- 1. Hesabıma dolandırıcılık parası geldi
- 2. Hesabıma bloke kondu, nasıl kaldırılır? ← buradasınız
- 3. İfadeye çağrıldım, ne söylemeliyim?
- 4. Ben de kandırıldım: kast savunması
- 5. Tutuklanır mıyım? Adli kontrol
- 6. Parayı geri istiyorlar, ne yapmalıyım?
- 7. Aklama suçuna karışır mıyım?
Ne yaşandı?
Bir kişi, maaşının yattığı hesaba erişemediğini, kartının geçmediğini, havale ve EFT’nin gitmediğini öğrenir. Bankadaki görevli “hesabınız MASAK kapsamında bloke edildi” der; ortada ne bir mahkeme kararı ne de bir tebligat vardır. Bazen tutar küçüktür, bazen bir taşınmaz satışından gelen milyonlarca liradır; bazen bloke tek bir gelen havaleyle sınırlıdır, bazen hesabın tamamı kilitlenmiştir. Kişi kendi parasına ulaşamamaktan, sürecin ne kadar süreceğinden ve “kara para” gibi ağır bir suçlamayla karşı karşıya kalıp kalmadığından endişe eder.
Somut bir dosyanızla ilgili görüşmek ister misiniz?
Bu rehber, halk dilinde tek bir kelimeyle (“MASAK blokesi”) anlatılan ama hukuken birbirinden tamamen farklı dört tedbire karşılık gelen bu durumu, ilgili kanun maddeleriyle birlikte adım adım açıklar: kim koydu, hangi kanuna dayanarak koydu, ne kadar sürer, nereye başvurulur ve para nasıl geri alınır.
Bu durumda ne yapmalısınız?
- Blokenin kaynağını öğrenin: Kısıtlama bankanın kendi tedbiri, MASAK’ın işlemi erteleme kararı (5549 sayılı Kanun m.19/A), bankanın 48 saatlik askıya alma işlemi (CMK m.128/A) veya hâkim kararıyla verilmiş bir elkoyma (CMK m.128) olabilir. İtiraz yolu, süre ve muhatap bu dördünde tamamen farklıdır.
- Süreleri bilin: 48 saat, 7 iş günü, 24 saat ve iki hafta gibi kısa ve kesin süreler vardır; bunların kaçırılması hak kaybı doğurur.
- Paranın kaynağını belgeleyin: Maaş bordrosu, satış sözleşmesi, tapu, fatura, veraset ilamı, transfer belgesi. Hem MASAK analizi hem de savcılık soruşturması bu belgeler üzerinden yürür.
- Doğru mercie, süresinde başvurun: Askıya almada Cumhuriyet başsavcılığına, elkoymada kararı veren hâkimliğe itiraz; yanlış mercie yapılan başvuru süreyi durdurmaz.
- Hesabı boşaltmaya çalışmayın: Blokeyi aşmaya yönelik her transfer, mevcut şüpheyi güçlendirir ve elkoyma kararına aykırılık suç oluşturur (CMK m.128/8, TCK m.289).
Benzer bir durumla mı karşı karşıyasınız? Durumunuzu gizlilik içinde değerlendirip size özel bir yol haritası çıkarmamız için bizimle iletişime geçin.
Bu sayfadaki anlatım, Türkiye’de sıkça yaşanan durumlardan yola çıkılarak hazırlanmış temsilî bir senaryodur; gerçek kişilere ait kimlik bilgisi içermez. Bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her olay kendine özgüdür.
“MASAK Blokesi” Deyince Hukuken Ne Kastediliyor?
Önce bir yanlış anlamayı düzeltmek gerekir: MASAK hesaba el koymaz. Malî Suçları Araştırma Kurulu, 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamında şüpheli işlem bildirimlerini alan, analiz eden ve gerektiğinde savcılığa suç duyurusunda bulunan bir idari birimdir. Malvarlığına elkoyma yetkisi ise hâkime aittir (CMK m.128/9). Bankadaki görevlinin “MASAK blokesi” dediği durum, aşağıdaki dört hukuki tedbirden biridir ve her biri farklı kanun maddesine dayanır.
“MASAK blokesi” adı altında karşılaşılan dört farklı tedbir
| Tedbir | Kim karar verir? | Dayanak | Süre | Başvuru yolu |
|---|---|---|---|---|
| Bankanın kendi tedbiri | Banka (uyum birimi) | 5549 s.K. m.3-4; Tedbirler Yönetmeliği | Kanunda süre yok; şüpheli işlem bildirimi süreciyle sınırlı | Bankaya yazılı başvuru, belge sunma |
| İşlemin ertelenmesi (askıya alma) | Bakan veya yetki devriyle bakan yardımcısı, MASAK’ın talebiyle | 5549 s.K. m.19/A | En fazla 7 iş günü | MASAK’a belge sunma; süre dolunca kendiliğinden kalkar |
| Hesabın askıya alınması (bilişim dolandırıcılığı) | Banka, ödeme kuruluşu veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı | CMK m.128/A (7571 s.K. ile eklendi, RG 25.12.2025) | En fazla 48 saat | Cumhuriyet başsavcılığına başvuru; savcı 24 saat içinde karar verir |
| Malvarlığına elkoyma | Hâkim; gecikmesinde sakınca varsa Cumhuriyet savcısı (24 saat içinde hâkim onayı) | CMK m.128; aklama şüphesinde 5549 s.K. m.17 | Soruşturma/kovuşturma boyunca; rapor için 3 ay + 2 ay | İki hafta içinde itiraz (CMK m.267-268); iade talebi (CMK m.131) |
Bu dört satır dışında kalan kısıtlamalar da vardır: icra müdürlüğünün 89/1 haciz ihbarnamesi, vergi dairesinin e-haczi, aile mahkemesinin tedbir kararı veya 6415 sayılı Kanun kapsamındaki malvarlığı dondurma kararları. Bunların hiçbiri MASAK süreci değildir ve her birinin ayrı yolu vardır; icra haczi ile MASAK tedbirinin farkı için MASAK blokesi ile icra haczi farkı yazımıza, e-haciz için banka hesabına haciz ve e-haciz rehberimize bakabilirsiniz.
MASAK Nedir, Neyi Yapabilir, Neyi Yapamaz?
5549 sayılı Kanun’un 2. maddesi, bankaları, ödeme kuruluşlarını, sermaye piyasası kurumlarını, döviz büfelerini, kuyumcuları, noterleri, gayrimenkul aracılarını ve belirli işlerle sınırlı olarak serbest avukatları “yükümlü” olarak sayar. Yükümlüler, nezdlerinde yapılan işleme konu malvarlığının yasa dışı yollardan elde edildiğine dair “herhangi bir bilgi, şüphe veya şüpheyi gerektirecek bir hususun bulunması hâlinde” bu işlemi MASAK’a bildirmek zorundadır (m.4/1). Bildirimi yapmayan bankaya idari para cezası uygulanır (m.13); bu yüzden bankalar, en küçük şüphede bildirim yapma eğilimindedir.
Aynı Kanun’un 4/2. maddesi ise sürecin en çok yanlış anlaşılan noktasını açıklar: banka, şüpheli işlem bildiriminde bulunduğunu işleme taraf olanlar dâhil hiç kimseye açıklayamaz. Bu gizliliği ihlal eden banka görevlisi bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasıyla karşılaşır (m.14). Dolayısıyla bankadan “sizi MASAK’a bildirdik” cevabını almanız hukuken mümkün değildir; görevlinin “MASAK kapsamında” demesi, çoğu zaman ya kendi iç tedbirini ya da kendisine tebliğ edilmiş bir erteleme veya elkoyma kararını kastettiği anlamına gelir.
MASAK’ın yetkisi var mı? Sık karıştırılan başlıklar
| Konu | MASAK yapabilir mi? | Dayanak |
|---|---|---|
| Bankadan hesap hareketlerini ve belgeleri istemek | Evet; kamu kurumları, gerçek ve tüzel kişiler her türlü bilgi ve belgeyi vermek zorundadır | 5549 s.K. m.7 |
| Şüpheli işlem bildirimini alıp analiz etmek | Evet; bu MASAK’ın asıl işidir | 5549 s.K. m.4; Başkanlığın görevlerine ilişkin düzenlemeler |
| İşlemi 7 iş günü süreyle askıya almak | Evet; Bakan veya bakan yardımcısı kararıyla | 5549 s.K. m.19/A |
| Hesaba süresiz bloke koymak | Hayır; 7 iş gününün ötesinde bir askıya alma yetkisi yoktur | 5549 s.K. m.19/A’nın sınırı |
| Malvarlığına elkoymak | Hayır; elkoymaya hâkim karar verir | CMK m.128/9; 5549 s.K. m.17 |
| Savcılığa suç duyurusunda bulunmak | Evet; aklama suçu şüphesinde dosya Cumhuriyet başsavcılığına gönderilir | 5549 s.K. m.17 ve m.18 |
| Kişiye ceza vermek | Hayır; ceza yalnızca mahkeme kararıyla verilir | Anayasa m.38; TCK m.282 |
| Yükümlüye (bankaya) idari para cezası vermek | Evet | 5549 s.K. m.13 |
Tablodaki ayrım pratikte şu anlama gelir: MASAK incelemesi bir idari analiz aşamasıdır; kişi bu aşamada şüpheli sıfatı taşımaz, ifadeye çağrılmaz, hakkında tutuklama tartışılmaz. Dosyanın savcılığa intikal etmesiyle birlikte ise CMK hükümleri devreye girer ve süreç bir ceza soruşturmasına dönüşür. Sürecin hangi aşamada olduğunu bilmek, hangi savunma araçlarının kullanılabileceğini belirler.
Süreç Adım Adım: Bankanın Şüphesinden Hâkim Kararına
Tipik bir MASAK dosyası şu sırayla ilerler; her adımın kendi süresi ve kendi başvuru yolu vardır.
MASAK sürecinin aşamaları ve kanuni süreler
| Aşama | Ne olur? | Süre | Dayanak |
|---|---|---|---|
| 1. Bankanın şüphesi | Alışılmadık tutar, sık havale, kaynağı açıklanamayan yatırma, kripto işlemi veya gelen bir şikâyet bankanın uyum birimini harekete geçirir | — | 5549 s.K. m.3-4 |
| 2. Şüpheli işlem bildirimi | Banka, şüphenin oluştuğu tarihten itibaren en geç on iş günü içinde (gecikmesinde sakınca varsa derhal) MASAK’a bildirim yapar; müşteriye bilgi veremez | 10 iş günü | 5549 s.K. m.4; Tedbirler Yönetmeliği |
| 3. Erteleme talebi (varsa) | Banka, bildirimle birlikte işlemin ertelenmesini talep edebilir; Bakan veya bakan yardımcısı işlemi askıya alabilir | En fazla 7 iş günü | 5549 s.K. m.19/A; İşlemlerin Ertelenmesine Dair Yönetmelik |
| 4. MASAK analizi | Hesap hareketleri, karşı taraflar, kripto izleri ve varsa yabancı muadil kuruluşlardan gelen bilgiler değerlendirilir; kanunda analiz için azami süre yoktur | Belirsiz | 5549 s.K. m.7, m.19/A |
| 5a. Dosyanın kapanması | Aklama şüphesi doğrulanmazsa dosya arşive kalkar; kişiye çoğunlukla bilgi verilmez, bloke varsa kalkar | — | — |
| 5b. Savcılığa intikal | Aklama suçunun işlendiğine dair olgular tespit edilirse dosya Cumhuriyet başsavcılığına gönderilir; ceza soruşturması başlar | — | 5549 s.K. m.17-18; CMK m.160 |
| 6. Elkoyma kararı | Savcının talebiyle hâkim, somut delillere dayanan kuvvetli şüphe varsa hesaba elkoyar; gecikmesinde sakınca varsa savcı karar verir, 24 saat içinde hâkim onayına sunar | Hâkim onayı 24 saat; rapor 3 ay | CMK m.128; 5549 s.K. m.17/2 |
| 7. İtiraz | Kararı öğrenen hesap sahibi iki hafta içinde itiraz eder | İki hafta | CMK m.267-268 |
| 8. Sonuç | Kovuşturmaya yer olmadığı kararı, iddianame veya hüküm; elkonulan değerler iade edilir ya da müsadereye konu olur | — | CMK m.131, m.172; TCK m.54-55 |
Dördüncü satır sürecin en sinir bozucu kısmıdır: MASAK analizi için kanunda azami bir süre öngörülmemiştir. Ancak şu ayrımı korumak gerekir: analizin uzaması hesabın bloke kalması anlamına gelmez. Erteleme kararının 7 iş günlük sınırı dolduğunda, ortada bir hâkim kararı yoksa bankanın işlemi gerçekleştirmesi gerekir. Aylarca süren blokelerin arkasında neredeyse her zaman ya bankanın kendi kararı ya da tebliğ edilmemiş bir elkoyma kararı vardır; bu ikisinin ayrıştırılması ilk iş olmalıdır. Şüpheli işlem bildiriminin işleyişini ayrıca MASAK ve şüpheli işlem: hesap bloke süreci ve itiraz yazımızda ele aldık.
Önce Tespit: Blokenin Kaynağı Nedir?
Hesap hareketleri durduğunda ilk yapılacak şey, kısıtlamanın hangi mercie ve hangi hukuki sebebe dayandığını öğrenmektir; çünkü itiraz yolu kaynağa göre tamamen değişir. Bankanın şüpheli işlem bildirimini açıklayamayacağını yukarıda gördük; ancak banka, kendisine tebliğ edilmiş bir mahkeme, savcılık veya erteleme kararının varlığını gizleyemez, çünkü bu kararlar bankaya değil hesap sahibine karşı hüküm doğurur. CMK m.128/A kapsamındaki askıya almada ise kanun, işlemin hesap sahibine de bildirilmesini açıkça emreder (m.128/A-2).
Hesap kısıtlamasının kaynakları ve başvuru yolları
| Kaynak | Nasıl anlaşılır? | Başvuru yolu |
|---|---|---|
| Hâkim veya savcı kararıyla elkoyma (CMK m.128) | Bankada karar tarihi ve sayısı kayıtlıdır; UYAP Vatandaş ve e-Devlet’te soruşturma kaydı görünebilir | İki hafta içinde kararı veren hâkimliğe itiraz; savcı kararıysa hâkim onayı denetimi |
| 48 saatlik askıya alma (CMK m.128/A) | Banka hesap sahibine bildirmek zorundadır; genellikle dolandırıcılık mağdurunun şikâyeti üzerine tetiklenir | Cumhuriyet başsavcılığına kaldırma başvurusu; 24 saat içinde karar |
| İşlemin ertelenmesi (5549 s.K. m.19/A) | Belirli bir işlem (genellikle giden havale) bekletilir, hesabın tamamı kapanmaz | MASAK’a kaynak belgeleri; 7 iş günü sonunda kendiliğinden sona erer |
| Bankanın kendi kontrolü | “Kimlik ve belge güncellemesi”, “kaynak beyanı” istenir; herhangi bir karar numarası yoktur | Bankaya yazılı başvuru; sonuç alınamazsa BDDK ve Tüketici Hakem Heyeti veya mahkeme |
| İcra haczi (İİK m.89) | Bankaya 89/1 haciz ihbarnamesi gelmiştir; icra dosya numarası vardır | İcra mahkemesine şikâyet; itiraz süreleri İİK’ya tabidir |
| Vergi veya SGK e-haczi (6183 s.K.) | Elektronik haciz bildirisi; vergi dairesi veya SGK kaydı | İlgili idareye başvuru; vergi mahkemesinde dava |
| Malvarlığı dondurma (6415 s.K.) | Terörizmin finansmanı kapsamında Cumhurbaşkanı kararı; Resmî Gazete’de yayımlanır | 6415 s.K.’daki özel usul ve idari yargı |
| Yanlış kişi | Ad-soyad benzerliği, hatalı TC kimlik numarası eşleşmesi | Bankaya ve kararı veren mercie düzeltme talebi |
Birinci ve beşinci satırlar en sık karıştırılan ikilidir: adli bir karara dayanan elkoyma ile icra takibinden doğan haciz farklı süreçlerdir ve farklı mercilere başvurulur. Bankadan alınacak yazılı bilgi, hangi yolun işletileceğini belirler. Sekizinci satır ise küçümsenmemesi gereken bir ihtimaldir; kimlik bilgisi karışıklığı nedeniyle yanlış hesaba kısıtlama konulabilir ve bu, düzeltme talebiyle hızla çözülebilir.
İlk 48 Saatte Ne Yapmalısınız?
Hesap kısıtlamalarında erken ve belgeli hareket, sürecin uzunluğunu doğrudan etkiler. “48 saat” burada rastgele bir ifade değildir: CMK m.128/A kapsamındaki askıya alma tam olarak bu süreyle sınırlıdır ve bu süre içinde hâkim kararı ya da savcının yazılı emriyle elkoyma yapılmazsa hesabın açılması gerekir.
Hesap kısıtlamasında ilk adımlar
| Adım | Yapılacak | Neden |
|---|---|---|
| 1. Bankadan yazılı bilgi | Kısıtlamanın dayanağı, karar tarihi ve sayısı, hangi mercinin kararı olduğu; şubeden yazılı cevap veya müşteri hizmetlerinden kayıtlı görüşme numarası alın | Her şeyin başlangıcı; 128/A askıya almasında bildirim zaten zorunludur |
| 2. Tutar ve kapsam | Tüm hesap mı, belirli bir tutar mı, yalnızca gelen bir havale mi bloke; diğer bankalardaki hesaplar etkilendi mi | CMK m.128 “somut olarak belirlenen” malvarlığını arar; tüm hesap yerine tutar sınırlaması istenebilir |
| 3. UYAP ve e-Devlet sorgusu | “Dava dosyası sorgulama” ve “soruşturma dosyası” ekranlarından hakkınızda kayıt olup olmadığına bakın | Elkoyma kararı varsa soruşturma numarası buradan öğrenilir |
| 4. Gelen paranın kaynağı | Kim, ne zaman, hangi açıklamayla gönderdi; sizin yaptığınız hangi işlem şüphe uyandırmış olabilir | İşlemin izahı; hem MASAK’a hem savcılığa sunulacak temel anlatım |
| 5. Belgeleri hazırlayın | Sözleşme, fatura, bordro, tapu, satış belgesi, veraset ilamı, kredi sözleşmesi, döviz bozdurma dekontu | Kaynağın meşruluğu; itirazın ve iade talebinin omurgası |
| 6. Süreleri not edin | Blokenin başladığı saat ve gün; askıya almada 48 saat, elkoymada öğrenmeden itibaren iki hafta | Süre geçtikten sonra yapılan itiraz esastan incelenmez |
| 7. Dilekçe | Askıya almada Cumhuriyet başsavcılığına, elkoymada kararı veren hâkimliğe, ertelemede MASAK’a | Yanlış mercie verilen dilekçe süreyi kurtarmaz |
CMK m.128/A: Bankanın 48 Saatlik Askıya Alma Yetkisi
24 Aralık 2025 tarihinde kabul edilen ve 25 Aralık 2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 7571 sayılı Kanun’un 22. maddesiyle CMK’ya eklenen 128/A maddesi, hesap blokelerinde yeni bir dönem başlatmıştır. Bu madde, sınırlı sayıda bilişim suçu bakımından bankaya, ödeme hizmeti sağlayıcısına ve kripto varlık hizmet sağlayıcısına mahkeme kararı beklemeden hesabı kısa süreliğine dondurma yetkisi verir. Uygulamada “hesabıma bloke geldi” denilen olayların önemli bir kısmı artık bu maddeye dayanmaktadır.
CMK m.128/A’nın fıkra fıkra işleyişi
| Fıkra | Kural | Hesap sahibi için anlamı |
|---|---|---|
| m.128/A-1 | Nitelikli hırsızlık (TCK m.142/2-e), bilişim veya banka araçlarıyla ya da kamu görevlisi/banka çalışanı kimliğiyle nitelikli dolandırıcılık (TCK m.158/1-f ve l) ve banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması (TCK m.245) suçlarında makul şüphe varsa, suçta kullanılan her türlü hesap 48 saate kadar askıya alınabilir | Askıya alma yalnızca bu dört suç tipinde mümkündür; aklama (TCK m.282) veya başka bir suç şüphesi bu maddeye dayanak olamaz |
| m.128/A-2 | Askıya alma ve hesap hareketleri derhal Cumhuriyet başsavcılığına bildirilir; işlem hesap sahibine de bildirilir; hesap sahibi kaldırma için başsavcılığa başvurabilir, savcı 24 saat içinde karar verir | Bildirim hakkınız ve 24 saatlik cevap süresi olan bir başvuru hakkınız vardır |
| m.128/A-3 | Para başka bir malî kuruma transfer edilmişse, ilk kurum bunu diğer kuruma gecikmeksizin bildirir | Zincirleme bloke: para aktarılan hesap da askıya alınabilir |
| m.128/A-4 | Askıya alınan hesaptaki suça konu menfaate 48 saat içinde hâkim kararıyla, gecikmesinde sakınca varsa savcının yazılı emriyle elkonulabilir; savcı emri 24 saat içinde hâkim onayına sunulur; hâkim elkoymadan itibaren 48 saat içinde kararını açıklamazsa elkoyma kendiliğinden kalkar; m.128’deki rapor şartı aranmaz | Süre içinde elkoyma kararı yoksa bloke kalkmalıdır; kalkmıyorsa dayanak sorulmalıdır |
| m.128/A-5 | Elkonulan menfaatin mağdura ait olduğu anlaşılırsa soruşturma veya kovuşturma evresinde sahibine iade edilir | Dolandırıcılık mağduru için hızlı iade yolu; aracı hesap sahibi için paranın gideceği yer |
| m.128/A-6 | Askıya alma kararı veren gerçek ve tüzel kişiler hukuki bakımdan sorumlu tutulmaz | Haksız askıya alma için bankaya karşı tazminat yolu kapalıdır; bu yüzden bankalar tereddütte askıya almayı seçer |
| m.128/A-7 | Savcı, hâkim veya mahkemenin istediği bilgi ve belgeler 10 gün içinde gönderilmek zorundadır; aksi hâlde 50.000 TL’den 300.000 TL’ye kadar idari para cezası | Bankanın “belgeler gelmedi” gerekçesiyle süreci uzatma imkânı daralmıştır |
Bu maddede hesap sahibinin şüpheli olması aranmaz; kanun “suçta kullanılan her türlü hesap” ifadesini kullandığından, dolandırıcılık parasının bilgisi dışında gönderildiğini ileri süren kişinin hesabı da askıya alınabilir. Ancak hesabın askıya alınmış olması, sahibinin suça katıldığı anlamına gelmez; ceza sorumluluğu için kast ve iştirak ayrıca ispat edilmelidir. Bu konuyu CMK 128/A ve 48 saatlik askıya alma yazımızda, hesabını başkasına kullandıranların durumunu ise aracı hesap ve IBAN kiralama rehberimizde ayrıntılı işledik.
5549 Sayılı Kanun m.19/A: İşlemin 7 İş Günü Ertelenmesi
MASAK’ın hesaba doğrudan müdahale edebildiği tek hukuki araç, 5549 sayılı Kanun’a 6704 sayılı Kanun’la eklenen ve 7262 sayılı Kanun’la yeniden düzenlenen 19/A maddesidir. Buna göre, yükümlü nezdinde yapılmaya teşebbüs edilen ya da devam eden bir işlemin aklama veya terörün finansmanı suçuyla ilişkili olduğuna dair şüphe bulunursa, MASAK’ın şüpheyi teyit etmesi, işlemi analiz etmesi ve gerekirse sonuçları yetkili makamlara iletmesi amacıyla işlem yedi iş günü süreyle askıya alınabilir veya gerçekleşmesine izin verilmeyebilir. Bu yetki Bakana aittir ve bakan yardımcısına devredilebilir; MASAK Başkanlığı kararı kendisi vermez, talep eder ve uygular.
Maddenin üç pratik sonucu vardır. Birincisi, erteleme bir “işleme” yöneliktir; kanunun lafzı hesabın tamamının değil, şüphelenilen işlemin bekletilmesini öngörür. İkincisi, süre kesindir: İşlemlerin Ertelenmesine Dair Yönetmelik uyarınca erteleme, bankanın şüpheli işlem bildiriminde bulunduğu tarihten itibaren yedi iş gününü geçemez ve bu süre içinde karar tebliğ edilmezse işlem gerçekleştirilebilir. Üçüncüsü, kararı ihlal eden bankaya işlem tutarı kadar ve en az 50.000 TL idari para cezası verilir (m.19/A-3); bankanın süre içinde ısrarla işlemi yapmamasının nedeni budur.
Erteleme süresi, hesap sahibi için aynı zamanda bir fırsattır: bu yedi iş günü içinde paranın kaynağını gösteren belgelerin MASAK’a ulaştırılması, dosyanın savcılığa gitmeden kapanmasını sağlayabilir. Belgelerin bankaya değil doğrudan MASAK’a sunulması, bankanın gizlilik yükümlülüğü nedeniyle daha etkilidir.
Hâkim Kararıyla Elkoyma: CMK m.128 ve 5549 Sayılı Kanun m.17
Aylarca süren blokelerin gerçek kaynağı genellikle bir elkoyma kararıdır. Bu tedbir, CMK m.128’de düzenlenen “taşınmazlara, hak ve alacaklara elkoyma” kurumudur ve banka hesaplarını açıkça kapsar (m.128/1-c). Dikkat çekici bir nokta şudur: TCK m.282’deki aklama suçu, CMK m.128/2’deki katalog suçlar arasında sayılmamıştır. Aklama şüphesinde elkoymanın dayanağı 5549 sayılı Kanun’un 17. maddesidir; bu madde, aklama ve terörün finansmanı suçunun işlendiğine dair kuvvetli şüphe bulunan hâllerde CMK m.128’deki usule göre malvarlığına elkonulabileceğini söyler. Öncül suç (dolandırıcılık, uyuşturucu ticareti, hırsızlık gibi) ise zaten m.128/2 kataloğundadır.
CMK m.128 elkoymasının kanuni şartları ve denetim noktaları
| Şart | Kanun ne der? | İtirazda nasıl kullanılır? |
|---|---|---|
| Somut delile dayanan kuvvetli şüphe | Suçun işlendiğine ve malvarlığının bu suçtan elde edildiğine dair somut delillere dayanan kuvvetli şüphe sebebi bulunmalıdır (m.128/1) | Kararda yalnızca şüpheli işlem bildirimine atıf varsa somut delil eksikliği ileri sürülür |
| Somut olarak belirlenmiş malvarlığı | Elkonulacak hesap ve tutar somut olarak belirlenmelidir (m.128/1) | “Tüm hesaplar” biçimindeki genel kararların ölçüsüzlüğü ileri sürülür; suçla ilişkilendirilen tutar ile geri kalanın ayrılması istenir |
| Kurum raporu | Karar için ilgisine göre MASAK, BDDK, SPK veya diğer kurumlardan suçtan elde edilen değere ilişkin rapor alınır; rapor en geç 3 ayda hazırlanır, 2 ay uzatılabilir (m.128/1) | Raporsuz karar veya süresi geçmiş rapor, kararın kaldırılması sebebidir |
| Karar mercii | Elkoymaya ancak hâkim karar verebilir (m.128/9); aklama şüphesinde gecikmesinde sakınca varsa savcı da karar verebilir, 24 saat içinde hâkim onayına sunar, hâkim 24 saat içinde karar verir (5549 s.K. m.17/2) | Savcı kararı 24 saat içinde onaya sunulmamış veya hâkim onayı yoksa karar hükümsüzdür |
| Onay sonrası rapor | Hâkim savcı kararını onaylarsa rapor 3 ay içinde alınır ve tekrar hâkim onayına sunulur; rapor alınamazsa savcılık kararı hükümsüz kalır (5549 s.K. m.17/2) | Üç ay dolduğunda raporun alınıp alınmadığı ve ikinci onayın yapılıp yapılmadığı sorulur |
| İcra şekli | Hesaba elkoyma kararı bankaya teknik iletişim araçlarıyla derhal bildirilerek icra olunur ve ayrıca tebliğ edilir; sonrasında kararı etkisiz kılmaya yönelik işlemler geçersizdir (m.128/5) | Bankanın elinde karar olmadan bloke uygulaması, kararsız kısıtlama demektir |
| Üçüncü kişi zilyetliği | Malvarlığı şüpheliden başka bir kişinin zilyetliğindeyse dahi elkoyma yapılabilir (m.128/1) | Üçüncü kişi, mülkiyetini belgeleyerek iade ister (CMK m.131) |
| Karara aykırılık | Elkoyma kararının gereklerine aykırı hareket edene TCK m.289 uygulanır (m.128/8) | Hesabı boşaltma girişimi savunmayı çökertir ve yeni suç oluşturur |
| Kayyım | Elkonulan hak ve alacakların idaresi gerekiyorsa hâkim kayyım atayabilir (m.128/10) | Şirket hesaplarında faaliyetin sürdürülmesi için kayyım yerine sınırlı çözülme talep edilebilir |
Bu tabloda bir hususu özellikle belirtmek gerekir. CMK m.128/9’un 2014-2016 yılları arasındaki hâlinde elkoymaya ağır ceza mahkemesince oybirliğiyle karar verilmesi aranıyordu; 24 Kasım 2016 tarihli 6763 sayılı Kanun’la bu hüküm değiştirilmiş ve tek hâkim kararı yeterli hâle gelmiştir. Soruşturma evresinde bu hâkim sulh ceza hâkimidir. İnternette hâlâ dolaşan “ağır ceza mahkemesi oybirliği” bilgisi güncel değildir ve bu gerekçeyle yapılan itirazlar reddedilir. Elkoymanın genel şartları için CMK m.116-127 arama ve elkoyma rehberimize, uyuşturucu dosyalarındaki uygulama için uyuşturucu dosyasında malvarlığına elkoyma yazımıza bakabilirsiniz.
Elkoyma Kararına İtiraz
Hâkim kararına karşı itiraz yolu, CMK m.267 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. İtiraz, kararın öğrenildiği günden itibaren iki hafta içinde kararı veren mercie verilecek dilekçeyle yapılır (m.268/1; 7499 sayılı Kanun’la yedi günden iki haftaya çıkarılmıştır); kararı veren hâkimlik itirazı yerinde görürse kararını düzeltir, görmezse en çok üç gün içinde incelemeye yetkili mercie gönderir (m.268/2). Sulh ceza hâkimliği kararlarına itirazı, o yerdeki numara olarak bir sonraki sulh ceza hâkimliği inceler. Savcının gecikmesinde sakınca gerekçesiyle verdiği elkoyma kararı ise zaten hâkim onayına tabidir; onay kararına karşı da aynı yol açıktır.
İtirazda ileri sürülebilecek başlıca hususlar şunlardır:
- Suçla bağlantının bulunmadığı: paranın kaynağının meşru olduğu, belgeleriyle birlikte
- Somut delil eksikliği: kararın yalnızca bir şüpheli işlem bildirimine dayandığı, m.128/1’in aradığı “somut delillere dayanan kuvvetli şüphe” eşiğine ulaşılmadığı
- Rapor eksikliği: m.128/1’deki kurum raporunun alınmadığı veya süresinin geçtiği
- Ölçüsüzlük: tüm hesap yerine suçla ilişkilendirilen tutarla sınırlı bir tedbirin yeterli olduğu (Anayasa m.13 ve m.35)
- Üçüncü kişi hakları: hesapta müşteri, ortak veya emanet paralarının bulunduğu
- Zorunlu giderler: nafaka, kira, sağlık, çalışan ücretleri için kısmi serbest bırakma gerektiği
- Usul eksikliği: savcı kararının 24 saat içinde onaya sunulmadığı, kararın gerekçesiz olduğu
İkinci, dördüncü ve altıncı başlıklar pratikte en etkili olanlardır: tam blokenin geçimi veya işletme faaliyetini imkânsız kıldığının somut belgelerle gösterilmesi, kısmi çözülme kararı alınmasını sağlayabilir. İtirazın reddi hâlinde karar kesindir; ancak koşullar değiştikçe (yeni belge, raporun süresinin dolması, soruşturmanın uzaması) elkoymanın kaldırılması yeniden talep edilebilir, çünkü koruma tedbirleri süreklilik arz eden bir orantılılık denetimine tabidir.
Paranın Kaynağını Belgelemek
MASAK analizi de ceza soruşturması da tek bir soru etrafında döner: bu para nereden geldi? Cevabın belgeli olması, sürecin en kısa yoldan kapanmasını sağlar. Belgeler, gelen her tutarı bir kaynağa bağlayacak biçimde kronolojik olarak düzenlenmelidir.
Paranın kaynağına göre sunulacak belgeler
| Kaynak | Belge | Dikkat edilecek nokta |
|---|---|---|
| Maaş ve ücret | Bordro, SGK hizmet dökümü, iş sözleşmesi | Bordro tutarıyla hesaba yatan tutarın eşleşmesi |
| Taşınmaz veya araç satışı | Tapu satış belgesi, noter satış sözleşmesi, alıcıdan gelen havale dekontu | Tapudaki bedel ile fiilen alınan bedel farkı açıklanmalıdır; elden alınan kısım en çok soru işareti yaratan noktadır |
| Ticari faaliyet | Faturalar, e-defter, KDV beyannameleri, müşteri sözleşmeleri | Beyan edilen ciro ile hesap hareketlerinin uyumu |
| Miras ve bağış | Veraset ilamı, veraset ve intikal vergisi beyannamesi, bağış sözleşmesi | Bağışta bağışlayanın da gelirinin izah edilebilir olması |
| Kredi ve borç | Kredi sözleşmesi, borç senedi, alacaklının banka dökümü | Elden verilen borçlarda tanık ve yazışma kayıtları |
| Yurt dışından gelen para | SWIFT mesajı, gönderenin kimliği ve ilişkisi, yurt dışı hesap ekstresi, varsa çalışma izni ve maaş belgesi | Gönderen ile alıcı arasındaki ilişkinin belgelenmesi; açıklamasız transferler en yüksek risk grubudur |
| Kripto varlık satışı | Platform işlem geçmişi, cüzdan adresleri, alış-satış dökümü, banka çıkış dekontları | Alış kaynağının da gösterilmesi; yalnızca satış dökümü yeterli değildir |
| Döviz ve altın bozdurma | Döviz büfesi veya kuyumcu dekontu, alış tarihindeki kaynak | Yüksek tutarlı nakit bozdurmalarda kimlik tespiti kaydı |
Yurt dışından gelen transferlerin, gümrükteki nakit eşiklerinin ve yurt dışında yaşayanların özel sorunlarını yurt dışından gelen para ve MASAK incelemesi yazımızda ayrıca ele aldık. Kaynak türüne göre hangi belgenin hangi iddiayı karşıladığını, elden alınan para ve yurt dışı transfer gibi zayıf halkaları ve dosyanın MASAK, savcılık ve hâkimliğe nasıl sunulacağını paranın kaynağını ispat rehberimizde ayrıntılı işledik. Belgelerin tek bir dosyada, gelen her tutarın karşısına kaynağı ve belgesi yazılmış bir tabloyla sunulması, hem MASAK analistinin hem de savcının işini kolaylaştırır ve dosyanın önceliklendirilmesini sağlar. Kaynağı belgelenemeyen tek bir yüksek tutar bile, geri kalan her şey temiz olsa dahi, elkoymanın devamı için yeterli görülebilir; bu yüzden belgelenemeyen tutar varsa bunun açıklaması (tanık, yazışma, ödeme geçmişi) ayrıca hazırlanmalıdır.
Zorunlu Giderler İçin Kısmi Serbest Bırakma
Elkoyma, mülkiyet hakkına (Anayasa m.35) bir müdahaledir ve her müdahale gibi ölçülülük ilkesine (Anayasa m.13) tabidir. Kanunda “kısmi serbest bırakma” adıyla ayrı bir kurum yoktur; ancak CMK m.128/1’in “somut olarak belirlenen” malvarlığı şartı ile ölçülülük ilkesi birlikte okunduğunda, hesabın tamamının değil suçla ilişkilendirilen tutarın bloke edilmesi gerektiği sonucu çıkar. Bu çerçevede geçim, sağlık, çocuğun eğitimi, nafaka yükümlülüğü ve işletmenin çalışan ücretleri gibi zorunlu giderler için kısmi çözülme talep edilebilir.
Talebin somut belgelerle desteklenmesi gerekir: nafaka ilamı, kira sözleşmesi, sağlık raporu ve tedavi giderleri, okul ödeme planı, bordrolar. Hâkimlik çoğunlukla belirli bir aylık tutarın veya belirli ödemelerin (kira, nafaka, maaş) serbest bırakılmasına karar verir; talebin de bu biçimde, tutar ve alıcı belirtilerek yapılması sonuç alma ihtimalini artırır. Maaş hesabına konulan elkoymada, maaşın kaynağının suçla ilgisinin bulunmadığı bordroyla gösterilerek gelecek maaşların bloke dışı bırakılması istenebilir.
İşletme Hesapları ve Şirket Blokeleri
Şirket hesabının bloke edilmesi hâlinde faaliyetin sürdürülemez hâle gelmesi, tedarikçi ödemelerinin durması ve çalışanların ücret alamaması gündeme gelir. Bu durumun belgelenmesi (bordrolar, SGK bildirgeleri, vadesi gelen faturalar, kredi taksit planı) ölçülülük itirazını güçlendirir. Vergi ve SGK yükümlülüklerinin yerine getirilememesinin kamu alacağını da zarara uğratacağı ayrıca ileri sürülmelidir; bloke nedeniyle ödenemeyen vergi ve prim borçları için ayrıca gecikme zammı işlemesi, ölçüsüzlük argümanının somut göstergesidir.
CMK m.128/10, elkonulan hak ve alacakların idaresi gerektiğinde kayyım atanabileceğini öngörür. Şirket hesaplarında bu hüküm, faaliyetin tamamen durması yerine denetim altında sürdürülmesi için bir çıkış yolu olabilir; ancak kayyım atanması şirketin yönetim yetkisini kısıtladığından, öncelikle belirli ödemelerin serbest bırakılması talep edilmeli, kayyım ise son çare olarak gündeme getirilmelidir. Şirket hesabının bloke edilmesinin ortaklar ve yöneticiler bakımından ayrıca kişisel bir aklama şüphesi doğurup doğurmadığı, şirketin ve yöneticinin ayrı ayrı savunma hazırlaması gerekip gerekmediği somut olaya göre değerlendirilmelidir. Maaş, SGK, vergi, çek ve kredi ödemelerine etkisi, kayyım riski ve şirketlere özgü kısmi çözülme talebi için şirket hesabı bloke edildi rehberimize bakabilirsiniz.
Üçüncü Kişi Hesapları ve Aracı Hesap İddiası
Bloke edilen hesapta başkalarına ait tutarlar bulunuyorsa (müşteri ödemeleri, ortak para, emanet, kira depozitosu), bu kişiler de kendi adlarına başvurabilir. CMK m.128/1, malvarlığının şüpheliden başka bir kişinin zilyetliğinde bulunması hâlinde de elkoyma yapılabileceğini söyler; ancak CMK m.131/1, üçüncü kişilere ait elkonulmuş değerlerin muhafazasına gerek kalmaması hâlinde iadesine karar verileceğini düzenler. Mülkiyet iddiasının belgeyle desteklenmesi gerekir: sözleşme, fatura, havale açıklaması.
Hesabına tanımadığı kişilerden para gelen, IBAN’ını başkasına kullandıran veya “iş” vaadiyle hesabından para geçirilen kişiler bakımından tablo farklıdır: burada bloke çoğunlukla CMK m.128/A askıya almasıyla başlar ve kişi, mağdur değil şüpheli olarak dosyaya girer. Bu kişilerin aklama (TCK m.282) veya nitelikli dolandırıcılığa iştirak (TCK m.158/1-f) iddiasıyla karşılaşması olağandır. Ayrıca 5549 sayılı Kanun m.15, kendi adına fakat başkası hesabına işlem yapan kişinin bunu yükümlüye yazılı olarak bildirmemesini altı aydan bir yıla kadar hapis veya adli para cezası gerektiren ayrı bir suç olarak düzenler; “hesabımı arkadaşım kullanıyordu” savunması, bu madde nedeniyle dikkatle kurulmalıdır. Bu dosyalarda kast ve iştirak ayrımı için IBAN dosyasında beraat mi, TCK 158/4 indirimi mi yazımıza, yol haritası için İBAN mağduru rehberimize bakabilirsiniz.
Aklama Suçu İddiası: TCK m.282 Kısaca
MASAK dosyasının savcılığa gitmesi hâlinde tipik iddia, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama suçudur. TCK m.282/1’e göre, alt sınırı altı ay veya daha fazla hapis cezasını gerektiren bir suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini yurt dışına çıkaran veya bunların gayrimeşru kaynağını gizlemek ya da meşru bir yolla elde edildiği konusunda kanaat uyandırmak maksadıyla çeşitli işlemlere tabi tutan kişi, üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve yirmi bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır. Maddenin ikinci fıkrası, bu suça iştirak etmeksizin, suça konu değeri bu özelliğini bilerek satın alan, kabul eden, bulunduran veya kullanan kişi için iki yıldan beş yıla kadar hapis öngörür.
TCK m.282’nin unsurları ve savunmada karşılığı
| Unsur | Kanun | Savunmada anlamı |
|---|---|---|
| Öncül suç | Alt sınırı altı ay veya daha fazla hapis gerektiren bir suç (m.282/1) | Öncül suçun varlığı ispatlanmadan aklama olmaz; “para nereden geldi” sorusunun cevabı iddianın temelini belirler |
| Malvarlığının o suçtan kaynaklanması | Değerin öncül suçtan elde edilmiş olması | Kaynak belgeleri bu unsuru doğrudan çürütür |
| Fiil | Yurt dışına çıkarma veya gayrimeşru kaynağı gizleme amaçlı işlemlere tabi tutma | Sıradan bir havale veya harcama “çeşitli işlemlere tabi tutma” değildir; katmanlama, parçalama, paravan hesap gibi gizleme fiilleri aranır |
| Özel kast | Gizleme veya meşru görüntü verme maksadı | Aracı hesap sahibinin paranın niteliğini bilmemesi hâlinde m.282/1 oluşmaz; m.282/2 için de “bilerek” şartı aranır |
| Ağırlaştırıcı hâller | Kamu görevlisi veya meslek icrası sırasında işlenmesi (yarı oranında artırım, m.282/3); örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenmesi (bir kat artırım, m.282/4) | Meslek mensupları (muhasebeci, avukat, kuyumcu) bakımından ayrı risk |
| Etkin pişmanlık | Kovuşturma başlamadan önce malvarlığının ele geçirilmesini sağlayan veya yerini haber vererek kolaylaştıran kişiye ceza verilmez (m.282/6) | Soruşturma aşamasında paranın yerini gösterme, cezasızlık sonucu doğurabilir; zamanlama kritiktir |
Aklama suçunun unsurlarını, öncül suç tartışmasını ve Yargıtay uygulamasını TCK 282 aklama suçu yazımızda; kripto varlıklar üzerinden yürüyen dosyaları kripto para ile ödeme ve MASAK süreci yazımızda ele aldık. İfadeye çağrıldığınızda haklarınız için şüphelinin ifadesi rehberimiz, tutuklama ve adli kontrol riski için koruma tedbirleri yazımız yol gösterir.
Süreç Beklentisi ve Yapılmaması Gerekenler
Yapılmaması gerekenler: başka hesaplara sistematik para aktarmak, üçüncü kişi hesaplarını kullanmak, nakit çekme yollarına başvurmak, kripto varlığa dönüştürmek, bankaya gerçeğe aykırı kaynak beyanı vermek. Bu davranışlar mevcut şüpheyi doğrular; elkoyma kararı varsa TCK m.289 kapsamında ayrı suç oluşturur; askıya alma varsa CMK m.128/A-3 uyarınca paranın gittiği hesabın da askıya alınmasına yol açar.
Yapılması gerekenler: dayanağı yazılı olarak öğrenmek, belgeleri derlemek, itiraz ve kısmi serbest bırakma taleplerini süresinde ve gerekçeli sunmak, tüm yazışmaların kaydını tutmak, savcılıkla temasa geçmeden önce avukatla konuşmak. MASAK’a veya savcılığa verilecek her beyan dosyaya girer; sonradan değiştirilen anlatımlar, en güçlü belgeli savunmayı bile zayıflatır.
Süre beklentisi konusunda dürüst olmak gerekir: bankanın kendi tedbiri günler, erteleme en fazla yedi iş günü, askıya alma en fazla 48 saat sürer; hâkim kararıyla elkoyma ise soruşturmanın seyrine bağlıdır ve rapor süreleri nedeniyle üç ila beş ayı bulabilir, iddianame düzenlenirse kovuşturma boyunca devam edebilir. Bu sürede yapılabilecek en etkili şey, belge dosyasını tamamlamak ve her yeni gelişmede (rapor süresinin dolması, öncül suç dosyasının kapanması) kaldırma talebini yenilemektir.
Uzun Süren Blokelerde Ölçülülük
Elkoymanın makul süreyi aşması, mülkiyet hakkına ölçüsüz müdahale oluşturabilir. Anayasa m.35 ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ne Ek 1 No’lu Protokol m.1, malvarlığına müdahalenin kanuni, meşru amaçlı ve orantılı olmasını arar; bir koruma tedbirinin başlangıçta hukuka uygun olması, süresiz devam edebileceği anlamına gelmez. Soruşturmanın uzaması hâlinde bu husus itiraz dilekçelerinde tekrar ileri sürülmeli; özellikle CMK m.128/1’deki rapor süresinin dolmasına rağmen dosyada yeni bir gelişme olmaması, tedbirin artık delil toplama amacına hizmet etmediğinin göstergesi olarak sunulmalıdır. Sürenin uzunluğu, kısmi çözülme kararı alınmasında etkili olabilir.
Kararın Kaldırılması, İade ve Tazminat
Kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmesi (CMK m.172) veya beraat hâlinde elkoyma kararının kaldırılması ve elkonulan değerlerin iadesi gerekir. CMK m.131/1’e göre, elkonulmuş değerlerin soruşturma ve kovuşturma bakımından muhafazasına gerek kalmaması veya müsadereye tabi tutulmayacağının anlaşılması hâlinde, re’sen veya istem üzerine geri verilmesine Cumhuriyet savcısı, hâkim veya mahkeme karar verir; istemin reddi kararlarına itiraz edilebilir. Bu kendiliğinden işlemeyebileceğinden, ilgili mercie başvurularak iade talep edilmeli ve kararın bankaya bildirilmesi takip edilmelidir. İade sürecinin ayrıntıları için elkonulan para ne zaman iade edilir yazımıza bakabilirsiniz.
Dosyanın sonucuna göre elkonulan paranın akıbeti
| Sonuç | Paranın akıbeti | Dayanak |
|---|---|---|
| Kovuşturmaya yer olmadığı kararı | Elkoyma kalkar, para iade edilir; iade için savcılığa başvuru gerekebilir | CMK m.131, m.172 |
| Beraat | İade; ancak para bir başka suçun mağduruna aitse mağdura verilir | CMK m.131/2, m.128/A-5 |
| Mahkûmiyet | Suçtan elde edilen değerler ve bunların dönüştürüldüğü malvarlığı müsadere edilir; müsadere edilemeyen kısım için karşılığı para müsaderesi | TCK m.54-55 |
| Hükmün açıklanmasının geri bırakılması | Müsadereye ilişkin güvenlik tedbirleri uygulanmaya devam eder | CMK m.231 |
| Haksız elkoyma | Koşulları oluşmadan elkonulan veya zamanında geri verilmeyen değerler için devletten tazminat | CMK m.141/1-j, m.142 |
Son satır çoğu zaman gözden kaçar: CMK m.141/1-j, malvarlığı değerlerine koşulları oluşmadığı hâlde elkonulan, korunması için gerekli tedbirler alınmayan ya da zamanında geri verilmeyen kişilere tazminat isteme hakkı tanır. Tazminat talebi, kararın kesinleştiğinin tebliğinden itibaren üç ay ve her hâlde kesinleşmeyi izleyen bir yıl içinde, zarara uğrayanın oturduğu yer ağır ceza mahkemesinde ileri sürülür (CMK m.142). Aylarca bloke kalan yüksek tutarlı bir hesabın faiz kaybı ve bu nedenle kaçırılan ticari fırsatlar, bu kapsamda talep edilebilecek zarar kalemleridir. Kararın kesinleşmesinden iadeye ve tazminat davasına kadar izlenecek yolu, adli emanetteki paranın faiziyle iadesini ve dilekçe örneğini elkonulan paranın iadesi ve haksız elkoyma tazminatı yazımızda ayrıntılı işledik. Dolandırıcılık mağdurunun paranın peşine düşme yolları için dolandırıcılıkta param geri gelir mi yazımıza bakabilirsiniz.
İtiraz Dilekçesinin Yapısı
- Blokenin dayanağı: karar tarihi, sayısı ve veren merci; hangi kanun maddesine göre verildiği
- Hesabın niteliği: bireysel, işletme, ortak hesap, maaş hesabı
- Paranın kaynağı: kronolojik tablo ve belgeler
- Suçla bağlantı bulunmadığına ilişkin açıklama; öncül suçun yokluğu
- Usul denetimi: somut delil, kurum raporu, hâkim onayı ve sürelerin kontrolü
- Ölçüsüzlük: tam bloke yerine sınırlı tedbirin yeterliliği (Anayasa m.13, m.35)
- Zorunlu giderler: nafaka, kira, sağlık, ücret bordroları
- Talep: kaldırma, kısmi serbest bırakma veya belirli ödemelerin çözülmesi
Yedi başvuru yolunun her biri için örnek dilekçe metinlerini MASAK blokesi nasıl kaldırılır: başvuru yolları ve dilekçe örnekleri yazımızda verdik. Beşinci ve altıncı maddeler birlikte sunulduğunda kısmi çözülme kararı alınma ihtimali belirgin biçimde artar. Dilekçeye eklenen belge dizini, her belgenin hangi tutarı açıkladığını gösteren bir tablo hâlinde düzenlenmelidir. Askıya alma için başsavcılığa yapılan başvuru ise çok daha kısa tutulmalı; 48 saatlik süre içinde karar alınacağından, kaynağı gösteren en güçlü iki üç belge ve tek sayfalık bir açıklamayla sınırlı kalmalıdır.
🧭 Bu yazı MASAK Rehberi’nin parçasıdır
Hesap blokesi, şüpheli işlem bildirimi, elkoyma, kaynak ispatı, aklama suçu, şirket hesabı, yurt dışı transfer, iade ve tazminat rehberlerinin tamamı: MASAK Rehberi
Dosyanız için avukat desteği. Karşılaştığınız tedbirin türüne göre ilk yirmi dört saatte yapılması gerekenler, ilk görüşmeye getirilecek belgeler, süreç aşamaları ve ücretlendirme için MASAK avukatı sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
MASAK blokesi kaç gün sürer? Kanunda tek bir süre yoktur. Bankanın 48 saatlik askıya alması (CMK m.128/A) ve MASAK’ın 7 iş günlük ertelemesi (5549 s.K. m.19/A) kesin sürelerdir; hâkim kararıyla elkoyma (CMK m.128) ise soruşturma ve kovuşturma boyunca sürebilir. Aylarca süren bir blokenin arkasında neredeyse her zaman bir elkoyma kararı vardır.
Banka bana neden bilgi vermiyor? 5549 sayılı Kanun m.4/2, bankanın şüpheli işlem bildirimi yaptığını kimseye açıklamasını yasaklar; ihlali hapis cezası gerektirir (m.14). Ancak banka, kendisine tebliğ edilmiş bir mahkeme veya savcılık kararının varlığını gizleyemez; askıya almada ise hesap sahibine bildirim zorunludur (CMK m.128/A-2).
Hesabımda bloke varsa hakkımda soruşturma açılmış mıdır? Her zaman değil. Bankanın kendi tedbiri ve MASAK ertelemesi idari aşamadır; soruşturma, dosyanın savcılığa intikaliyle başlar. UYAP Vatandaş ve e-Devlet sorgusu, soruşturma kaydı olup olmadığını gösterir.
Maaşım bloke edilen hesaba yatıyor, ne yapabilirim? Maaşın kaynağı bordroyla belli olduğundan, gelecek maaşların bloke dışı bırakılması veya maaş hesabının değiştirilmesi için kararı veren hâkimliğe kısmi çözülme talebiyle başvurulabilir.
Hesabımı boşaltıp başka bankaya taşısam ne olur? Elkoyma kararı varsa bu, TCK m.289 kapsamında muhafaza görevini kötüye kullanma suçunu oluşturur ve mevcut aklama şüphesini güçlendirir. Askıya alma varsa paranın gittiği hesap da askıya alınır (CMK m.128/A-3).
Elkoyma kararı kalktıktan sonra faiz kaybımı isteyebilir miyim? Koşulları oluşmadan elkonulan veya zamanında iade edilmeyen değerler için CMK m.141/1-j uyarınca devletten tazminat talep edilebilir; süre, kararın kesinleşmesinden itibaren üç ay ve her hâlde bir yıldır (m.142).
Kripto borsasındaki hesabım için de aynı kurallar geçerli mi? Evet. CMK m.128/A, kripto varlık hizmet sağlayıcılarını açıkça kapsar; kripto varlık hizmet sağlayıcıları 5549 sayılı Kanun bakımından da yükümlüdür. Platformların uyum yükümlülükleri için kripto varlık hizmet sağlayıcıları rehberimize bakabilirsiniz.
Benzer bir durumla mı karşı karşıyasınız? Blokenin dayanağını tespit edip doğru mercie, süresi içinde başvurmak sürecin en kritik adımıdır. Durumunuzu gizlilik içinde değerlendirip size özel bir yol haritası çıkarmamız için bizimle iletişime geçin.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez. Mevzuat hükümleri yazının hazırlandığı tarihteki hâliyle aktarılmıştır; süreler ve tutarlar değişebilir. Somut olayınız için bir avukata danışınız.
📚 İlgili Rehberler
- 📘 Dolandırıcılık ve Ceza Davaları (Ana Kategori)
- 🧭 İBAN Mağduru Rehberi (Ana Rehber)TCK 158/4 indirimi, üç geçiş yolu, bloke ve etkin pişmanlık
- MASAK ve Şüpheli İşlem: Hesap Bloke Süreci ve İtiraz (5549 sayılı Kanun)İlgili konu anlatımı
- Sahte İş/Uzaktan Görev Vaadiyle Dolandırıldım (Komisyon Dolandırıcılığı)
- Sosyal Mühendislik: Sahte Görevli (Vishing) ve Oltalama (Phishing) Dolandırıcılığı
Bu konuda avukat desteğine mi ihtiyacınız var?
Durumunuzu Hukukçular Evi ile değerlendirin; ilk görüşme için hemen ulaşın.
📞 0554 648 37 15 💬 WhatsAppDosyanız için değerlendirme
Süreler kısadır ve usul hataları geri alınamaz. Belgelerinizi birlikte inceleyelim.
İletişime GeçinBu içerik Ceza Hukuku alanındadır.
Ceza Hukuku Rehberi · Bu alandaki tüm rehberler · Tüm hukuk dalları
İlgili Rehberler
- 📚 Ana Rehber: Ceza Hukuku Rehberi
- ▸ Sahte Fatura İncelemesi Ne Kadar Sürer? 2026: VUK 140’ta Bir Yıl, Altı Ay ve Üç Aylık Süreler, Ek Süre, İncelemeye Başlama Bildirimi, Rapor Değerlendirme Komisyonu, Süre Aşımının Sonucu, Zamanaşımı ve Ceza Soruşturmasına Etkisi
- ▸ Bahis Mahkûmiyeti veya HAGB Sonrası Adli Sicil 2026: Sabıka ve Arşiv Kaydı, 5-15-30 Yıllık Silinme Süreleri, Kamu Görevinde Arşiv Araştırması ve Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi
- ▸ Bahis Soruşturmasında Telefon Dinleme, Gizli Soruşturmacı ve Teknik Takip 2026: 7258 m.5 Genişletmesi, CMK 135-140 Koşulları, Süreler, Kayıtların İmhası ve Hukuka Aykırı Delil
- ▸ Bahis Soruşturmasında Yabancı Uyruklu Şüpheli 2026: Konsolosluğa Bildirim, Tercüman, Tutuklama ve Adli Kontrol, Sınır Dışı Etme (6458 m.53-57), İdari Gözetim ve TCK 59
Bu konuda hukuki destek almak için


