m.110, m.134 ve iki dilekçe
• Bankacılık zimmeti: 160/3 ve özel usul

Bankacılık zimmeti yalnızca kastla işlenir ve ağır cezalar öngörür. Kurumsal dosyalarda isnat çoğu zaman bir kredi, türev işlem veya transferin bankanın kaynağının karşılıksız dışarı çıkarılması olarak nitelendirilmesinden doğar. Savunmanın merkezinde muhakeme şartı, türev işlemin kredi sayılması ve usule uygun kredi işlemlerinin zimmet oluşturmaması, kastın yokluğu, hile unsurunun yokluğu ve net zarar hesabı vardır.

Dayanak

5411 sayılı Kanun m.48, m.156, m.160, m.162-166; TCK m.21 ve m.30.

İlk yirmi dört saat

• BDDK veya TMSF’nin yazılı başvurusunun bulunup bulunmadığını ve kapsamını denetleyin.
• Kararın dayandığı komite tutanaklarını, risk görüşlerini ve yetki limitlerini derhâl temin edin.
• İfadeye müdafiyle ve yazılı kronolojiyle gidin; diğer yöneticilerle ifade içeriğini konuşmayın.
• Net zarar, teminat, netleştirme ve nema hesabını bağımsız uzmana yaptırın.
• Etkin pişmanlığı, suç kabulü anlamına gelmeyecek çekinceyle ve doğru zamanda planlayın.

Yapmayın

• Bilirkişinin aktarılan tutarın tamamını zarar kabul etmesine itirazsız kalmayın.
• Bankadan ayrılmadan önce savunma için gereken belgelere erişimi güvenceye alın.

Rehber ve dilekçe

• Bankacılık zimmeti (5411 m.160) rehberi ve iki dilekçe
• Yönetici ve uyum görevlisi: kişisel savunma

Kurumsal dosyalarda yöneticilerin önemli bir kısmı önce tanık sıfatıyla çağrılır. Tanığın susma hakkı yoktur ve gerçeği söylemekle yükümlüdür; ancak kendisini veya kanunda sayılan yakınlarını ceza kovuşturmasına uğratabilecek sorulara cevap vermekten çekinebilir. Tanık olarak başlayan bir ifade, verilen cevaplara göre aynı dosyada şüpheliliğe dönüşebilir ve sonraki savunmayla karşılaştırılır.

Dayanak

CMK m.48 ve m.147; Anayasa m.38/5.

İlk yirmi dört saat

• İşlemin onay zincirinde yer alıp almadığınızı ve kendi rolünüzü yazılı olarak çıkarın.
• İfadeden önce şirketten bağımsız bir avukatla görüşün.
• Kendinizi kovuşturmaya uğratabilecek soruların hangileri olduğunu önceden belirleyin.
• Tutanağı imzadan önce dikkatle okuyun ve düzeltilmesini isteyin.

Yapmayın

• Tanık sıfatına güvenerek hazırlıksız gitmeyin.
• İfade içeriğini diğer yöneticilerle yazışmayın.

Rehber ve dilekçe

• Yönetici, CFO ve uyum görevlisi: tanık ile şüpheli farkı

Şüphelinin isnadı öğrenme, müdafi seçme, susma ve lehe delil toplanmasını isteme hakları vardır. Kurumsal dosyada belirleyici unsur kasttır: aklama ve zimmet yalnızca kastla işlenir; özensizlik veya ‘bilmesi gerekirdi’ değerlendirmesi taksiri tarif eder. Şirket ile yöneticinin anlatıları ayrışabileceğinden, yöneticinin bağımsız bir müdafiyle hazırlanması gerekir.

Dayanak

CMK m.147, m.148 ve m.153; TCK m.20, m.21 ve m.30; Kabahatler Kanunu m.43/A.

İlk yirmi dört saat

• Çıkar çatışması analizi yapın; şirket avukatının sizi de temsil edip edemeyeceğini netleştirin.
• Kronolojiyi, onay kayıtlarını ve çekince yazışmalarınızı toplayın; hiçbir kaydı silmeyin.
• Susma hakkının stratejik kullanımına ve yazılı savunma zamanlamasına karar verin.
• Lehe delillerin toplanmasını yazılı olarak talep edin (dilekçe seti ve yönetici rehberindeki örnek).
• Yurt dışı seyahat, pasaport ve teminat imkânlarını koruma tedbiri ihtimaline karşı gözden geçirin.

Yapmayın

• ‘Patron söyledi’ savunmasını belgesiz ileri sürmeyin.
• Belge erişimini güvenceye almadan istifa etmeyin.

Rehber ve dilekçe

• Yönetici, CFO ve uyum görevlisi rehberi: ifadeye hazırlık ve iki dilekçe
• Aklama suçu (TCK m.282)
• Ceza savunması: görevli mahkeme, tutuklama, etkin pişmanlık

Koruma tedbirleri şirket hesaplarıyla sınırlı kalmayabilir; yöneticinin kişisel malvarlığına ve hareket serbestisine uzanabilir. Adli kontrol, tutuklama yerine uygulanan bir tedbirdir ve kaçma veya delil karartma şüphesini gösteren somut olgular gerektirir. İtirazda somut şüphenin yokluğu, ölçülülük ve güvence veya düzenli imza gibi daha hafif tedbirlerin yeterliliği gösterilir; belirli iş seyahatleri için izin de istenebilir.

Dayanak

CMK m.100, m.109, m.128 ve m.267-268.

İlk yirmi dört saat

• Karar tarihini ve tebliğ tarihini belgeleyin; yedi günlük süreyi takvime işleyin.
• Kişisel hesap elkoymasında maaş hesabının ayrıştırılmasını ve kapsam daraltmayı isteyin.
• Yurt dışı çıkış yasağında ikametgâh, aile ve iş bağlarını gösteren belgeleri toplayın; güvence veya imza yükümlülüğü önerin.
• Zorunlu iş seyahatleri için tarihli izin talebi hazırlayın (yönetici rehberindeki örnek dilekçe).

Yapmayın

• Tedbir kararından sonra malvarlığı devretmeyin.
• Yurt dışı çıkış yasağını fiilen delmeye çalışmayın; tutuklama gerekçesi olur.

Rehber ve dilekçe

• Yönetici ve uyum görevlisi rehberi: koruma tedbirleri ve itiraz dilekçesi
• Elkoymaya itiraz reddedildi: sonraki adımlar

Uyum görevlisinin en önemli güvencesi, Kanun gereğince yükümlülüklerini yerine getirenlerin hukuki ve cezai bakımdan sorumlu tutulamamasıdır. Kişisel risk çoğu zaman bildirim yapmamaktan değil, bildirim kararının görevlide olmamasından doğar. Değerlendirme ve bildirim kararlarının yazılı kaydı hem görevliyi korur hem gerçek sorumluların tespitini sağlar. Şüpheli işlem bildirimini açıklamak ise ayrı bir suçtur.

Dayanak

5549 sayılı Kanun m.4/2, m.5, m.10 ve m.14; Uyum Programı Yönetmeliği (2025 değişiklikleri: lisans ve sicil).

İlk yirmi dört saat

• Şüpheli işlem değerlendirmelerinizi ve bildirim kararlarınızı gerekçesiyle yazılı olarak kaydedin.
• Üst yönetimden gelen geciktirme veya engelleme talimatlarını yazılı kayıt altına alın.
• Bildirim bilgisini denetim elemanları ve mahkemeler dışında kimseyle paylaşmayın.
• Görevden ayrılıyorsanız ayrılık gerekçesinin MASAK’a bildirileceğini dikkate alarak metni avukatla hazırlayın.
• Kişisel bir isnatla karşılaştıysanız şirketten bağımsız müdafi seçin.

Yapmayın

• Bildirim kararını bastırma yönündeki baskıya sözlü olarak boyun eğip kayıt bırakmamayın.

Rehber ve dilekçe

• Yönetici ve uyum görevlisi rehberi: uyum görevlisinin statüsü ve güvencesi
• MASAK uyum programı ve uyum görevlisi atama şartları

Tüzel kişiler hakkında ceza yaptırımı uygulanamaz; soruşturma kişilere yönelir. Aklama gibi suçların tüzel kişi yararına işlenmesi hâlinde şirkete idari para cezası verilebileceğinden, şirket açısından en az zararlı anlatı fiilin kişisel menfaatle işlendiğidir; yönetici açısından ise çoğu zaman tam tersidir. Bu iki anlatı çatıştığında aynı avukatın ikisini birden temsil etmesi hem meslek kuralları hem savunmanın etkinliği bakımından sorunludur.

Dayanak

TCK m.20; Kabahatler Kanunu m.43/A; Avukatlık Kanunu ve TBB Meslek Kuralları (çıkar çatışması).

İlk yirmi dört saat

• Şirketin ve sizin anlatılarınızın hangi noktalarda örtüştüğünü ve ayrıştığını yazılı olarak değerlendirin.
• Ayrışma varsa veya olabilecekse bağımsız bir müdafi seçin; şirketin ücreti karşılaması mümkündür ancak avukatın bağımsızlığını etkilememelidir.
• Şirket avukatıyla koordinasyonun sınırlarını ve bilgi paylaşımının kapsamını yazılı belirleyin.
• Şirket içi incelemede sizinle yapılan görüşmelerin şirket adına yapıldığını ve kendi avukatınızı bulundurabileceğinizi bilin.

Yapmayın

• Çıkar çatışmasını ‘sonra bakarız’ diye ertelemeyin; ilk ifade tek savunma planıyla verilmiş olur.

Rehber ve dilekçe

• Yönetici ve uyum görevlisi rehberi: şirket ile kişinin ayrı dünyaları
• MASAK avukatı: çıkar çatışmasının yönetimi

Bireysel hesaplarda bloke çoğu zaman bankanın kendi uyum incelemesinden kaynaklanır: hesap profiliyle uyumsuz bir giriş, kripto veya yurt dışı bağlantılı bir hareket ya da üçüncü kişi adına işlem görünümü. Banka bildirim yapıp yapmadığını açıklayamaz; ancak blokenin bir mahkeme veya savcılık kararına dayanıp dayanmadığını söylemelidir. Fonun kaynağını gösteren belgeler çoğu blokeyi çözer.

Dayanak

Tedbirler Yönetmeliği m.18-19; 5549 m.4/2; TBK m.502 ve m.506.

İlk yirmi dört saat

• Bankadan blokenin dayanağını ve istenen belgeleri yazılı olarak isteyin.
• Fonun kaynağını gösteren belgeleri (maaş bordrosu, satış sözleşmesi, miras belgesi, kira sözleşmesi, borç sözleşmesi) tek dosyada sunun.
• Cevap alamazsanız ihtarname gönderin; gerekirse tüketici veya genel mahkeme yolunu değerlendirin.

Yapmayın

• Parayı parça parça başka hesaplara aktarmayın.
• Bankaya bildirim yapıp yapmadığını sormayın.

Rehber ve dilekçe

• Paranın kaynağını ispat: hangi belge
• MASAK Rehberi (hub): bireysel bloke rehberleri
• Bankam hesabımı kapattı, hesap açamıyorum

Kişisel hesabınıza bir soruşturma kapsamında elkonulmuş. Elkoyma, somut delillere dayanan kuvvetli şüphe ve kanunda öngörülen rapor şartına bağlıdır. İtirazda fonun kaynağı, elkoymanın kapsamı ve ölçülülük (geçim, maaş, zorunlu ödemeler) gösterilir. Soruşturmada şüpheli olup olmadığınız da belirleyicidir; şüpheli değilseniz malvarlığınıza elkonulabilmesi için değerin şüpheliye ait olduğunun veya suçtan elde edildiğinin somut olarak gösterilmesi gerekir.

Dayanak

CMK m.128 ve m.268; 5549 m.17.

İlk yirmi dört saat

• Kararı öğrendiğiniz tarihi belgeleyin; yedi günü takvime işleyin.
• Fonun kaynağını gösteren belgeleri toplayın.
• Maaş ve geçim için hesaptan ödeme yapılmasına izin talebini itirazla birlikte sunun.
• Rapor süresini (üç ay) not edin; süre dolarsa kaldırma talebi yolu açılır.

Yapmayın

• Hesaptaki parayı başka hesaba kaydırmaya çalışmayın.

Rehber ve dilekçe

• MASAK Rehberi (hub): elkoyma ve itiraz rehberleri
• Elkoymaya itiraz reddedildi: sonraki adımlar
• Elkonulan paranın iadesi

Hesap profiliyle uyumsuz bir giriş, bankanın müşteriyi izleme yükümlülüğü gereği kaynak sorusunu tetikler. Bu bir suçlama değil, bir doğrulama talebidir; belgeli cevap çoğu zaman meseleyi kapatır. Yurt dışından gelen fonlarda banka ayrıca gönderenin kimliğini ve ilişkiyi sorabilir.

Dayanak

Tedbirler Yönetmeliği m.19; 5549 m.4.

İlk yirmi dört saat

• Girişin sebebini gösteren belgeyi (satış sözleşmesi, tapu, miras belgesi, borç sözleşmesi, hizmet faturası) sunun.
• Gönderenle ilişkinizi ve ödemenin karşılığını kısa bir açıklamayla belgeye bağlayın.
• Fonu hemen başka hesaplara dağıtmayın; önce sorunun kapanmasını bekleyin.

Yapmayın

• Sorulara sözlü ve belgesiz cevap vermeyin.

Rehber ve dilekçe

• Hesaba yüksek para girişi: banka neden kaynak soruyor
• Yurt dışından gelen para: MASAK incelemesi ve belgeler
• Paranın kaynağını ispat

Bankalar müşteri ilişkisini sonlandırabilir; ancak hesaptaki fonu iade etmek ve talimatınızla belirlediğiniz hesaba aktarmak zorundadır. Hesap açılmasının reddi tek bir bankanın kararı olabileceği gibi sektör genelinde bir uyum işaretinin sonucu da olabilir. Bu durumda fonun kaynağını ve faaliyetinizi belgeleyen bir dosya ile başvurmak gerekir.

Dayanak

TBK m.502 ve m.506; Tedbirler Yönetmeliği; 5549 m.4/2.

İlk yirmi dört saat

• Hesap kapatma bildirimini ve fonun iade edileceği tarihi yazılı olarak isteyin.
• Fonun aktarılacağı hesabı belirleyin ve iade sürecini takip edin.
• Yeni banka başvurusunda kaynak ve faaliyet belgelerini önceden hazırlayın.

Yapmayın

• Bankaya bildirim yapılıp yapılmadığını sormayın; cevap alamazsınız ve yazışma verimsizleşir.

Rehber ve dilekçe

• Bankam hesabımı kapattı, hesap açamıyorum
• MASAK Rehberi (hub)

Bireysel dosyalarda ifade çağrısı çoğu zaman hesabınıza gelen veya hesabınızdan çıkan bir fonun başka bir soruşturmayla bağlantısından doğar. Aklama suçu, alt sınırı altı ay veya daha fazla hapis gerektiren bir öncül suçtan elde edilen malvarlığını ve failin bunu bilmesini gerektirir. Fonun kaynağının meşru olduğunu ve karşı tarafla ilişkinizin mahiyetini gösteren belgeler savunmanın temelidir.

Dayanak

CMK m.48 ve m.147; TCK m.282; 5549 m.15.

İlk yirmi dört saat

• Çağrının tanık mı şüpheli mi olduğunu ve isnadı öğrenin.
• Fonun kaynağını ve karşı tarafla ilişkinizi gösteren belgeleri toplayın.
• İfadeye müdafiyle gidin; başkası adına hesap kullanmışsanız bunun sonuçlarını avukatla değerlendirin.
• Tutanağı imzadan önce dikkatle okuyun.

Yapmayın

• Hesabınızı bir başkasına kullandırdıysanız bunu gizlemeye çalışmayın; ayrı bir suç ve daha ağır bir isnat doğar.

Rehber ve dilekçe

• Aklama suçu (TCK m.282): unsurlar ve savunma
• Paranın kaynağını ispat
• MASAK Rehberi (hub)

Türkiye’deki müşterinizin size yapacağı ödeme, Türk bankasında bir MASAK ertelemesi, elkoyma veya bankanın kendi tedbiri nedeniyle durmuş olabilir. Bu tedbirler borçlunun ifa yükümlülüğünü kendiliğinden ortadan kaldırmaz; ifa anı, temerrüt ve faiz sözleşmeye ve uygulanacak hukuka göre belirlenir. Uluslararası satım sözleşmelerinde CISG hükümleri devreye girebilir. Alacaklının Türkiye’de ihtiyati haciz gibi araçları da vardır.

Dayanak

TBK m.89, m.97, m.116-120; CISG m.54-57, m.79-80; İİK m.257; 5549 m.19/A.

İlk yirmi dört saat

• Borçludan tedbirin türünü, tarihini ve dayanağını gösteren yazılı bilgi isteyin.
• Sözleşmedeki ödeme, temerrüt, faiz ve mücbir sebep hükümlerini inceleyin; ihtarname hazırlayın.
• Türkiye’de vekâletname düzenleyin (apostil veya konsolosluk onayı) ve alacak için ihtiyati haciz koşullarını değerlendirin.
• Alternatif ödeme yolu önerilirse bunun yeni bir inceleme doğurmayacağından emin olun.

Yapmayın

• Borçlunun bankasına doğrudan başvurup bildirim sorusu sormayın; muhatabınız borçludur.

Rehber ve dilekçe

• Muhabir bankada durdurulan transfer: alacaklının araçları ve CISG
• MASAK avukatı: yurt dışındaki müvekkillerle çalışma

Türkiye’deki hesabınıza uygulanan tedbir bir MASAK ertelemesi, savcılık veya hâkim elkoyması ya da bankanın kendi kararı olabilir. Süreler tedbirin türüne göre değişir ve Türkiye’de vekil atanmadan işletilemez. Yurt dışında düzenlenen vekâletname, Lahey Sözleşmesi’ne taraf ülkelerde apostil şerhi, diğerlerinde konsolosluk onayı ile Türkiye’de kullanılır; belgelerin yeminli tercümesi gerekir.

Dayanak

5549 m.17 ve m.19/A; CMK m.128 ve m.268; 1961 Lahey Sözleşmesi (apostil).

İlk yirmi dört saat

• Bankadan tedbirin türünü, tarihini ve karar merciini yazılı olarak isteyin.
• Vekâletnameyi bulunduğunuz ülkede düzenleyip apostil veya konsolosluk onayı alın; yeminli tercümesini yaptırın.
• Tedbir elkoymaysa yedi günlük itiraz süresini vekil aracılığıyla kullanın.
• Fonun kaynağını ve şirketin faaliyetini gösteren belgeleri tercümeleriyle hazırlayın.

Yapmayın

• Süreyi vekâletname beklerken kaçırmayın; itiraz için gerekli belgeleri paralel hazırlayın.

Rehber ve dilekçe

• MASAK avukatı: uzaktan vekâlet ve süreç
• Şirket hesabı bloke edildi: elkoyma altında işletme
• Şirketler için ilk yedi iş günü rehberi