Kamu–Özel İş Birliği İhalesine Karşı İptal Davası 2026: Şehir Hastanesi veya Yap-İşlet-Devret İhalesinde Elenen İstekli Ne Yapar? — Kamu İhale Kurumuna Başvuru Yok, 30 Günlük Süre, Görevli Mahkeme, Yürütmenin Durdurulması ve Dava Dilekçesi Örneği (İYUK m.20/A, 27; 6428 m.3; Uygulama Yönetmeliği m.41-47)
20 Kasım 2026

Kamu–Özel İş Birliği İhalesine Karşı İptal Davası 2026: Şehir Hastanesi veya Yap-İşlet-Devret İhalesinde Elenen İstekli Ne Yapar? — Kamu İhale Kurumuna Başvuru Yok, 30 Günlük Süre, Görevli Mahkeme, Yürütmenin Durdurulması ve Dava Dilekçesi Örneği (İYUK m.20/A, 27; 6428 m.3; Uygulama Yönetmeliği m.41-47)

Şehir hastanesi ihaleleri 4734 sayılı Kanun’a tabi değildir; bu nedenle ihale dışı bırakılan veya ihaleyi kaybeden istekli Kamu İhale Kurumuna başvurmaz, doğrudan idare mahkemesinde iptal davası açar ve süre, işlemin yazılı bildirimini izleyen günden itibaren otuz gündür (6428 m.11; İYUK m.7, 20/A). Bu süre idareye başvurularak uzatılamaz: ivedi yargılama usulünde, üst makama başvurunun dava süresini durdurduğu 11. madde uygulanmaz. İhale kararı, onaylandığı günden itibaren beş gün içinde bütün isteklilere gerekçeleriyle bildirilir (Uygulama Yönetmeliği m.46); yapım işlerinde ihale üzerinde kalan istekliye sözleşmeyi imzalaması için altmış gün verilir ve bu süre bir katına kadar uzatılabilir (m.47). Dava açılması işlemin yürütülmesini durdurmaz; sözleşmenin imzalanmasını önlemek için yürütmenin durdurulması istenmeli, işlemin açıkça hukuka aykırı olduğu ve uygulanması hâlinde telafisi güç zarar doğacağı birlikte gösterilmelidir (İYUK m.27/2). Bu usulde yürütmenin durdurulması hakkındaki karara itiraz edilemez, dosya tamamlandıktan sonra en geç bir ay içinde karar verilir ve karara karşı on beş gün içinde temyize gidilir (m.20/A). Yap-işlet-devret görevlendirmelerinde de başvurulacak yol idari yargıdır ve süre hesabı otuz gün üzerinden yapılmalıdır.

Bu konuda hukuki destek almak ister misiniz? Uzman hukuk büromuzla iletişime geçebilirsiniz.

Bu yazı, şehir hastanesi, yap-işlet-devret veya otoyol ihalesine katılmış ya da katılmayı düşünen şirketler ve iş ortaklıkları için yazıldı. Kamu İhale Kurumuna neden başvurulmadığı, hangi işlemlerin dava edilebileceği, otuz günlük sürenin başlangıcı ve hesabı, görevli ve yetkili mahkeme, iş ortaklıklarında dava ehliyeti, iptal sebepleri, belge eksikliği ve aşırı düşük teklif nedeniyle elenme, ihalenin idarece iptali, yürütmenin durdurulması, ivedi yargılama takvimi ve sözleşme imzalandıktan sonra verilen iptal kararının sonuçları kanun ve yönetmelik maddeleriyle ele alınır; sonunda yürütmenin durdurulması istemli bir dava dilekçesi örneği yer alır. Dosyanız için Hukukçular Evi’ne 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.

Bu yazının dayanakları. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m.2, 3, 5, 7, 8, 11, 12, 14, 15, 20/A, 27, 28 ve 32; 2576 sayılı Kanun m.5; 2575 sayılı Danıştay Kanunu m.24; 6428 sayılı Kanun m.2, 3, 4, 11 ve geçici m.1; Sağlık Bakanlığı Uygulama Yönetmeliği m.5, 9, 10, 11, 14, 15, 23, 28, 30, 31, 34, 40, 41, 43, 44, 45, 46, 47 ve 68; 3996 sayılı Kanun m.5 ve 14; 2011/1807 sayılı Karar m.8, 12, 14, 15 ve 16; 3465 sayılı Kanun m.5/A; 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu m.54 ve 57; Anayasa m.125.

İhale Dışı Bırakıldınız veya İhaleyi Kaybettiniz: İlk Bakılacaklar

Kamu–özel iş birliği ihalelerinde teklif hazırlamak aylar sürer; sonucun bildirilmesinden sonra hak aramak için tanınan süre ise otuz gündür. Bildirimin elinize ulaştığı gün yapılacak ilk iş, hangi işlemin hangi tarihte tebliğ edildiğini ve ihale üzerinde kalan isteklinin sözleşmeyi imzalaması için ne kadar süresi olduğunu belirlemektir. Aşağıdaki tablo en sık karşılaşılan durumları ve her birinde ilk adımı gösterir.

İhale sürecinde durumunuza göre ilk adım

Durumİlk bakılacak belgeİlk adımDayanak
Ön yeterlik başvurunuz kabul edilmediÖn yeterlik dokümanı, bildirim yazısı, başvuru dosyanızın idarede kalan nüshasıBildirimden itibaren otuz gün içinde dava; eksiklik tamamlatılabilir nitelikteyse bunu ileri sürmekYönetmelik m.34; İYUK m.20/A
Teklifiniz belge eksikliği nedeniyle değerlendirme dışı bırakıldıKomisyon kararı, tamamlatma yazısı gönderilip gönderilmediğiEksikliğin teklifin esasını değiştirip değiştirmediğini ve size süre verilip verilmediğini tespit etmekYönetmelik m.40, 41
Teklifiniz aşırı düşük bulunarak reddedildiAçıklama isteme yazısı ve sunduğunuz açıklamaAçıklama istenip istenmediğini ve değerlendirmenin gerekçesini incelemekYönetmelik m.43
İhale başka bir istekli üzerinde bırakıldıGerekçeli sonuç bildirimiOtuz gün içinde yürütmenin durdurulması istemli davaYönetmelik m.45, 46; İYUK m.20/A, 27
İdare ihaleyi iptal ettiİptal bildirimi; gerekçe ancak talep edene bildirilirGerekçeyi yazıyla istemek; otuz günlük süreyi bildirimden itibaren hesaplamak6428 m.3/10; Yönetmelik m.14, 44
İhale dokümanındaki bir şart rekabeti daraltıyorİlan ve ihale dokümanıSon başvuru gününden on gün öncesine kadar yazılı açıklama talebi; şartın iptali için davaYönetmelik m.30; İYUK m.20/A
Yasak fiil gerekçesiyle teklifiniz reddedildi ve geçici teminatınız irat kaydedildiKomisyon kararı ve dayandığı tespitİşleme karşı otuz gün içinde davaYönetmelik m.15
Yap-işlet-devret görevlendirmesinde teklifiniz uygun görülmediŞartname, görevlendirme kararı ve onayıGörevlendirme işlemine karşı dava; süreyi otuz gün üzerinden hesaplamak2011/1807 sayılı Karar m.16; İYUK m.20/A
İlk üç iş. Bildirimin tebliğ tarihini ve şeklini belgeleyin; elektronik posta veya faksla yapılan bildirimlerde bildirim tarihi tebliğ tarihi sayılır (Uygulama Yönetmeliği m.31/2). Bildirimde gerekçe yoksa veya yetersizse aynı gün yazıyla isteyin; ancak cevabı beklerken süreyi durmuş saymayın. İhale üzerinde kalan isteklinin sözleşmeye davet edildiği tarihi öğrenin; yürütmenin durdurulması isteminin ne kadar ivedi olduğu bu tarihe göre belirlenir.

Neden Kamu İhale Kurumuna Başvurulmaz?

Kamu ihalelerine alışkın şirketlerin ilk refleksi idareye şikâyet, ardından Kamu İhale Kurumuna itirazen şikâyet başvurusu yapmaktır. Bu yol 4734 sayılı Kanun’a göre yapılan ihalelere özgüdür: o Kanun’da şikâyet ve itirazen şikâyet, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır ve dava, Kurum’un şikâyetler hakkında verdiği nihai karara karşı açılır (4734 m.54, 57).

Kamu–özel iş birliği ihaleleri bu rejimin dışındadır. 6428 sayılı Kanun hükümlerine göre yapılacak iş ve işlemler 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu ile 4734 sayılı Kanun’a tabi değildir (6428 m.11; Uygulama Yönetmeliği m.68). Uygulama Yönetmeliği’nde ihale işlemlerine karşı idareye veya bir üst kurula başvuruyu düzenleyen bir hüküm yer almaz. Yap-işlet-devret yatırımları da 2886 sayılı Kanun’a tabi değildir (3996 m.14) ve görevlendirme, 2011/1807 sayılı Karar’da düzenlenen usullerle yapılır; Karar’da da bir şikâyet usulü öngörülmemiştir.

Sonuç iki yönlüdür. Bir yandan istekli, sonucu belirsiz bir idari başvuru aşamasıyla vakit kaybetmeden doğrudan yargıya gidebilir. Öte yandan, Kamu İhale Kurumuna veya idareye yapılan bir başvuru dava açma süresini durdurmaz; bu başvurunun cevabını bekleyen istekli dava hakkını kaybeder.

İhale türüne göre başvuru yolu

Başlık4734 sayılı Kanun’a tabi ihaleŞehir hastanesi ihalesi (6428)Yap-işlet-devret görevlendirmesi (3996)
Zorunlu idari başvuruİdareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet (m.54)YokKarar’da öngörülmemiştir
Dava konusu işlemKurum’un nihai kararı (m.57)İhaleyi yapan idarenin işlemiGörevlendirmeyi yapan idarenin işlemi
DavalıKamu İhale Kurumuİhaleyi yapan idareGörevlendirmeyi yapan idare
Dava açma süresiOtuz gün (İYUK m.20/A)Otuz gün (İYUK m.20/A)Otuz gün üzerinden hesaplanmalıdır (İYUK m.20/A)
Sürenin başlangıcıKurum kararının bildirimiİhale işleminin yazılı bildirimiGörevlendirme işleminin yazılı bildirimi

4734 sayılı Kanun kapsamındaki ihalelerde izlenecek yol ve dilekçe örneği Kamu İhale Kurumu kararına karşı iptal davası yazısında, bu rejimin genel çerçevesi kamu ihale hukuku rehberinde anlatılmıştır. İhale dokümanınızda hangi rejimin uygulanacağı belirtilmiştir; dokümanda şikâyet ve itirazen şikâyet yolu gösterilmemişse dava doğrudan açılır.

Hangi İşlemler Dava Edilebilir?

İptal davası, idari işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biriyle hukuka aykırı olduğu iddiasıyla, menfaati ihlal edilenler tarafından açılır (İYUK m.2/1-a). Dava konusu yapılacak işlemin kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olması gerekir; mahkeme bunu ilk incelemede kendiliğinden denetler (İYUK m.14/3-d). İhale sürecinde bu niteliği taşıyan başlıca işlemler şunlardır.

  • İlan ve ihale dokümanı. Yeterlik kriterleri, değerlendirme yöntemi ve sözleşme tasarısı ihale dokümanıyla belirlenir. İlanda bulunması zorunlu hususlara uyulmaması ilanı geçersiz kılar (Uygulama Yönetmeliği m.28). Dokümandaki bir şarta karşı dava, teklif vermeden önce açılabilir.
  • Ön yeterlik sonucu. Belli istekliler arasında ihale usulünde ön yeterliği kabul edilmeyen istekli teklif veremez (6428 m.3/7). Bu sonuç, o istekli bakımından süreci sona erdiren bir işlemdir.
  • Teklifin değerlendirme dışı bırakılması. Belge eksikliği, teminatın usulüne uygun olmaması, projenin ön projeye uygun bulunmaması veya aşırı düşük teklif açıklamasının yeterli görülmemesi gerekçesiyle verilen kararlar.
  • İhale kararı. İhale komisyonu gerekçeli kararını ihale yetkilisinin onayına sunar; ihale, kararın onaylanması hâlinde geçerli, iptal edilmesi hâlinde hükümsüz sayılır (Yönetmelik m.45). Dava konusu yapılacak işlem, onaylanmış ihale kararıdır.
  • İhalenin iptali. İdarenin bütün teklifleri reddederek veya teklif edilen fiyatı fizibilitesine uygun bulmayarak ihaleyi iptal etmesi (6428 m.3/10; Yönetmelik m.14, 44).
  • Yasak fiil tespiti ve teminatın irat kaydı. Yasak fiil veya davranışta bulunduğu tespit edilenlerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları irat kaydedilir (Yönetmelik m.15/2).

Belli istekliler arasında ihale usulü çok aşamalıdır ve her aşama ayrı bir işlemle sonuçlanır. Bir sonraki aşamaya geçemeyen istekli bakımından süre, kendisine bildirilen o işlemle işlemeye başlar; ihalenin sonucunu bekleyip nihai karara karşı dava açmak, ara işleme ilişkin itirazların süre yönünden reddedilmesi riskini taşır. Aralarında maddi veya hukuki bağlılık bulunan birden fazla işleme karşı tek dilekçeyle dava açılabilir (İYUK m.5/1); teklifin değerlendirme dışı bırakılması ile ihalenin başkası üzerinde bırakılması bu şekilde birlikte dava edilir.

Sözleşmenin imzalanmasından sonraki uyuşmazlıklar bu davanın konusu değildir. Sözleşme özel hukuk hükümlerine tabidir (6428 m.4/1; 3996 m.5) ve uygulanmasından doğan uyuşmazlıklar adli yargıda veya tahkimde çözülür; bu ayrım idari sözleşmelerden doğan uyuşmazlıklar yazısında ve yap-işlet-devret ve şehir hastanesi uyuşmazlıkları merkezinde anlatılmıştır.

Otuz Günlük Süre: Başlangıcı ve Hesabı

İdari Yargılama Usulü Kanunu, ihaleden yasaklama kararları hariç ihale işlemlerinden doğan uyuşmazlıkları ivedi yargılama usulüne bağlamıştır; bu usulde dava açma süresi otuz gündür ve Kanun’un 11. maddesi uygulanmaz (m.20/A). Hüküm, ihalenin hangi kanuna göre yapıldığına göre bir ayrım yapmaz. Sürenin hesabında dört kural belirleyicidir.

  • Başlangıç. Süre, yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden başlar (İYUK m.7/2-a, 8/1). Uygulama Yönetmeliği’ne göre bildirim iadeli taahhütlü posta veya imza karşılığı elden yapılır; istekli elektronik posta adresine veya faks numarasına yapılacak bildirimleri kabul edeceğini taahhüt etmişse bu yolla da yapılabilir ve bu durumda bildirim tarihi tebliğ tarihi sayılır (m.31).
  • İş ortaklıkları. İdare ortak girişimlere yapacağı bildirim ve tebligatı pilot ortağa yapar (Yönetmelik m.31/3). Süre hesabı pilot ortağa yapılan bildirim esas alınarak yapılmalıdır; diğer ortakların bildirimi geç öğrenmesinin süreyi uzatacağı varsayılmamalıdır.
  • Tatil günleri. Tatil günleri süreye dâhildir; yalnızca sürenin son günü tatile rastlarsa süre, tatili izleyen çalışma gününün bitimine kadar uzar (İYUK m.8/2).
  • İdareye başvuru süreyi durdurmaz. Olağan davalarda üst makama yapılan başvuru işlemeye başlamış dava süresini durdurur (İYUK m.11). İvedi yargılama usulünde bu hüküm uygulanmaz. İdareye verilen itiraz dilekçesi, gerekçe talebi veya toplantı isteği dava süresini etkilemez.

İhalenin iptalinde idare gerekçeyi yalnızca talep eden istekliye bildirir (Yönetmelik m.44/4). Gerekçenin sonradan öğrenilmesinin dava süresini yeniden başlatacağı varsayılmamalıdır; dava, iptal bildiriminden itibaren otuz gün içinde açılmalı, gerekçe öğrenildiğinde ek beyanla dosyaya sunulmalıdır. Süre aşımı ilk incelemede kendiliğinden gözetilir ve davanın reddine yol açar (İYUK m.14/3-e, 15/1-b).

Altmış gün değil, otuz gün. İdari davalarda genel süre altmış gündür (İYUK m.7/1). İhale işlemleri bu genel kuralın istisnasıdır. Yap-işlet-devret görevlendirmelerinde işlemin adı ihale değil görevlendirme olsa da, hak kaybı riskine girmemek için süre otuz gün üzerinden hesaplanmalıdır.

Görevli ve Yetkili Mahkeme

Görev. İdare mahkemeleri, vergi mahkemelerinin görevine giren ve ilk derecede Danıştayda çözümlenecek olanlar dışındaki iptal davalarını çözümler (2576 m.5). İhaleyi yapan idarenin ihale işlemine karşı açılan dava kural olarak idare mahkemesinde görülür. Danıştay ise ilk derece mahkemesi olarak Cumhurbaşkanı kararlarına ve bakanlıkların ülke çapında uygulanacak düzenleyici işlemlerine karşı açılan davalara bakar (2575 m.24). Projeye ilişkin bir Cumhurbaşkanı kararının iptali isteniyorsa dava Danıştayda açılır.

Yetki. Kanunda veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesi gösterilmemişse yetkili mahkeme, dava konusu idari işlemi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesidir; yetki kamu düzenindendir (İYUK m.32). Şehir hastanesi ihalelerinde ihale yetkilisi, Bakanlık merkez teşkilatında ilgili birimin, Bakanlık onayı ile taşra birimlerince yapılmasına karar verilen işlerde ise ilgili taşra biriminin en üst yöneticisidir (6428 m.2/4). İhale merkez teşkilatınca yapılmışsa Ankara, taşra birimince yapılmışsa o birimin bulunduğu yer idare mahkemesi yetkilidir. Belediyelerin yap-işlet-devret görevlendirmelerinde belediyenin bulunduğu yer mahkemesi yetkilidir.

Dava görevsiz veya yetkisiz mahkemede açılırsa mahkeme davayı görev veya yetki yönünden reddederek dosyayı görevli veya yetkili mahkemeye gönderir (İYUK m.15/1-a). Dava hakkı kaybedilmez; ancak ivedi yargılamada her gün önemli olduğundan ve sözleşme takvimi işlediğinden, yanlış mahkemede geçen süre yürütmenin durdurulması istemini fiilen etkisiz bırakabilir.

Kim Dava Açabilir? İş Ortaklıklarında Durum

İptal davasını menfaati ihlal edilenler açabilir (İYUK m.2/1-a). İhaleye teklif vermiş veya ön yeterlik başvurusunda bulunmuş olan istekli bu şartı taşır. İhale dokümanındaki bir şart nedeniyle teklif verememiş olan şirketin, o şarta karşı açacağı davada menfaatini doküman satın alma belgesi, faaliyet alanı ve şartı karşılayamadığını gösteren verilerle ortaya koyması gerekir.

Kamu–özel iş birliği ihalelerine çoğunlukla iş ortaklıkları katılır. İş ortaklığı, hak ve sorumluluklarıyla işin tümünü birlikte yapmak üzere birden fazla kişi tarafından oluşturulur; ihale aşamasında iş ortaklığı beyannamesi istenir ve beyannamede pilot ortak belirtilir (Uygulama Yönetmeliği m.11). İş ortaklığının ayrı bir tüzel kişiliği yoktur. Birden fazla kişinin müşterek dilekçeyle dava açabilmesi için davacıların hak veya menfaatlerinde iştirak bulunması ve davaya yol açan maddi olay veya hukuki sebeplerin aynı olması gerekir (İYUK m.5/2); iş ortaklığı ortakları bu şartı taşır. Ehliyet yönünden bir itirazla karşılaşmamak için davanın bütün ortaklar adına birlikte açılması güvenli yoldur.

Sözleşme imzalanana kadar, mali ve teknik yeterlikleri taşımak şartıyla ve idarenin onayıyla iş ortaklığında değişiklik yapılabilir (Yönetmelik m.11/5). Dava sürerken ortaklık yapısının değişmesi hâlinde davayı kimin sürdüreceği önceden kararlaştırılmalıdır.

İptal Sebepleri: İhale İşleminin Beş Unsuru

Mahkeme ihale işlemini yetki, şekil, sebep, konu ve maksat unsurları yönünden denetler; yerindelik denetimi yapmaz. Dilekçede ileri sürülecek her aykırılık bu unsurlardan birine ve mevzuattaki somut bir hükme bağlanmalıdır. Aşağıdaki tablo şehir hastanesi ihalelerinde en sık karşılaşılan aykırılıkları unsurlara göre gösterir.

Şehir hastanesi ihalelerinde iptal sebepleri

Unsurİhale işleminde karşılığıDayanak
YetkiKomisyonun en az beş ve tek sayıda üyeyle kurulmaması veya tüm üyelerin katılımıyla toplanmaması; ihale yetkilisinin onayının bulunmaması; yapım işlerinde Bakan olurunun alınmaması6428 m.3/14; Yönetmelik m.23, 45
Şekilİlanın son müracaat tarihinden en az otuz gün önce yapılmaması; ilanda zorunlu hususların bulunmaması; zeyilnamenin son başvuru gününden en az beş gün önce bildirilmemesi; sonuç bildiriminde gerekçeye yer verilmemesi6428 m.3/11; Yönetmelik m.28, 30, 46
SebepYeterlik kriterlerinin ilanda ve dokümanda duyurulandan farklı uygulanması; tamamlatılabilir eksiklik nedeniyle teklifin doğrudan reddi; açıklama istenmeden teklifin aşırı düşük sayılmasıYönetmelik m.9, 34, 41, 43
Konuİhalenin, ihaleye katılamayacak olan veya yasaklı bir istekli üzerinde bırakılması; ekonomik açıdan en avantajlı teklif kuralına aykırı sıralama6428 m.3/4, 3/15; Yönetmelik m.10, 45/2
MaksatRekabeti daraltan veya belirli bir istekliyi öne çıkaran şart ve uygulamalar6428 m.3/1; Yönetmelik m.5

İhalelere egemen olan ilkeler ayrıca bağımsız bir denetim ölçütüdür: ihalelerde saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenilirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamak esastır (6428 m.3/1; Yönetmelik m.5). Aynı durumdaki iki istekliye farklı işlem yapılması, eşit muamele ilkesinin ihlali olarak ileri sürülür. Bunun ispatı ihale işlem dosyasındadır; dosyanın mahkemece idareden getirtilmesi dilekçede açıkça istenmelidir.

Belge Eksikliği Nedeniyle Elenme: Tamamlatılabilir Eksiklik

Uygulamada en çok dava, belge eksikliği gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılan teklifler için açılır. Kanun, isteklilerden istenen belgelerde eksiklik olması hâlinde sonradan hangilerinin tamamlattırılabileceğinin yönetmelikle belirleneceğini öngörmüş (6428 m.3/17), Yönetmelik de bunu aşamalara göre düzenlemiştir.

  • İlk oturum. Tekliflerin açıldığı ilk oturumda belgeleri eksik olan istekliler tutanakla tespit edilir; bu aşamada hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz (m.40).
  • Değerlendirme. Teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır. Teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olan, ancak belgeleri eksik veya belgelerinde önemsiz bilgi eksikliği bulunan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması veya eksikliklerin tamamlattırılması hususu görüşülür (m.41/1).
  • Ön yeterlik. Başvurunun esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla belgelerin eksik olması veya belgelerde bilgi eksikliği bulunması hâlinde, idarece iki iş gününden az olmamak üzere belirlenen sürede isteklilerden bilgi veya belgeleri tamamlamaları yazılı olarak istenir (m.34/6).
  • Sonradan düzenlenen belge. Tamamlatma süresi içinde sunulan belgenin teklif verme veya son başvuru tarihinden sonraki bir tarihte düzenlenmiş olması hâlinde belge, isteklinin o tarih itibarıyla katılım şartlarını sağladığını gösteriyorsa kabul edilir (m.34/7, 41/2).

Bu düzenlemeden iki savunma çıkar. Teklif mektubu ve geçici teminat dışındaki bir belge eksikliği, teklifin kendiliğinden reddi sonucunu doğurmaz; idarenin tamamlatma imkânını değerlendirmesi ve kararını gerekçelendirmesi gerekir. Aynı ihalede bir isteklinin eksikliği tamamlattırılıp diğerininki tamamlattırılmamışsa eşit muamele ilkesi ihlal edilmiştir. Dilekçede eksik sayılan belgenin niteliği, teklif tarihi itibarıyla şartın sağlandığı ve diğer isteklilere yapılan işlem ayrı ayrı gösterilmelidir.

Aşırı Düşük Teklif ve İhalenin İdarece İptali

Aşırı düşük teklif. Fiyat teklifinin idarenin fizibilite raporuna veya yaklaşık maliyetine göre aşırı düşük bulunması hâlinde ihale komisyonu, belirlediği süre içinde teklif sahibinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenlerle ilgili ayrıntılı açıklamaları yazılı olarak ister. Komisyon, imalat sürecinin ve yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve avantajlı koşullar ile teklif edilen işin özgünlüğü hususlarında belgelendirilerek yapılan açıklamaları dikkate alır; açıklamaları yeterli görülmeyen veya açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir (Yönetmelik m.43). Açıklama istenmeden yapılan ret usule aykırıdır; açıklama sunulmuşsa ret kararının açıklamadaki hangi bileşeni neden yeterli görmediğini göstermesi gerekir. Açıklamanın hazırlanışı aşırı düşük teklif açıklama yazısı yazısında anlatılmıştır.

İhalenin iptali. İdare, komisyon kararı üzerine verilmiş bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir; teklif edilen fiyatı fizibilitesine uygun bulmazsa da ihaleyi iptal edebilir ve iptal nedeniyle isteklilere karşı bir yükümlülük altına girmez (6428 m.3/10; Yönetmelik m.44). İhale yetkilisi de komisyon kararını, gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal edebilir (Yönetmelik m.45/3). Bu hükümler idareye geniş bir takdir yetkisi tanır; ancak idarenin her türlü eylem ve işlemine karşı yargı yolu açıktır (Anayasa m.125) ve iptal kararı da gerekçesi, dayandığı fizibilite verisi ve maksadı yönünden denetlenir. Kanun’un idarenin sorumluluğunu kaldıran hükmü tazminat talebini güçleştirir; iptal davası açılmasını engellemez. İptal gerekçesi istekliye ancak talep etmesi hâlinde bildirildiğinden (m.44/4), gerekçe talebi iptal bildiriminin geldiği gün yapılmalıdır.

Yürütmenin Durdurulması: Sözleşme İmzalanmadan Önce

Dava açılması, dava edilen idari işlemin yürütülmesini durdurmaz (İYUK m.27/1). İdare ihale üzerinde kalan istekliyle sözleşme imzalayabilir, yer teslimi yapabilir ve yatırım başlayabilir. Bunu önlemenin yolu, dava dilekçesinde yürütmenin durdurulmasını istemektir.

Şartlar. Mahkeme, idari işlemin uygulanması hâlinde telafisi güç veya imkânsız zararların doğması ve işlemin açıkça hukuka aykırı olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, davalı idarenin savunması alındıktan veya savunma süresi geçtikten sonra gerekçe göstererek yürütmenin durdurulmasına karar verebilir (İYUK m.27/2). Dava dilekçesi ve eklerinden istemin yerinde olmadığı anlaşılırsa, idarenin savunması alınmaksızın istem reddedilebilir (m.27/3). Dilekçenin bu iki şartı ayrı ayrı ve belgeyle göstermesi gerekir: hukuka aykırılık, ihale işlem dosyasındaki somut bir belgeye; telafisi güç zarar, sözleşme takvimine ve yatırımın başlamasıyla ortaya çıkacak fiilî duruma dayandırılır.

Takvim. Yapım işlerinde ihale üzerinde kalan istekliye, tebliğ tarihini izleyen altmış gün içinde kesin teminatı vermesi, özel amaçlı şirketi kurması ve sözleşmeyi imzalaması gerektiği bildirilir; ihtiyaç hâlinde süre idarece bir katına kadar uzatılabilir (Uygulama Yönetmeliği m.47/1). Yenileme, danışmanlık ve hizmet alımı işlerinde bu süre on gündür (m.47/2). Yapım ihalelerinde dava süresi ile sözleşme süresi arasında bu nedenle bir aralık vardır; hizmet alımlarında ise sözleşme, dava süresi dolmadan imzalanmış olabilir. Davanın otuzuncu günü beklemeden açılması bu yüzden önemlidir.

Teminat. Yürütmenin durdurulması kararları teminat karşılığında verilir; ancak durumun gereklerine göre teminat aranmayabilir (İYUK m.27/6).

İtiraz yok, ikinci istem sınırlı. İvedi yargılama usulünde yürütmenin durdurulması istemine ilişkin kararlara itiraz edilemez (İYUK m.20/A/2-e). Aynı sebeplere dayanılarak ikinci kez yürütmenin durdurulması isteminde bulunulamaz (m.27/10). İstem bu nedenle ilk dilekçede eksiksiz kurulmalıdır; sonradan öğrenilen yeni bir sebep varsa ikinci istem o sebebe dayandırılır.

İvedi Yargılama Takvimi

İhale davaları olağan idari davalardan çok daha kısa sürelere tabidir. Aşağıdaki tablo dava açılmasından kesin karara kadar olan aşamaları ve her birinin süresini gösterir.

İvedi yargılama usulünde süreler (İYUK m.20/A)

AşamaSüreNot
Dava açmaOtuz günYazılı bildirimi izleyen günden başlar; idareye başvuru süreyi durdurmaz
İlk inceleme ve tebliğYedi günDilekçe ve ekleri tebliğe çıkarılır
SavunmaTebliğden itibaren on beş günBir defaya mahsus en fazla on beş gün uzatılabilir
Yürütmenin durdurulması istemiSavunma alındıktan veya süresi geçtikten sonraKarara itiraz edilemez
KararDosyanın tamamlanmasından itibaren en geç bir ayKeşif, bilirkişi ve duruşma ivedilikle sonuçlandırılır
TemyizKararın tebliğinden itibaren on beş günTemyiz dilekçesi üç gün içinde incelenir ve tebliğe çıkarılır
Temyize cevapOn beş gün—
Danıştay kararıEn geç iki ayKarar en geç bir ay içinde tebliğe çıkarılır; temyiz üzerine verilen karar kesindir
Kararın idarece uygulanmasıTebliğden itibaren en geç otuz günİYUK m.28/1

Bu takvimin üç pratik sonucu vardır. Savunmaya cevap ve ikinci dilekçe aşamaları bulunmadığından, bütün iddia ve deliller dava dilekçesinde yer almalıdır. Karara karşı gidilecek yol istinaf değil, doğrudan temyizdir ve süresi on beş gündür. Danıştay, bilgiyi yeterli görürse veya temyiz yalnızca hukuki noktalara ilişkinse işin esası hakkında kendisi karar verir ve temyiz üzerine verilen kararlar kesindir (İYUK m.20/A/2-i); kural olarak dosya ilk derece mahkemesine geri dönmez.

Kanun’daki süreler mahkemeler bakımından düzenleyici niteliktedir; uygulamada kararın bu sürelerden sonra verildiği görülebilir. Taraflar bakımından ise dava açma, savunma ve temyiz süreleri kesindir.

Sözleşme İmzalandıktan Sonra İptal Kararı Verilirse

Yürütmenin durdurulması kararı alınamamış ve sözleşme imzalanmışsa dava konusuz kalmaz; ancak iptal kararının sonuçları değişir.

İdare, mahkemelerin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecburdur; bu süre kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemez (İYUK m.28/1). İhale kararının iptali, o karara dayanılarak imzalanan sözleşmeyi kendiliğinden sona erdirmez; kararın gereğini yerine getirmek idarenin yükümlülüğüdür ve bunun nasıl yapılacağı sözleşmenin geldiği aşamaya göre tartışma konusu olur. Kanun koyucu bu sorunu bir kez özel hükümle çözmüştür: 3359 sayılı Kanun’un ek 7. maddesi çerçevesinde yapılan ihalelere karşı açılan davalarda verilen kararların gereklerinin, mevcut ihale dokümanında ve sözleşmelerde gerekli düzenlemeler yapılarak yerine getirileceği ve işlerin buna göre yürütüleceği öngörülmüştür (6428 geçici m.1/3). Bu hüküm yalnızca o dönemin ihalelerine ilişkindir; bugün açılan davalar bakımından genel kural geçerlidir.

İstekli bakımından iki yol kalır.

  • Kararın uygulanmasını istemek. İptal kararının tebliğinden sonra idareye yazılı başvuruyla kararın gereğinin yerine getirilmesi istenir. Kararın otuz gün içinde uygulanmaması hâlinde açılacak tazminat davası yargı kararının idarece uygulanmaması ve tazminat yazısında anlatılmıştır.
  • Tam yargı davası. İlgililer, haklarını ihlal eden bir idari işlem nedeniyle iptal ve tam yargı davalarını birlikte açabilecekleri gibi, önce iptal davası açıp bu davanın karara bağlanması üzerine, kararın tebliğinden itibaren dava süresi içinde tam yargı davası açabilir (İYUK m.12). Teklif hazırlama giderleri ve yoksun kalınan kâr bu davada istenir; zararın ve hukuka aykırı işlemle arasındaki bağın ispatı davacıya düşer.

İhalenin iptali kararlarında Kanun, iptal nedeniyle isteklilere karşı idarenin sorumluluğunun doğmayacağını öngörür (6428 m.3/10). Bu hükmün, hukuka aykırılığı mahkemece saptanmış bir iptal işlemi bakımından da uygulanıp uygulanmayacağı dosya özelinde ayrıca değerlendirilmelidir.

Yap-İşlet-Devret Görevlendirmelerinde Dava

3996 sayılı Kanun kapsamındaki yatırımlar 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’na tabi değildir (m.14); idare ile şirket arasındaki sözleşme özel hukuk hükümlerine tabidir (m.5). Şirketin seçilmesine ilişkin kurallar 2011/1807 sayılı Karar’da yer alır ve işlem ihale değil, görevlendirme olarak adlandırılır.

  • Usuller. Görevlerin verilmesinde tüm istekliler arasında kapalı teklif, belli istekliler arasında kapalı teklif veya pazarlık usulü uygulanabilir (Karar m.12). Tüm istekliler arasında kapalı teklif usulünün uygulanması esastır; idarece diğer usullerden birinin uygulanmasına karar verilmişse, bu kararın gerekçesi görevlendirme ilanında veya şartnamesinde belirtilir (m.16/1).
  • Belli istekliler arasında kapalı teklif. Teknik yeterlilikleri ve mali güçleri idarece kabul edilmiş en az üç istekli arasında yapılır; bu usulde ilan yapılması zorunlu değildir (m.14).
  • Pazarlık. Diğer iki usulle görevlendirme yapılamaması durumunda uygulanabilir; pazarlığın ne suretle yapıldığı, ne gibi tekliflerde bulunulduğu ve görevlendirilen şirketin neden tercih edildiği görevlendirme kararında gösterilir (m.15).
  • Onay. Görevlendirme komisyonunca alınan görevlendirme kararı Bakan, mahalli idarelerde ve yükseköğretim kurumlarında ise üst yönetici tarafından onaylanır veya iptal edilir (m.16/3).
  • İdarenin serbestliği. Görevlendirmeyi yapıp yapmamakta ve uygun teklifi tespit etmekte idarenin serbest olduğu şartnamede yer alır (m.8).

Bu kurallar dava bakımından üç iptal sebebine işaret eder: kapalı teklif dışındaki bir usulün gerekçesiz seçilmesi, pazarlık usulünde tercih gerekçesinin kararda gösterilmemesi ve onay makamının yetkisiz olması. Karar’da şikâyet usulü öngörülmediğinden dava doğrudan açılır. İvedi yargılama usulü ihale işlemlerini hangi kanuna göre yapıldığına bakmaksızın saydığından, görevlendirme işlemlerine karşı açılacak davalarda da süre otuz gün üzerinden hesaplanmalıdır. Belediyelerin ve bağlı kuruluşlarının görevlendirmelerinde davalı, görevlendirmeyi yapan idaredir.

Otoyol Görevlendirmeleri ve İhalelerden Yasaklama Kararları

3465 sayılı Kanun kapsamındaki görevlendirmelerde ihale aşamasında 4734 sayılı Kanun’un ceza ve yasaklama hükümleri uygulanır (m.5/A). Yollama ceza ve yasaklama hükümleriyle sınırlıdır; 4734 sayılı Kanun’daki şikâyet ve itirazen şikâyet usulünü kapsamaz.

Yasaklama kararları dava süresi bakımından ayrı tutulmuştur. İvedi yargılama usulü ihaleden yasaklama kararları hariç ihale işlemlerine uygulanır (İYUK m.20/A/1-a). İhalelere katılmaktan yasaklama kararına karşı açılacak davada süre bu nedenle otuz değil, genel süre olan altmış gündür (İYUK m.7/1) ve yargılama olağan usulle yapılır. Aynı ihale sürecinde hem teklifin reddi hem yasaklama kararı verilmişse iki ayrı süre işler; teklifin reddine karşı dava otuz gün içinde açılmalı, yasaklama kararı için altmış günlük süre beklenmemelidir. Yasaklamanın ortaklara ve grup şirketlerine etkisi ihale yasaklamasının sirayeti yazısında anlatılmıştır.

Dava Dilekçesi Örneği: Yürütmenin Durdurulması İstemli İptal Davası

Aşağıdaki örnek, bir şehir hastanesi ihalesinde teklifi belge eksikliği gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılan iş ortaklığının açacağı davanın iskeletini gösterir. Dilekçede tarafların ve vekillerinin ad, unvan ve adresleri, davanın konu ve sebepleri ile dayandığı deliller ve dava konusu işlemin yazılı bildirim tarihi yer almalıdır (İYUK m.3/2). Örnek genel niteliktedir; her dava kendi ihale dokümanına, kendi bildirimine ve ihale işlem dosyasındaki belgelere göre yazılmalıdır.

… İDARE MAHKEMESİ BAŞKANLIĞINA

Yürütmenin durdurulması istemlidir.
İvedi yargılama usulüne tabidir (2577 sayılı Kanun m.20/A).

Davacılar: 1. … A.Ş. (pilot ortak), adres. 2. … A.Ş., adres.

Vekili: Av. …

Davalı: T.C. Sağlık Bakanlığı, Ankara

Dava konusu işlem: … Şehir Hastanesi yapım işleri ile hizmetlerin temini ihalesinde davacı iş ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ve ihalenin … üzerinde bırakılmasına ilişkin, ihale yetkilisince … tarihinde onaylanan ihale kararı.

Bildirim tarihi: …

Konu: Dava konusu işlemin iptali ve öncelikle yürütmesinin durdurulması istemidir.

Açıklamalar

1. Davalı idare, … tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan ilanla … işini belli istekliler arasında ihale usulüyle ihaleye çıkarmıştır. Müvekkiller iş ortaklığı olarak ön yeterlik başvurusunda bulunmuş, ön yeterlikleri kabul edilmiş ve … tarihinde tekliflerini sunmuştur.

2. İhale komisyonu, müvekkillerin teklifini … belgesinin teklif dosyasında bulunmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakmış ve ihaleyi … üzerinde bırakmıştır. Karar ihale yetkilisince … tarihinde onaylanmış, müvekkillere … tarihinde bildirilmiştir. Dava, bildirimi izleyen otuz gün içinde açılmıştır.

Uygulama Yönetmeliği m.41 yönünden: eksik sayılan belge tamamlatılabilir niteliktedir

3. Müvekkillerin teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygundur; komisyon kararında bu yönde bir eksiklik gösterilmemiştir. Eksik sayılan … belgesi teklifin esasını değiştiren bir belge değildir; müvekkillerin teklif verme tarihinde zaten sahip olduğu bir durumu belgelemektedir. Yönetmelik, teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin belge eksikliğinde, eksikliğin tamamlattırılması hususunun görüşülmesini ve süre içinde sunulan belgenin, teklif tarihi itibarıyla şartın sağlandığını göstermesi hâlinde kabul edilmesini öngörmektedir.

4. İhale komisyonu müvekkillere süre vermemiş, tamamlatma imkânını neden kullanmadığını kararında açıklamamıştır. Söz konusu belge müvekkillerin elinde mevcut olup dilekçemiz ekinde sunulmuştur.

6428 sayılı Kanun m.3/1 yönünden: eşit muamele ilkesi ihlal edilmiştir

5. Kanun, ihalelerde rekabetin ve eşit muamelenin sağlanmasını esas saymaktadır. Davalı idare aynı ihalede … isteklisinin … belgesindeki eksikliği … tarihli yazısıyla tamamlattırmıştır. Aynı durumda bulunan iki istekliye farklı işlem yapılmıştır. Bu husus, davalı idareden getirtilecek ihale işlem dosyasındaki yazışmalarla sabittir.

6428 sayılı Kanun m.3/4 yönünden: ekonomik açıdan en avantajlı teklif değerlendirme dışında kalmıştır

6. Müvekkillerin teklifi, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinden … daha düşüktür. Tamamlatılabilir bir eksiklik nedeniyle bu teklifin değerlendirme dışı bırakılması, ihalenin ekonomik açıdan en avantajlı teklif üzerinde bırakılması kuralına aykırı bir sonuç doğurmuştur.

Uygulama Yönetmeliği m.46 yönünden: bildirimde gerekçeye yer verilmemiştir

7. Yönetmelik, ihale sonucunun bildiriminde tekliflerin değerlendirmeye alınmama veya uygun bulunmama gerekçelerine yer verilmesini zorunlu kılmaktadır. Müvekkillere yapılan bildirimde yalnızca teklifin uygun bulunmadığı belirtilmiş, hangi belgenin hangi sebeple yeterli görülmediği açıklanmamıştır. Gerekçe, müvekkillerin … tarihli yazılı talebi üzerine öğrenilebilmiştir.

2577 sayılı Kanun m.27/2 yönünden: yürütmenin durdurulması şartları gerçekleşmiştir

8. Dava konusu işlem yukarıda açıklanan sebeplerle açıkça hukuka aykırıdır. İhale üzerinde bırakılan istekli sözleşmeye davet edilmiştir. Sözleşmenin imzalanması ve yer tesliminin yapılması hâlinde yatırım başlayacak, verilecek iptal kararının uygulanması güçleşecek ve müvekkillerin ihalede değerlendirilme hakkı fiilen ortadan kalkacaktır. İşlemin uygulanması hâlinde telafisi güç zarar doğacağı açıktır.

9. Delillerimiz; davalı idareden getirtilecek ihale işlem dosyası, ihale ilanı ve dokümanı, müvekkillerin teklif dosyası, ihale komisyonu kararı ve onayı, sonuç bildirimi, taraflar arasındaki yazışmalar ve gerektiğinde bilirkişi incelemesidir.

Sonuç ve İstem

10. Açıklanan sebeplerle; dava konusu işlemin öncelikle yürütmesinin durdurulmasına ve iptaline, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı idareye yükletilmesine karar verilmesini saygıyla talep ederiz.

Davacılar vekili
Av. …

Ekler: 1. Sonuç bildirimi ve tebliğ belgesi. 2. İhale ilanı ve dokümanının ilgili bölümleri. 3. Teklif dosyasının ilgili bölümleri. 4. Eksik sayılan belge. 5. Gerekçe talebimiz ve idarenin cevabı. 6. İş ortaklığı beyannamesi. 7. Vekâletnameler.

Dilekçede üç noktaya dikkat edilir. Dava konusu işlem, tarihi ve onay makamıyla birlikte tam olarak tanımlanmalıdır; yanlış tanımlanan işlem ilk incelemede sorun çıkarır. Yürütmenin durdurulması istemi hem dilekçenin başında hem sonuç bölümünde yer almalıdır. İhale işlem dosyasının idareden getirtilmesi açıkça istenmelidir; diğer isteklilere yapılan işlemler ancak bu dosyadan görülebilir.

Dosyada Bulunması Gereken Belgeler

  • İhale ilanı, ön yeterlik ve ihale dokümanı, zeyilnameler ve açıklama yazıları.
  • Doküman satın alma belgesi ve bildirim adresine ilişkin taahhüt.
  • Ön yeterlik başvuru dosyası ve teklif dosyasının idareye sunulan hâli.
  • Başvuru ve tekliflerin açılmasına ilişkin oturum tutanakları.
  • Tamamlatma veya aşırı düşük teklif açıklaması isteme yazıları ve verilen cevaplar.
  • Sonuç bildirimi, bildirimin ulaştığı tarihi gösteren zarf, alındı veya elektronik posta kaydı.
  • Gerekçe talebi ve idarenin cevabı.
  • İş ortaklığı beyannamesi ve ortakların temsil belgeleri.
  • İhale üzerinde kalan isteklinin sözleşmeye davet edildiği tarihe ilişkin bilgi.
  • Teklif hazırlama giderlerini gösteren belgeler.

Sık Yapılan Hatalar

  • Kamu İhale Kurumuna başvurmak. Kamu–özel iş birliği ihalelerinde bu yol yoktur; başvuru dava süresini durdurmaz.
  • İdareye itiraz edip cevabını beklemek. İvedi yargılamada idareye başvuru süreyi durdurmaz.
  • Süreyi altmış gün sanmak. İhale işlemlerinde süre otuz gündür.
  • Ara işlemi dava etmeyip sonucu beklemek. Ön yeterlik veya değerlendirme dışı bırakma kararı bildirildiği andan itibaren kendi süresine tabidir.
  • Davayı yalnızca bir ortak adına açmak. Ehliyet itirazıyla karşılaşmamak için bütün ortaklar davacı olmalıdır.
  • Yürütmenin durdurulmasını istememek veya gerekçesiz istemek. Sözleşme imzalandıktan sonra iptal kararının etkisi sınırlanır.
  • Delilleri sonraya bırakmak. İvedi yargılamada ikinci dilekçe aşaması yoktur.
  • İstinafa başvurmak. Karara karşı yol on beş gün içinde temyizdir.
  • Yasaklama kararını ihale işlemiyle aynı süreye tabi sanmak. Yasaklama kararında süre altmış gündür; teklifin reddine karşı dava bu süre beklenmeden açılmalıdır.
  • Gerekçeyi istememek. İhalenin iptalinde gerekçe yalnızca talep edene bildirilir.

İhaleyi kazanan istekli bakımından sonraki aşamalar, yani sözleşme, finansman ve fesih riskleri yap-işlet-devret ve şehir hastanesi uyuşmazlıkları merkezinde ve borç üstlenimi ve fesih tazminatı yazısında; idari yargının genel işleyişi idare hukuku rehberinde yer alır.

İlgili Rehberler

Sıkça Sorulan Sorular

Şehir hastanesi ihalesine itiraz için Kamu İhale Kurumuna başvurulur mu?

Hayır. 6428 sayılı Kanun kapsamındaki iş ve işlemler 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na tabi değildir (6428 m.11). Şikâyet ve itirazen şikâyet yolu 4734 sayılı Kanun’a göre yapılan ihalelere özgüdür. Şehir hastanesi ihalesinde istekli doğrudan idare mahkemesinde iptal davası açar.

Kamu–özel iş birliği ihalesine karşı dava açma süresi kaç gündür?

Otuz gündür. İhaleden yasaklama kararları hariç ihale işlemlerinden doğan uyuşmazlıklar ivedi yargılama usulüne tabidir ve bu usulde dava açma süresi otuz gündür (İYUK m.20/A). Süre, işlemin yazılı bildirimini izleyen günden başlar (İYUK m.7, 8).

İdareye itiraz etmek dava süresini durdurur mu?

Hayır. Olağan idari davalarda üst makama başvuru dava süresini durdurur; ancak ivedi yargılama usulünde bu hüküm uygulanmaz (İYUK m.20/A/2-b). İdareye verilen itiraz veya gerekçe talebi otuz günlük süreyi etkilemez.

Dava hangi mahkemede açılır?

İhale işlemine karşı dava idare mahkemesinde açılır (2576 m.5). Yetkili mahkeme, işlemi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesidir (İYUK m.32). Cumhurbaşkanı kararlarına karşı açılan davalar ilk derecede Danıştayda görülür (2575 m.24).

İş ortaklığı adına verilen teklif için davayı kim açar?

İş ortaklığının ayrı bir tüzel kişiliği yoktur. Ortakların menfaati ortak olduğundan müşterek dilekçeyle birlikte dava açabilirler (İYUK m.5/2). Ehliyet yönünden itirazla karşılaşmamak için davanın bütün ortaklar adına açılması güvenli yoldur. İdarenin bildirimi pilot ortağa yapılır (Uygulama Yönetmeliği m.31/3).

Belge eksikliği nedeniyle elenen teklif için ne ileri sürülebilir?

Teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olan isteklinin belge eksikliğinde, eksikliğin tamamlattırılması hususu görüşülür ve süresinde sunulan belge, teklif tarihi itibarıyla şartın sağlandığını gösteriyorsa kabul edilir (Uygulama Yönetmeliği m.41). Eksikliğin tamamlatılabilir nitelikte olduğu ve başka isteklilere tamamlatma imkânı tanındığı ileri sürülebilir.

İdare ihaleyi iptal ederse dava açılabilir mi?

Açılabilir. İdare teklif edilen fiyatı fizibilitesine uygun bulmazsa ihaleyi iptal etmekte serbesttir (6428 m.3/10); ancak idarenin her türlü işlemine karşı yargı yolu açıktır (Anayasa m.125). İptal gerekçesi yalnızca talep eden istekliye bildirilir (Uygulama Yönetmeliği m.44/4); gerekçe yazıyla istenmeli, dava otuz gün içinde açılmalıdır.

Dava açmak sözleşmenin imzalanmasını durdurur mu?

Hayır. Dava açılması işlemin yürütülmesini durdurmaz (İYUK m.27/1). Sözleşmenin imzalanmasını önlemek için yürütmenin durdurulması istenmeli; işlemin açıkça hukuka aykırı olduğu ve uygulanması hâlinde telafisi güç veya imkânsız zarar doğacağı birlikte gösterilmelidir (İYUK m.27/2).

Yürütmenin durdurulması isteminin reddine itiraz edilebilir mi?

İvedi yargılama usulünde yürütmenin durdurulması istemine ilişkin kararlara itiraz edilemez (İYUK m.20/A/2-e). Aynı sebeplere dayanılarak ikinci kez istemde bulunulamaz (İYUK m.27/10); bu nedenle istem ilk dilekçede eksiksiz kurulmalıdır.

İhale davası ne kadar sürer?

Kanun’a göre ilk inceleme yedi gün içinde yapılır, savunma süresi on beş gündür, dosya tamamlandıktan sonra en geç bir ay içinde karar verilir; temyiz süresi on beş gün, Danıştayın karar süresi en geç iki aydır (İYUK m.20/A). Bu süreler mahkemeler bakımından düzenleyici niteliktedir.

Sözleşme imzalandıktan sonra iptal kararı verilirse ne olur?

İdare, kararın gereğine göre en geç otuz gün içinde işlem tesis etmek zorundadır (İYUK m.28/1). İptal kararı sözleşmeyi kendiliğinden sona erdirmez; kararın nasıl uygulanacağı sözleşmenin geldiği aşamaya göre değişir. İstekli ayrıca tam yargı davasıyla zararının tazminini isteyebilir (İYUK m.12).

Yap-işlet-devret görevlendirmesinde süre kaç gündür?

3996 sayılı Kanun kapsamındaki görevlendirmeler 2011/1807 sayılı Karar’daki usullerle yapılır ve Karar’da şikâyet usulü öngörülmemiştir; dava doğrudan idari yargıda açılır. İvedi yargılama usulü ihale işlemlerini hangi kanuna göre yapıldığına bakmaksızın saydığından süre otuz gün üzerinden hesaplanmalıdır (İYUK m.20/A).

İhalelerden yasaklama kararına karşı süre kaç gündür?

İvedi yargılama usulü ihaleden yasaklama kararlarını kapsamaz (İYUK m.20/A/1-a). Yasaklama kararına karşı dava açma süresi genel süre olan altmış gündür (İYUK m.7/1).

İhale dokümanındaki bir şarta karşı teklif vermeden dava açılabilir mi?

Açılabilir. Dokümandaki şart nedeniyle ihaleye katılamayan şirket, menfaatinin ihlal edildiğini göstererek o şartın iptalini isteyebilir (İYUK m.2/1-a). Ayrıca son başvuru gününden on gün öncesine kadar idareden yazılı açıklama talep edilebilir (Uygulama Yönetmeliği m.30/4); bu talep dava süresini durdurmaz.

Kaynakça

  • 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu (güncel metin).
  • 2575 sayılı Danıştay Kanunu; 2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun.
  • 6428 sayılı Sağlık Bakanlığınca Kamu Özel İş Birliği Modeli ile Tesis Yaptırılması, Yenilenmesi ve Hizmet Alınması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun.
  • Sağlık Bakanlığınca Kamu Özel İş Birliği Modeli ile Tesis Yaptırılması, Yenilenmesi ve Hizmet Alınmasına Dair Uygulama Yönetmeliği (Resmî Gazete 09.05.2014, 28995).
  • 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun; 2011/1807 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı (Resmî Gazete 11.06.2011, 27961 mükerrer).
  • 3465 sayılı Kanun m.5/A.
  • 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu m.54 ve 57.
  • Türkiye Cumhuriyeti Anayasası m.125.

Bu sayfa genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; her dosya kendi sözleşmesi, belgeleri ve süreleriyle birlikte değerlendirilmelidir.

Somut olayınıza özgü değerlendirme için hukuk büromuzla iletişime geçebilirsiniz.

Post by Av. Fatma Öztürk