Mobilya Ürün Güvenliği 2026: Ranza, Devrilen Dolap ve Cam Masada Toplatma, İdari Para Cezası ve Tazminat — 7223 s.K. m.5, 6, 16, 19, 20; Genel Ürün Güvenliği Yönetmeliği

Ranza, gardırop, şifonyer, komodin, cam tablalı masa ve çocuk masa-sandalyesi için Türkiye’de mobilyaya özgü bir teknik düzenleme tespit edemedik; bu ürünlerin güvenliği 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanununun 5. maddesi uyarınca Genel Ürün Güvenliği Yönetmeliğine göre değerlendirilir. Denetimi Ticaret Bakanlığı yapar; ciddi risk hâli dışında en az on iş günü savunma süresi verilir (m.16/5), ardından uygun hâle getirme, piyasaya arz yasağı, toplatma veya geri çağırma ile 2026’da 60.830 TL’den 4.345.058 TL’ye uzanan idari para cezaları gündeme gelir (m.16/6, 19, 20). Kararlara karşı tebliği izleyen günden itibaren altmış gün içinde idare mahkemesinde dava açılır (m.22/2; İYUK m.7). Devrilen dolap veya ranzadan düşme kazalarında imalatçı ve ithalatçı 7223 m.6’ya göre, satıcı ayıplı mal hükümlerine göre sorumlu tutulabilir. Bu yazı standartların karine etkisini, ranza, devrilme, cam ve çocuk mobilyası risklerini, montaj talimatı ve Türkçe kılavuzu, toplatmayı, cezaları, itirazı, tazminatı ve kontrol tablolarını anlatıyor.

GÜBİS’te Mobilya İlanı Var mı? 2026 Verisi ve Denetim Önceliği

GÜBİS’te 28.04.2026–28.10.2026 arasında yayımlanan ilanlara göre bu dönemde mobilya veya çocuk mobilyası grubunda ilan yoktur. Dönemdeki 18 ilanın tamamı Ticaret Bakanlığına aittir; ilanlar oyuncak (8), bebek ve çocuk giyimi (6), kırtasiye (2), spor ürünleri (1) ve çocuk ayakkabısı (1) gruplarındadır ve hepsinde önlem piyasaya arz yasağı ve toplatmadır. Bu nedenle aşağıdaki yol haritası GÜBİS kayıtlarından değil, doğrudan mevzuattan kurulmuştur.

İlan olmaması denetim olmadığı anlamına gelmez. Ticaret Bakanlığının 21.7.2026 tarihli duyurusuna göre 2026’nın ilk yarısında mobilya dâhil tüketici ürünleri denetlenmiş, yıllık denetim planında çocuk mobilyaları, çocuk giysileri, çocuk ayakkabıları ve oyuncaklar öncelikli olarak incelenmiş; 4.704 firma denetlenmiş ve 8,6 milyon TL idari para cezası uygulanmıştır. Bakanlığın 14.10.2026 tarihli yetkili kuruluş listesinde iç ve dış mekân mobilyası, yatak ve baza, Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğünün “Mobilyalar” grubundadır; mobilyanın tekstil ve deri içeren bölümü tekstil grubunda, çocuk karyolası, beşik ve yüksek sandalye ise “çocukların kullanımına yönelik ürünler” grubunda sayılır. Bu son ürünler çocuk bakım ürünlerine ilişkin ayrı rehberin konusudur. Denetimi gümrük ve dış ticaret bölge müdürlükleri yürütür (Ticaret Bakanlığı Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği m.4/1-c, 9).

Mobilyaya Özgü Teknik Düzenleme Var mı? 7223 m.5 ve Genel Ürün Güvenliği Yönetmeliği

Kanuna göre ürünün güvenli olması zorunludur; teknik düzenlemenin bulunmadığı veya insan sağlığı ve güvenliğine ilişkin hüküm içermediği hâllerde güvenlik genel ürün güvenliği mevzuatına göre değerlendirilir (7223 m.5). İncelediğimiz Ticaret Bakanlığı mevzuatında ranza, gardırop, şifonyer, komodin, iç mekân masası, mobilyada cam ve çocuk masa-sandalyesine özgü bir teknik düzenleme tespit edemedik; bu ürünlerde ölçüt Genel Ürün Güvenliği Yönetmeliğidir (PGD Yön. m.5/1, 6/3-b). Yönetmelik yeni, kullanılmış veya ıslah edilmiş tüm ürünlere ve internet dâhil bütün satış tekniklerine uygulanır (m.2/2-3); ikinci el mobilya da kapsamdadır, yalnızca antika ya da tamir edilmesi gereken ürün olarak açıkça bildirilerek satılan kullanılmış ürünler kapsam dışıdır (m.2/5).

Mobilya dosyalarında belirleyici hüküm güvenli ürün tanımıdır. Güvenli ürün, kurulum ve bakım gereklilikleri dâhil normal ve makul ölçüde öngörülebilir koşullarda risk taşımayan veya yalnızca asgari risk taşıyan üründür; değerlendirmede ürünün montaj talimatları, uyarıları ve başta çocuklar olmak üzere risk altındaki tüketiciler dikkate alınır (GÜG m.4/1-d; 7223 m.3/1-e). Pratik anlamı şudur: güvenlik yalnızca gövdede değil, kutudan çıkan bağlantı elemanlarında, montaj şemasında ve uyarı metninde de aranır. Öte yandan daha yüksek bir güvenlik seviyesinin mümkün olması tek başına ürünü tehlikeli yapmaz (GÜG m.5/3; 7223 m.16/3).

Bazı Tüketici Ürünlerinde Uygunluk Denetimi Tebliği mobilyayı kapsar mı?

Bu Tebliğ (RG 3.5.2016) 9.4.2025 tarihli değişiklikle Ticaret Bakanlığı sorumluluğundaki tüketici ürünlerini kapsar hâle gelmiştir (m.1-2). 25.11.2022 değişikliğine göre uygunluk, Genel Ürün Güvenliği Yönetmeliği saklı kalmak kaydıyla ve işletmeci aksini ispatlamadıkça ekteki standartlar dikkate alınarak değerlendirilir (m.5); Bakanlık test raporlarını, istenirse noter onaylı Türkçe tercümeleriyle talep edebilir (m.6). Ancak ekteki 23 satırlık tablo mobilyada dardır: yalnızca dış mekân oturma elemanları ve masaları (TS EN 581-1, satır 9) ile mobilya menteşe ve uzatma elemanları (TS EN 15338, TS EN 15570, satır 23) vardır; ranza, dolap, iç mekân masası ve cam satırı yoktur. Menteşe ve raylar ayrıca 2026/12 sayılı Tüketici Ürünlerinin İthalat Denetimi Tebliği Ek-1’inde (8302.10.00.00.19, 8302.42.00.00.19, 8302.50.00.00.00) ithalat denetimine tabidir; bu aşama için TAREKS’te olumsuz sonuç rehberimize bakılabilir. mevzuat.gov.tr’deki derlenmiş metne 2022 değişikliği işlenmemiştir; RG 25.11.2022-32024 esas alınmalıdır.

Mobilya Standartları ve Uygunluk Karinesi: Ranza, Dolap ve Masa İçin Ne Değişir?

Yönetmelik standartlara iki rol verir. Referansı AB Resmî Gazetesi’nde yayımlanan Avrupa standardına karşılık gelen ulusal standarda uygun ürün güvenli kabul edilir (m.5/5); böyle bir standart yoksa diğer standartlar, rehberler, iyi uygulama kodları, teknik düzey ve tüketicinin makul beklentileri ölçüt olur (m.5/6). İlkinde karine, ikincisinde güçlü bir ölçüt söz konusudur; her iki hâlde de yeterli gerekçe varsa önlem alınabilir (m.5/7).

AB’de bu liste, (AB) 2023/988 sayılı Genel Ürün Güvenliği Tüzüğü kapsamında 2026/901 sayılı Komisyon Uygulama Kararıyla yenilenmiş ve 27.4.2026’da yayımlanmıştır. Listede mobilya bakımından katlanır yataklara ilişkin EN 1129-1 ve EN 1129-2 ile çocuklar için oturma elemanlarına ilişkin EN 17191:2021 vardır. Ranza ve yüksek yataklara ilişkin EN 747-1, konut ve mutfak saklama birimlerine ilişkin EN 14749, saklama mobilyasının mukavemet, dayanıklılık ve stabilite deney yöntemlerine ilişkin EN 16122, konut tipi masalara ilişkin EN 12521 ve mobilyada cam deney yöntemlerine ilişkin EN 14072 listede yer almaz. Kanaatimizce bu standartlar Türkiye’de m.5/6 kapsamında ölçüttür: olumlu test raporu en güçlü savunma delilidir ama kendiliğinden “güvenli” sonucunu doğurmaz; olumsuz rapor da risk değerlendirmesi gerekçesini gereksiz kılmaz (7223 m.16/3). Akredite kuruluş raporları dikkate alınır ve kuruluşun yeterliliği gerekçesiyle reddedilemez (PGD Yön. m.5/9). TS karşılıkları ve güncel sürümler TSE kataloğundan doğrulanmalıdır; bu yazıda standartları yalnızca numara ve konu başlığıyla anıyor, test değeri vermiyoruz.

Ranza Toplatma Riski: Düşme, Sıkışma ve Montaj Hataları

Ranzada risk genellikle üst kattan düşme, korkuluk ve merdiven çevresindeki boşluklarda baş, boyun veya parmak sıkışması, taşıyıcı elemanların kırılması ve gevşeyen bağlantılar etrafında toplanır. İlgili Avrupa standardı EN 747-1’dir (ranzalar ve yüksek yataklar için güvenlik, mukavemet ve dayanıklılık gerekleri). Hukuki tartışma üç noktada yoğunlaşır. Birincisi kullanıcıdır: Yönetmelik çocukları risk altındaki tüketiciler arasında özellikle sayar (GÜG m.4/1-d-4). İkincisi demonte üründe talimat ve bağlantı setinin eksiksizliğidir: imalatçı ve ithalatçı montaj, kullanım ve bakım talimatları ile güvenlik kurallarının Türkçe olmasını sağlar (7223 m.7/1-ğ, 9/1-e); eksik vida, yanlış şema veya üst katın kullanılabileceği yaşa ilişkin uyarının yokluğu güvenlik değerlendirmesini doğrudan etkiler. Üçüncüsü uyarının sınırıdır: uyarı yükümlülüğünü yerine getirmek diğer yükümlülüklerden muaf tutmaz (GÜG m.6/3); yapısal olarak düşmeye elverişli bir korkuluk etiketle güvenli hâle gelmez.

Önlem seçiminde ölçülülük önemlidir. Türkçe uyarı eklenmesi veya önkoşul konulması yalnızca riskin belirli koşullarda veya belirli tüketiciler bakımından ortaya çıktığı hâllerde öngörülür (PGD Yön. m.11/4 son cümle). Eksik korkuluk parçasının veya güçlendirilmiş bağlantı setinin satılmış ürünlere gönderilmesi uygun hâle getirme kapsamında değerlendirilebilir (m.11/4-a; 7223 m.16/6-b); yapısal kırılma riskinde piyasadan çekme veya geri çağırma gündeme gelir. Ranzayı fason ürettirip kendi markasıyla satan mağaza imalatçıdır (7223 m.3/1-g, 11/1).

Dolap ve Komodin Devrilmesi: Duvara Sabitleme Aparatı ve Uyarı Yeterli mi?

Gardırop, şifonyer, komodin ve kitaplıkta ana risk devrilmedir: çekmecelerin birlikte açılması, çekmecelere tırmanılması veya üste ağır bir televizyon konulması ağırlık merkezini öne kaydırır. Saklama birimlerinin güvenlik gerekleri EN 14749’da, stabilite deney yöntemleri EN 16122’de düzenlenir. Kanaatimizce çocuk odası için pazarlanan bir şifonyerde çocuğun çekmeceye tırmanması makul ölçüde öngörülebilir kullanım içindedir (GÜG m.4/1-d); “ürün tırmanmak için yapılmadı” savunması bu nedenle tek başına güçlü değildir.

Duvara sabitleme aparatını açıkça zorunlu kılan ürüne özgü bir hüküm tespit edemedik. Ancak imalatçı ve ithalatçı risklere karşı gereken tedbirleri almak ve kullanıcılara gerekli bilgileri sağlamakla yükümlüdür (7223 m.7/1-g, 9/1-d). Devrilme riskinde sabitleme parçası, şemada ayrı bir sabitleme adımı ve ürün üzerinde kalıcı Türkçe uyarı bu yükümlülüğün tipik karşılığıdır; Kanun riskin Türkçe uyarılarla ve montaj talimatlarında açıkça belirtilmesini düzeltici önlem olarak da sayar (m.16/6-c).

Montajı kimin yaptığı sorumluluğu değiştirir. Montaj satıcı tarafından veya onun sorumluluğunda yapılıyorsa malın gereği gibi monte edilmemesi, montaj tüketiciye bırakılmışsa talimattaki yanlışlık veya eksiklik nedeniyle hatalı montaj sözleşmeye aykırı ifadır (6502 m.8/3). İmalatçı veya ithalatçı, uygunsuzluğun dağıtıcının veya üçüncü bir tarafın müdahalesinden ya da kullanıcıdan kaynaklandığını ispatlarsa idari yaptırım uygulanmaz (7223 m.21/2-b); bunun için ürünün aparat ve talimatla eksiksiz teslim edildiği belgelenmelidir. Devrilme şikâyeti alan üretici ve dağıtıcı yetkili kuruluşu ivedilikle bilgilendirir (GÜG m.9/1; 7223 m.7/1-h, 10/1-b); kazalar Bakanlık denetiminde kullanılır (PGD Yön. m.5/4). Uyarıdan önce tedbiri kendiliğinden alıp uygunsuzluğu tamamen giderene idari yaptırım uygulanmaz (7223 m.21/1); ayrıntılar gönüllü geri çağırma rehberimizdedir.

Cam Masa, Çocuk Masa-Sandalyesi ve Mobilyada Kimyasallar

Cam tablalı masa ve camlı dolap kapaklarında risk camın kesici parçalara ayrılması, tablanın kayması veya masanın devrilmesidir; ilgili Avrupa standartları EN 14072 (mobilyada cam, deney yöntemleri) ve EN 12521’dir (konut tipi masalar). Tartışma çoğu zaman camın türü ve işlem belgesi (örneğin temperli olup olmadığı), kenar işlemesi, bağlantı biçimi ve nakliye hasarı etrafında döner. İthalatçı ve dağıtıcı, ürün kendi sorumluluğundayken depolama ve nakliyenin uygunluğa halel getirmemesini sağlar (7223 m.9/1-f, 10/1-c). Açıklamada “temperli cam” yazıp başka cam kullanmak ayrıca ayıplı mal sonucunu doğurur (6502 m.8/2).

Çocuk masa-sandalye takımları ve çocuk koltukları, beşik ve yüksek sandalye gibi çocuk bakım ürünlerinden ayrı bir alandır. AB listesindeki EN 17191:2021 çocuklar için oturma elemanlarını düzenler; TS karşılığı doğrulanırsa çocuk sandalyesinde m.5/5 karinesinden yararlanılabilir. Çocuk masaları için listede bir standart tespit edemedik. Bu ürünlerde öne çıkan riskler devrilme, katlanır mekanizmada parmak sıkışması, sivri köşeler ve küçük çocukların ulaşabileceği ayrılabilir parçalardır. Yaş grubu ve kullanım amacı ambalajda açıkça yazılmalıdır; çünkü değerlendirme ürünün sunumu, etiketi ve uyarılarıyla birlikte yapılır (GÜG m.4/1-d-3).

Sunta, MDF ve kontrplak mobilyada formaldehit sık sorulur. KKDİK Ek-17’nin mevzuat.gov.tr’deki güncel metninde eşyalardan formaldehit salımını sınırlayan bir giriş ve Türk mevzuatında mobilya için sayısal bir sınır tespit edemedik. AB’de ise (AB) 2023/1464 sayılı Tüzükle REACH Ek-XVII’ye eklenen 77. girişe göre 6.8.2026’dan sonra mobilya ve ahşap esaslı eşyalar test odası havasında 0,062 mg/m³ sınırını aşıyorsa piyasaya arz edilemez. AB’ye ihraç edilen ürünler 7223 bakımından piyasaya arz edilmiş sayıldığından (m.2/2) bu sınır ihracatçı için doğrudan önemlidir.

Montaj Talimatı, Türkçe Kullanım Kılavuzu ve Garanti Belgesi: 7223 ve 6502 Ne İster?

Demonte mobilyada montaj talimatı güvenliğin parçasıdır. İmalatçı ve ithalatçı risklere karşı tedbir alıp kullanıcıya bilgi verir (7223 m.7/1-g, 9/1-d) ve bu bilgilerle montaj, kullanım ve bakım talimatlarının ve güvenlik kurallarının Türkçe olmasını sağlar (m.7/1-ğ, 9/1-e); mağaza da talimatların ürüne Türkçe eşlik ettiğini doğrular (m.10/1-a). Talimatın bulunmaması veya yetersizliği hâlinde önce giderme ve düzeltici önlem planı istenir (m.16/4; PGD Yön. m.11/5); ayrıntılar CE işareti, uygunluk beyanı ve Türkçe etiket rehberimizdedir.

Tüketici ilişkisinde mal, kurulum ve basit onarımı da kapsayan Türkçe tanıtma ve kullanma kılavuzuyla satılır; kılavuzu üretici ve ithalatçı hazırlar, satıcı verir ve verildiğini ispatlar (6502 m.55/1, 55/4). Tanıtma ve Kullanma Kılavuzu Yönetmeliği mobilyayı istisnalar arasında saymaz (m.6) ve montajın nasıl yapılacağını gösteren şema ile montajın kim tarafından yapılacağı bilgisini ister (m.7/1-g). Şekille açıkça anlatılan bilgiler için ayrıca yazı aranmaz (m.7/3); kanaatimizce sabitleme gibi güvenlik adımları yine de kısa bir Türkçe metinle desteklenmelidir, çünkü 7223 güvenlik kurallarının Türkçe olmasını ayrıca arar. Garanti Belgesi Yönetmeliği ekinde “ahşap ve metal mobilyalar” iki yıl garanti süresiyle yer alır (Ek-1, satır 17; m.5). Kılavuz ve garanti belgesine aykırılıkta ceza, piyasaya arz edilen veya satılan her mal için 2026’da 3.922 TL’dir (6502 m.77/6) ve bu cezaya karşı dava süresi otuz gündür (m.78/2).

Toplatma ve Geri Çağırma: Büyük Hacimli Mobilyada Masraf Kime Ait?

Uygunsuzluk kararı tebliğ edilince düzeltici önlem planı için on beş iş günü verilir; onaylanan plan için altı ayı geçmeyen süre, mücbir sebepte altı aya kadar ek süre tanınır (PGD Yön. m.11/3).

Önlemler uygun hâle getirmeden piyasadan çekme, geri çağırma ve imhaya uzanır (m.11/4); tüketicinin elindeki ürünün geri çağrılması son çaredir (GÜG m.8/7; 7223 m.19/1). Devrilme riskli şifonyerde ücretsiz sabitleme seti ve montaj hizmeti, uygun olmayan cam tablada cam değişimi “sorunun giderilmesi” seçeneğine karşılık gelir. Geri çağırmada işletmeci kullanıcıya sorunun giderilmesi, teslim tarihindeki perakende satış değerinin ödenmesi veya güvenli ve eş değer ürünle değişim seçeneklerinden en az birini sunar (7223 m.19/3); tüm masraflar işletmeciye aittir ve kullanıcıya ek maliyet yüklenemez (m.19/4). Kanaatimizce hacimli mobilyada sökme ve evden teslim alma bu yükümlülüğün parçasıdır.

Duyuru ürünü, görseli, alınan önlemi, sorunu, sorumlu işletmeciyi ve önerilen yöntemleri içerir (7223 m.18/1; PGD Yön. m.14/2); yetersiz bulunursa en az bir yıl internet sitesi ana sayfasında yayın, televizyon veya gazete ilanı istenebilir (m.14/1). Bakanlık önlemi ilan eder ve GÜBİS’te yayımlar (7223 m.16/8; PGD Yön. m.14/5); mağazalar duyuruyu müşterilerin görebileceği yere koyar (7223 m.18/3). Plan için düzeltici önlem planı, ilan için GÜBİS ilanının kaldırılması, önlemi uygulamayan firma için ürünü geri çağırmayan firma yazılarımıza bakılabilir.

2026 İdari Para Cezaları: Mobilyada Hangi Aykırılığa Hangi Bent?

2026 tutarları Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2026/13 sayılı Tebliğle (RG 31.12.2025-33124, 4. mükerrer) belirlenmiştir. GÜBİS ilanlarında ceza bilgisi bulunmadığından tablo, bentleri mobilyadaki tipik aykırılıklarla eşleştirir; somut dosyada bent ceza kararının gerekçesinden okunmalıdır.

(c), (ç), (d) ve (e) bentlerindeki hâllerde aynı fiil nedeniyle (a) ve (b) uygulanmaz (m.20/7); Türkçe talimat eksikliği ile tasarımdan doğan stabilite sorunu ayrı fiil sayılabileceğinden, iki bent birlikte uygulanmışsa fiillerin gerçekten ayrı olup olmadığı tartışılmalıdır. İki yıl içindeki tekrarda ceza iki katına çıkar (m.20/8); ceza önlemlere engel değildir (m.20/9) ve bir ay içinde ödenir (m.20/10). Kabahatler Kanunu m.17/6’ya göre bir ay içinde yapılan ödemede yüzde 25 indirim uygulanması gerekir; 7223’e özgü Bakanlık açıklaması bulunamadı, ceza kararındaki ödeme bilgisi kontrol edilmelidir. Tutar belirlenirken aykırılığın büyüklüğü ve ekonomik durum dikkate alınır (m.20/11); kanaatimizce satılan adet, piyasada kalınan süre ve kaza bulunup bulunmadığı burada ileri sürülebilir. Ürünü piyasaya kendisinin arz etmediğini veya uygunsuzluğun dağıtıcı, üçüncü kişi ya da kullanıcıdan kaynaklandığını ispatlayan imalatçı ve ithalatçıya yaptırım uygulanmaz (m.21/2). Mağazanın yükümlülükleri ve ithalatçıya rücu için mağazaya ve dağıtıcıya ürün güvenliği cezası, internetten satış için pazaryeri satıcısına ürün güvenliği cezası rehberlerimize bakılabilir.

Numune, Savunma ve İptal Davası: Süreler ve Savunma İskeleti

Mobilya denetiminde numune kural olarak bedelsiz üç takım alınır, ancak bu test ve muayenenin gerektirdiği ölçüyü aşmamak kaydıyladır (PGD Yön. m.7/1); kanaatimizce yalnızca cam tablanın veya bağlantı setinin test edilmesi yeterliyse üç tam mobilya istenmesi bu ölçüyle bağdaşmaz. Taşınamayan ürünlerde test, denetmen gözetiminde ürünün bulunduğu yerde yapılır (m.7/4); yediemin bırakılan şahit numunenin satılması karşı analiz imkânını ortadan kaldırabilir (m.7/3). Ürün risk taşıyorsa ciddi risk dışında savunma için on iş günü verilir (m.11/1; 7223 m.16/5); acil müdahale gerektiren ciddi riskte karar savunmasız alınır ve sonradan sunulan savunmayla yeniden değerlendirilir (PGD Yön. m.11/7). Kararlara karşı tebliği izleyen günden itibaren altmış gün içinde idare mahkemesinde dava açılır (7223 m.22/2; İYUK m.7); aynı test raporuna dayanan toplatma ve ceza tek dilekçeyle dava edilebilir (İYUK m.5). Dava kararı durdurmaz; telafisi güç zarar ve açık hukuka aykırılık birlikte varsa yürütmenin durdurulması istenir (İYUK m.27). 6502 cezalarında süre otuz gündür (m.78/2). Ayrıntılar için test raporuna itiraz, savunma yazısı, ürün güvenliği cezasına itiraz, yürütmenin durdurulması ve idari işlemin iptali davası rehberlerimize bakılabilir.

Mobilyada ana sorular rapordaki standardın ürünü kapsayıp kapsamadığı, numunenin talimata uygun ve sabitleme parçası takılı olarak test edilip edilmediği, daha hafif bir önlemin yeterliliği ve ceza bendidir. Aşağıdaki iskelet stabilite bulgusu üzerine istenen savunma içindir.

Dolap Devrilmesi veya Ranzadan Düşmede Tazminat: Kim, Hangi Sürede Sorumlu?

Ürün bir kişiye zarar verirse imalatçı veya ithalatçı zararı giderir; zarar gören zararı ve uygunsuzluk ile zarar arasındaki nedensellik bağını ispat eder (7223 m.6/1-2). Birden fazla sorumlu müteselsilen sorumludur, sorumluluğu kaldıran sözleşme hükümleri hükümsüzdür ve tazminat miktarı TBK’ya göre belirlenir (m.6/3-5). Ölümde cenaze ve tedavi giderleri ile destekten yoksun kalma, bedensel zararda tedavi giderleri, kazanç kaybı ve çalışma gücü kaybı istenebilir (TBK m.53, 54); ağır bedensel zarar veya ölümde yakınlara da manevi tazminat verilebilir (m.56). Genel çerçeve ve rücu bebek kıyafetinde toplatma ve tazminat, güvensiz üründen doğan zarar ve üreticinin sorumluluğu yazılarımızda anlatılmıştır.

Mobilyada nedensellik çoğu zaman montaj durumu üzerinden tartışılır: kazadan sonra mobilyanın hâli, sabitleme parçasının kutudan çıkıp çıkmadığı ve takılıp takılmadığı, çekmecelerin durumu, montajı kimin yaptığı, satış belgesi ve lot bilgisi fotoğraf ve tutanakla saklanmalıdır. Zarar görenin veya sorumluluğundaki kişinin kusuru tazminatı azaltabilir veya kaldırabilir (7223 m.21/4); verilen sabitleme parçasının takılmaması bunun tipik örneğidir. Kanaatimizce sabitleme adımı talimatta açık ve Türkçe değilse ya da parça kutudan çıkmıyorsa bu savunma zayıflar. Uygunsuzluğun dağıtıcının veya üçüncü bir tarafın müdahalesinden kaynaklandığı ispatlanırsa tazminat sorumluluğu kalkar (m.21/2-b, 21/3); zarar hem üründeki uygunsuzluktan hem hatalı montajdan doğmuşsa sorumluluk azalmaz, montajcıya rücu hakkı saklı kalır (m.21/3).

Mağaza, imalatçı veya ithalatçının bilgilerini talebin tebliğinden itibaren on iş günü içinde bildirmezse imalatçı gibi sorumludur (7223 m.11/3). Tüketici ayrıca satıcıya karşı ayıplı mal hükümlerine dayanır (6502 m.8/3) ve seçimlik hakla birlikte TBK’ya göre tazminat isteyebilir (m.11/6); tüketici işlemlerinden doğan uyuşmazlıklarda tüketici mahkemesi görevlidir (m.73/1). Hakem heyeti sınırları için ayıplı mal ve hizmetler sayfamıza bakılabilir. Ölüm veya yaralanmada ayrıca taksirle öldürme veya yaralama (TCK m.85, 89) yönünden soruşturma gündeme gelebilir; bu boyut ayrı bir rehberin konusudur.

Üretici, İthalatçı ve Mobilya Mağazası İçin Kontrol Tablosu

Mağaza fason ürettirip kendi markasıyla satıyorsa üretici sütunundaki yükümlülükler de mağazaya aittir (7223 m.11/1).

Sık yapılan hatalar: sabitleme parçasını yalnızca talep üzerine vermek; şemayı yabancı dilde bırakmak; yediemin şahit numuneyi satmak; on iş günlük savunma süresini takvim günüyle hesaplamak; geri çağırmada tüketiciden nakliye ücreti istemek (7223 m.19/4); kendi markalı fason üründe test raporunu yalnızca atölyeden beklemek; 6502 kılavuz cezasına karşı otuz günlük süreyi kaçırmak.

Varsayımsal Örnek: Sabitleme Seti Olmayan Şifonyer

Bir ithalatçının demonte getirdiği beş çekmeceli şifonyerde, mağazada yapılan denetimde kutuda sabitleme parçası olmadığı, şemanın yalnızca yabancı dilde olduğu ve Türkçe uyarı bulunmadığı tutanağa geçirilir; numunenin test raporunda stabilite deneyinin karşılanmadığı belirtilir ve on iş günü savunma süresi verilir. İthalatçı savunmada standardın ölçüt niteliğini belirtir, ancak asıl olarak orantılılığa dayanır: satılmış ürünlere ücretsiz sabitleme seti ve montaj, stoktakilere Türkçe talimat ve kalıcı uyarı önerir. Komisyon uygunsuzluğa karar verirse on beş iş günü içinde düzeltici önlem planı sunulur (PGD Yön. m.11/3); plan onaylanırsa geri çağırma yerine uygun hâle getirmeyle ilerlenebilir.

Stabilite sorunu (a) bendine (2026 alt sınırı 434.505 TL), Türkçe talimat eksikliği (e) bendine (alt sınırı 60.830 TL) bağlanabilir; iki bent birlikte uygulanırsa fiillerin ayrılığı (m.20/7) ve tutarın gerekçesi (m.20/11) davada tartışılır. Mağaza doğrulama yükümlülüğü yönünden incelenebilir (m.10/1-a); çekilen ürünleri teslim eden mağaza ithalatçıdan uygun hâle getirme, satış değerinin ödenmesi veya değişim ister (m.21/5). Bu arada devrilen şifonyer bir çocuğu yaraladıysa ithalatçının m.6 sorumluluğu ayrıca doğar; sabitleme parçasının hiç verilmediği dosyada kullanıcı kusuru savunması zayıf kalır. Örnek gerçek bir dosyayı veya firmayı anlatmaz.

Sıkça Sorulan Sorular

Mobilya için Türkiye’de özel bir teknik düzenleme var mı?

Ranza, gardırop, şifonyer, iç mekân masası, mobilyada cam ve çocuk masa-sandalyesine özgü bir teknik düzenleme tespit edemedik. Güvenlik 7223 m.5/3 uyarınca Genel Ürün Güvenliği Yönetmeliğine göre değerlendirilir. Bazı Tüketici Ürünlerinde Uygunluk Denetimi Tebliğinin ekinde mobilyadan yalnızca dış mekân oturma elemanları ve masaları ile menteşe ve uzatma elemanları yer alır.

Ranza hangi standarda göre denetlenir?

İlgili Avrupa standardı EN 747-1’dir. Referansı AB’nin genel ürün güvenliği listesinde olmadığından Türkiye’de Yönetmeliğin m.5/6 hükmü kapsamında ölçüt olarak kullanılır; uygunluk karine doğurmaz ama en güçlü savunma delilidir. TS karşılığı TSE’den doğrulanmalıdır.

Dolapla birlikte duvara sabitleme aparatı vermek zorunlu mu?

Ürüne özgü açık bir hüküm tespit edemedik. Ancak imalatçı ve ithalatçı risklere karşı tedbir alıp kullanıcıya bilgi vermekle yükümlüdür (7223 m.7/1-g, 9/1-d); devrilme riskinde sabitleme parçası, Türkçe talimat ve kalıcı uyarı bu yükümlülüğün tipik karşılığıdır.

Uyarı etiketi koyarsam sorumluluktan kurtulur muyum?

Hayır. Uyarı yükümlülüğünü yerine getirmek diğer yükümlülüklerden muaf tutmaz (GÜG m.6/3). Uyarı eklenmesi, riskin yalnızca belirli koşullarda veya belirli tüketiciler bakımından ortaya çıktığı hâllerde düzeltici önlem olarak alınır (PGD Yön. m.11/4).

Türkçe montaj talimatı olmayan mobilyaya ne ceza verilir?

İmalatçı ve ithalatçının Türkçe talimat yükümlülüğüne (7223 m.7/1-ğ, 9/1-e) ve mağazanın doğrulama yükümlülüğüne (m.10/1-a) aykırılıkta 2026’da 60.830–608.307 TL ceza öngörülür (m.20/1-e). Türkçe kılavuz verilmemesi ayrıca 6502 m.77/6’ya göre mal başına 3.922 TL cezayı gerektirebilir.

Mobilya geri çağrılırsa müşteriye ne sunulmalı?

Sorunun giderilmesi, teslim tarihindeki perakende satış değerinin ödenmesi veya güvenli ve eş değer ürünle değişimden en az biri sunulur (7223 m.19/3). Masraflar işletmeciye aittir ve kullanıcıya ek maliyet yüklenemez (m.19/4).

Toplatma kararına itiraz süresi ne kadar?

Tebliği izleyen günden itibaren altmış gün içinde idare mahkemesinde dava açılır (7223 m.22/2; İYUK m.7); toplatma ve aynı tespite dayanan ceza tek dilekçeyle dava edilebilir (İYUK m.5). 6502’ye göre verilen kılavuz ve garanti cezalarında süre otuz gündür (m.78/2).

Kendi markasıyla mobilya satan mağaza imalatçı sayılır mı?

Evet. Ürünü kendi isim veya ticari markasıyla piyasaya arz eden ya da uygunluğunu etkileyecek şekilde değiştiren ithalatçı ve dağıtıcı imalatçı sayılır (7223 m.11/1); fason ürettirilen mobilyada test raporu, Türkçe talimat ve izlenebilirlik yükümlülükleri marka sahibine aittir.

Dolap devrilip çocuk yaralanırsa kim tazminat öder?

Zarar ve nedensellik ispatlanırsa imalatçı veya ithalatçı 7223 m.6’ya göre maddi ve manevi zararı giderir; süre öğrenmeden itibaren üç yıl, her hâlde on yıldır. Verilen sabitleme parçasının takılmaması gibi kusur tazminatı azaltabilir veya kaldırabilir (m.21/4); satıcıya karşı ayıplı mal hükümleri ayrıca işler.

Mobilyada formaldehit için Türkiye’de bir sınır var mı?

KKDİK Ek-17’nin güncel metninde ve incelediğimiz Türk mevzuatında mobilya için sayısal bir sınır tespit edemedik. AB’de REACH Ek-XVII’nin 77. girişine göre 6.8.2026’dan sonra mobilya ve ahşap esaslı eşyalarda test odası havasında 0,062 mg/m³ sınırı uygulanır.

Hukukçular Evi Bu Dosyalarda Ne Yapar

Hukukçular Evi Ankara; mobilya ve çocuk mobilyası üreticileri, ithalatçıları ve mobilya mağazaları için uygunluk değerlendirmesinin incelenmesi, test raporu ve numune sürecine itiraz, savunmanın hazırlanması, düzeltici önlem ve geri çağırma planının hukuki çerçevesi, toplatma kararı ve idari para cezasına karşı iptal davası ile yürütmenin durdurulması, talimat, kılavuz ve garanti belgesi yükümlülüklerinin gözden geçirilmesi ve devrilme veya düşme kazalarından doğan tazminat ve rücu uyuşmazlıklarında hukuki destek sağlar. Tüm ürün güvenliği rehberleri için Piyasa Gözetimi ve Denetimi Rehberi, GÜBİS ilanları için GÜBİS Rehberi sayfalarına bakılabilir. Dosyanızı değerlendirmek için 0554 648 37 15 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.

Mevzuat ve kaynaklar: 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu (RG 12/03/2020-31066); Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2026/13 sayılı Tebliğ (RG 31/12/2025-33124, 4. mükerrer); Genel Ürün Güvenliği Yönetmeliği (RG 11/03/2021-31420); Ticaret Bakanlığı Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği (RG 09/02/2022-31745); Bazı Tüketici Ürünlerinde Uygunluk Denetimi Tebliği (RG 03/05/2016-29701; değişiklikler RG 31/12/2018-30642 4. mükerrer, 25/11/2022-32024, 09/04/2025-32865); Tüketici Ürünlerinin İthalat Denetimi Tebliği 2026/12 (RG 31/12/2025-33124, 4. mükerrer); Uzaktan İletişim Araçları Yoluyla Piyasaya Arz Edilen Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği (RG 30/10/2024-32707); 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (RG 28/11/2013-28835) ve 2026 ceza tutarları Tebliği (RG 23/12/2025-33116); Tanıtma ve Kullanma Kılavuzu Yönetmeliği ile Garanti Belgesi Yönetmeliği (RG 13/06/2014-29029); 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (RG 04/02/2011-27836); 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu (RG 12/10/2004-25611); 5326 sayılı Kabahatler Kanunu (RG 31/03/2005-25772 mükerrer); 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu (RG 20/01/1982-17580); KKDİK (RG 23/06/2017-30105 mükerrer) Ek-17; Komisyon Uygulama Kararı (AB) 2026/901 (27/04/2026); Komisyon Tüzüğü (AB) 2023/1464 (17/07/2023); Ticaret Bakanlığı 21/07/2026 duyurusu ve 14/10/2026 tarihli yetkili PGD kuruluşları listesi; GÜBİS 28/04/2026–28/10/2026 ilanları (firma adı içermeyen özet). Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez.