Yasal Faiz Değişti: 2026’da Kanuni Faiz %31 — TCMB Reeskont Endekslemesi ve Alacağınıza Etkisi (3095 SK)

31 Temmuz 2026’dan itibaren kanuni faiz, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının yüzde sekseni üzerinden yıllık olarak hesaplanır. 30 Haziran günkü reeskont oranı önceki 31 Aralık oranından beş puan veya daha çok farklıysa, yılın ikinci yarısında 30 Haziran oranının yüzde sekseni uygulanır (3095 s. Kanun m.1, 7589 s. Kanun m.10). TCMB’nin 31.12.2025’teki reeskont oranı %38,75 olduğundan 2026 için kanuni faiz yıllık %31’dir; TCMB tablosunda 2026’da değişiklik bulunmadığından bu oran yılın ikinci yarısında da geçerlidir. Sözleşmede kararlaştırılmamışsa temerrüt faizi de bu orandır; ticari işlerde TCMB avans faiz oranı daha yüksekse o oran istenebilir (3095 m.2). Değişikliğin sebebi, eski sabit oran sistemini mülkiyet hakkı ile etkili başvuru hakkına aykırı bulan Anayasa Mahkemesi kararıdır. Kıdem tazminatı, ücret, yabancı para ve kamu alacaklarında ayrı faiz rejimleri devam eder.

Yeni Kanuni Faiz Formülü (3095 m.1)

7589 sayılı Kanunun 10. maddesiyle değiştirilen 3095 sayılı Kanunun 1. maddesi şöyledir: “6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre faiz ödenmesi gereken hallerde, miktarı sözleşme ile tespit edilmemişse bu ödeme yıllık, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının yüzde sekseni üzerinden yapılır. Söz konusu reeskont oranı, 30 Haziran günü önceki yılın 31 Aralık günü uygulanan reeskont oranından beş puan veya daha çok farklı ise, yılın ikinci yarısında 30 Haziran günü belirlenen oranın yüzde sekseni geçerli olur.”

Eski düzenlemede kanuni faiz yıllık yüzde on iki olarak belirlenmiş, Cumhurbaşkanına bu oranı yüzde onuna kadar indirme veya bir katına kadar artırma yetkisi tanınmıştı. Yeni düzenleme oranı idari bir karara değil, TCMB’nin uyguladığı reeskont oranına bağlar. 7589 sayılı Kanunun diğer değişiklikleri için 7589 sayılı Kanun değişiklikleri rehberi sayfamıza bakabilirsiniz.

Eski ve Yeni Sistemin Karşılaştırması

Yeni sistemin alacaklı ve borçlu bakımından sonucu açıktır. Alacaklı yönünden, yargılama uzasa bile faiz oranı enflasyon döneminde TCMB oranlarıyla birlikte güncellenir. Borçlu yönünden ise sözleşmesiz gecikmenin maliyeti artmıştır; kanuni faiz %24’ten %31’e yükselmiştir. Ticari işlerde avans faizi zaten daha yüksek olduğundan, değişikliğin asıl etkisi ticari olmayan alacaklarda ve haksız fiil tazminatlarında görülür.

2026 ve Önceki Dönemlerde Kanuni Faiz Oranları

TCMB’nin reeskont ve avans faiz oranları tablosuna göre 20.12.2025’ten itibaren reeskont oranı %38,75, avans faiz oranı %39,75’tir. Tabloda bu tarihten sonra 2026 yılına ait bir değişiklik bulunmamaktadır (8 Ekim 2026 itibarıyla). Buna göre 31.12.2025 tarihli reeskont oranının yüzde sekseni olan %31, 2026 için kanuni faiz oranıdır (38,75 × 0,80 = 31). 30 Haziran 2026’daki oran da %38,75 olduğundan beş puanlık fark oluşmamış ve yılın ikinci yarısında da %31 uygulanmıştır.

2027 yılının kanuni faiz oranı, TCMB’nin 31.12.2026’da uyguladığı reeskont oranına göre belirlenecektir. Bu nedenle 2027’ye sarkan alacaklarda oranın yılbaşında yeniden kontrol edilmesi gerekir. İcra takiplerinde faiz hesabının genel kuralları için icra borcuna faiz nasıl hesaplanır yazımıza bakabilirsiniz.

Yıl Ortası Güncelleme: Beş Puan Kuralı

Beş puan kuralı, yıl içinde reeskont oranında büyük bir değişiklik olduğunda kanuni faizin bir yıl boyunca eski orana bağlı kalmasını önler. Kural iki yönlüdür: 30 Haziran oranı 31 Aralık oranından beş puan veya daha fazla yüksek de olabilir, düşük de. Fark beş puanın altında kalırsa yılbaşında belirlenen oran bütün yıl uygulanır.

Aynı mantık ticari işlerdeki avans faizi için de 3095 m.2/2’de öngörülmüştür. Bu nedenle uzun süren dosyalarda her yıl için iki ayrı kontrol yapılmalıdır: yılbaşı oranı ve 30 Haziran oranı.

Temerrüt Faizi ve Ticari İşlerde Avans Faizi (3095 m.2)

Bir miktar paranın ödenmesinde temerrüde düşen borçlu, sözleşmeyle aksi kararlaştırılmadıkça geçmiş günler için 1. maddede belirlenen orana göre temerrüt faizi ödemek zorundadır (3095 m.2/1). Bu nedenle kanuni faizdeki değişiklik, sözleşmesiz temerrüt faizini de doğrudan değiştirmiştir. Ticari işlerde ise TCMB’nin önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli avanslar için uyguladığı faiz oranı daha yüksekse, sözleşme olmasa bile temerrüt faizi bu oran üzerinden istenebilir (m.2/2). 7589 sayılı Kanun 2. maddeyi değiştirmemiştir.

Temerrüdün başlangıcı faiz kadar önemlidir. Muaccel bir borcun borçlusu alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer. Ödeme günü belirlenmişse bu günün geçmesiyle, haksız fiilde fiilin işlendiği tarihte temerrüt gerçekleşir (TBK m.117). Faiz veya irat borcunda temerrüt faizi ise icra takibine girişildiği veya dava açıldığı günden başlar ve faize ayrıca temerrüt faizi yürütülemez (TBK m.121). Ticari işletmeler arasındaki mal ve hizmet tedarikinde ise borçlu, ödeme günü geçince ihtara gerek olmaksızın temerrüde düşer (TTK m.1530/2). Ayrıntılar için ticari alacak ve fatura takibi yazımıza bakabilirsiniz.

Faiz Hangi Tarihten İşlemeye Başlar?

Oran kadar başlangıç tarihi de faiz tutarını belirler. Kanun, temerrüdün ve faizin başlangıcını borcun kaynağına göre farklı düzenlemiştir. Yanlış başlangıç tarihi, oranın doğru olmasına rağmen hesabı bozar.

Temerrüdün belgelenmesi için ihtarname göndermek, özellikle ödeme günü belirlenmemiş borçlarda faizin başlangıcını netleştirir. Kira ilişkisinde temerrüt ve faiz için kira ilişkisinde temerrüt faizi yazımıza bakabilirsiniz.

İcra Takibinde Faiz Nasıl İstenir?

Takip talebinde alacağın Türk parasıyla tutarı ile faizli alacaklarda faizin miktarı ve işlemeye başladığı gün gösterilir. Alacak yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği ve faizi belirtilir (İİK m.58/3). Faiz oranı yıl içinde değişebildiğinden, takip talebinde işlemiş faiz tutarının dönemlere göre hesaplanması ve takipten sonraki faiz için “değişen oranlarla kanuni faiz” ya da ticari işlerde avans faizi istenmesi uygulamada hesap hatalarını önler.

Değişikliğin Sebebi: Anayasa Mahkemesi Kararı

Kahramanmaraş 3. İdare Mahkemesi, deprem nedeniyle taşınmazın yıkılmasından doğan zararın tazmini için açılan davada 3095 sayılı Kanunun eski 1. maddesinin iptali için Anayasa Mahkemesine başvurmuştur. Anayasa Mahkemesi incelemeyi “sözleşmeden kaynaklanmayan borç ilişkileri” yönünden yapmış ve kuralı bu yönden iptal etmiştir.

Mahkeme, hak edildiği hâlde alınamayan paranın enflasyon karşısında değer kaybını telafi edecek mekanizmaların bulunması gerektiğini belirtmiştir. Eski kuralda Cumhurbaşkanının artırma yetkisinin en fazla yıllık yüzde yirmi dört oranına kadar olduğunu tespit etmiş; paranın değerindeki aşınmayı telafi edecek bir mekanizma öngörülmediği ve alacağın enflasyon karşısında değer kaybının önlenmesi için etkili bir hukuk yolunun bulunmadığı sonucuna varmıştır. Kanun koyucu yeni maddeyi sözleşmeden kaynaklanan veya kaynaklanmayan ayrımı yapmadan, oranı sözleşmeyle belirlenmemiş bütün hâller için düzenlemiştir.

Devam Eden Dosyalarda Hangi Oran Uygulanır?

7589 sayılı Kanunun geçici 1. maddesi, 3095 sayılı Kanundaki değişiklik için ayrı bir geçiş hükmü içermez. Değişiklik yayımı tarihinde yürürlüğe girmiştir (7589 m.26/1-c). Türk Borçlar Kanunu, sözleşmede kararlaştırılmamış faiz ve temerrüt faizi oranının “faiz borcunun doğduğu tarihte yürürlükte olan mevzuat hükümlerine göre” belirleneceğini düzenler (TBK m.88/1, 120/1). Faiz borcu zaman geçtikçe işlediğinden, bu ölçüt faizin dönemlere bölünerek her dönem için o dönemde yürürlükte olan oranla hesaplanmasını gerektirir. 3095 sayılı Kanunun 1984’teki ilk geçiş hükmü de önceki ilişkilerden doğan faiz alacaklarına yürürlük tarihinden itibaren yeni hükümlerin uygulanacağını öngörmüştü (3095 geçici m.1).

Örnekte basit faiz ve yılın 365 gün sayılması esas alınmıştır; mürekkep faiz uygulanmaz (3095 m.3). Bütün süreye tek oran uygulanması, örnekte borçlu aleyhine 24.000 TL’yi aşan bir fark doğurmaktadır. Bilirkişi raporlarında ve icra takip taleplerinde faizin “değişen oranlarla” ve dönemler ayrılarak hesaplandığı kontrol edilmelidir. İşçilik dosyalarına etkisi için işçilik alacağı davalarına etkisi ve kısmi davada talep artırımı için belirsiz alacak davası kaldırıldı mı yazılarımıza bakabilirsiniz.

Sözleşme Faizinin Üst Sınırlarına Etkisi (TBK m.88, 120)

Kanuni faizdeki artış, adi işlerde sözleşmeyle kararlaştırılabilecek faizin üst sınırını da yükseltir. Sözleşmeyle kararlaştırılacak yıllık faiz oranı, mevzuata göre belirlenen yıllık faiz oranının yüzde elli fazlasını (TBK m.88/2), sözleşmeyle kararlaştırılacak temerrüt faizi oranı ise mevzuattaki oranın yüzde yüz fazlasını aşamaz (TBK m.120/2). Ticari işlerde ise faiz oranı serbestçe belirlenir (TTK m.8/1); tüketicinin korunmasına ilişkin hükümler saklıdır (TTK m.8/3).

01.06.2024 – 30.07.2026 döneminde kanuni faiz %24 olduğundan aynı sınırlar sırasıyla %36 ve %48 idi. Dolayısıyla sözleşmede yazılı oranın sınırı aşıp aşmadığı, faiz borcunun doğduğu döneme göre ayrı ayrı değerlendirilmelidir.

Bu Değişiklikten Etkilenmeyen Faiz Rejimleri

3095 sayılı Kanunun 1. maddesi, oranı sözleşmeyle belirlenmemiş genel kanuni faizi düzenler. Diğer kanunların bu Kanunda öngörülen orandan fazla temerrüt faizi öngören hükümleri saklıdır (3095 m.4). Bir dosyada çoğu zaman birden fazla faiz rejimi birlikte uygulanır.

Kıdem tazminatı faizi için kıdem tazminatında mevduat faizi, iş davalarında faiz türleri için iş davalarında faiz türü ve başlangıcı, yabancı para alacakları için döviz alacağında icra takibi ve gecikme zammı için gecikme faizi ve gecikme zammı farkı yazılarımıza bakabilirsiniz.

Bedensel Zarar ve Destekten Yoksun Kalmada Faizin Başlangıcı (TBK m.55)

7589 sayılı Kanun, kanuni faizin oranıyla birlikte bazı tazminatlarda başlangıç tarihini de düzenlemiştir. Çalışma gücünün azalmasından veya yitirilmesinden doğan kayıplar ile destekten yoksun kalma tazminatlarında, kazancın bilindiği döneme ilişkin tazminat toplamına haksız fiil veya zarar doğuran olay tarihinden; kazancın bilinemediği döneme ilişkin toplamına ise karar tarihinden itibaren kanuni faiz işletilir (TBK m.55, 7589 m.18). Tahkikat başlayıncaya kadar ifa amacıyla ödenen bedel, ödeme tarihine göre belirlenecek tazminattan oransal olarak mahsup edilir.

Bu değişiklik, yürürlüğe girdiği tarihten sonra meydana gelen haksız fiiller veya zarar doğuran olaylar hakkında uygulanır. Daha önceki olaylarda maddenin önceki hâli uygulanmaya devam eder (7589 geçici m.1/9). Bedensel zararlarda TBK hükümleri, her türlü idari eylem ve işlemler ile idarenin sorumlu olduğu diğer sebeplerin yol açtığı zararlara ilişkin istem ve davalarda da uygulanır (TBK m.55/2). Anayasa Mahkemesine başvurunun da depremden doğan zararın tazmini için açılmış bir idari davadan yapılması, kanuni faiz meselesinin idareye karşı açılan tazminat davalarında da doğrudan önem taşıdığını gösterir. Ayrıntılar için maluliyet tazminatında faiz başlangıcı ve tazminat hesabında oransal mahsup yazılarımıza bakabilirsiniz.

Faiz Yetmezse: Aşkın Zarar (TBK m.122)

Yeni oran enflasyona daha yakın olsa da her durumda alacaklının zararını karşılamayabilir. Alacaklı temerrüt faizini aşan bir zarara uğramışsa, borçlu kendisinin hiçbir kusuru bulunmadığını ispat etmedikçe bu zararı da gidermekle yükümlüdür. Bu zararın miktarı görülmekte olan davada belirlenebiliyorsa, davacının istemi üzerine hâkim esas hakkında karar verirken buna da hükmeder (TBK m.122). Aşkın zararın ispatı için aşkın zarar (TBK m.122) ve fon davalarındaki uygulama için fon davasında faiz rejimi yazılarımıza bakabilirsiniz.

Alacaklı ve Borçlu İçin Pratik Sonuçlar

Temerrüde düşürme amacıyla gönderilecek ihtarnamede alacağın tutarı, ödeme için verilen süre ve sürenin sonunda işletilecek faiz türü açıkça yazılmalıdır. Örnek bir metin için ihtarname örneği yazımıza bakabilirsiniz. Borçlunun takibe itiraz etmesi hâlinde faiz talebi itirazın iptali davasında da aynı yöntemle hesaplanır; bu dava için itirazın iptali davası yazımızı inceleyebilirsiniz.

İlamsız takipte faiz talebine itiraz için ödeme emrine itiraz, ilamlı takipte hesap için ilamlı icra yazılarımıza bakabilirsiniz.

Sık Yapılan Hatalar

• Bütün süreye %31 uygulamak: 31.07.2026 öncesi dönemler için %24 ve %9 oranları gözetilmelidir.
• Yeni oranı 1 Ocak 2026’dan başlatmak: Değişiklik 31.07.2026’da yürürlüğe girmiştir (7589 m.26/1-c).
• Ticari temerrütte kanuni faizle yetinmek: Avans faiz oranı daha yüksekse o oran istenebilir (3095 m.2/2).
• Kıdem tazminatına kanuni faiz istemek: Kıdem tazminatında mevduata uygulanan en yüksek faiz uygulanır (1475 m.14).
• Mürekkep faiz işletmek: Kanuni ve temerrüt faizinde faize faiz yürütülemez (3095 m.3).
• Yıl ortası kontrolünü atlamak: 30 Haziran oranı beş puan farklıysa ikinci yarıda oran değişir.
• Sözleşme faizinin sınırını eski orana göre hesaplamak: TBK m.88/2 ve 120/2 sınırları kanuni faize bağlıdır.
• TBK m.55 değişikliğini eski olaylara uygulamak: Yeni hüküm yalnız yürürlükten sonraki olaylara uygulanır (7589 geçici m.1/9).

Hukukçular Evi Bu Süreçte Ne Yapar?

• Alacağın türüne göre uygulanacak faiz rejimini (kanuni, ticari, kıdem, ücret, yabancı para) belirleriz.
• Temerrüt tarihini tespit eder, faizi dönemlere bölerek değişen oranlarla hesaplarız.
• Dava dilekçesi ve icra takip talebinde faiz talebini yeni düzenlemeye uygun olarak kurarız.
• Bilirkişi raporlarındaki faiz hesaplarına itiraz eder, tek oranla yapılan hesapları düzelttiririz.
• Sözleşme faizinin TBK m.88 ve 120 sınırlarını aşıp aşmadığını inceleriz.
• Faizi aşan zararın ispatı ve talebi için delilleri hazırlarız.

Kanuni faiz hesabı, icra takibi veya bilirkişi raporuna itiraz için Hukukçular Evi Ankara ofisine 0554 648 37 15 numaralı telefondan veya iletişim sayfamızdan ulaşabilirsiniz. Görüşmeye sözleşmeyi, ihtarnameyi ve varsa takip veya dava belgelerini getirmeniz yeterlidir.

Sıkça Sorulan Sorular

2026’da kanuni faiz oranı kaçtır?

31.07.2026’dan itibaren yıllık %31’dir (TCMB’nin 31.12.2025 reeskont oranı %38,75 × 0,80). 01.06.2024 – 30.07.2026 arasında %24 uygulanmıştır.

Yeni kanuni faiz nasıl hesaplanır?

TCMB’nin önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının yüzde sekseni üzerinden, yıllık olarak (3095 m.1).

Oran yıl içinde değişebilir mi?

Evet. 30 Haziran oranı önceki 31 Aralık oranından beş puan veya daha çok farklıysa, yılın ikinci yarısında 30 Haziran oranının yüzde sekseni uygulanır (3095 m.1).

2026’nın ikinci yarısında oran değişti mi?

Hayır. TCMB tablosunda 20.12.2025’ten sonra değişiklik yoktur; 30 Haziran 2026 oranı da %38,75 olduğundan ikinci yarıda da %31 geçerlidir.

Değişiklik ne zaman yürürlüğe girdi?

7589 sayılı Kanunun yayımlandığı 31 Temmuz 2026’da (7589 m.26/1-c).

Devam eden dosyamda hangi oran uygulanır?

Faiz dönemlere bölünerek hesaplanır; her dönem için faiz borcunun doğduğu tarihte yürürlükte olan oran esas alınır (TBK m.88/1, 120/1). 31.07.2026 öncesi için eski oranlar, sonrası için yeni oran uygulanır.

Temerrüt faizi de değişti mi?

Evet. Sözleşmede aksi kararlaştırılmadıkça temerrüt faizi 1. maddedeki orana göre işler (3095 m.2/1).

Ticari işlerde hangi oran uygulanır?

TCMB avans faiz oranı kanuni faizden yüksekse, sözleşme olmasa bile temerrüt faizi bu orandan istenebilir; 2026 için %39,75 (3095 m.2/2).

AYM kararı neden verildi?

Eski sabit oran sistemi, enflasyon karşısında alacağın değer kaybını önleyecek bir mekanizma içermediği için mülkiyet hakkıyla bağlantılı olarak etkili başvuru hakkına aykırı bulundu (AYM E.2024/24, K.2025/164).

AYM iptali yürürlüğe girdi mi?

İptalin yürürlük tarihi 1 Eylül 2026’ydı; ancak madde bundan önce 31 Temmuz 2026’da 7589 sayılı Kanunla değiştirildi.

Kıdem tazminatının faizi de değişti mi?

Hayır. Kıdem tazminatında gecikme için mevduata uygulanan en yüksek faiz uygulanır (1475 m.14).

Sözleşme faizinin üst sınırı ne oldu?

Adi işlerde akdî faiz kanuni faizin en fazla %50 fazlası (%46,5), sözleşmesel temerrüt faizi en fazla %100 fazlası (%62) olabilir (TBK m.88/2, 120/2). Ticari işlerde oran serbesttir (TTK m.8/1).

Faize faiz istenebilir mi?

Kanuni faiz ve temerrüt faizinde mürekkep faiz yürütülemez; TTK hükümleri saklıdır (3095 m.3).

Faiz zararımı karşılamıyorsa ne yapabilirim?

Temerrüt faizini aşan zarar, borçlu kusursuzluğunu ispat edemezse ayrıca istenebilir (TBK m.122).

Ticari geç ödemelerde 2026 oranı kaçtır?

TTK m.1530 kapsamındaki mal ve hizmet tedarikinde geç ödemelerde TCMB’nin 01.01.2026’dan geçerli ilan ettiği oran %43, asgari giderim tutarı 2.020 TL’dir.

Takip talebinde faiz nasıl gösterilir?

Faizli alacaklarda faizin miktarı ve işlemeye başladığı gün gösterilir (İİK m.58/3). Oran değiştiği için işlemiş faiz dönemlere göre hesaplanmalıdır.

İdareye karşı tazminat davalarında da yeni oran uygulanır mı?

3095 m.1, TBK ve TTK’ya göre faiz ödenmesi gereken hâllerde uygulanır. Bedensel zararlarda TBK hükümlerinin idari eylem ve işlemlerden doğan davalarda da uygulanacağı TBK m.55/2’de açıkça düzenlenmiştir.

2027’de oran ne olacak?

TCMB’nin 31.12.2026’da uyguladığı reeskont oranının yüzde sekseni olacaktır; 30.06.2027 oranı beş puan farklıysa ikinci yarıda değişir.