Gezi Teknesi, Yat ve Jet Skide CE 2026: Tasarım Kategorisi (A–D), Onaylanmış Kuruluş, Üretim Sonrası Değerlendirme, Tekne Kimlik Numarası, İthalatçı ve Bayi Yükümlülükleri, Toplatma ve İdari Para Cezası (2013/53/AB, 7223 m.20)

Gezi teknesi, yat, jet ski olarak bilinen kişisel deniz taşıtı ve sevk motoru, 2013/53/AB sayılı Direktif dikkate alınarak hazırlanan Gezi Tekneleri ve Kişisel Deniz Taşıtları Yönetmeliğine tabidir (m.47). Boyu 2,5–24 metre olan gezi teknesi, boyu 4 metreden küçük kişisel deniz taşıtı, ayrı satılan bileşenler ve sevk motorları uygunluk değerlendirmesinden geçip CE işareti taşımadan piyasaya arz edilemez (m.2, 4, 5/2, 18). Yetkili kuruluş Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığıdır; denetimi bölge liman başkanlıkları yürütür, savunma için on iş günü, düzeltici önlem planı için on beş iş günü verilir (UAB PGD Yön. m.15). Aykırılıklara 7223 sayılı Kanun uygulanır; 2026’da ceza aralıkları 60.830 TL’den 4.345.058 TL’ye kadar uzanır (m.20; Yön. m.48) ve kararlara karşı altmış gün içinde idare mahkemesinde dava açılır (m.22/2; İYUK m.7). Bu yazı tasarım kategorilerini (A–D), modül seçimini ve onaylanmış kuruluşu, tekne kimlik numarasını ve plakayı, motor emisyonunu, kendi yapılan ve ithal ikinci el teknede üretim sonrası değerlendirmeyi, ithalatçı ve bayi yükümlülüklerini, toplatmayı ve CE-tescil ayrımını anlatıyor.

GÜBİS’te Gezi Teknesi İlanı Var mı? Yetkili Kuruluş Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı

GÜBİS’te 28.04.2026–28.10.2026 arasında yayımlanan ilanlara göre 18 ilanın tamamı Ticaret Bakanlığına aittir ve oyuncak, bebek ve çocuk giyimi, kırtasiye, spor ürünleri ile çocuk ayakkabısı gruplarındadır. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının bu dönemde GÜBİS’te ilanı yoktur; gezi teknesi, jet ski veya sevk motoruna ilişkin ilan da bulunmamaktadır. Bu, denetim olmadığı anlamına gelmez: yetkili kuruluş aldığı önlemleri kendi internet sitesi dâhil gerekli gördüğü yöntemlerle ve bir gazete veya internet haber sitesinde ilan eder (7223 m.16/8); Bakanlığın yönetmeliği de risk taşıyan ürünlerin ve gönüllü önlemlerin İdarenin internet adresinde ve bilgi sisteminde yayımlanmasını öngörür (UAB PGD Yön. m.18/5, 20/7).

Ticaret Bakanlığının 14 Ekim 2026 tarihli yetkili PGD kuruluşları listesinde “taşınabilir basınçlı ekipmanlar, gezi tekneleri, gemi teçhizatı” satırı Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığına aittir. Bakanlığın 5 Ağustos 2023 tarihli Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği (UAB PGD Yönetmeliği) “ürün” tanımına yalnız gemi teçhizatını ve gezi teknesi ürünlerini alır (m.4/1-t); bu tespiti LPG tüpü rehberimizde de yapmıştık. Yönetmelikteki “İdare” Tersaneler ve Kıyı Yapıları Genel Müdürlüğüdür; denetimi bölge liman başkanlıkları ve liman başkanlıkları yürütür (m.4/1-h, 6/1-a).

Gezi Teknesi Yönetmeliği Hangi Tekneleri Kapsar? 2,5–24 Metre, Jet Ski ve Kapsam Dışı Kalanlar

Gezi Tekneleri ve Kişisel Deniz Taşıtları Yönetmeliği 5 Mayıs 2017’de yürürlüğe girdi ve 2006 tarihli eski yönetmeliğin yerini aldı (m.49, 50). Gezi teknesi, sevk sistemine bakılmaksızın spor ve gezi amaçlı, boyu 2,5 metreden 24 metreye kadar olan ve kişisel deniz taşıtı sayılmayan her deniz taşıtıdır (m.4/1-ğ); motorlu, yelkenli veya şişme olması fark etmez. Jet ski olarak bilinen kişisel deniz taşıtı, birincil sevk sistemi su jeti pompası olan içten bir motorla çalışan, boyu 4 metreden küçük spor ve gezi taşıtıdır (m.4/1-k). Kiralama veya amatör teknecilik eğitiminde kullanılması, gezi amaçlı arz edilen tekneyi kapsam dışına çıkarmaz (m.2/3).

Kapsam, savunmada ilk incelenecek konudur. Uygunluk işaretleri yalnız teknik düzenlemenin öngördüğü ürünlerde kullanılabilir (7223 m.13/3); kapsam dışı ürün başka bir teknik düzenlemeye de tabi değilse güvenliği genel ürün güvenliği mevzuatına göre değerlendirilir (7223 m.5/3; UAB PGD Yön. m.5/1).

Tasarım Kategorisi A, B, C ve D Ne Anlama Gelir?

Tasarım kategorisi (Yönetmelikteki adıyla tasarım sınıfı), teknenin hangi rüzgâr ve dalga koşulları dikkate alınarak tasarlandığını gösterir; bofor ölçeğindeki rüzgâr kuvveti ile karakteristik dalga yüksekliği (H1/3) birlikte belirleyicidir.

Yapı, denge ve fribord ile yüzebilirlik gereklilikleri kategoriye ve imalatçının tavsiye ettiği azami yüke göre değerlendirilir (Ek-1 A-3.1, 3.2, 3.3, 3.6). A ve B kategorisindeki bütün teknelerde ve boyu 6 metreden uzun C ve D kategorisi teknelerde can salı için kolay ulaşılır yer ayrılır (Ek-1 A-3.7). Kategori imalatçı plakasına yazılır (Ek-1 A-2.2-c). Satış veya kiralama ilanı yayımlanan ürün piyasaya arz edilmiş sayıldığından (UAB PGD Yön. m.5/5), ilanda plakadaki kategori, kişi sayısı ve azami yük aşılmamalıdır.

Hangi Uygunluk Değerlendirme Modülü Uygulanır, Onaylanmış Kuruluş Ne Zaman Gerekir?

İmalatçı, piyasaya arzdan önce teknik dosyayı hazırlar, uygunluk değerlendirme prosedürünü yürütür, AB uygunluk beyanını düzenler ve CE işaretini koyar (m.8/2, 20/1). Seçilebilecek modül ürüne, kategoriye ve boya göre değişir (m.21).

Sonuç: iç üretim kontrolü (Modül A) yalnız D kategorisinde, standartları karşılayan 12 metreden küçük C kategorisinde ve jet skide seçilebilir; A ve B kategorisindeki her tekne ile 12 metre ve üzerindeki C kategorisi tekne onaylanmış kuruluşun katıldığı bir modülden geçer. A1 ve C1 modüllerinde değerlendirme işletme içi akredite bir birimce yapılamaz (m.25/3); A1’de imalatçının üretimini yansıtan teknelerde denge ve yüzebilirlik testleri veya eşdeğer hesaplamalar yapılır (m.25/2, Ek-6). Onaylanmış kuruluşun kimlik numarası CE işaretinin yanına konur (m.19/3).

Bakanlık onaylanmış kuruluşu görevlendirir ve Komisyonun kimlik numarası tahsis etmesiyle atar (m.35, 36). Kuruluş gereklilikler karşılanmıyorsa belge düzenleyemez, sonradan uygunsuzluk görürse sertifikayı kısıtlar, askıya alır veya iptal eder (m.39/3-5). Kararlarına karşı itiraz mekanizmasını Bakanlık sağlar (m.40); her kuruluş bağımsız bir itiraz ve şikâyet mekanizması işletir (Kriterler Tebliği m.12/3). Kuruluşun statüsü askıya alınır veya sona ererse dosyaları başka kuruluşça işleme alınır veya Bakanlık için hazır tutulur (m.37/2); ayrıntı onaylanmış kuruluş askısı rehberimizde.

Tekne Kimlik Numarası (HIN/CIN), İmalatçı Plakası, Uygunluk Beyanı ve Kullanıcı El Kitabı

Yönetmelikteki adıyla deniz taşıtı tanıtım numarası, uygulamada HIN veya CIN diye anılan tekne kimlik numarasıdır. İmalatçı plakası ise CE işaretini ve kullanım sınırlarını taşır; CE işareti tanıtım numarasından ayrı olarak plakaya, motorlarda motorun üzerine konur (m.19/1).

Tekil imalatçı kodunu, Türkiye’de yerleşik imalatçının piyasaya arzdan önce yaptığı başvuru üzerine Tersaneler ve Kıyı Yapıları Genel Müdürlüğü bir kez tahsis eder; her imalatçının AB ve Türkiye pazarı için tek kodu olur (Tebliğ m.6, 8). Teknesini ilk kez Türkiye’de sunacak üçüncü ülke imalatçısı da Genel Müdürlüğe başvurur (m.9). Tebliğ 100.000 TL hizmet bedeli öngörmüş ve her yıl yeniden değerleme oranında artırılacağını düzenlemiştir (m.12); güncel tutar idareden teyit edilmelidir. Bu işaret ve belgelerdeki eksiklikler çoğunlukla CE işareti, beyan, teknik dosya ve imalatçı-ithalatçı bilgilerine ilişkin “şekli uygunsuzluk”tur (m.46/1); önce giderme istenir, uygunsuzluk sürerse kısıtlama, yasak, piyasadan çekme veya geri çağırma gelir (m.46/2). Genel çerçeve için CE işareti cezası rehberimize bakılabilir.

Dıştan Takma Motor ve Jet Skide Egzoz ve Gürültü Emisyonu

Sevk motoru tekneden bağımsız olarak CE işaretine tabidir (m.18/1-c). Egzoz için motor imalatçısı uyumlaştırılmış standartlarla test yapıldıysa B ile C, D, E veya F, G ya da H; standart kullanılmadıysa B ile C1 veya G modülünü uygular (m.22). Gürültü için dıştan takma motor, entegre egzozlu kıçtan tahrikli motor ve jet skide A1, G veya H; standartsız ölçümde yalnız G uygulanır (m.23/2). İçten takma veya entegre egzozsuz kıçtan tahrikli motorlu teknelerde gürültü yükümlülüğü tekne imalatçısındadır (m.23/1).

Motor ithalatçısı CE işaretini, motor işaretlemesini, beyanı ve Türkçe kullanım bilgisini arzdan önce teyit eder (Yön. m.10/2; 7223 m.9/1-b). Başka mevzuata göre tip onaylı bir motoru tekneye uyarlayan kişi, imalatçıdan verileri alır ve egzoz gerekliliklerinin karşılanmaya devam edeceğini beyan eder (m.7/4-5). Anma gücünü yüzde 15’ten fazla artıran veya emisyonu sınırların üzerine çıkarabilecek tadilat “motorda büyük tadilat”tır (m.4/1-ö) ve sonrasında üretim sonrası değerlendirme gerekir (m.20/3). Rol ayrımı için makine emniyeti rehberimize de bakılabilir.

Kendi Teknesini Yapan ve Yurt Dışından İkinci El Tekne Getiren: Üretim Sonrası Değerlendirme

“İnşa sonrası değerlendirme” diye de anılan üretim sonrası değerlendirme (Modül PCA), imalatçının sorumluluk üstlenmediği bir ürünün, onu kendi sorumluluğunda arz eden veya hizmete sunan kişi adına onaylanmış kuruluşça eşdeğer uygunluk bakımından değerlendirilmesidir (Ek-5). Üç durumda gerekir: kişisel kullanım için yapılan teknenin beş yıl dolmadan piyasaya arzı (m.20/4); imalatçısı uygunluk değerlendirmesi yapmamış ürünün kişisel ithalatçı tarafından hizmete sunulması (m.20/2); motorda büyük tadilat, teknede büyük dönüşüm veya kapsam dışı teknenin kullanım amacının kapsama girecek şekilde değiştirilmesi (m.20/3).

Kendi teknesini yapan. Kişisel kullanım için imal edilmiş tekne, onu kullanacak kişinin kendi kullanımı için yaptığı teknedir (m.4/1-m); tersaneye ısmarlanan tekne bu tanıma girmez, orada tersane imalatçıdır. Tekne beş yıl dolmadan satılırsa satıştan önce değerlendirme yaptırılır (m.20/4); metin beş yıl sonrası satış için ayrı prosedür öngörmediğinden kullanıma başlama tarihinin belgelenmesi önemlidir.

Yurt dışından ikinci el tekne getiren. 7223 sayılı Kanun teknik düzenlemeye uygunluk şartını AB üyesi olmayan ülkelerden ithal edilen eski ve kullanılmış ürünlere açıkça uygular (m.4/1). AB dışı pazar için üretilmiş, CE taşımayan bir tekneyi kendi kullanımı için getiren kişi kişisel ithalatçıdır (Yön. m.4/1-l); hizmete sunmadan önce değerlendirme yaptırır, teknik dosya imalatçıdan alınamıyorsa uzmanlara hazırlatır ve onaylanmış kuruluşun ad ve adresini ürüne işaretletir (m.13, 20/2). Yabancı bayraklı veya yurt dışındaki teknelerin Türk bayrağına geçişi kapsamında ithal edilenlere de Yönetmelik 1/7/2018’den itibaren uygulanır (geçici m.1/3). CE’siz ikinci el tekneyi ticari amaçla ithal eden için durum daha belirsizdir: ithalatçı imalatçının uygunluk prosedürünü yürüttüğünden emin olmak zorundadır (m.10/2), Ek-5 ise değerlendirmeyi m.20/2-4’teki kişilere bağlar. Kanaatimizce bu yolun ticari ithalatçıya açık olup olmadığı metinde net değildir; ithalattan önce İdareden ve bir onaylanmış kuruluştan yazılı görüş alınmalıdır (bkz. ikinci el ürün rehberimiz).

Süreç. Onaylanmış kuruluş tekil ürünü inceler, hesap ve testleri yapar, sertifika ve rapor düzenler, kimlik numarasını CE’nin yanına koyar ve tanıtım plakasını kendi sorumluluğunda iliştirir; plakada imalatçı kodu yerine kuruluşun üretim sonrası değerlendirme kodu yer alır. Ürünü arz eden kişi CE işaretini ve “üretim sonrası değerlendirmesi” ibareli imalatçı plakasını koyar, AB uygunluk beyanını hazırlar; belgeler on yıl saklanır (Ek-5; İmalatçı Kodu Tebliği m.10).

Tekne İthalatçısı, Bayi ve Motor İthalatçısı Teslimden Önce Neyi Kontrol Etmeli?

İthalatçı yalnız uygun ürünü arz eder; arzdan önce uygunluk prosedürünün yürütüldüğünü, CE işaretini, beyanı, el kitabını ve tanıtım bilgilerini teyit eder, adını ve adresini ürüne yazar (Yön. m.10; 7223 m.9). Bayi satıştan önce CE işaretini, Türkçe bilgileri, imalatçı ve ithalatçı bilgilerini doğrular; şüphe ettiği ürünü satmaz (Yön. m.11; 7223 m.10).

İşletmeciler tedarikçilerini ve müşteri işletmecilerini on yıl bildirebilecek durumda olmalıdır (Yön. m.14; 7223 m.12). İmalatçısı veya ithalatçısı belirlenemeyen üründe, tebliğden itibaren on iş günü içinde bu bilgileri vermeyen dağıtıcı imalatçı sayılır (7223 m.11/2; UAB PGD m.21/2). Ayrıntı için dağıtıcı rehberimize ve yetkili temsilci rehberimize bakılabilir.

İthalatta, Ticaret Bakanlığının 2026/9 sayılı CE ithalat denetimi tebliğinin Ek-1’i “şişme botlar” ürün grubunu Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ve Gezi Tekneleri Yönetmeliğiyle eşleştirir; Ek-2’de 8903.11, 8903.12 ve 8903.19 GTİP’leri sayılmıştır; bunlar TAREKS’te risk analizine göre denetlenir ve ithal izni uygunluk anlamına gelmez (Tebliğ m.4, 12/2). İncelediğimiz tebliğde diğer tekne, jet ski ve dıştan takma motor GTİP’leri yoktur; ithalatta denetlenmemek ithalatçının sorumluluğunu kaldırmaz (m.12/1). Olumsuz sonuç için TAREKS rehberimize bakılabilir.

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Denetimi Nasıl İşler? Numune, Savunma ve Düzeltici Önlem Planı

Yönetmeliğin piyasa gözetimi için atıf yaptığı 2001 tarihli yönetmeliğe yapılan atıflar bugün Çerçeve Yönetmeliğe yapılmış sayılır (Yön. m.43; Çerçeve Yön. m.37/2); Bakanlığa özgü usul ise UAB PGD Yönetmeliğindedir. Denetim plan dâhilinde, resen, ihbar veya şikâyet üzerine fuar, depo, iş yeri ve üretim tesisi dâhil her yerde yapılabilir (m.5/3, 5/6); denetim görevlileri liman başkanları, denizcilik sörvey mühendisleri ve Bakanlık uzmanlarıdır (m.4/1-ç). Kural olarak üç takım numune bedelsiz alınır (m.7/1); tekne gibi taşınamayan ürünlerde test ve muayene denetmenin gözetiminde, işletmecinin katılımıyla ve ürünün bulunduğu yerde yaptırılır (m.7/4). Ürün uygunsuz çıkarsa giderler işletmeciye aittir (m.8/2-a; 7223 m.15/7). Test sonucuna itiraz için bkz. test raporu rehberimiz.

Karar gerekçesi, varsa çözüm önerileri, itiraz yolları ve süreleriyle liman başkanlığı aracılığıyla tebliğ edilir (UAB PGD m.15/2). Uygunsuzluk yalnız uygunluk işareti, teknik dosya, etiket ve talimat eksikliğinden kaynaklanıyorsa önce giderilmesi ve düzeltici önlem planı istenir; plan sunulmaz veya uygunsuzluk giderilmezse önlem kararı alınır (UAB PGD m.15/6; 7223 m.16/4). Bkz. savunma yazısı ve düzeltici önlem planı rehberlerimiz.

Piyasadan Çekme, Geri Çağırma, Gönüllü Önlem ve Kaza Hâlinde Sorumluluk

Bakanlık uygunsuzluk saptarsa riskle orantılı olarak düzeltici faaliyet, piyasadan çekme veya makul sürede geri çağırma ister; yapılmazsa kullanımı yasaklar veya kısıtlar, ürünü piyasadan çeker ya da geri çağırır (Yön. m.44/2, 8). Kişisel ithalatçıda ise hizmete sunma yasaklanır veya kullanım kısıtlanır (m.44/3, 9). İmha kararında giderler işletmeciye aittir (UAB PGD m.15/9). Geri çağırmada kullanıcıya sorunun giderilmesi, perakende satış değerinin ödenmesi veya eşdeğer ürünle değiştirme seçeneklerinden en az biri sunulur ve masraflar işletmeciye aittir (UAB PGD m.19; 7223 m.19). Uygunsuzluğu denetimden önce tespit edip gönüllü önlemle tamamen gideren işletmeciye idari yaptırım uygulanmaz (UAB PGD m.20/8; 7223 m.21/1); ayrıntı gönüllü geri çağırma rehberimizde.

Tekne veya jet ski zarar verirse imalatçı veya ithalatçı tazminle yükümlüdür; zarar gören zararı ve nedensellik bağını ispat eder, sorumlular müteselsilen sorumludur, zamanaşımı öğrenmeden itibaren üç ve her hâlde on yıldır (7223 m.6). Ürünü kendisinin arz etmediğini, uygunsuzluğun dağıtıcının veya üçüncü kişinin müdahalesinden ya da kullanıcıdan kaynaklandığını veya zorunlu teknik kurallardan doğduğunu ispat eden imalatçı ya da ithalatçının tazminat sorumluluğu kalkar (m.21/2-3). Ceza sorumluluğu şahsidir (TCK m.20/1): taksirle yaralama dört aydan iki yıla (m.89/1, 7571 sayılı Kanunla değişik), birden fazla kişinin yaralanmasında dokuz aydan beş yıla (m.89/4), taksirle öldürme iki yıldan altı yıla (m.85/1) kadar hapis gerektirir. Taksirle yaralama şikâyete bağlıdır; bilinçli taksirde şikâyet aranmaması kuralı birinci fıkradaki yaralamayı kapsamaz (m.89/5) ve taksirle yaralama bilinçli taksirde de uzlaştırmaya tabidir (CMK m.253/1-b-2). Ayrıntı için ürün sorumluluğu davası ve ceza sorumluluğu rehberlerimize bakılabilir.

2026’da Tekne ve Motor Aykırılıklarına Ne Kadar İdari Para Cezası Verilir?

Yönetmelik aykırılıklar için 4703 sayılı Kanunu gösterir (m.48); bu Kanun kaldırılmış ve ona yapılan atıflar 7223 sayılı Kanuna yapılmış sayılmıştır (7223 m.25). Cezaları İdare, bölge liman başkanlığı veya liman başkanlığına uygulatır (7223 m.22/1; UAB PGD m.16/3). 2026 tutarları 2026/13 sayılı Tebliğle belirlenmiştir.

(c), (ç), (d) ve (e) bentlerindeki aykırılıklarda aynı fiil için ayrıca (a) ve (b) bentleri uygulanmaz (m.20/7); tutar belirlenirken aykırılığın büyüklüğü ve ekonomik durum dikkate alınır (m.20/11); iki yıl içinde tekrarda ceza iki katına çıkar (m.20/8; bkz. tekerrür rehberimiz). Bent eşleştirmesi yorum içerir; kararın dayandığı yükümlülük ayrıca kontrol edilmelidir. Kişisel ithalatçı için Yönetmelik kullanım ve hizmete sunma yasağını öngörür (m.44/9, 46/2); m.20’deki bentler imalatçı, ithalatçı ve dağıtıcı yükümlülüklerine bağlandığından gerçek kişi kişisel ithalatçıya hangi bentle para cezası verilebileceği kanaatimizce tartışmalıdır.

Savunma, İptal Davası ve Süreler: Ceza ile Önlem Kararına Tek Dilekçe

7223 sayılı Kanuna göre verilen kararlara karşı yol idari yargıdır (m.22/2); iptal davası yazılı bildirimi izleyen günden itibaren altmış gün içinde açılır (İYUK m.7). Şirketlere elektronik tebligat, adrese ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır (Tebligat K. m.7/a). Özel hüküm yoksa yetkili mahkeme işlemi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesidir (İYUK m.32/1); kararın Genel Müdürlükçe mi liman başkanlığınca mı tesis edildiği bu yüzden önemlidir. Dava açmak işlemi durdurmaz; yürütmenin durdurulması ayrıca istenir (İYUK m.27; yürütmenin durdurulması rehberimiz).

Ceza tebliğden itibaren bir ay içinde ödenir (7223 m.20/10); ödeme dava hakkını etkilemez (Kabahatler K. m.17/6). Önlem kararı ile ceza aynı tespite dayanıyorsa, aralarında maddi veya hukuki bağlılık ya da sebep-sonuç ilişkisi bulunan işlemler olarak tek dilekçeyle dava edilebilir (İYUK m.5/1, ikinci cümle). Süre ve ödeme tercihi için idari para cezasına itiraz rehberimize bakılabilir. Tekne dosyalarında öne çıkan iptal sebepleri: ürünün kapsam dışında olması (Yön. m.2); seçilen modülün aslında uygun olması (m.21); şekli uygunsuzlukta giderme fırsatı verilmemesi (UAB PGD m.15/6); işletmeci sıfatının yanlış belirlenmesi (7223 m.3/1, 11); taşınamayan üründe işletmecinin katılımı olmadan test (UAB PGD m.7/4); bent ve tutarın gerekçesiz seçilmesi (7223 m.20/7, 11). Aşağıdaki iskelet liman başkanlığına sunulacak savunmanın düzenini gösterir.

CE Uygunluğu ile Bayrak, Tescil ve Gemi Sicili Aynı Şey mi?

Hayır. CE ve uygunluk değerlendirmesi ürün güvenliğine, tescil ise mülkiyet ve bayrak çekme hakkına ilişkindir. Türk gemileri için liman başkanlığı nezdindeki sicil müdürlüklerince gemi sicili tutulur (TTK m.954); 18 gros tonilato ve daha büyük ticaret gemisinin maliki tescil istemek zorundadır (m.957) ve her Türk gemisi Türk bayrağı çeker (m.940). Bağlama Kütüğü Uygulama Yönetmeliğine göre boyu 2,5 metre ve üzerindeki özel kullanıma mahsus tekneler ile sicile tescil edilmemiş, 18 gros tonilatonun altındaki 2,5 metre ve üzeri ticari araçlar bağlama kütüğüne zorunlu olarak kaydedilir (m.9/1); malik veya işleten iktisaptan itibaren bir ay içinde başvurur (m.6/2) ve bayrak çekme hakkı ruhsatnameyle ispat olunur (m.18/1).

Tescil CE uygunluğunu göstermez, CE belgesi de tescil yerine geçmez. Bağlama kütüğü kaydında aranacak ek belgeler Bakanlık internet sayfasında ilan edilir (m.16/2); bu listede CE belgelerinin aranıp aranmadığını doğrulayamadık. Türk gemisi şartları için gemi işletmeciliği rehberimize bakılabilir. Gemi teçhizatı (AB’de 2014/90/AB) ayrı bir rejimdir ve Gemi Teçhizatı Yönetmeliğine (RG 23/10/2005-25975) tabidir. Tersane ve tekne imal yerinin işletme izni de ürün uygunluğundan bağımsızdır; bkz. tersaneyi devralan veya kiralayan rehberimiz.

Varsayımsal Örnek: İkinci El Motoryat İthal Eden Bayi ve Adım Adım Yol Haritası

Varsayımsal örnek. Bir yat satış şirketi AB dışından 11 metrelik ikinci el bir motoryat ithal edip internette satışa çıkarıyor; teknede CE işareti, imalatçı plakası ve Türkçe el kitabı yok. Liman başkanlığı denetiminden sonra savunma istemi şirketin elektronik adresine 2 Kasım 2026 Pazartesi ulaşıyor; tebligat 7 Kasım Cumartesi yapılmış sayılıyor ve on iş günlük savunma süresi 20 Kasım 2026 Cuma bitiyor. Şirket ilanı kaldırıp satışı durduruyor, üretim sonrası değerlendirme için İdareden ve bir onaylanmış kuruluştan yazılı görüş istiyor. Piyasada bulundurma yasağı ve 7223 m.20/1-c uyarınca para cezası içeren karar 21 Aralık 2026 Pazartesi adrese ulaşıyor; tebligat 26 Aralık Cumartesi yapılmış sayılıyor. Düzeltici önlem planı, 1 Ocak tatili dikkate alınarak 18 Ocak 2027 Pazartesi gününe kadar sunulmalı; ceza 26 Ocak 2027 Salı gününe kadar ödenebilir. Önlem ve ceza için tek dilekçeyle dava en geç 24 Şubat 2027 Çarşamba günü açılabilir; teknenin stokta olup kullanıcıya teslim edilmemesi orantılılık savunmasının merkezindedir.

Sık yapılan hatalar: plakadaki kategoriyi ilanda aşmak; beyanı Türkçe tercümesiz vermek (m.16/2); büyük motor tadilatını bakım saymak (m.4/1-ö); kendi yapılan tekneyi beş yıl dolmadan değerlendirmesiz satmak (m.20/4); AB dışından getirilen tekneyi ikinci el diye mevzuat dışı saymak (7223 m.4/1); ruhsatnameyi CE yerine koymak.

Sıkça Sorulan Sorular

Gezi teknesinde CE işareti zorunlu mu?

Evet. Boyu 2,5–24 metre olan spor ve gezi tekneleri, jet ski, ayrı arz edilen bileşenler ve sevk motorları piyasaya arz edildiğinde veya hizmete sunulduğunda CE işaretine tabidir (Yön. m.4/1-ğ, 18/1); temel gereklilikleri karşılamayan ürün piyasada bulundurulamaz (m.5/2).

Jet ski hangi yönetmeliğe tabidir?

Jet ski, su jeti pompalı içten motorla çalışan, boyu 4 metreden küçük kişisel deniz taşıtıdır ve Gezi Tekneleri ve Kişisel Deniz Taşıtları Yönetmeliğine tabidir (m.4/1-k). A, A1, B ile C, D, E veya F, G ya da H modülü uygulanır (m.21/2).

Tasarım kategorisi A, B, C ve D neyi gösterir?

Teknenin tasarlandığı rüzgâr ve dalga koşullarını: A 8 boforu ve 4 metre dalgayı aşan, B 8 bofor ve 4 metreye kadar, C 6 bofor ve 2 metreye kadar, D 4 bofor ve 0,3 metreye kadar koşullar içindir (Ek-1 A-1). Kategori modül seçimini belirler (m.21).

Hangi teknelerde onaylanmış kuruluş zorunludur?

Modül A yalnız D kategorisinde, standartları karşılayan 12 metreden küçük C kategorisinde ve jet skide seçilebilir; A ve B kategorisindeki tekneler ile 12 metre ve üzeri C kategorisi tekneler onaylanmış kuruluşun katıldığı modüllerden geçer (m.21, 25/3).

Kendi teknemi yaptım, satabilir miyim?

Kendi kullanımınız için yaptığınız tekne, kullanıma başladığınız tarihten itibaren beş yıl piyasaya arz edilmedikçe Yönetmeliğin dışındadır (m.2/2). Beş yıl dolmadan satarsanız önce üretim sonrası değerlendirme yaptırmanız gerekir (m.20/4, Ek-5).

Yurt dışından ikinci el tekne getirdim, CE gerekir mi?

7223 sayılı Kanun AB dışından ithal edilen eski ve kullanılmış ürünlere de teknik düzenlemeyi uygular (m.4/1). Uygunluk değerlendirmesi yapılmamış tekneyi kendi kullanımınız için getirdiyseniz hizmete sunmadan önce üretim sonrası değerlendirme yaptırırsınız (Yön. m.13, 20/2).

Tekne kimlik numarası (HIN) nasıl alınır?

Tanıtım numarası ülke kodu, tekil imalatçı kodu, seri numarası, üretim ayı-yılı ve model yılından oluşur (Ek-1 A-2.1). İmalatçı kodunu, arzdan önce yapılan başvuru üzerine Tersaneler ve Kıyı Yapıları Genel Müdürlüğü bir kez tahsis eder (Tebliğ m.6, 8).

Teknenin motorunu değiştirirsem yeniden değerlendirme gerekir mi?

Sevk sisteminin değişmesi veya motor gücünü yüzde 15’ten fazla artıran ya da emisyonu sınırların üzerine çıkarabilecek tadilat büyük dönüşüm veya büyük tadilattır (m.4/1-ö, v); sonrasında üretim sonrası değerlendirme gerekir (m.20/3).

Gezi teknesi denetimini kim yapar, savunma süresi kaç gün?

Yetkili kuruluş Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığıdır; kararı Tersaneler ve Kıyı Yapıları Genel Müdürlüğü verir, denetim ve tebligatı liman başkanlıkları yürütür (UAB PGD Yön. m.4/1-h, 6/1-a, 15/2). Savunma süresi on iş günüdür (m.15/1).

CE belgesi teknenin tescili için yeterli mi?

Hayır. CE ürün güvenliğine, tescil mülkiyet ve bayrak çekme hakkına ilişkindir. Boyu 2,5 metre ve üzerindeki özel tekneler iktisaptan itibaren bir ay içinde bağlama kütüğüne kaydettirilir (Bağlama Kütüğü Uyg. Yön. m.6/2, 9/1); 18 gros tonilato ve üzeri ticaret gemileri gemi siciline tescil edilir (TTK m.957).

Hukukçular Evi Bu Dosyalarda Ne Yapar

Hukukçular Evi Ankara; gezi teknesi, jet ski ve sevk motoru dosyalarında kapsamın ve uygulanacak modülün belirlenmesi, imalatçı, ithalatçı, bayi ve kişisel ithalatçı yükümlülüklerinin incelenmesi, onaylanmış kuruluş ve üretim sonrası değerlendirme süreçlerinde belge ve sözleşme desteği, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı denetiminde savunma ve düzeltici önlem planı, piyasadan çekme ve idari para cezası kararlarına karşı iptal davası ile yürütmenin durdurulması istemi ve kaza hâlinde tazminat ve ceza sorumluluğu konularında hukuki destek sağlar. Ürün güvenliği rehberlerinin tamamı için Piyasa Gözetimi ve Denetimi Rehberi, GÜBİS ilanları için GÜBİS Rehberi sayfalarına bakılabilir. Dosyanızı değerlendirmek için 0554 648 37 15 numaralı telefondan bize ulaşabilirsiniz.

Mevzuat ve kaynaklar: Gezi Tekneleri ve Kişisel Deniz Taşıtları Yönetmeliği (RG 05/05/2017-30057; değ. RG 15/01/2019-30656 mük.) m.2, 4, 5, 7–16, 18–26, 35–41, 43, 44, 46–50, geçici m.1, Ek-1, Ek-2, Ek-4, Ek-5, Ek-6, Ek-9; Tekil İmalatçı Kodlarının Tahsisi, Kullanımı ve Tesciline Dair Tebliğ (RG 06/04/2024-32512) m.5, 6, 8, 9, 10, 12; Onaylanmış Kuruluşların Görevlendirilmesinde Esas Alınacak Temel Kriterlere Dair Tebliğ (RG 09/12/2017-30265) m.12/3; Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Piyasa Gözetimi ve Denetimi Yönetmeliği (RG 05/08/2023-32270) m.4–8, 15–21; 7223 sayılı Kanun (RG 12/03/2020-31066) m.3–13, 15, 16, 19–22, 25; 2026/13 sayılı Tebliğ (RG 31/12/2025-33124, 4. mük.); Çerçeve Yönetmelik (RG 10/07/2021-31537) m.37; 2026/9 sayılı CE İthalat Denetimi Tebliği (RG 31/12/2025-33124, 4. mük.) m.4, 12, Ek-1, Ek-2; TTK (RG 14/02/2011-27846) m.940, 954, 957; Bağlama Kütüğü Uygulama Yönetmeliği (RG 25/09/2014-29130) m.2, 6, 9, 16, 18; Gemi Teçhizatı Yönetmeliği (RG 23/10/2005-25975); Kabahatler K. m.17/6; İYUK m.5, 7, 27, 32; Tebligat K. m.7/a; TCK m.20, 85, 89; CMK m.253; 2013/53/AB sayılı Direktif; Ticaret Bakanlığı Yetkili PGD Kuruluşları listesi (14/10/2026); GÜBİS 28/04/2026–28/10/2026 ilanları (firma adı içermeyen özet). Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez.