Karşılıksız Çek 2026: Hapis mi Para Cezası mı? APC, Doğrudan Hapse Çevirme, Çek Yasağı, 3 Aylık Şikâyet Süresi ve Ödemeyle Düşme (5941 m.5-6)

Karşılıksız çekte doğrudan hapis cezası verilmez. Kanuni ibraz süresi içinde ibraz edilen çekle ilgili “karşılıksızdır” işlemi yapılmasına sebebiyet veren kişi hakkında, hamilin şikâyeti üzerine her bir çek için bin beş yüz güne kadar adli para cezasına hükmolunur. Bu ceza, çek bedelinin karşılıksız kalan miktarından az olamaz. Mahkeme ayrıca çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağına karar verir (5941 s.K. m.5/1). Adli para cezası ödenmezse, kamuya yararlı işte çalıştırma kararı verilmeksizin doğrudan hapse çevrilir (m.5/11). Adli para cezasından çevrilen bu hapis üç yılı, birden fazla hükümde beş yılı geçemez (5275 s.K. m.106/7). Önödeme, uzlaştırma ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması uygulanmaz (5941 m.5/10). Karşılıksız kalan bedel ticari temerrüt faiziyle tamamen ödenirse yargılamada davanın düşmesine, kesinleşmeden sonra ise hükmün bütün sonuçlarıyla ortadan kaldırılmasına karar verilir; şikâyetten vazgeçme de aynı sonucu doğurur (m.6/1-2). Şikâyet, fiilin öğrenilmesinden itibaren üç ay ve her hâlde fiilden itibaren bir yıl içinde icra mahkemesine yapılır (İİK m.347).

5941 s.K. m.5/1: Üzerinde yazılı bulunan düzenleme tarihine göre kanuni ibraz süresi içinde ibrazında, çekle ilgili olarak “karşılıksızdır” işlemi yapılmasına sebebiyet veren kişi hakkında, hamilin şikâyeti üzerine, her bir çekle ilgili olarak, binbeşyüz güne kadar adli para cezasına hükmolunur. Ancak, hükmedilecek adli para cezası; çek bedelinin karşılıksız kalan miktarı, (…) az olamaz.

Suçun Şartları

Her ödenmeyen çek bu suçu oluşturmaz. Suçun oluşması için çekin üzerinde yazılı düzenleme tarihine göre kanuni ibraz süresi içinde bankaya ibraz edilmesi ve banka tarafından “karşılıksızdır” işlemi yapılması gerekir (5941 s.K. m.5/1). Kanuni ibraz süresi geçtikten sonra ibraz edilen bir çek için bu suç oluşmaz; alacaklının hukuki takip hakları ise ayrıca devam edebilir. Suçun faili, “karşılıksızdır” işlemi yapılmasına sebebiyet veren kişidir. Kanun, çek karşılığını banka hesabında bulundurmakla yükümlü olan kişinin çek hesabı sahibi olduğunu açıkça belirtir (m.5/2). Suç şikâyete bağlıdır; hamilin şikâyeti olmadan soruşturma ve yargılama yapılamaz. Karşılıksız çekin hukuki ve cezai sonuçları için karşılıksız çek: hukuki ve cezai sonuçlar, Çek Kanunu için karşılıksız çek ve 5941 sayılı Çek Kanunu rehberlerine bakabilirsiniz.

Kanuni İbraz Süresi

Karşılıksız çek suçunun ilk şartı, çekin üzerinde yazılı düzenleme tarihine göre kanuni ibraz süresi içinde bankaya ibraz edilmesidir. Bir çek, düzenlendiği yerde ödenecekse on gün, düzenlendiği yerden başka bir yerde ödenecekse bir ay içinde muhataba ibraz edilmelidir; yurt dışında düzenlenen çekler için aynı kıtada bir ay, farklı kıtalarda üç aylık süreler öngörülmüştür (TTK m.796/1-2). Bu süreler, çekte yazılı düzenleme tarihinin ertesi günü başlar (m.796/3). Uygulamada ileri tarihli çeklerde sürenin başlangıcı, çekin üzerinde yazılı düzenleme tarihine göre belirlenir. Kanuni ibraz süresi geçtikten sonra yapılan ibrazda “karşılıksızdır” işlemi yapılsa bile karşılıksız çek suçu oluşmaz. Bu nedenle hamilin çeki süresinde bankaya götürmesi, ceza yolunun açık kalması için zorunludur.

“Karşılıksızdır” İşlemi ve Bankanın Ödeme Yükümlülüğü

Karşılığı bulunmayan veya kısmen bulunan bir çek süresinde ibraz edildiğinde, muhatap banka düzenleyici dışındaki hamile her çek yaprağı için kanunda belirlenen bir miktarı ödemekle yükümlüdür. Bu miktar her yıl Ocak ayında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından belirlenir ve Resmî Gazete’de yayımlanır (5941 s.K. m.3/3). “Karşılıksızdır” işlemi, bankanın ödemekle yükümlü olduğu miktar dışında, çek bedelinin karşılanamayan kısmıyla sınırlı olarak yapılır (m.3/2). Hamilin talebi hâlinde bu işlem, çekin arka yüzüne ibraz tarihi, hesap durumu, bankanın ödediği miktar ve ibraz edenin kimliği yazılarak ve banka yetkilisiyle birlikte imzalanarak yapılır; hamil imzalamaktan kaçınırsa karşılıksızdır işlemi yapılmaz (m.3/4). Cezanın alt sınırını oluşturan “karşılıksız kalan miktar”, bankanın ödediği tutar düşüldükten sonra kalan kısımdır.

Ceza: Adli Para Cezası ve Alt Sınırı

Karşılıksız çek suçunda doğrudan hapis cezası öngörülmemiştir. Her bir çekle ilgili olarak bin beş yüz güne kadar adli para cezasına hükmolunur ve hükmedilecek adli para cezası çek bedelinin karşılıksız kalan miktarından az olamaz (5941 s.K. m.5/1). Kanunun ilk hâlinde bu alt sınırın hesabına, kanuni ibraz tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile takip ve yargılama giderleri de dahil ediliyordu. Anayasa Mahkemesinin 26/7/2017 tarihli ve E.2016/191, K.2017/131 sayılı kararıyla bu ibare iptal edilmiştir. Bugün alt sınır, çek bedelinin karşılıksız kalan miktarıdır. Her çek için ayrı ceza verildiğinden, birden fazla karşılıksız çek bulunan dosyalarda ceza miktarları toplanarak yüksek tutarlara ulaşabilir. Çok sayıda karşılıksız çek ve infazdaki sınırlar için çok sayıda karşılıksız çek ve beş yıl sınırı rehberine bakabilirsiniz.

Ödenmezse: Doğrudan Hapis

Genel kural olarak ödenmeyen adli para cezası, Cumhuriyet savcısının kararıyla hapse çevrilir ve hükümlünün kamuya yararlı bir işte çalıştırılmasına karar verilir (5275 s.K. m.106/3). Karşılıksız çek suçunda ise özel bir hüküm vardır: bu suç nedeniyle verilen adli para cezalarının ödenmemesi durumunda ceza, kamuya yararlı bir işte çalıştırma kararı verilmeksizin doğrudan hapis cezasına çevrilir (5941 s.K. m.5/11). Adli para cezası yerine çektirilen hapis süresi üç yılı geçemez; birden fazla hükümle adli para cezalarına mahkûmiyet hâlinde bu süre beş yılı geçemez (5275 m.106/7). Adli para cezasından çevrilen hapsin infazı ertelenemez ve bu infazda koşullu salıverilme hükümleri uygulanmaz (m.106/9). Hükümlü, hapis yattığı günlerin dışındaki günlere karşılık gelen parayı öderse hapisten çıkarılır (m.106/8). Karşılıksız çek nedeniyle hapis riski için karşılıksız çek cezası: hapis yatar mıyım rehberine bakabilirsiniz.

Çek Düzenleme ve Çek Hesabı Açma Yasağı

Mahkeme, adli para cezasının yanında çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağına da hükmeder; bu yasak zaten varsa devamına karar verir. Yargılama sırasında da mahkeme resen koruma tedbiri olarak bu yasağa karar verir (5941 s.K. m.5/1). Yasak; çek hesabı sahibi gerçek veya tüzel kişi, tüzel kişi adına çek keşide edenler ve çekin bir sermaye şirketi adına düzenlenmesi hâlinde ayrıca yönetim organı ile ticaret siciline tescil edilen şirket yetkilileri hakkında uygulanır. Hakkında yasak kararı verilen kişi, elindeki bütün çek yapraklarını bankalara iade etmekle yükümlüdür ve adına yeni çek hesabı açılamaz (m.5/6). Kararın tebliğinden itibaren on gün içinde, düzenlediği ve henüz tahsil edilmemiş çekleri liste hâlinde muhatap bankaya bildirmesi gerekir (m.5/7). Yasaklı kişiler, yasaklılıkları süresince sermaye şirketlerinin yönetim organlarında görev alamaz; mevcut organ üyelikleri ise görev sürelerinin sonuna kadar devam eder (m.5/2). Yasağa rağmen çek düzenlemek, daha ağır bir suç oluşturmadığı takdirde bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasını gerektiren ayrı bir suçtur (m.7/6).

Birden Fazla Karşılıksız Çek

Karşılıksız çek suçunda her çek için ayrı ceza verilir (5941 s.K. m.5/1). Bu nedenle aynı kişi hakkında birden fazla karşılıksız çek nedeniyle birden fazla adli para cezası hükmedilebilir. Bu cezalar ödenmezse her biri ayrı ayrı hapse çevrilir; ancak adli para cezası yerine çektirilen hapis süresi bir hükümde üç yılı, birden fazla hükümle adli para cezalarına mahkûmiyet hâlinde beş yılı geçemez (5275 s.K. m.106/7). Adli para cezasından çevrilen hapsin infazında koşullu salıverilme hükümleri uygulanmadığından (m.106/9), bu süreler infaz kurumunda fiilen geçirilir. Bununla birlikte her çek bakımından ayrı ayrı ödeme veya vazgeçme mümkündür; bir çekin bedeli faiziyle ödendiğinde o çekle ilgili hüküm bütün sonuçlarıyla ortadan kalkar. Çok sayıda karşılıksız çek bulunan durumlarda, her alacaklıyla ayrı ayrı ödeme planı yapılması ve her ödemenin ilgili dosyaya ayrı ayrı bildirilmesi gerekir.

Şirket Çeklerinde Sorumluluk

Şirket adına düzenlenen çeklerde cezai sorumluluk tüzel kişiye değil, gerçek kişilere aittir. Çek karşılığını banka hesabında bulundurmakla yükümlü olan kişi çek hesabı sahibidir; çek hesabı sahibi tüzel kişiyse, bu tüzel kişinin mali işlerini yürütmekle görevlendirilen yönetim organı üyesi, böyle bir belirleme yapılmamışsa yönetim organını oluşturan gerçek kişi veya kişiler çek karşılığını bulundurmakla yükümlüdür (5941 s.K. m.5/2). Bu nedenle şirketlerde mali işlerden sorumlu yönetim kurulu üyesinin belirlenmiş olup olmadığı, sorumluluğun kime ait olduğunu doğrudan etkiler. Çek hesabı sahibi gerçek kişi ise kendisi adına çek düzenlemek üzere başkasını temsilci veya vekil olarak tayin edemez; bu şekilde düzenlenen çekten doğan hukuki ve cezai sorumluluk çek hesabı sahibine aittir (m.5/3). Tacirin ticari işletmesiyle ilgili işlemlerde tacir olmayan kişinin çek defterini kullanarak çek düzenleyen ve düzenleten kişi ise altı aydan iki yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır (m.7/1). Konkordato sürecindeki şirketlerde karşılıksız çek sorumluluğu için konkordato ve karşılıksız çek rehberine bakabilirsiniz.

Görevli Mahkeme, Yetki ve Usul

Karşılıksız çek suçundan açılan davalar icra mahkemesinde görülür ve İcra ve İflas Kanununun yargılama usulüne ilişkin hükümleri uygulanır (5941 s.K. m.5/1). Dava, çekin tahsil için bankaya ibraz edildiği veya çek hesabının açıldığı banka şubesinin bulunduğu yer ya da hesap sahibinin veya şikâyetçinin yerleşim yeri mahkemesinde görülebilir. Şikâyet dilekçeyle veya sözlü beyanla yapılır; icra mahkemesi duruşma için hemen bir gün belirler ve sanığa çağrı kâğıdı gönderir (İİK m.349). Duruşmada Cumhuriyet savcısı hazır bulundurulmaz (m.350). Şikâyetçi dilekçe veya beyanında gösterdiği delillerle bağlıdır (m.351). Mahkeme, tarafların ifadelerini ve bütün delillerini dinledikten sonra en geç beş gün içinde kararını verir (m.352). Yargılama sırasında koruma tedbiri olarak verilen çek yasağı kararlarına karşı itirazlarda İİK m.353/1 uygulanır. Karşılıksız çek şikâyeti için karşılıksız çek şikâyet dilekçesi örneği rehberine bakabilirsiniz.

Şikâyet Süresi

Karşılıksız çek suçunda şikâyet hakkı, fiilin öğrenildiği tarihten itibaren üç ay ve her hâlde fiilin işlendiği tarihten itibaren bir yıl geçmekle düşer (İİK m.347). Bu süreler, Çek Kanununun yollamasıyla karşılıksız çek davalarında da uygulanır (5941 s.K. m.5/1). Genel şikâyet süresi olan altı aydan farklı olarak üç aylık kısa bir süre öngörüldüğünden, hamilin “karşılıksızdır” işleminden sonra gecikmeden hareket etmesi gerekir. İki süre birlikte işler: fiil öğrenilmiş olsa da olmasa da, fiilin işlendiği tarihten itibaren bir yıl geçmişse şikâyet hakkı düşer. Şikâyet süresinin geçmesi, alacaklının çek bedelini hukuki yollarla takip etme hakkını ortadan kaldırmaz; ancak ceza yolu kapanır. Çeki karşılıksız çıkan alacaklının yapabilecekleri için aldığım çek karşılıksız çıktı rehberine bakabilirsiniz.

Önödeme, Uzlaştırma ve HAGB Yok

Karşılıksız çek suçu nedeniyle önödeme, uzlaşma ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin hükümler uygulanmaz (5941 s.K. m.5/10). Bu nedenle sanık, önödeme veya uzlaştırma yoluyla dosyayı kapatamaz; hükmün açıklanmasının geri bırakılması da talep edilemez. Kanun bunun yerine, çek bedelinin faiziyle ödenmesine ve şikâyetten vazgeçilmesine özel bir sonuç bağlamıştır. Bu düzen, alacağın tahsilini teşvik eden, ödeme odaklı bir yapıdır. Sanık açısından bu, suçun şartları tartışmalı değilse dosyayı kapatmanın en etkili yolunun ödeme veya alacaklıyla anlaşma olduğu anlamına gelir.

Ödeme veya Vazgeçme ile Düşme

Karşılıksız kalan çek bedelinin, çekin üzerinde yazılı düzenleme tarihine göre kanuni ibraz tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faiziyle birlikte tamamen ödenmesi hâlinde, yargılama aşamasında davanın düşmesine, mahkûmiyet hükmünün kesinleşmesinden sonra ise hükmün bütün sonuçlarıyla ortadan kaldırılmasına karar verilir; yasağın kaldırıldığı MERSİS ve Risk Merkezine bildirilir ve ilan olunur (5941 s.K. m.6/1). Şikâyetten vazgeçme hâlinde de aynı sonuç doğar (m.6/2). Bu düzenleme, genel kuraldan önemli bir farklılık içerir: Türk Ceza Kanununa göre hükmün kesinleşmesinden sonraki vazgeçme cezanın infazına engel olmazken, karşılıksız çekte kesinleşmeden sonraki ödeme veya vazgeçme hükmü bütün sonuçlarıyla ortadan kaldırır. Bu nedenle hapse çevrilmiş bir cezanın infazı sırasında dahi çek bedelinin faiziyle ödenmesi veya alacaklının şikâyetten vazgeçmesi, hükümlünün serbest kalmasını sağlayabilir. Ödemenin “tamamen” yapılması ve faizin doğru hesaplanması şarttır; eksik ödeme bu sonucu doğurmaz. Yargılama sonunda beraat, ceza verilmesine yer olmadığı, davanın düşmesi veya davanın reddi kararı verilirse, aynı kararda yasağın kaldırılmasına karar verilir (m.5/9).

Yasağın Kaldırılması İçin Süre

Ödeme veya vazgeçme olmaksızın da yasağın kaldırılması mümkündür. Kişi, mahkûm olduğu cezanın tamamen infaz edildiği tarihten itibaren üç yıl ve her hâlde yasağın konulduğu tarihten itibaren on yıl geçtikten sonra, hükmü veren mahkemeden çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağının kaldırılmasını isteyebilir. Mahkemenin kararına itiraz edilebilir ve itiraz bakımından İİK m.353/1 hükmü uygulanır. Yasağın kaldırılmasına ilişkin karar kesinleştiğinde MERSİS ve Risk Merkezine bildirilir ve ilan olunur (5941 s.K. m.6/3).

Çek ile Senet Farkı ve Diğer Suçlar

Karşılıksız çek suçu yalnızca çekler için öngörülmüştür. Bir bononun veya senedin vadesinde ödenmemesi tek başına suç oluşturmaz; alacaklı kambiyo senetlerine özgü takip yollarına başvurabilir. Ancak çek veya senet düzenlenirken baştan ödeme niyeti bulunmadığı hâlde hileli davranışlarla karşı tarafın aldatılması dolandırıcılık suçunu, çek veya senet üzerinde sahtecilik yapılması ise sahtecilik suçlarını gündeme getirebilir. Bu suçlar karşılıksız çek suçundan bağımsız olarak değerlendirilir ve genel ceza mahkemelerinde görülür. Banka görevlilerinin kanuna aykırı davranışları da Çek Kanununda ayrıca suç olarak düzenlenmiştir; örneğin kısmen veya tamamen karşılığı bulunmayan çek için talebe rağmen karşılıksızdır işlemi yapmayan banka görevlisi şikâyet üzerine bir yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır (5941 s.K. m.7/4). Sahtecilik için çek ve senette sahtecilik, dolandırıcılık için dolandırıcılık suçu, alacağın tahsili için çek ve senette ihtiyati haciz rehberlerine bakabilirsiniz.

Alacaklı (Hamil) Ne Yapmalı?

1. Çeki süresinde ibraz edin: Aynı yerde 10 gün, başka yerde 1 ay (TTK m.796).
2. “Karşılıksızdır” işlemini yaptırın: Çekin arkasına işlemi yazdırıp imzalayın (5941 m.3/4).
3. Bankanın ödediği tutarı alın: Karşılıksız kalan kısım ayrıca belirtilir.
4. Üç ay içinde şikâyet edin: Yetkili icra mahkemesine dilekçe veya sözlü beyanla (İİK m.347, 349).
5. Alacağı ayrıca takip edin: Kambiyo senetlerine özgü takip ve gerekirse ihtiyati haciz.
6. Hukuki zamanaşımını izleyin: Başvurma hakları ibraz süresinin bitiminden itibaren 3 yıl (TTK m.814/1).

Çeki karşılıksız çıkan hamil için ceza yolu ile alacak takibi birbirinden bağımsızdır. Ceza şikâyeti, borçlu üzerinde ödeme baskısı yaratır; çünkü borçlu, bedeli faiziyle ödediğinde dava düşer ve yasak kalkar. Bununla birlikte ceza davasında verilen adli para cezası Devlet Hazinesine ödenir, alacaklıya değil. Alacaklının çek bedelini tahsil edebilmesi için kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlatması ve gerekirse ihtiyati haciz talep etmesi gerekir. Hamilin cirantalarla düzenleyene ve diğer çek borçlularına karşı başvurma hakları, ibraz süresinin bitiminden itibaren üç yıl geçmekle zamanaşımına uğrar (TTK m.814/1). Çek borçlusunun ölümü hâlinde mirasçıların sorumluluğu için mirasçıların senet ve çek borçları rehberine bakabilirsiniz.

Sanığın Savunma İmkânları

Karşılıksız çek suçlamasına karşı savunma, öncelikle suçun şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediği üzerinde yoğunlaşır. Çekin kanuni ibraz süresi içinde ibraz edilip edilmediği, çekin üzerindeki düzenleme tarihi ve ibraz tarihi karşılaştırılarak incelenmelidir. Şikâyetin üç aylık ve bir yıllık süreler içinde yapılıp yapılmadığı kontrol edilmelidir. Şirket çeklerinde sanığın, çek karşılığını bulundurmakla yükümlü kişi olup olmadığı, özellikle mali işlerden sorumlu yönetim organı üyesinin belirlenip belirlenmediği araştırılmalıdır. Çekteki imzanın sanığa ait olmadığı veya çekin sanığın rızası dışında elinden çıktığı iddia ediliyorsa, bu husus ayrıca delillendirilmelidir. Tüm bu savunmalar yanında, dosyanın en etkili çözüm yolu çoğu zaman çek bedelinin faiziyle ödenmesi veya alacaklıyla ödeme konusunda anlaşılarak şikâyetten vazgeçilmesinin sağlanmasıdır.

Geçmiş Dönem Düzenlemeleri

Karşılıksız çek suçu bakımından geçmişte çeşitli geçici düzenlemeler yapılmıştır. Örneğin 30/4/2021 tarihine kadar işlenen karşılıksız çek suçlarından mahkûm olanların cezalarının infazının durdurulmasına ve çek bedelinin belirli taksitlerle ödenmesi hâlinde mahkûmiyetin bütün sonuçlarıyla ortadan kaldırılmasına ilişkin bir geçici madde öngörülmüştür (5941 s.K. geçici m.5). Bu tür geçici düzenlemeler belirli tarihlerde işlenen fiillerle sınırlı olduğundan, güncel dosyalarda uygulanıp uygulanmayacağı ayrıca kontrol edilmelidir. Güncel fiiller bakımından belirleyici olan, m.5 ve m.6’daki kalıcı hükümlerdir.

Örnek Durumlar

Sık Yapılan Hatalar

• Şikâyet süresini altı ay sanmak: Karşılıksız çekte süre öğrenmeden itibaren 3 aydır.
• Çeki ibraz süresinden sonra bankaya götürmek: Suç oluşmaz; ceza yolu kapanır.
• Faizsiz veya eksik ödeme yapmak: Düşme için bedelin faiziyle tamamen ödenmesi gerekir.
• Uzlaştırma veya HAGB beklemek: Kanun bu kurumları açıkça dışlamıştır.
• Yasağa rağmen çek düzenlemek: 1–3 yıl hapis gerektiren ayrı bir suçtur.
• Çek yapraklarını iade etmemek: Yasak kararı sonrası iade ve liste yükümlülüğü vardır.

Karşılıksız çek şikâyeti, savunma, ödeme ile düşme talebi, çek yasağının kaldırılması ve infaz süreçleri için Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.

Ödeme Nedeniyle Düşme ve Yasağın Kaldırılması Talebi Dilekçesi Örneği

Sık Sorulan Sorular

Karşılıksız çekte hapis var mı?

Doğrudan hapis yok; her çek için 1.500 güne kadar APC (5941 m.5/1).

Adli para cezası ne kadar olur?

Çek bedelinin karşılıksız kalan miktarından az olamaz (5941 m.5/1).

Ödemezsem ne olur?

Kamuya yararlı iş olmadan doğrudan hapse çevrilir (5941 m.5/11).

Kaç yıl yatarım?

APC’den çevrilen hapis 3 yılı, birden fazla hükümde 5 yılı geçemez (5275 m.106/7).

Çevrilen hapiste koşullu salıverilme var mı?

Hayır; ertelenemez de (5275 m.106/9).

İçerideyken ödersem çıkar mıyım?

Kalan günlere karşılık parayı öderseniz çıkarsınız (5275 m.106/8); faiziyle tam ödeme hükmü de ortadan kaldırır (5941 m.6/1-b).

Şikâyet süresi nedir?

Öğrenmeden 3 ay, her hâlde fiilden 1 yıl (İİK m.347).

Hangi mahkeme bakar?

İcra mahkemesi (5941 m.5/1).

Uzlaştırma veya HAGB var mı?

Hayır; önödeme de yok (5941 m.5/10).

Ödersem ne olur?

Yargılamada düşme; kesinleşmeden sonra hükmün bütün sonuçlarıyla ortadan kaldırılması (5941 m.6/1).

Alacaklı vazgeçerse?

Ödemeyle aynı sonuç (5941 m.6/2).

Çek yasağı ne demek?

Çek düzenleyemez, çek hesabı açamazsınız; çek yapraklarını iade etmelisiniz (5941 m.5/6).

Yasak nasıl kalkar?

Ödeme, vazgeçme veya beraat; ya da infazdan 3 yıl, her hâlde 10 yıl sonra başvuru (5941 m.5/9, 6).

Yasaklıyken çek düzenlersem?

1–3 yıl hapis (5941 m.7/6).

Şirket çekinde kim sorumlu?

Mali işlerden sorumlu yönetim organı üyesi; belirlenmemişse yönetim organı (5941 m.5/2).

Yasaklı kişi şirkette yönetici olabilir mi?

Yasaklılık süresince yönetim organında görev alamaz; mevcut üyelik süre sonuna kadar sürer (5941 m.5/2).

Kanuni ibraz süresi nedir?

Aynı yerde ödenecekse 10 gün, başka yerde 1 ay; düzenleme tarihinin ertesi günü başlar (TTK m.796).

Banka karşılıksız çekte bir miktar öder mi?

Evet; her yıl Merkez Bankasınca belirlenen tutar kadar (5941 m.3/3).

APC alacaklıya mı ödenir?

Hayır; Devlet Hazinesine. Alacak için ayrıca icra takibi gerekir.

Birden fazla çekte ceza nasıl verilir?

Her çek için ayrı APC; ödenmezse çevrilen hapis toplamda 5 yılı geçemez (5275 m.106/7).

Hamil karşılıksızdır şerhini imzalamazsa?

Karşılıksızdır işlemi yapılmaz (5941 m.3/4).

İbraz süresi geçen çekte suç var mı?

Hayır; ceza yolu kapanır, hukuki takip mümkün.

Senet ödenmezse suç mu?

Tek başına hayır; hile varsa dolandırıcılık gündeme gelebilir.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, ayrıntılı değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.

Mevzuat kontrolü: Bu yazıdaki 5941 sayılı Çek Kanunu, 5275 sayılı İnfaz Kanunu ve İcra ve İflas Kanunu hükümleri 24 Eylül 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr’deki güncel metinler üzerinden kontrol edilmiştir.