Katar’da kamu yapım işleri 24/2015 sayılı İhale Kanununa tabidir; gecikme cezası sözleşme bedelinin yüzde 10’uyla sınırlıdır ve 2024 değişiklikleriyle ihale kararlarına beş iş günü içinde şikâyet yolu getirilmiştir. Sözleşme ilişkisini 22/2004 sayılı Katar Medeni Kanunu düzenler: hakediş hakkı (m.697-698), alt yüklenicinin işverene doğrudan başvurusu (m.702) ve on yıllık sorumluluk (m.711-715). Katar Temyiz Mahkemesi, “işveren öderse öderim” kaydının ödemeyi süresiz erteleyemeyeceğine hükmetmiştir. Devlet kuruluşuyla idari sözleşmede tahkim şartı Başbakan onayına bağlıdır (2/2017 sayılı Tahkim Kanunu m.2/2). Hakem kararına karşı iptal davası bir ay içinde açılır (m.33/4). Türkiye ile Katar arasında adli yardım anlaşması yoktur; Katar mahkeme kararlarının Türkiye’de tenfizinde karşılıklılık aranır. Katarlı borçlunun Türkiye’deki malvarlığına ihtiyati haciz konulabilir; tahkim şartı buna engel değildir (MTK m.1/3 ve 6).
Bu rehber, Katar’da Kamu İşleri İdaresi (Ashghal), bakanlıklar, kamu şirketleri veya büyük Katarlı ana yükleniciler için yol, altyapı, bina, enerji ve elektromekanik işler yapan Türk ana yüklenici, ortak girişim ortağı ve alt yükleniciler için hazırlanmıştır. İhale Kanununu ve 2024 değişikliklerini, teminat ve gecikme cezası sınırlarını, Medeni Kanundaki hakediş, ek iş, işi durdurma, doğrudan başvuru ve on yıllık sorumluluk kurallarını, Katar Temyiz Mahkemesinin ödeme koşuluna ilişkin kararlarını, Tahkim Kanununu, Yatırım ve Ticaret Mahkemesini, hakem kararının iptali ve tenfizini, Türkiye’deki tenfiz ve teminat sorunlarını madde numaralarıyla tablolar hâlinde anlatır. Sonunda Katarlı ana yükleniciye gönderilecek Türkçe ve İngilizce ödeme bildirimi ile Türkiye’deki ihtiyati haciz kararına Katarlı borçlunun yaptığı itiraza cevap dilekçesi örneği yer alır. Dosyanız için Hukukçular Evi’ne 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.
Bu yazının dayanakları. Katar: 24/2015 sayılı İhale ve Artırmalar Kanunu (yürürlük 13.06.2016) ve 18/2018 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 17/2024 sayılı Kanun değişiklikleri; 16/2019 sayılı Uygulama Yönetmeliği ve 11/2022 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı değişiklikleri; 22/2004 sayılı Medeni Kanun m.154, 171, 183, 191, 256, 257, 266, 697-699, 702, 708 ve 711-715; 27/2006 sayılı Ticaret Kanunu m.87; 2/2017 sayılı Hukuk ve Ticaret Uyuşmazlıklarında Tahkim Kanunu m.2, 33, 34 ve 35; 21/2021 sayılı Yatırım ve Ticaret Mahkemesi Kanunu m.7 ve 22; 4/2024 sayılı Cebri İcra Kanunu m.6; Temyiz Mahkemesi 1460/2023 ve 1075/2025 sayılı kararlar. Uluslararası: New York Sözleşmesi (Katar bakımından 30.03.2003); ICSID Sözleşmesi; Türkiye-Katar Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşması (25.12.2001); Türkiye-Katar Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması (25.12.2001; revize 18.12.2016) m.5. Türkiye: 2004 sayılı İİK m.50 ve 257-266; 4686 sayılı MTK m.1/3 ve 6; 5718 sayılı MÖHUK m.24, 40, 48, 50-63; 6100 sayılı HMK m.10 ve 389; 6098 sayılı TBK m.89; 5520 sayılı KVK m.5/1-h.
Yazı 17 Kasım 2026 tarihli mevzuat esas alınarak hazırlanmıştır. Katar mevzuatı Arapça yayımlanır; İngilizce çeviriler resmî değildir ve hükümler kendi ifademizle aktarılmıştır. Somut dosyada Arapça resmî metin ve sözleşmenin imzalı nüshası ayrıca kontrol edilmelidir.
Katar, 2022 Dünya Kupası hazırlıkları döneminde Türk müteahhitler için Körfez’in en hareketli pazarlarından biri oldu. Stadyumlar, otoyollar, metro bağlantıları, oteller ve kentsel altyapı projelerinde Türk şirketleri ana yüklenici, ortak girişim ortağı veya alt yüklenici olarak çalıştı. Turnuvadan sonra kamu yatırımlarının yönü enerjiye ve kentsel altyapıya kaydı; geride ise kapanmamış kesin hesaplar, ödenmemiş hakedişler, nakde çevrilen teminatlar ve uzun süren mahkeme ve tahkim dosyaları kaldı.
Bu rehber Katar’da çalışan Türk müteahhidin ihaleden tahsile kadar karşılaştığı hukuki soruları Katar ve Türk hukuku birlikte değerlendirilerek ele alır. Körfez ülkelerinin genel karşılaştırması için Suudi Arabistan ve Körfez’de müteahhit alacağı, yurt dışı uyuşmazlıkların genel haritası için Yurt Dışı Müteahhitlik Uyuşmazlıkları Merkezi sayfalarımıza bakabilirsiniz.
Katar 2026: Türk Müteahhitler İçin Rakamlar ve Pazarın Durumu
Ticaret Bakanı Ömer Bolat 24 Ağustos 2026’da Katar Dış Ticaretten Sorumlu Devlet Bakanı ile yaptığı görüşmede, Türk müteahhitlerin Katar’da 206 projede 21 milyar dolarlık iş üstlendiğini açıkladı. Aynı açıklamaya göre Katar’da inşaat, hizmet ve imalat alanlarında yaklaşık 1.116 Türk firması çalışıyor; Katar’ın Türkiye’deki yatırımları 7,8 milyar dolara ulaşmış durumda. İki ülke arasındaki Ticaret ve Ekonomik Ortaklık Anlaşması 2025’te yürürlüğe girdi. Ticaret Bakanlığının 1 Temmuz 2025 tarihli Yurt Dışı Müteahhitlik Hizmetleri Genel Notunda da Katar, 20,32 milyar dolarla Türk müteahhitlerin en çok iş yaptığı dokuzuncu ülkedir.
Pazarın 2026’daki görünümünde iki gelişme öne çıkıyor. Birincisi ödeme baskısıdır: Human Rights Watch Aralık 2025’te yayımladığı raporda, devlet kuruluşları ve büyük şirketlerin yüklenicilere zamanında ödeme yapmamasının sözleşme zincirinin altındaki işçilere kadar uzanan bir domino etkisi yarattığını belirtti. İkincisi gecikmiş projelerin yeniden dağıtılmasıdır: Ashghal 7 Ekim 2026’da, Nisan 2025’ten beri 13 projede işin yeniden başladığını ve gecikmiş kalan sekiz yol ve altyapı projesinin yeni yüklenicilere verildiğini duyurdu.
Katar’da Türk müteahhidi ilgilendiren başlıca tarihler
| Tarih | Gelişme | Müteahhit için anlamı |
|---|---|---|
| 25.12.2001 | Yatırım Anlaşması ve Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması imzalandı (yürürlük 2008) | Yatırımcı koruması ve şantiye işyeri eşiği |
| 30.03.2003 | New York Sözleşmesi Katar bakımından yürürlüğe girdi | Yabancı hakem kararlarının tanınması |
| 13.06.2016 | 24/2015 sayılı İhale Kanunu yürürlüğe girdi | Kamu ihalelerinde teminat, ceza ve fesih kuralları |
| Nisan 2017 | 2/2017 sayılı Tahkim Kanunu yürürlüğe girdi | İdari sözleşmede tahkim için Başbakan onayı |
| Ekim 2021 | 21/2021 sayılı Yatırım ve Ticaret Mahkemesi Kanunu | Ticari ve inşaat uyuşmazlıkları için hızlı mahkeme |
| 2024 | 17/2024 sayılı Kanunla İhale Kanunu değişti | Beş iş günlük şikâyet yolu; imzadan önce işe başlama yasağı |
| 2024 | 4/2024 sayılı Cebri İcra Kanunu | Karşılıksız çek doğrudan icraya konulabilir |
| 01.01.2025 | QICCA Tahkim Kuralları yürürlüğe girdi | Doha’da kurumsal tahkim |
| 18.11.2025 | Temyiz Mahkemesi 1075/2025 sayılı karar | Ödeme koşulu, eş zamanlı gecikme ve uzama maliyeti |
| 07.10.2026 | Ashghal gecikmiş projeleri yeni yüklenicilere verdi | Fesih ve tasfiye uyuşmazlıkları artabilir |
Hangi Kurallar Uygulanır? Katar Mevzuat Haritası
Katar, medeni kanunu Mısır ve Fransız örneklerini izleyen bir kıta Avrupası hukuku ülkesidir; kanunlarda hüküm bulunmayan hâllerde İslam hukuku ilkelerine başvurulur. Kamu kaynağıyla yapılan işlerin ihale ve sözleşme dönemi İhale Kanununa, sözleşme ilişkisinin genel hükümleri Medeni Kanuna tabidir. Tacirler arasındaki inşaat sözleşmeleri çoğunlukla ticari iş sayıldığından Ticaret Kanunu da uygulanır. Katar’da inşaat sözleşmelerine özgü kapsamlı bir kanun bulunmadığından, büyük projelerde taraflar uyuşmazlıkları çoğunlukla milletlerarası tahkime bırakır.
Doha’daki Katar Finans Merkezi (QFC) ise ayrı bir hukuk düzenine ve kendi mahkemesine sahiptir. Katar Uluslararası Mahkemesi ve Uyuşmazlık Çözüm Merkezi (QICDRC) çatısı altındaki QFC Hukuk ve Ticaret Mahkemesi, ortak hukuk usulleriyle çalışır. Taraflar QFC dışındaki bir tahkim için de bu mahkemeyi yetkili mahkeme olarak seçebilir. Uygulanacak hukuk ve tahkim yeri seçimi için tahkim yeri ve uygulanacak hukuk rehberimize bakabilirsiniz.
Katar’daki inşaat işine uygulanan kurallar
| Düzenleme | Konusu | Müteahhit için önemi |
|---|---|---|
| 24/2015 sayılı İhale Kanunu | Kamu kurumlarının alımları | Teminat, gecikme cezası, fesih, şikâyet |
| 16/2019 sayılı Uygulama Yönetmeliği | İhale Kanununun uygulanması | Teminatın süresi, ödeme ve ihale usulleri |
| 22/2004 sayılı Medeni Kanun | Eser (mukavele) sözleşmesi ve borçlar | Hakediş, ek iş, işi durdurma, doğrudan başvuru, on yıllık sorumluluk |
| 27/2006 sayılı Ticaret Kanunu | Ticari işler | Ticari borçlarda on yıllık zamanaşımı (m.87) |
| 2/2017 sayılı Tahkim Kanunu | Katar’da yürüyen tahkim ve tenfiz | Başbakan onayı, bir aylık iptal süresi, tenfiz |
| 21/2021 sayılı Yatırım ve Ticaret Mahkemesi Kanunu | Ticari uyuşmazlıklar mahkemesi | Kısa süreler; inşaat ve KÖİ uyuşmazlıkları |
| QFC Tahkim Düzenlemesi ve QFC Mahkemesi | Finans Merkezi içindeki uyuşmazlıklar | Ortak hukuk usulü; İngilizce yargılama |
| 4/2024 sayılı Cebri İcra Kanunu | İcra usulü | Çeklerin doğrudan icraya konulması (m.6) |
Katar İhale Kanunu (24/2015) ve 2024 Değişiklikleri
24/2015 sayılı İhale ve Artırmalar Kanunu 13 Haziran 2016’da yürürlüğe girmiş ve 26/2005 sayılı eski kanunun yerini almıştır. 18/2018 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile Kanunun kapsamı ve Katar Finans Merkezi ile serbest bölgelerde kayıtlı şirketlerin ihalelere katılımı yeniden düzenlenmiştir. Kanunun ilk metninde silahlı kuvvetler, polis, QatarEnergy ve Katar Yatırım Otoritesi gibi kuruluşlar kapsam dışında bırakılmıştır. Uygulama Yönetmeliği 16/2019 sayılı kararla çıkarılmış, 11/2022 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla değiştirilmiştir.
2024 tarihli 17 sayılı Kanun, İhale Kanununda önemli değişiklikler yapmıştır. Sultan Al-Abdulla & Partners’ın Mayıs 2025 tarihli değerlendirmesine göre istekliler ihale kararına karşı ilan tarihinden itibaren beş iş günü içinde Uyuşmazlık Çözüm Komitesine şikâyette bulunabilir; komite beş iş günü içinde karar verir. Yüklenici sözleşme imzalanmadan işe başlayamaz ve idare istese bile imzadan önce başladığı iş için tazminat isteyemez. Komitelerin, en iyi teklif tahmini bedelin altında olsa bile piyasa fiyatları düşmüşse yeniden fiyat pazarlığı yapması da mümkün hâle gelmiştir.
İhale Kanununun müteahhit için önemli hükümleri
| Konu | Kural | Müteahhit için sonuç |
|---|---|---|
| Kapsam | Bakanlıklar ve kamu kurumları; bazı kuruluşlar kapsam dışı | QatarEnergy işleri kendi alım kurallarına tabi |
| Katılım | QFC ve serbest bölge şirketleri katılabilir (18/2018) | Türk şirketinin Katar’daki yapısı önemli |
| Gecikme cezası | Günlük ceza; toplam sözleşme bedelinin yüzde 10’u üst sınır (m.80) | Sınırın üstündeki kesintiye itiraz edilmeli |
| Şikâyet (2024) | İlan tarihinden itibaren 5 iş günü; komite 5 iş gününde karar verir | Süre çok kısa; ihale sonucu takip edilmeli |
| İmzadan önce iş (2024) | Yasak; tazminat istenemez | Yazılı sözleşme olmadan sahaya girilmemeli |
| Fiyat pazarlığı (2024) | Piyasa düşmüşse en iyi teklif sahibiyle yeniden pazarlık | Teklif fiyatı ihale sonrası baskı altında kalabilir |
| Kararların yayımı (2024) | Nihai kararlar iki iş günü içinde devlet alım portalında | Şikâyet süresinin başlangıcı izlenmeli |
| KOBİ’ler | Bazı ihalelerde teklif ve kesin teminattan muafiyet (11/2022) | Türk şirketinin yerel KOBİ ortağı avantaj sağlayabilir |
Teminat, Gecikme Cezası ve Cezanın İndirilmesi
Katar’daki kamu işlerinde kesin teminat uygulamada sözleşme bedelinin yüzde 10’u oranında istenir. Uygulama Yönetmeliğinin 21. maddesine göre kesin teminatın tamamı, garanti ve bakım dönemleri de dahil olmak üzere sözleşmenin tamamen ifasına kadar tutulur. Bu kural, teminatın kesin kabulden önce iade edilmeyeceği ve işin sonunda da bir pazarlık aracı olarak kalacağı anlamına gelir. Kesin hesabın kapanmaması ve teminatın iade edilmemesi sorunları için yurt dışı kesin hesap rehberimize bakabilirsiniz.
İhale Kanununun 80. maddesine göre idare, gecikilen her gün için ceza uygulayabilir; ancak toplam ceza sözleşme bedelinin veya gecikilen kalemlerin bedelinin yüzde 10’unu aşamaz. Katar Medeni Kanunu da gecikme cezasına karşı yükleniciye koruma sağlar. Kanunun 266. maddesine göre yüklenici, işverenin hiç zarara uğramadığını ispat ederse önceden kararlaştırılan tazminat istenemez; ceza aşırı derecede yüksek belirlenmişse veya borç kısmen ifa edilmişse mahkeme cezayı indirebilir ve bunun aksine yapılan anlaşma geçersizdir. İşverenin kusuru zarara katkıda bulunmuşsa tazminat azaltılabilir veya reddedilebilir (m.257).
Katar’da gecikme cezasına karşı savunmalar
| Savunma | Dayanak | İspat |
|---|---|---|
| Üst sınır aşıldı | İhale Kanunu m.80: yüzde 10 | Kesinti dökümü |
| İşveren hiç zarara uğramadı | Medeni Kanun m.266 | İşverenin işi kullanmaya başlaması, gecikmenin etkisizliği |
| Ceza fahiş | Medeni Kanun m.266 | Gerçek zarar ile ceza arasındaki oran |
| İşverenin katkısı | Medeni Kanun m.257 | Geç onay, geç arazi teslimi, geç ödeme kayıtları |
| Karşılıklı edimin ifa edilmemesi | Medeni Kanun m.191 | Ödeme yapılmadığı için işin yavaşlatılması |
| Eş zamanlı gecikme | Temyiz Mahkemesi 1075/2025 | Kritik yol analizi |
| Kısmi ifa | Medeni Kanun m.266 | Tamamlanan ve kullanıma alınan bölümlerin kayıtları |
Gecikme cezasının genel çerçevesi için yurt dışı gecikme cezası, teminatın nakde çevrilmesine karşı Türkiye’de tedbir için yurt dışı teminat mektubu ve kontrgaranti rehberlerimize bakabilirsiniz.
Katar Medeni Kanununda Eser Sözleşmesi: Hakediş, Ek İş ve İşi Durdurma
Katar Medeni Kanunu sözleşme serbestisini esas alır (m.154); taraflar emredici hükümlere aykırı olmamak kaydıyla şartları serbestçe belirler. Sözleşme bağlayıcıdır ve dürüstlük kuralına uygun ifa edilmelidir (m.171/1). Yüklenici, aksi kararlaştırılmadıkça bedele işin tamamlanmasıyla hak kazanır (m.697); büyük ve uzun süreli işlerde ara hakediş talep edebilir (m.698/1). Bedel kararlaştırılmamışsa işin değeri, sözleşme tarihindeki benzer işlerin değerine göre belirlenir (m.699). DLA Piper’ın Ekim 2025 tarihli değerlendirmesine göre bu ödeme hükümleri emredici değildir; sözleşmedeki açık hükümler bunların önüne geçer.
Ödeme gecikmesinde yüklenicinin en güçlü araçlarından biri, karşı taraf borcunu ifa etmedikçe kendi edimini durdurma hakkıdır (m.191). Karşı taraf borcunu yerine getirmezse sözleşmenin feshi de istenebilir (m.183). Genel nitelikte, olağanüstü ve öngörülemeyen bir olay borcun ifasını imkânsız olmasa da aşırı güçleştirir ve büyük zarar tehdidi doğurursa, istisnai olay hükmüne göre edimin uyarlanması istenebilir (m.171/2). Keşif bedelinin önemli ölçüde aşılması hâlinde işveren, yapılan işin bedelini ödeyerek sözleşmeyi sona erdirebilir (m.708).
Katar Medeni Kanununda müteahhidi ilgilendiren hükümler
| Madde | Düzenleme | Müteahhit için sonuç |
|---|---|---|
| m.154 | Sözleşme serbestisi | Sözleşme şartları emredici hükümlere aykırı olmadıkça geçerli |
| m.171/1 | Ahde vefa ve dürüstlük | Ödeme şartları dürüstlükle yorumlanır |
| m.171/2 | İstisnai olaylar | Aşırı güçleşmede edimin uyarlanması |
| m.183 | Borca aykırılık nedeniyle fesih | Uzun ödeme gecikmesinde son çare |
| m.191 | Karşılıklı edimin ifasından kaçınma | Ödeme yapılmazsa işi yavaşlatma veya durdurma |
| m.256 | Geç ifada tazminat | Dış sebep ispatlanmadıkça borçlu sorumlu |
| m.266 | Önceden belirlenen tazminat | Zarar yoksa istenemez; aşırıysa indirilir |
| m.697-698 | Bedel ve ara hakediş | Aksi kararlaştırılmadıkça teslimde ödeme; ara hakediş hakkı |
| m.699 | Bedelin belirlenmemesi | Ek işlerin değerlemesinde başlangıç noktası |
| m.702 | Alt yüklenicinin işverene doğrudan başvurusu | İşverenin ana yükleniciye borcu kadar |
| m.708 | Keşfin önemli ölçüde aşılması | İşveren yapılan işin bedelini ödeyerek feshedebilir |
Ek işler ve değişiklik talimatları için sözleşmede ayrı bir değerleme yöntemi yoksa Medeni Kanunun 699. maddesi devreye girer. Ek işin talimatla mı yoksa talimatsız mı yapıldığı, bedel talebinin kaderini belirler. Bu konuda iş artışı ve değişiklik emri rehberimiz ayrıntılı bilgi verir.
On Yıllık Sorumluluk (Medeni Kanun m.711-715)
Katar Medeni Kanununun 711-715. maddeleri, binalar ve sabit tesisler için yüklenici ile mimar veya mühendisin on yıllık sorumluluğunu düzenler. Al Tamimi’nin değerlendirmesine göre sorumluluk Katar’da yapılan bütün binalar ve sabit tesisler için geçerlidir; teslimle başlar ve on yıl ya da yapının öngörülen ömründen hangisi kısaysa o süre boyunca devam eder. Yapının tamamen veya kısmen çökmesi ya da sağlamlığını ve güvenliğini tehdit eden bir kusur, kusur ispatı aranmaksızın sorumluluk doğurur.
Bu sorumluluğa dayanan dava, çökmenin meydana geldiği veya kusurun fiilen öğrenildiği tarihten itibaren üç yıl içinde açılmalıdır. Bu nedenle yüklenici, teslimden on üç yıl sonra bile dava ile karşılaşabilir. Onarım yapılan bölüm için on yıllık süre onarımdan itibaren yeniden başlar. Sorumluluğu kaldıran veya sınırlayan anlaşmalar geçersizdir.
On yıllık sorumluluğun unsurları
| Unsur | Kural | Müteahhit için anlamı |
|---|---|---|
| Kapsam | Binalar ve sabit tesisler | Geçici yapılar ve kısa ömürlü tesisler hariç |
| Sorumlular | Yüklenici ile mimar veya mühendis birlikte | Tasarım ve uygulama ayrılığı rücu ilişkisini belirler |
| Süre | Teslimden itibaren on yıl veya yapının öngörülen ömrü | Kesin kabul belgesi saklanmalı |
| Dava süresi | Çökme veya kusurun öğrenilmesinden itibaren üç yıl | Teslimden on üç yıl sonra bile dava mümkün |
| Onarım | Onarılan bölüm için süre yeniden başlar | Onarım kayıtları ayrı tutulmalı |
| Sınırlama | Sorumluluğu kaldıran veya sınırlayan anlaşma geçersiz | Sorumluluk sınırı maddesi burada işlemez |
| Sigorta | Fransa ve Mısır’dan farklı olarak zorunlu sigorta öngörülmemiş | Gönüllü sigorta ve alt yükleniciye rücu planlanmalı |
“İşveren Öderse Öderim” Kaydı: Katar Temyiz Mahkemesi Kararları ve m.702
Katar’da alt yüklenici sözleşmelerinin çoğunda ana yüklenicinin ödemesini işverenden tahsilata bağlayan kayıtlar bulunur. Katar Temyiz Mahkemesi 2024’te karara bağladığı 1460/2023 sayılı dosyada, bu tür kayıtların ödemeyi süresiz erteleme hakkı vermediğine, en fazla geçici ve makul bir erteleme sağlayabileceğine hükmetmiştir. Temyiz Mahkemesi Hukuk Dairesi 18 Kasım 2025 tarihli 1075/2025 sayılı kararında ise incelediği kaydın bir “ödenirse öderim” şartı değil, “ödendiğinde öderim” şartı olduğunu, bunun yalnızca ödemenin zamanını etkileyebileceğini ve işi tamamlanıp kabul edilen alt yükleniciye ödeme yapılmamasını haklı kılmayacağını belirtmiştir.
Aynı kararda Mahkeme, bu tür bir kaydın uzama maliyetine ilişkin talepleri ertelemek için kullanılamayacağını, ana yüklenicinin işverene karşı haklarını kendisinin takip etmesi gerektiğini kabul etmiştir. Eş zamanlı gecikme konusunda ise aynı dönemde her iki tarafın bağımsız ve eşit etkili gecikmesi varsa o dönem için gecikme tazminatı istenemeyeceğini, ayrılabilen gecikmelerin tarafların kusuruna göre paylaştırılacağını belirtmiştir. Geçici kabul belgesi işin gereği gibi tamamlandığının güçlü delili sayılmış, aynı zararı farklı başlıklar altında iki kez karşılayan 4 milyon riyallik kalem bozulmuştur.
Katar Medeni Kanununun 702. maddesi ise alt yükleniciye ve işçilere, işverenin ana yükleniciye talep tarihinde borçlu olduğu miktarla sınırlı olarak doğrudan işverene başvurma hakkı tanır. Belirli durumlarda alt yüklenici, işverenin ana yükleniciye olan borcu üzerinde hapis hakkına da sahiptir (m.702/2). Bu hak, ana yüklenicinin mali sıkıntıya düştüğü durumlarda özellikle değerlidir.
Ödeme koşuluna ilişkin Katar içtihadı
| Karar | Konu | Sonuç |
|---|---|---|
| Temyiz 1460/2023 (2024) | “Ödendiğinde öderim” kaydı | Süresiz erteleme yok; yalnız geçici ve makul uzatma |
| Temyiz 1075/2025 (18.11.2025) | Ödeme koşulunun niteliği | “Ödendiğinde öderim” kaydı, kabul edilen iş için ödemeyi engellemez |
| Temyiz 1075/2025 | Uzama maliyeti | Ödeme koşulu uzama maliyetini ertelemez; ana yüklenici işverene başvurur |
| Temyiz 1075/2025 | Eş zamanlı gecikme | Eşit etkili bağımsız gecikmede gecikme tazminatı yok |
| Temyiz 1075/2025 | Geçici kabul belgesi | Gereği gibi ifanın güçlü delili; küçük kusurlar kabulü engellemez |
| Temyiz 1075/2025 | Çifte tazmin | Aynı zarar iki başlıkta karşılanamaz |
| Medeni Kanun m.702 | Doğrudan başvuru | İşverenin ana yükleniciye borcu kadar |
Hakediş Ödenmiyor: İhtardan Tahsile İlk Adımlar
Katar’da hukuken bağımsız bir ödeme güvencesi rejimi yoktur. DLA Piper’ın değerlendirmesine göre ödeme gecikmesi, bölgedeki projelerin yaklaşık dörtte birinde uyuşmazlık sebebidir ve yükleniciler Medeni Kanunun genel hükümlerine dayanmak zorundadır. İlk adım alacağın belgelenmesidir: hakedişin teslim tarihi, mühendisin onayı, ödeme süresinin başlangıcı ve sona ermesi. FIDIC esaslı sözleşmelerde finansman gideri (m.14.8) ve askıya alma hakkı (m.16.1) ayrıca kullanılabilir.
Katarlı ana yüklenici ödemeyi karşılıksız çıkan çekle yaparsa 4/2024 sayılı Cebri İcra Kanununun 6. maddesine göre çek, dava açmaya gerek kalmadan doğrudan İcra Mahkemesine icraya konulabilir; karşılıksız çek ayrıca Ceza Kanununa göre suçtur. Ancak hakediş belgeleri doğrudan icra edilebilir belgelerden değildir. Alacak belgeye bağlı olsa da Katar’da dava veya tahkim gerekir. Kamu işvereninin ödememesi riskine karşı politik risk sigortası için Türk Eximbank politik risk sigortası, hakediş alacağının genel tahsil yolları için yurt dışı işveren hakediş ödemiyor rehberimize bakabilirsiniz.
Ödeme gecikmesinde başvurulacak yollar
| Yol | Dayanak | Ne zaman? | Dikkat |
|---|---|---|---|
| Yazılı ödeme talebi | Sözleşme; Medeni Kanun m.171/1 | Ödeme süresinin bitiminde | Teslim belgesiyle |
| İşi yavaşlatma veya durdurma | Medeni Kanun m.191; FIDIC 16.1 | Uzun süreli ödenmeme | Önceden yazılı ihtar; orantılılık |
| İşverene doğrudan başvuru (alt yüklenici) | Medeni Kanun m.702 | Ana yüklenici ödemiyorsa | İşverenin ana yükleniciye borcu kadar |
| Çekin icraya konulması | 4/2024 sayılı Kanun m.6 | Karşılıksız çek | Hakediş belgesi bu kapsamda değil |
| Yatırım ve Ticaret Mahkemesi | 21/2021 sayılı Kanun m.7 | Tahkim şartı yoksa | Belgelerin Arapça tercümesi |
| Tahkim | Sözleşme; 2/2017 sayılı Kanun | Tahkim şartı varsa | Devlet kuruluşunda Başbakan onayı |
| Türkiye’de ihtiyati haciz | İİK m.257; MTK m.1/3 ve 6 | Borçlunun Türkiye’de malı varsa | 7 gün içinde takip veya dava (İİK m.264) |
| Fesih | Medeni Kanun m.183; FIDIC 16.2 | Son çare | Teminat ve tasfiye riski |
Teminat Mektubu Nakde Çevrilirse: Katar’da ve Türkiye’de Tedbir
Katar’daki teminat mektupları çoğunlukla Türk bankasının kontrgarantisine dayanır. İşveren veya ana yüklenici teminatı nakde çevirdiğinde Katar bankası Türk bankasına başvurur. Teminatın açıkça haksız nakde çevrilmesi hâlinde iki yönlü koruma aranmalıdır: Katar’da teminatın ödenmesine karşı tedbir ve Türkiye’de kontrgarantinin ödenmesine karşı ihtiyati tedbir (HMK m.389).
QFC Hukuk ve Ticaret Mahkemesinin 1 Ağustos 2025 tarihli Thales QFZ LLC v AlJaber Engineering kararı bu konuda iyi bir örnektir. Mahkeme 2024’te ana yüklenicinin alt yüklenicinin verdiği kesin teminatı nakde çevirmesini geçici olarak durdurmuş; esas hakkındaki kararında alt sözleşmenin feshine, teminatın iadesine ve ödeme gecikmesi ile kâr kaybı için tazminata hükmetmiştir. Taraflardan biri Katar Finans Merkezinde veya Katar Serbest Bölgelerinde kurulmuş bir şirketse ya da taraflar bu mahkemeyi seçmişse, QFC Mahkemesi hızlı ve İngilizce bir yol sunar.
Teminat nakde çevrilmek istendiğinde
| Adım | Katar’da | Türkiye’de |
|---|---|---|
| Tedbir dayanağı | Yetkili mahkemeden ihtiyati tedbir; QFC Mahkemesi | HMK m.389; MTK m.1/3 ve 6 |
| Ölçüt | Haksız çağrının yaklaşık ispatı | Açık kötüye kullanma (TMK m.2) |
| Tahkim şartı | Tedbire engel değil | Tedbire engel değil, tahkim yeri yurt dışında olsa da |
| Teminat | Mahkemenin takdiri | Kural olarak teminat gösterilir (HMK m.392) |
| Süre | Tedbirden sonra esas davası veya tahkim | İki hafta içinde dava veya tahkim (HMK m.397) |
Katar Tahkim Kanunu (2/2017): Temel Kurallar
2/2017 sayılı Hukuk ve Ticaret Uyuşmazlıklarında Tahkim Kanunu Nisan 2017’de yürürlüğe girmiş ve eski Hukuk ve Ticaret Usul Kanunundaki tahkim hükümlerinin yerini almıştır. Kanun UNCITRAL Model Kanununu esas alır; ancak bazı önemli farklılıklar içerir. Kanun, Katar’da yürüyen bütün tahkimlere ve taraflarca bu Kanuna tabi kılınan yurt dışındaki milletlerarası ticari tahkimlere uygulanır (m.2/1).
Kanuna göre ekonomik nitelikteki her türlü ilişkiden doğan uyuşmazlık ticari sayılır (m.2/3). Tarafların işyerleri farklı ülkelerdeyse, işin önemli bir kısmı başka bir ülkede ifa ediliyorsa veya taraflar yurt içi ya da yurt dışındaki daimî bir tahkim kurumunu seçmişse tahkim milletlerarasıdır (m.2/4). Yetkili mahkeme, İstinaf Mahkemesindeki Hukuk ve Ticaret Tahkim Uyuşmazlıkları Dairesi ya da taraflar seçmişse QFC Mahkemesinin İlk Derece Dairesidir. FIDIC sözleşmelerinde tahkimden önce uyuşmazlık kurulu aşamasının nasıl işletileceği FIDIC uyuşmazlık kurulu ve ICC tahkimi rehberimizde anlatılmıştır.
Katar Tahkim Kanununun müteahhit için önemli hükümleri
| Madde | Düzenleme | Müteahhit için sonuç |
|---|---|---|
| m.2/1 | Kapsam | Katar’da yürüyen bütün tahkimler |
| m.2/2 | İdari sözleşmede tahkim için Başbakan onayı; kamu tüzel kişileri arasında tahkim yasağı | Devlet kuruluşuyla sözleşmede onay belgesi aranmalı |
| m.2/3-4 | Ticari ve milletlerarası tahkim tanımı | Türk şirketinin taraf olduğu uyuşmazlık çoğunlukla milletlerarası |
| m.33/1 | Hakem kararına karşı yalnız iptal davası | İstinaf veya temyiz yolu yok |
| m.33/2-3 | İptal sebepleri; tahkime elverişlilik ve kamu düzeni kendiliğinden | Sınırlı sebepler |
| m.33/4 | İptal davası süresi: kararın alınmasından itibaren bir ay | Model Kanundaki üç aydan kısa |
| m.33/6 | İptal davasında verilen karar kesin | Tek aşamalı denetim |
| m.34-35 | Tanıma ve tenfiz; ret sebepleri; 30 gün içinde itiraz | Arapça tercüme zorunlu |
Devlet Kuruluşuyla Tahkim: Başbakan Onayı (Tahkim Kanunu m.2/2)
Katar Tahkim Kanununun 2/2. maddesine göre idari sözleşmelerden doğan uyuşmazlıklarda tahkim anlaşması yapılması Başbakanın veya yetki verdiği kişinin onayına bağlıdır; kamu tüzel kişileri kendi aralarındaki uyuşmazlıkları hiçbir şekilde tahkime götüremez. Kanun “idari sözleşme” kavramını tanımlamamıştır. Bu nedenle bir bakanlık, Ashghal veya başka bir kamu kuruluşuyla kamu hizmetine yönelik olarak yapılan yapım sözleşmelerinin idari sözleşme sayılma ihtimali baştan hesaba katılmalıdır.
Onay alınmadan imzalanan tahkim şartı, idarenin ileride ileri süreceği bir geçersizlik itirazına açıktır. Al Ansari’nin değerlendirmesine göre bu hüküm Kanunun yürürlüğünden önce imzalanmış idari sözleşmeler bakımından da önem taşır. Bu nedenle onay belgesinin tarih ve sayısı sözleşmeye yazılmalı, belgenin bir örneği sözleşme dosyasında saklanmalıdır. Onay yoksa idarenin tahkime katılması, hakem seçmesi ve karşı dava açması, ileride geçersizlik itirazına karşı kullanılacak önemli olgulardır.
Katar’da işverenin niteliğine göre uyuşmazlık yolu
| İşveren | Tahkim mümkün mü? | Şart | Pratik öneri |
|---|---|---|---|
| Bakanlık, Ashghal, kamu kurumu | Evet, onayla | Başbakan veya yetkilendirdiği kişinin onayı (m.2/2) | Onay belgesi sözleşmeye eklenmeli |
| Kamu kuruluşu ile kamu kuruluşu | Hayır | Kamu tüzel kişileri arasında tahkim yasağı | Türk şirketi bu ilişkide taraf değil |
| QatarEnergy veya devlet şirketi | Evet | Şirketin hukuki niteliği ve iç onayları | İmzalayanın yetkisi kontrol edilmeli |
| Katarlı özel ana yüklenici | Evet | Genel şartlar | Tahkim yeri ve kurum açıkça yazılmalı |
| QFC veya serbest bölge şirketi | Evet | QFC Tahkim Düzenlemesi de uygulanabilir | QFC Mahkemesi seçilebilir |
Mahkeme mi Tahkim mi? Yatırım ve Ticaret Mahkemesi ve QFC Mahkemesi
21/2021 sayılı Kanunla kurulan ve Mayıs 2022’de yürürlüğe giren Yatırım ve Ticaret Mahkemesi, ticari sözleşmelerden, tacirler arasındaki ticari faaliyetlerden, şirketler hukukundan ve kamu-özel ortaklığı sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklara bakar (m.7). Mahkeme başkanının açıklamasına göre inşaat ve yapım sözleşmeleri de bu kapsamdadır. Mahkeme ilk derece ve istinaf dairelerinden oluşur, her daire üç hâkimle toplanır; kararlara karşı Temyiz Mahkemesine başvurulabilir.
Mahkemenin en önemli özelliği kısa süreleridir. Pinsent Masons’ın uygulama gözlemine göre bu süreler pratikte de uygulanmaktadır. Kanunun 22. maddesine göre taraflar, mahkeme ciddi sebeplerle izin vermedikçe yeni dilekçe, belge veya talep sunamaz. İngilizce sözleşme ve eklerinin Arapçaya çevrilmesi zorunlu olduğundan, binlerce sayfalık şantiye kaydı olan inşaat dosyalarında hazırlık davadan önce tamamlanmalıdır.
Katar’da uyuşmazlık çözüm yollarının karşılaştırması
| Yol | Dayanak | Dil | Avantaj | Dezavantaj |
|---|---|---|---|---|
| Yatırım ve Ticaret Mahkemesi | 21/2021 sayılı Kanun | Arapça | Hızlı süreler; doğrudan icra | Tercüme yükü; yeni belge sınırı (m.22) |
| QFC Hukuk ve Ticaret Mahkemesi | QFC mevzuatı; Tahkim Kanunu | İngilizce | Ortak hukuk usulü; tedbir pratiği | Yetki şartları sınırlı |
| Doha’da tahkim (QICCA veya ICC) | 2/2017 sayılı Kanun | Taraflar seçer | Tarafsızlık; uzman hakem | Bir aylık iptal süresi; Başbakan onayı |
| Yurt dışında tahkim (Londra, Paris, İstanbul) | Yer ülkesinin kanunu | Taraflar seçer | Tarafsız yer | Katar’da New York Sözleşmesine göre tenfiz |
| Türkiye’de dava (alt sözleşme Türk hukukuna tabiyse) | HMK, TBK, İİK | Türkçe | İcra takibi ve ihtiyati haciz | Katarlı borçlunun Türkiye’de malı gerekir |
Hakem Kararının Katar’da İptali ve Tenfizi
Katar’da verilen hakem kararına karşı yalnız iptal davası açılabilir (m.33/1). İptal sebepleri Model Kanuna paraleldir: ehliyetsizlik veya tahkim anlaşmasının geçersizliği, usulüne uygun bildirim yapılmaması veya savunma imkânı verilmemesi, tahkim anlaşmasının kapsamının aşılması ve hakem kurulunun oluşumunun veya yargılamanın anlaşmaya aykırı olması (m.33/2). Mahkeme tahkime elverişlilik ve kamu düzeni sebeplerini kendiliğinden inceler (m.33/3). Dava, kararın alınmasından itibaren bir ay içinde açılmalıdır; mahkemenin kararı kesindir (m.33/4 ve 6).
Hakem kararı hangi ülkede verilmiş olursa olsun kesin hüküm niteliği taşır ve Kanuna göre icra edilebilir (m.34/1). Tenfiz başvurusu yetkili hâkime yazılı olarak yapılır; tahkim anlaşmasının ve kararın aslı veya onaylı örneğiyle birlikte, yabancı dildeyse onaylı Arapça tercümesi sunulur (m.34/2). Başvuru, iptal davası süresi dolmadan kabul edilmez (m.34/3). Tanıma ve tenfiz yalnızca 35. maddedeki sebeplerle reddedilebilir; ret veya kabul kararına karşı otuz gün içinde yetkili mahkemeye başvurulabilir (m.35/3). Katar 30 Aralık 2002’de New York Sözleşmesine katılmış, Sözleşme 30 Mart 2003’te yürürlüğe girmiştir; Temyiz Mahkemesi 2016’da Paris’te verilen bir ICC kararının tenfizini reddeden alt mahkeme kararlarını bozmuştur.
Katar’da hakem kararı: iptal ve tenfiz
| Konu | Tahkim Kanunu | Müteahhit için anlamı |
|---|---|---|
| Kanun yolu | Yalnız iptal davası (m.33/1) | Esastan denetim yok |
| İptal süresi | Kararın alınmasından itibaren bir ay (m.33/4) | Kısa süre; karar alınır alınmaz takvim kurulmalı |
| Kendiliğinden incelenenler | Tahkime elverişlilik ve kamu düzeni (m.33/3) | İdari sözleşme ve Başbakan onayı tartışılabilir |
| İptal kararı | Kesin (m.33/6) | Tek aşamalı denetim |
| Tenfiz başvurusu | Karar ve tahkim anlaşmasıyla; Arapça tercüme (m.34/2) | Tercüme önceden hazırlanmalı |
| Başvuru zamanı | İptal süresi dolduktan sonra (m.34/3) | Bir ay beklenir |
| Ret sebepleri | m.35/1 ve 35/2; New York Sözleşmesi m.V | Sınırlı sebepler |
| Tenfiz kararına itiraz | 30 gün (m.35/3) | Karşı tarafın itirazı tenfizi geciktirebilir |
Katar Mahkeme Kararının Türkiye’de Tenfizi, Teminat ve Türkiye’de İhtiyati Haciz
Adalet Bakanlığının güncel listesine göre Türkiye ile Katar arasında adli işbirliğine ilişkin ikili bir anlaşma bulunmamaktadır ve Katar 1954 tarihli Hukuk Usulüne Dair Lahey Sözleşmesine ve 1970 tarihli Lahey Delil Sözleşmesine taraf değildir. Tebligat ve istinabe talepleri karşılıklılık esasına göre, Türkçe ve Arapça onaylı tercümeleriyle iki takım hâlinde hazırlanır. Bu durum Türkiye’deki davaları iki yönden etkiler.
Birincisi, Katar mahkemesinin kararını Türkiye’de tenfiz ettirmek için MÖHUK m.54/a’daki karşılıklılık şartı aranır; anlaşma olmadığından Katar’da Türk mahkeme kararlarının tenfizini mümkün kılan bir kanun hükmünün veya fiilî uygulamanın varlığı ispat edilmelidir. Kararın yalnız kesin hüküm etkisinden yararlanılacaksa, tanımada karşılıklılık aranmaz (MÖHUK m.58). İkincisi, Türkiye’de dava açan veya icra takibi yapan Katarlı şirketten, karşılıklılık ispat edilmedikçe yargılama giderleri ve karşı tarafın zararı için teminat istenebilir (MÖHUK m.48).
Katarlı borçlunun Türkiye’de banka hesabı, alacağı veya iştiraki varsa, vadesi gelmiş para alacağı için Türk mahkemesinden ihtiyati haciz istenebilir (İİK m.257/1). Sözleşmede tahkim şartı bulunması buna engel değildir ve bu kural tahkim yeri Türkiye dışında olsa da uygulanır (MTK m.1/3 ve 6). İhtiyati hacze İİK m.50’ye göre yetkili mahkeme karar verir (İİK m.258/1); sözleşmeden doğan davalar sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir (HMK m.10). Borçlu, kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata yedi gün içinde itiraz edebilir (İİK m.265). Bu rehberin sonunda böyle bir itiraza cevap dilekçesi örneği yer alır.
Türkiye’de Katarlı borçluya karşı yollar
| Durum | Yol | Dayanak | Dikkat |
|---|---|---|---|
| Katar mahkemesi kararı var | Tenfiz davası | MÖHUK m.50-57; karşılıklılık m.54/a | Katar’daki uygulamanın ispatı |
| Katar mahkemesi kararının kesin hüküm etkisi | Tanıma | MÖHUK m.58 | Karşılıklılık aranmaz |
| Hakem kararı var | Tenfiz | New York Sözleşmesi; MÖHUK m.60-63 | Kararın kesinleşmesi veya bağlayıcılığı |
| Karar yok, alacak muaccel | İhtiyati haciz | İİK m.257-259; MTK m.1/3 ve 6 | 7 gün içinde takip, dava veya tahkim (İİK m.264) |
| Borçlu ihtiyati hacze itiraz etti | İtiraza cevap | İİK m.265 | İnceleme itiraz sebepleriyle sınırlı |
| Katarlı şirket Türkiye’de dava açtı | Teminat talebi | MÖHUK m.48 | Karşılıklılık ispat edilmedikçe |
| Borçlu Katar Devleti veya devlet kuruluşu | Ticari ilişkide yargı bağışıklığı yok; devlete ilamsız takip yapılamaz | MÖHUK m.49; İİK m.42/2 | Egemenlik amaçlı mallara haciz konulamaz |
Yatırım Anlaşması (2001) ve ICSID
Türkiye ile Katar arasındaki Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşması 25 Aralık 2001’de Ankara’da imzalanmış, UNCTAD ve WIPO kayıtlarına göre 12 Şubat 2008’de yürürlüğe girmiştir; Ticaret Bakanlığının listesinde Resmî Gazete tarihi 2 Ağustos 2008 olarak gösterilir. UNCTAD’ın anlaşma veri tabanına göre Anlaşma, yatırımla ilgili her türlü uyuşmazlığı kapsar; yatırımcıya ev sahibi devlet mahkemeleri, ICSID ve UNCITRAL kurallarına göre tahkim seçeneklerini tanır ve bu seçenekler arasında yol ayrımı kuralı öngörür.
Katar, ICSID Sözleşmesini 5/2011 sayılı Emiri Kararnameyle onaylamıştır. Yol ayrımı kuralı nedeniyle aynı uyuşmazlığın önce Katar mahkemesine götürülmesi, yatırım tahkimine başvuru imkânını ortadan kaldırabilir. Salt bir yapım sözleşmesi her zaman yatırım sayılmaz; Katar’da şirket kurulması, sermaye konulması ve uzun süreli risk üstlenilmesi yatırım niteliğini güçlendirir. Genel çerçeve için yatırım tahkimi ve ICSID rehberimize bakabilirsiniz.
Türkiye-Katar Yatırım Anlaşması özeti
| Konu | Düzenleme | Müteahhit için anlamı |
|---|---|---|
| İmza ve yürürlük | Ankara, 25.12.2001; yürürlük 12.02.2008 (UNCTAD, WIPO) | Yürürlükteki anlaşma |
| Kapsam | Yatırımla ilgili her türlü uyuşmazlık | Sözleşme ihlali de yatırım uyuşmazlığına dönüşebilir |
| Forum | Ev sahibi devlet mahkemeleri, ICSID, UNCITRAL | ICSID için Katar’ın 2011 onayı |
| Yol ayrımı | Seçilen yol diğerlerini kapatır | Katar mahkemesine dava açmadan önce strateji belirlenmeli |
| Diğer anlaşmalar | İslam İşbirliği Teşkilatı Yatırım Anlaşması (1981) ile birlikte | Ek koruma katmanı incelenebilir |
Vergi: Çifte Vergilendirme Anlaşması, Şantiye Süresi ve KVK m.5/1-h
Türkiye ile Katar arasındaki Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması 25 Aralık 2001’de imzalanmış, 5 Şubat 2008 tarihli Resmî Gazetede yayımlanmış, 11 Şubat 2008’de yürürlüğe girmiş ve 1 Ocak 2009’dan itibaren uygulanmaya başlamıştır. Anlaşmanın 5. maddesine göre on iki ayı aşan inşaat şantiyesi, yapım veya kurma projesi işyeri oluşturur. Anlaşma 18 Aralık 2016’da Türkiye-Katar Yüksek Stratejik Komitesi toplantısında revize edilmiş, revize anlaşmaya ilişkin karar 19 Nisan 2019 tarihli Resmî Gazetede yayımlanmıştır.
CottGroup’un özetine göre revize anlaşmada da on iki aydan kısa süren inşaat, yapım, montaj veya kurma projeleri faaliyetin yapıldığı ülkede vergilendirilmez; danışmanlık dahil hizmetlerin on iki aylık dönemde toplam altı ayı aşması ise ayrıca işyeri oluşturabilir. Türkiye’de yurt dışındaki inşaat, onarım, montaj ve teknik hizmet kazançları, Türkiye’de genel sonuç hesaplarına aktarılırsa kurumlar vergisinden istisnadır (KVK m.5/1-h). Ayrıntılar için yurt dışı inşaat kazancı istisnası rehberimize bakabilirsiniz.
Katar’daki işte vergi kontrol listesi
| Konu | Kural | Müteahhit için sonuç |
|---|---|---|
| Şantiye işyeri | Anlaşma m.5: on iki ayı aşan şantiye | Proje süresi ve hazırlık dönemi izlenmeli |
| Hizmet işyeri (revize anlaşma) | On iki aylık dönemde altı ayı aşan hizmet | Mühendislik ve danışmanlık personeli takibi |
| Türkiye’de istisna | KVK m.5/1-h | Kazancın genel sonuç hesaplarına aktarılması |
| Kaynakta kesinti | Katar mevzuatı ve sözleşme | Kesinti belgesi istenmeli |
Dosyada Bulunması Gereken Belgeler ve Adım Adım Yol Haritası
Katar dosyalarında belgeler Arapça, İngilizce ve Türkçe olarak dağınık durur. Mahkemeye gidilecekse Arapça tercüme, Türkiye’de tenfiz veya ihtiyati haciz istenecekse Türkçe tercüme gerekir. Hangi belgenin aslının hangi dilde olduğu ve tercümelerin onaylı olup olmadığı en baştan tespit edilmelidir.
Katar dosyası için belge listesi
| Belge | Ne işe yarar? | Not |
|---|---|---|
| İmzalı sözleşme ve ekleri | Hukuk seçimi, uyuşmazlık yolu, ödeme ve ceza | Arapça ve İngilizce metnin önceliği |
| Başbakan onayı belgesi | Devlet kuruluşuyla tahkim şartının geçerliliği | Tarih ve sayı |
| Hakedişler ve onay yazıları | Alacağın varlığı ve muacceliyeti | Mühendis onayı |
| Geçici kabul belgesi | İşin gereği gibi tamamlandığı | 1075/2025 sayılı karar: güçlü delil |
| Gecikme analizi ve şantiye kayıtları | Süre uzatımı ve ceza savunması | Kritik yol analizi |
| Ödeme kayıtları ve işveren yazışmaları | Ana yüklenicinin tahsilatı | Ödeme koşulu savunmasına karşı |
| Teminat ve kontrgaranti metinleri | Nakde çevirme şartları | Süre ve tutar |
| Onaylı Arapça ve Türkçe tercümeler | Katar mahkemesi, tenfiz ve Türkiye’deki dava | Apostil |
- Alacağı belgeleyin. Onaylı hakedişleri, kesintileri, gecikme faizini ve uzama maliyetini ayrı ayrı hesaplayın.
- Uyuşmazlık maddesini çözümleyin. Mahkeme mi tahkim mi, tahkim yeri ve kurum, Başbakan onayı ve süreler.
- Yazılı bildirim gönderin. Ödeme talebi, hak talebi ve gerekirse işi yavaşlatma ihtarı süresinde yapılmalıdır.
- Doğrudan başvuru hakkını değerlendirin. Alt yükleniciyseniz işverene Medeni Kanun m.702’ye göre başvurun.
- Teminatı koruyun. Nakde çevirme riski varsa Katar’da ve Türkiye’de tedbir dilekçelerini hazırlayın.
- Malvarlığını araştırın. Katarlı borçlunun Türkiye’deki hesapları ve alacakları ihtiyati haciz için önemlidir.
- Kararın icrasını planlayın. Hakem kararı New York Sözleşmesiyle, Katar mahkeme kararı karşılıklılık şartıyla Türkiye’de tenfiz edilir.
Katarlı Ana Yükleniciye Ödeme Bildirimi Örneği (Türkçe ve İngilizce)
Aşağıdaki bildirim, Katar hukukuna tabi ve Doha’da tahkim şartı içeren bir alt yüklenici sözleşmesiyle Katarlı bir ana yüklenici için elektrik ve mekanik işler yapan Türk alt yüklenici adına hazırlanmıştır. Sözleşme Arapça hazırlanmışsa Arapça çeviri de eklenmelidir. Madde numaraları sözleşmenize göre uyarlanmalıdır.
Türkçe bildirim
[Alt yüklenici] Elektrik Mekanik Taahhüt A.Ş.
Tarih: [tarih] Sayı: [sayı]
Kime: [Ana yüklenici] W.L.L., [adres], Doha, Katar
Konu: Onaylı hakedişlerin ödenmemesi, ödeme talebi, işi yavaşlatma ve doğrudan başvuru ihtarı, hak talebi bildirimi
1. Taraflarımız arasında [tarih] tarihinde imzalanan [proje adı] elektrik ve mekanik işleri alt yüklenici sözleşmesi uyarınca düzenlenen [numaralar] numaralı hakedişler tarafınızca [tarihler] tarihlerinde onaylanmış, ancak sözleşmenin [madde] maddesindeki ödeme süresi geçmesine rağmen toplam [tutar] Katar riyali ödenmemiştir.
2. Sözleşmedeki işverenden tahsil kaydı, ödemeyi süresiz erteleme hakkı vermez. Katar Temyiz Mahkemesi 1460/2023 ve 18 Kasım 2025 tarihli 1075/2025 sayılı kararlarında, bu tür kayıtların tamamlanıp kabul edilen iş için ödemeyi engellemeyeceğini ve yalnız makul bir süre için geçerli olabileceğini kabul etmiştir. Ayrıca işverenin [tarih] tarihinde size [tutar] ödeme yaptığı bilgimiz dahilindedir.
3. Ödenmeyen tutarın bu yazının tebliğinden itibaren 14 gün içinde sözleşmede belirtilen İstanbul’daki banka hesabımıza ödenmesini talep ederiz. Ödeme yapılmazsa Katar Medeni Kanununun 191. maddesi ve sözleşmenin [madde] maddesi uyarınca işi orantılı olarak yavaşlatacağımızı ve Medeni Kanunun 702. maddesine göre işverene doğrudan başvuracağımızı bildiririz.
4. Bu bildirim aynı zamanda sözleşmenin [madde] maddesi uyarınca hak talebi bildirimidir; ödeme gecikmesinin süre ve maliyet etkisi ayrıca bildirilecektir. Ödeme yapılmazsa sözleşmedeki tahkim yoluna başvuracağımızı ve malvarlığınızın bulunduğu ülkelerde koruma tedbirleri talep edeceğimizi bildiririz.
5. Uyuşmazlığın dostane çözümü için [tarih] tarihine kadar bir toplantı yapılmasını öneririz. Sözleşmeden ve uygulanacak hukuktan doğan bütün haklarımız saklıdır.
Saygılarımızla,
[Ad soyad]
Genel Müdür
Ekler: Onaylı hakedişler, ödeme tablosu, hesap dökümü.
İngilizce bildirim (Letter in English)
[Subcontractor] Electrical and Mechanical Contracting Inc.
Date: [date] Ref: [reference]
To: [Main Contractor] W.L.L., [address], Doha, Qatar
Subject: Unpaid approved payment applications, demand for payment, notice of reduced rate of work and direct claim, notice of claim
1. Under the Subcontract for the MEP works of [project name] dated [date], you approved our Interim Payment Applications Nos. [numbers] on [dates]. Although the payment period under Clause [number] has expired, a total of QAR [amount] remains unpaid.
2. The pay-when-paid wording in the Subcontract does not entitle you to defer payment indefinitely. In Appeals No. 1460/2023 and No. 1075/2025 (judgment of 18 November 2025), the Qatari Court of Cassation held that such wording cannot prevent payment for works completed and accepted and may only operate for a reasonable period. We also understand that the Employer paid you QAR [amount] on [date].
3. We demand payment of the outstanding amount to our bank account in Istanbul stated in the Subcontract within 14 days of receipt of this letter. Failing payment, we will proportionately reduce the rate of work under Article 191 of the Civil Code and Clause [number] of the Subcontract, and we will claim directly against the Employer under Article 702 of the Civil Code.
4. This letter also constitutes our notice of claim under Clause [number]; the time and cost effects of the late payment will be notified separately. Failing payment, we will commence arbitration under the Subcontract and seek protective measures in any country where your assets are located.
5. We propose a meeting on or before [date] to resolve this matter amicably. All our rights under the Subcontract and the applicable law are reserved.
Yours faithfully,
[Name]
General Manager
Enclosures: Approved payment applications, payment schedule, statement of account.
İhtiyati Haciz Kararına İtiraza Cevap Dilekçesi Örneği (İİK m.265)
Aşağıdaki örnek, Katarlı ana yüklenicinin İstanbul’daki banka hesabına ve Türkiye’deki alacağına konulan ihtiyati hacze, borçlunun tahkim şartı, alacağın muaccel olmadığı ve teminatın yetersizliği gerekçeleriyle yaptığı itiraza karşı Türk alt yüklenici adına hazırlanmıştır. Borçlu itirazını, kendisi dinlenmeden verilen kararlarda haczin uygulanmasından veya tutanağın tebliğinden itibaren yedi gün içinde yapar; mahkeme itirazı ileri sürülen sebeplerle sınırlı olarak inceler (İİK m.265).
İSTANBUL ( ). ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ’NE
DOSYA NO: [yıl/sayı] D. İş
CEVAP VEREN (İHTİYATİ HACİZ İSTEYEN): [Alt yüklenici] Elektrik Mekanik Taahhüt A.Ş., [adres], [vergi kimlik numarası]
VEKİLİ: Av. [ad soyad], [adres]
İTİRAZ EDEN (BORÇLU): [Ana yüklenici] W.L.L., [adres], Doha, Katar
KONU: Mahkemenizin [tarih] tarihli ihtiyati haciz kararına borçlunun İİK m.265 uyarınca yaptığı itiraza karşı cevaplarımızın sunulmasıdır.
AÇIKLAMALAR
1. Müvekkil şirket ile itiraz eden borçlu arasında [tarih] tarihinde Doha’daki [proje adı] projesinin elektrik ve mekanik işlerine ilişkin alt yüklenici sözleşmesi imzalanmıştır. Sözleşme Katar hukukuna tabidir; uyuşmazlıkların Doha’da Katar Uluslararası Uzlaştırma ve Tahkim Merkezi kurallarına göre tahkimle çözülmesi kararlaştırılmıştır. Sözleşmenin [madde] maddesine göre ödemeler müvekkilin İstanbul’daki banka hesabına yapılacaktır.
2. Müvekkilin [numaralar] numaralı hakedişleri borçlu tarafından [tarihler] tarihlerinde onaylanmış, onaylanan tutarlardan [tutar] Katar riyali ödenmemiştir. Borçlu [tarih] tarihli e-postasıyla bu tutarı mutabakat tablosunda borç olarak kabul etmiş, ödemenin işverenden tahsilata bağlı olduğunu bildirmiştir.
3. Mahkemeniz, müvekkilin talebi üzerine borçlunun [banka adı] İstanbul şubesindeki hesaplarına ve [Türk tedarikçi] nezdindeki iade alacağına, alacak tutarının yüzde [oran] oranında teminat karşılığında ihtiyaten haczedilmesine [tarih] tarihinde karar vermiştir. Karar [tarih] tarihinde uygulanmış, müvekkil yedi günlük süre içinde [tarih] tarihinde Doha’da tahkim yoluna başvurmuştur.
4. Borçlu, haciz tutanağının tebliği üzerine verdiği dilekçeyle sözleşmedeki tahkim şartı nedeniyle Türk mahkemelerinin yetkisiz olduğunu, alacağın işveren ödemediği için muaccel olmadığını ve teminatın yetersiz olduğunu ileri sürmüştür. İtirazların hiçbiri yerinde değildir.
A. MTK m.1/3 ve 6: Tahkim şartı ihtiyati hacze engel değildir
5. Taraflardan birinin tahkim yargılamasından önce veya yargılama sırasında mahkemeden ihtiyati haciz istemesi ve mahkemenin buna karar vermesi tahkim anlaşmasına aykırılık oluşturmaz (MTK m.6/1). Bu hüküm, tahkim yerinin Türkiye dışında belirlendiği durumlarda da uygulanır (MTK m.1/3). Tahkim yerinin Doha olması, Türkiye’deki malvarlığı üzerinde geçici hukuki koruma verilmesine engel değildir.
6. Tahkim şartı, alacağın esası hakkındaki uyuşmazlığın hakem kurulunca çözülmesini öngörür; devlet mahkemesinden geçici koruma istenmesini yasaklayan bir hüküm içermez. Müvekkil, ihtiyati haczin uygulanmasından sonra kanuni süre içinde tahkime başvurmuştur. İhtiyati haciz, tahkimde istenecek alacağın güvencesidir ve tahkim yargılamasıyla birlikte yürür.
B. İİK m.50 ve 258/1, HMK m.10, MÖHUK m.40 ve TBK m.89: Mahkemenizin yetkisi
7. İhtiyati hacze İİK m.50’ye göre yetkili mahkeme karar verir (İİK m.258/1). Türk mahkemelerinin milletlerarası yetkisi iç hukuktaki yer itibarıyla yetki kurallarıyla belirlenir (MÖHUK m.40). Sözleşmeden doğan davalar, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir (HMK m.10).
8. Borcun ifa yeri öncelikle tarafların açık veya örtülü iradesine göre belirlenir (TBK m.89). Taraflar, sözleşmenin [madde] maddesinde ödemelerin müvekkilin İstanbul’daki banka hesabına yapılacağını açıkça kararlaştırmıştır. Borçlunun bugüne kadar yaptığı bütün ödemeler de bu hesaba gönderilmiştir. İhtiyati hacze konu para borcunun ifa yeri İstanbul olduğundan Mahkemeniz yetkilidir.
C. İİK m.257/1 ve 258/1 ile MÖHUK m.24 ve Katar Medeni Kanunu m.698: Alacak muacceldir ve yaklaşık olarak ispat edilmiştir
9. İhtiyati haciz aşamasında alacağın tam ispatı aranmaz; alacaklı, alacağı hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermekle yükümlüdür (İİK m.258/1). Borçlunun kendi onayladığı hakedişler ve borcu kabul eden mutabakat yazısı bu ölçüyü fazlasıyla karşılamaktadır.
10. Sözleşme taraflarca seçilen Katar hukukuna tabidir (MÖHUK m.24). Katar Medeni Kanunu yükleniciye ara hakediş isteme hakkı tanır (m.698/1); sözleşme de onaylanan hakedişin 30 gün içinde ödeneceğini öngörmektedir. Borçlunun dayandığı işverenden tahsil kaydı ise ödemeyi süresiz erteleme hakkı vermez. Katar Temyiz Mahkemesi 1460/2023 sayılı dosyada bu tür kayıtların yalnız geçici ve makul bir erteleme sağlayabileceğine; 18.11.2025 tarihli 1075/2025 sayılı kararında ise “ödendiğinde öderim” kaydının işi tamamlanıp kabul edilen alt yükleniciye ödeme yapılmamasını haklı kılmayacağına hükmetmiştir.
11. Hakedişlerin onayından bu yana [süre] ay geçmiştir. Üstelik borçlu, işverenden [tarih] tarihinde [tutar] Katar riyali tahsil ettiğini [belge] ile kendisi açıklamıştır. Kaydın öngördüğü makul süre çoktan dolmuş, alacak muaccel hâle gelmiştir. Katar Medeni Kanununun ilgili hükümlerinin ve Temyiz Mahkemesi kararlarının yeminli tercümeleri, yabancı hukukun içeriğinin tespiti için ekte sunulmuştur (MÖHUK m.2).
Ç. İİK m.259 ve 266: Teminat yeterlidir
12. İhtiyati haciz teminatı, alacaklının haksız çıkması hâlinde borçlunun uğrayabileceği zararı karşılamak içindir (İİK m.259/1). Mahkemeniz, alacağın borçlunun onayladığı hakedişlere ve yazılı kabulüne dayandığını, haczedilen değerlerin banka hesabı ve alacak olduğunu gözeterek teminat oranını belirlemiştir. Borçlu, teminatın hangi somut zararı karşılamadığını gösterememektedir.
13. Borçlu, hacizden doğan bir sıkıntısı varsa para veya banka teminatı göstererek ihtiyati haczin kaldırılmasını isteyebilir (İİK m.266). Kanunun tanıdığı bu imkânı kullanmadan teminatın artırılmasını istemesi, alacağı güvencesiz bırakmaya yöneliktir.
HUKUKİ SEBEPLER
14. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m.50, 257, 258, 259, 264, 265 ve 266; 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu m.1/3 ve 6; 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun m.2, 24 ve 40; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.10; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.89; 22/2004 sayılı Katar Medeni Kanunu m.698; Katar Temyiz Mahkemesinin 1460/2023 ve 1075/2025 sayılı kararları.
DELİLLER
15. Alt yüklenici sözleşmesi ve yeminli tercümesi; onaylı hakedişler; borçlunun [tarih] tarihli mutabakat e-postası; banka kayıtları; tahkim başvurusu ve başvurunun alındığına ilişkin belge; Katar Medeni Kanununun ilgili maddeleri ile Temyiz Mahkemesi kararlarının yeminli tercümeleri; Mahkemenizin [yıl/sayı] D. İş sayılı dosyası ve her türlü yasal delil.
SONUÇ VE İSTEM
16. Açıklanan nedenlerle; borçlunun ihtiyati haciz kararına yaptığı itirazın reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin borçluya yükletilmesine karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederiz.
[Tarih]
Cevap veren vekili
Av. [ad soyad]
EKLER: Vekâletname; sözleşme ve tercümesi; onaylı hakedişler; mutabakat e-postası; tahkim başvurusu; Katar mevzuatı ve içtihadının tercümeleri.
Sık Yapılan Hatalar
- Devlet kuruluşuyla sözleşmede Başbakan onayını aramamak. Onay belgesi olmayan tahkim şartı, idarenin ileride ileri süreceği geçersizlik itirazına açıktır (Tahkim Kanunu m.2/2).
- Bir aylık iptal süresini kaçırmak. Katar’da hakem kararına karşı iptal davası süresi kararın alınmasından itibaren bir aydır; Model Kanundaki üç aya güvenilmemelidir.
- “İşveren ödemedi” cevabını kabullenmek. Katar Temyiz Mahkemesi bu kaydın ödemeyi süresiz ertelemeyeceğine hükmetmiştir; alt yüklenici ayrıca işverene doğrudan başvurabilir (m.702).
- İşi habersiz durdurmak. Medeni Kanun m.191’deki hak yazılı ihtarla ve orantılı biçimde kullanılmazsa işveren fesih ve ceza için bahane bulur.
- Gecikme cezasının üst sınırını kontrol etmemek. Kamu işlerinde toplam ceza sözleşme bedelinin yüzde 10’unu aşamaz (İhale Kanunu m.80).
- Arapça tercüme yükünü küçümsemek. Yatırım ve Ticaret Mahkemesinde yeni belge sunma imkânı sınırlıdır (m.22); tercümeler davadan önce hazırlanmalıdır.
- Kesin teminatın iade tarihini yanlış hesaplamak. Teminat bakım dönemi de dahil sözleşmenin tamamen ifasına kadar tutulur.
- On yıllık sorumluluğu sözleşmeyle sınırlamaya çalışmak. Bu sorumluluğu kaldıran veya sınırlayan anlaşma geçersizdir; risk sigorta ve rücu ile yönetilmelidir.
- Türkiye’deki malvarlığını unutmak. Katarlı borçlunun Türkiye’deki hesap ve alacaklarına ihtiyati haciz konulabilir; tahkim şartı buna engel değildir (MTK m.1/3 ve 6).
Hukukçular Evi Katar Dosyalarında Ne Yapar?
Katar dosyalarında önce sözleşmenin Arapça ve İngilizce metinlerini, uyuşmazlık yolunu, Başbakan onayını, ödeme ve ceza hükümlerini ve teminat metinlerini birlikte inceliyor; Katar’daki çözüm ortaklarımızla birlikte mahkeme mi tahkim mi sorusuna dosyaya özgü cevap veriyoruz. Ana yükleniciye ve işverene gönderilecek ödeme, işi yavaşlatma, doğrudan başvuru ve hak talebi bildirimlerini Türkçe ve İngilizce hazırlıyoruz.
Türkiye’de Katarlı borçlunun malvarlığına ihtiyati haciz, itiraz aşamasındaki cevaplar, kontrgaranti için ihtiyati tedbir, hakem kararlarının New York Sözleşmesine göre tenfizi ve Katar mahkeme kararlarının tanınması ve tenfizi dosyalarını yürütüyoruz. ICC, QICCA ve ISTAC tahkimlerinde Türk müteahhitleri temsil ediyoruz.
Katar’daki bir projede alacağınız, gecikme cezası kesintiniz veya teminat sorununuz varsa sözleşmenizi, son hakedişleri ve yazışmaları 0554 648 37 15 numaralı hattımıza WhatsApp üzerinden gönderebilir, aynı numaradan randevu alabilirsiniz.
İlgili Rehberler
- Yurt Dışı Müteahhitlik Uyuşmazlıkları Merkezi
- Suudi Arabistan ve Körfez’de Müteahhit Alacağı
- Azerbaycan’da Türk Müteahhit
- Cezayir’de Türk Müteahhit ve Devlet Kurumuyla Tahkim
- Yurt Dışı Alt Yüklenici: “İşveren Öderse Öderim” Şartı
- Yurt Dışı İşveren Hakediş Ödemiyor
- Yurt Dışı Teminat Mektubu ve Kontrgaranti
- Yurt Dışı Kesin Hesap Kapanmıyor
- Yurt Dışı Gecikme Cezası
- Yabancı Devlet veya Kamu İdaresi Borcunu Ödemiyor
- FIDIC Uyuşmazlık Kurulu ve ICC Tahkimi
- Tahkimde Zarar Hesabı
Sıkça Sorulan Sorular
Katar’da kamu ihaleleri hangi kanuna tabi?
13 Haziran 2016’da yürürlüğe giren 24/2015 sayılı İhale ve Artırmalar Kanununa tabidir. Kanun 18/2018 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve 17/2024 sayılı Kanunla değiştirilmiş; Uygulama Yönetmeliği 16/2019 sayılı kararla çıkarılmıştır.
Katar’da gecikme cezasının üst sınırı nedir?
Kamu işlerinde idare gecikilen her gün için ceza uygulayabilir, ancak toplam ceza sözleşme bedelinin veya gecikilen kalemlerin bedelinin yüzde 10’unu aşamaz (İhale Kanunu m.80). Medeni Kanuna göre işveren hiç zarara uğramamışsa ceza istenemez, aşırıysa indirilebilir (m.266).
Katar’da ihale kararına nasıl itiraz edilir?
17/2024 sayılı Kanunla getirilen düzenlemeye göre istekli, karar ilanından itibaren beş iş günü içinde Uyuşmazlık Çözüm Komitesine şikâyette bulunabilir; komite beş iş günü içinde karar verir.
“İşveren öderse öderim” kaydı Katar’da geçerli mi?
Kayıt geçerlidir ama ödemeyi süresiz ertelemez. Katar Temyiz Mahkemesi 1460/2023 ve 1075/2025 sayılı kararlarında bu kaydın yalnız makul bir süre için geçerli olabileceğini ve tamamlanıp kabul edilen iş için ödemeyi engellemeyeceğini kabul etmiştir.
Alt yüklenici Katar’da işverene doğrudan başvurabilir mi?
Evet. Medeni Kanunun 702. maddesi alt yükleniciye ve işçilere, işverenin ana yükleniciye talep tarihinde borçlu olduğu miktarla sınırlı olarak doğrudan işverene başvurma hakkı tanır.
Katar’da ödeme yapılmazsa işi durdurabilir miyim?
Medeni Kanun m.191, karşı taraf borcunu ifa etmedikçe edimin ifasından kaçınma hakkı tanır. Bu hak yazılı ihtarla ve orantılı biçimde kullanılmalıdır; aksi hâlde işveren gecikme cezası ve fesih iddiasında bulunabilir.
On yıllık sorumluluk Katar’da nasıl işler?
Yüklenici ile mimar veya mühendis, binalar ve sabit tesislerdeki çökme ve güvenliği tehdit eden kusurlardan teslimden itibaren on yıl sorumludur (Medeni Kanun m.711-715). Dava, çökmenin veya kusurun öğrenilmesinden itibaren üç yıl içinde açılır.
Katar devlet kuruluşuyla tahkim şartı geçerli mi?
İdari sözleşmelerde tahkim anlaşması Başbakanın veya yetkilendirdiği kişinin onayına bağlıdır (Tahkim Kanunu m.2/2). Onay belgesinin tarih ve sayısı sözleşmeye yazılmalıdır.
Katar’da hakem kararına karşı iptal davası ne zaman açılır?
Kararın alınmasından itibaren bir ay içinde açılır (Tahkim Kanunu m.33/4). İptal davasında verilen karar kesindir (m.33/6). Tenfiz başvurusu iptal süresi dolmadan kabul edilmez (m.34/3).
Katar mahkeme kararı Türkiye’de tenfiz edilir mi?
Türkiye ile Katar arasında adli işbirliği anlaşması yoktur. Tenfiz için MÖHUK m.54/a’daki karşılıklılık şartının, Katar’da Türk kararlarının tenfizini mümkün kılan bir kanun hükmü veya fiilî uygulamayla ispatı gerekir. Kesin hüküm etkisi için tanımada karşılıklılık aranmaz (m.58).
Katarlı şirketin Türkiye’deki malına haciz konulabilir mi?
Vadesi gelmiş para alacağı için ihtiyati haciz istenebilir (İİK m.257). Tahkim şartı ve tahkim yerinin yurt dışında olması buna engel değildir (MTK m.1/3 ve 6). Haczin uygulanmasından itibaren yedi gün içinde takip, dava veya tahkim başlatılmalıdır (İİK m.264).
Türkiye ile Katar arasında yatırım anlaşması var mı?
Var. 25 Aralık 2001’de Ankara’da imzalanan Anlaşma 2008’de yürürlüğe girmiştir. Yatırımcıya ev sahibi devlet mahkemeleri, ICSID ve UNCITRAL tahkimi seçenekleri tanır; yol ayrımı kuralı nedeniyle seçim baştan doğru yapılmalıdır.
Kaynakça
- Katar: 24/2015 sayılı İhale ve Artırmalar Kanunu (yürürlük 13.06.2016) m.80; 18/2018 sayılı Kanun Hükmünde Kararname; 17/2024 sayılı değişiklik Kanunu; 16/2019 sayılı Uygulama Yönetmeliği m.21 ve 11/2022 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı.
- Katar: 22/2004 sayılı Medeni Kanun m.154, 171, 183, 191, 256, 257, 265, 266, 697-699, 702, 708 ve 711-715; 27/2006 sayılı Ticaret Kanunu m.87; 2/2017 sayılı Hukuk ve Ticaret Uyuşmazlıklarında Tahkim Kanunu m.2, 33, 34 ve 35; 21/2021 sayılı Yatırım ve Ticaret Mahkemesi Kanunu m.7 ve 22; 4/2024 sayılı Cebri İcra Kanunu m.6; 5/2011 sayılı Emiri Kararname (ICSID).
- Katar içtihadı: Temyiz Mahkemesi 1460/2023 (2024) ve 1075/2025 (18.11.2025) sayılı kararlar; QFC Hukuk ve Ticaret Mahkemesi, Thales QFZ LLC v AlJaber Engineering Company W.L.L., [2024] QIC (F) 55 ve [2025] QIC (F) 34; QFC Temyiz Dairesinin 2025 tarihli tahkim yetkisine ilişkin kararı.
- Uluslararası: New York Sözleşmesi (Katar: katılım 30.12.2002, yürürlük 30.03.2003); ICSID Sözleşmesi; Türkiye-Katar Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşması (Ankara, 25.12.2001; yürürlük 12.02.2008); Türkiye-Katar Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması (25.12.2001; RG 05.02.2008/26778; yürürlük 11.02.2008) m.5 ve 18.12.2016 tarihli revize anlaşma (RG 19.04.2019/30750).
- Türkiye: 2004 sayılı İİK m.42/2, 50, 257-266; 4686 sayılı MTK m.1/3, 6 ve 15; 5718 sayılı MÖHUK m.2, 24, 40, 48, 49 ve 50-63; 6100 sayılı HMK m.10, 389, 392 ve 397; 6098 sayılı TBK m.19, 89, 90 ve 175; 4721 sayılı TMK m.2; 5520 sayılı KVK m.5/1-h; T.C. Adalet Bakanlığı, devletlere göre özellik arz eden uygulamalar listesi (18.02.2025).
- T.C. Ticaret Bakanlığı, Bakan Bolat’ın Katarlı mevkidaşıyla görüşmesi (24.08.2026) ve Yurt Dışı Müteahhitlik Hizmetleri Genel Notu (01.07.2025); Ashghal duyurusu (07.10.2026); Human Rights Watch, Qatar: Failure to Pay Contractors Harms Migrant Workers (14.12.2025); Addleshaw Goddard (21.04.2026), DLA Piper (Ekim 2025), Al Tamimi, Sultan Al-Abdulla & Partners (Mayıs 2025) ve Pinsent Masons değerlendirmeleri.
Bu sayfa genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; her dosya güncel resmî metinler ve sözleşme belgeleri esas alınarak ayrıca değerlendirilmelidir.
Katar’daki projede hakedişiniz mi ödenmiyor?
Ana yükleniciye ve işverene bildirim, teminat mektubu tedbiri, Türkiye’de ihtiyati haciz, tahkim ve tenfiz için sözleşmenizle hemen arayın.
İlgili ana rehberler
Yurt Dışı Müteahhitlik Uyuşmazlıkları Merkezi · Yabancı Devlet Borcunu Ödemiyor · FIDIC Uyuşmazlık Kurulu ve ICC · Tahkim Rehberi · İletişim


