⚡ Net Cevap: Taşınmazınızın yalnızca bir bölümü kamulaştırılırsa, size ödenecek bedel sadece alınan kısmın değeri değildir: kalan (artık) kısımda oluşan değer düşüklüğü de bedele eklenir (2942 m.12). Kalan bölüm kullanılamaz hâle gelmişse, malik taşınmazın tamamının kamulaştırılmasını isteyebilir.
Kısmi kamulaştırma, bir taşınmazın yalnızca bir bölümünün kamulaştırılmasıdır. Bu durum, kalan kısım yönünden de bazı sonuçlar doğurabilir.
Artık Alan
Kamulaştırmadan arta kalan bölüm, eski hâliyle kullanılamaz veya değerini önemli ölçüde yitirir hâle gelebilir.
Malikin Hakkı
Bu hâllerde malik, koşulları varsa kalan kısmın da kamulaştırılmasını isteyebilir; ayrıca değer kaybı gündeme gelebilir.
Önemi
Kalan kısmın durumu, bilirkişi incelemesinde ayrıca değerlendirilir.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, ayrıntılı değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.
Kalan kısmınız değer mi kaybetti? Hesabı birlikte çıkaralım
Hukukçular Evi Ankara olarak yanınızdayız.
Değer Düşüklüğü Nasıl Hesaplanır?
Kısmi kamulaştırmada bilirkişi üç değeri birlikte belirler: ① taşınmazın kamulaştırmadan önceki bütün hâlindeki değeri, ② kamulaştırılan kısmın değeri, ③ kalan kısmın kamulaştırmadan sonraki değeri. Malikin hakkı, birinci değerden ikinci ve üçüncü değerlerin toplamı çıkarıldığında ortaya çıkan farktır — yani artık alanın uğradığı değer kaybı ayrıca ödenmelidir. Uygulamada bu kalem sıklıkla eksik hesaplanır veya hiç hesaplanmaz; itirazın en verimli hedefi burasıdır.
Değer Kaybını Doğuran Tipik Durumlar
Kalan parselin yola cephesini kaybetmesi, geometrisinin bozulup imar mevzuatına göre yapılaşmaya elverişsiz hâle gelmesi, minimum parsel büyüklüğünün altına düşmesi, ikiye bölünerek bütünlüğünün kaybolması, sulama veya ulaşım imkânının kesilmesi. Bu durumların her biri değer kaybının somut gerekçesidir ve keşif sırasında tutanağa geçirilmelidir.
Tamamının Kamulaştırılmasını İsteme Hakkı
Kalan bölüm ekonomik olarak kullanılamaz hâle gelmişse — örneğin yapılaşmaya elverişsiz küçük bir artık parça kalmışsa — malik, taşınmazın tamamının kamulaştırılmasını talep edebilir. Bu talep, kısmi kamulaştırmanın malike yüklediği yükü dengeleyen önemli bir haktır ve dava sürecinde zamanında ileri sürülmelidir. Ayrıca taşınmaz üzerindeki yapı, ağaç ve tesislerin bedelleri de ayrıca hesaplanır.
Artık alan bedelinizin eksik hesaplanmadığından emin olun
Hukukçular Evi Ankara olarak yanınızdayız.
📚 İlgili Rehberler
Sıkça Sorulan Sorular
Kısmi kamulaştırmada kalan kısmın değer kaybı ödenir mi?
Evet — 2942 m.12 uyarınca kalan bölümde meydana gelen değer düşüklüğü de kamulaştırma bedeline eklenir; bu kalem ayrıca hesaplanmalı ve raporda gösterilmelidir.
Kalan parselim kullanılamaz hâle geldi, ne yapabilirim?
Kalan bölüm ekonomik olarak kullanılamıyorsa taşınmazın tamamının kamulaştırılmasını isteyebilirsiniz; bu talebin dava sürecinde zamanında ve gerekçeli biçimde ileri sürülmesi gerekir.
Değer kaybı nasıl ispatlanır?
Keşif ve bilirkişi incelemesiyle; kalan parselin yola cephesi, geometrisi, imar mevzuatına göre yapılaşma imkânı ve minimum parsel şartları karşılaştırmalı olarak değerlendirilir. Keşif tutanağına somut tespitlerin geçirilmesi kritiktir.
Kalan kısmın değeri artarsa ne olur?
Kamulaştırma sonucu kalan bölümün değeri artmışsa, bu artış kanunda öngörülen esaslara göre değerlendirmeye dâhil edilir; bu nedenle bilirkişi raporunun her iki yönü de gerekçelendirmesi beklenir.
Üzerindeki ağaç ve yapıların bedeli ayrı mı hesaplanır?
Evet — kamulaştırılan kısımdaki yapılar, ağaçlar ve tesisler ayrıca değerlendirilerek bedele eklenir; eksik hesaplama itiraz sebebidir.
