Nitelikli hırsızlık, hırsızlığın TCK m.142’de sayılan yer, konu, yöntem veya koşullarla işlenmesidir. Ceza, hangi fıkranın uygulandığına göre değişir. Kamu kurumunda veya ibadet yerinde bulunan eşya, toplu taşıma, afet eşyası ve açıkta bırakılmış eşya hakkında (m.142/1) ceza üç yıldan yedi yıla kadar hapistir. Malını koruyamayacak kişiden yararlanma, kapkaç veya yankesicilik, afet ya da kargaşadan yararlanma, kilit açma veya kilitlenmesini engelleme, bilişim sistemi kullanma, tanınmamak için tedbir alma, hayvan hırsızlığı ve kilitli ya da bina içinde muhafaza edilen eşya hakkında (m.142/2) ceza beş yıldan on yıla kadardır. Enerji tesislerinde işlenen hırsızlıkta (m.142/3) ceza beş yıldan on iki yıla kadardır. Gece vakti işlenmesi hâlinde ceza yarı oranında artırılır (m.143). Uzlaştırma yalnızca basit hırsızlıkta (m.141) mümkündür; nitelikli hırsızlık uzlaştırma kapsamında değildir.
Somut bir dosyanızla ilgili görüşmek ister misiniz?
Nitelikli hırsızlık suçlamasıyla mı karşı karşıyasınız?
Nitelikli hâlin unsurlarını dosya üzerinden birlikte değerlendirelim: Hukukçular Evi Ankara.
⚡ Net Cevap: Basit hırsızlık (m.141): 1–3 yıl; uzlaştırma kapsamında. m.142/1 (kamu kurumu, ibadet yeri, toplu taşıma, afet eşyası, açıkta bırakılan eşya): 3–7 yıl. m.142/2 (malını koruyamayan kişi, kapkaç ve yankesicilik, kargaşa, kilit açma, bilişim, tanınmama tedbiri, hayvan, kilitli veya bina içindeki eşya): 5–10 yıl. m.142/3 (enerji ve tesisleri): 5–12 yıl; örgüt faaliyetiyle yarı oranında artırım ve 10.000 güne kadar adli para cezası. Gece vakti (m.143): ceza yarı oranında artar. Kamu hizmetinde aksama (m.142/5): ceza yarısından iki katına kadar artar. Uzlaştırma: yalnız m.141. Zamanaşımı: m.141’de 8 yıl, m.142’de 15 yıl. İndirimler: değer azlığı (m.145), kullanma hırsızlığı (m.146, şikâyet üzerine), zorunluluk (m.147), etkin pişmanlık (m.168: kovuşturmadan önce 2/3’e, sonra 1/2’ye kadar).
TCK m.141/1: Zilyedinin rızası olmadan başkasına ait taşınır bir malı, kendisine veya başkasına bir yarar sağlamak maksadıyla bulunduğu yerden alan kimseye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilir.
Basit Hırsızlık ile Nitelikli Hırsızlık Arasındaki İlişki
Nitelikli hırsızlık ayrı bir suç değil, hırsızlığın daha ağır cezayı gerektiren şeklidir. TCK m.141’deki temel unsurların hepsi nitelikli hâlde de aranır: başkasına ait taşınır mal, zilyedin rızasının yokluğu, malın bulunduğu yerden alınması ve yarar sağlama maksadı. Bunlara ek olarak m.142’de sayılan hâllerden birinin gerçekleşmesi gerekir. Bir suçun temel şekli ile nitelikli şekilleri zincirleme suç bakımından aynı suç sayılır (TCK m.43/1). Bu nedenle nitelikli hâlin unsurlarından birinin ispat edilememesi, fiili ortadan kaldırmaz; fiil temel hâl olan m.141 kapsamında değerlendirilir. Savunmada en sık başvurulan yol, nitelikli hâlin unsurlarının gerçekleşmediğini göstererek fiili temel hâle çekmektir. Temel kavramlar için basit ve nitelikli hırsızlık farkı rehberine bakabilirsiniz.
TCK m.142/1: Üç Yıldan Yedi Yıla Kadar Hapis
| Bent | Hâl | Açıklama |
|---|---|---|
| a | Kamu kurum ve kuruluşlarında, ibadet yerlerinde bulunan ya da kamu yararına veya hizmetine tahsis edilen eşya | Eşyanın kime ait olduğu önemli değildir |
| b | Mülga (6545 s.K.) | Artık uygulanmaz |
| c | Toplu taşıma aracı içinde veya durak, istasyon gibi varış ve kalkış yerlerinde bulunan eşya | Halkın yararlanmasına sunulmuş araç |
| d | Afet veya genel felaketin zararlarını önlemek ya da hafifletmek için hazırlanan eşya | Yangın tüpü, afet malzemesi vb. |
| e | Âdet, tahsis veya kullanımı gereği açıkta bırakılmış eşya | Örneğin kapı önündeki araç, tarladaki ürün |
| f | Mülga (6352 s.K.) | Artık uygulanmaz |
Birinci fıkranın (a) bendinde “kime ait olursa olsun” ifadesi yer alır. Bu nedenle bir kamu binasında bulunan özel bir şahsa ait eşya da bu kapsamdadır; örneğin hastane bekleme salonunda bırakılan bir çanta. (e) bendi ise uygulamada en sık tartışılan bentlerden biridir. Âdet veya kullanım gereği açıkta bırakılmış eşya kavramı, sahibinin gözetiminden uzakta ama toplumsal alışkanlık nedeniyle dışarıda bırakılması olağan olan eşyayı ifade eder. Sokağa park edilmiş bir aracın kendisi veya içindeki eşya, apartman önüne bırakılmış bir bisiklet bu bent kapsamında değerlendirilebilir. Eşyanın olağan kullanımı gereği değil de unutulduğu için açıkta kalması ise bu bendin uygulanmasını tartışmalı hâle getirir ve somut olayda değerlendirilmelidir.
TCK m.142/2: Beş Yıldan On Yıla Kadar Hapis
| Bent | Hâl | Uygulamadaki karşılığı |
|---|---|---|
| a | Kişinin malını koruyamayacak durumda olmasından veya ölmesinden yararlanma | Baygın, sarhoş, yaşlı veya hasta kişi; kaza yerindeki ölü |
| b | Elde veya üstte taşınan eşyayı çekip alma ya da özel beceri | Kapkaç, yankesicilik |
| c | Doğal afet veya sosyal olayların doğurduğu korku veya kargaşadan yararlanma | Deprem, yangın, toplumsal olaylar |
| d | Haksız yere elde bulundurulan veya taklit anahtarla ya da aletle kilit açma veya kilitlenmesini engelleme | Maymuncuk, çalıntı anahtar, kilidi bantlamak |
| e | Bilişim sistemlerinin kullanılması | İnternet bankacılığı, dijital hesaplar |
| f | Tanınmamak için tedbir alma veya yetkisiz resmi sıfat takınma | Maske, sahte polis kimliği |
| g | Büyük veya küçükbaş hayvan | Yer şartı 6545 ile kaldırıldı |
| h | Herkesin girebileceği yerde kilitlenerek ya da bina veya eklentileri içinde muhafaza altına alınmış eşya | Kilitli bisiklet, ev veya iş yeri içindeki eşya |
(b) bendinde düzenlenen kapkaç ve yankesicilik bakımından kanun ayrıca bir artırım öngörür. Suçun bu şekilde, beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak durumda olan kimseye karşı işlenmesi hâlinde ceza üçte biri oranına kadar artırılır (m.142/2 son cümle). Kapkaç sırasında mağdurun direncini kırmak için cebir veya tehdit kullanılırsa artık hırsızlık değil, altı yıldan on yıla kadar hapis cezası öngörülen yağma suçu söz konusu olur (TCK m.148/1). İki suç arasındaki ayrım için yağma ile hırsızlık farkı rehberine bakabilirsiniz.
(d) bendi 6545 sayılı Kanunla genişletilmiş ve kilidin açılmasının yanında “kilitlenmesini engellemek” de nitelikli hâl sayılmıştır. Örneğin bir iş yerinin kapısının kilitlenmemesi için mekanizmaya önceden bir cisim yerleştirilmesi bu kapsamdadır. Kilidin kırılması ise bu bentte açıkça sayılmamıştır. Kilidi kırarak içeri girilmesi çoğu durumda (h) bendi kapsamında, bina veya eklentisi içinde muhafaza altındaki eşyanın hırsızlığı olarak ve ayrıca mala zarar verme olarak değerlendirilir. (g) bendinde ise eski metinde yer alan “barınak yerlerinde, sürüde veya açık yerlerde bulunan” ifadesi 6545 sayılı Kanunla çıkarılmıştır. Bu nedenle büyük veya küçükbaş hayvanın hırsızlığı, bulunduğu yere bakılmaksızın nitelikli hâldir.
(h) bendi, uygulamada en geniş kapsamlı bentlerden biridir. Konut, iş yeri, depo veya bunların eklentileri içinde bulunan eşya, “bina veya eklentileri içinde muhafaza altına alınmış” sayılır. Herkesin girebileceği bir yerde bulunmakla birlikte kilitlenmiş eşya da aynı kapsamdadır; bir direğe kilitli bisiklet veya kilitli dolap buna örnektir. Eski metnimizde bu hâl tabloda kamu kurumlarıyla aynı grupta, yer bakımından bir hâl gibi gösterilmişti. Oysa bu hâl ikinci fıkrada yer alır ve beş yıldan on yıla kadar hapis cezasını gerektirir.
İddianamede m.142/2 yazıyor, ama eşya kilitli değil miydi?
Nitelikli hâlin unsurlarını tek tek tartışalım: 0554 648 37 15
TCK m.142/3, m.142/4 ve m.142/5
Üçüncü fıkra, sıvı veya gaz hâlindeki enerji hakkında ve bunların nakline, işlenmesine veya depolanmasına ait tesislerde işlenen hırsızlığı düzenler. Bu hâlde ceza beş yıldan on iki yıla kadar hapistir. Fiil bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenirse ceza yarı oranında artırılır ve on bin güne kadar adli para cezasına da hükmolunur. Petrol boru hattından yakıt çekilmesi bu fıkranın tipik örneğidir. Elektrik, su veya doğal gazın abonelik dışında kullanılması ise ayrı bir suç olan karşılıksız yararlanma kapsamındadır; bunun için karşılıksız yararlanma rehberine bakabilirsiniz.
Dördüncü fıkra bir ceza artırımı değil, bir usul kuralıdır. Hırsızlık suçunun işlenmesi amacıyla konut dokunulmazlığının ihlali veya mala zarar verme suçu işlenmişse, bu suçlardan dolayı soruşturma ve kovuşturma yapılabilmesi için şikâyet aranmaz (m.142/4). Normalde mağdurun şikâyetine bağlı olan bu suçlar, hırsızlık amacıyla işlendiklerinde resen kovuşturulur. Eski metnimizde konut dokunulmazlığının ihlaliyle işlenen hırsızlıkta “alt sınırın beş yıldan az olamayacağı” belirtiliyordu; yürürlükteki m.142 metninde böyle bir hüküm yoktur. Konuttan hırsızlık çoğu zaman (h) bendi kapsamında beş yıldan on yıla kadar hapis cezasını gerektirir. Buna ek olarak konut dokunulmazlığının ihlali ayrı bir suçtur (TCK m.116). Gece vakti işlenmesi hâlinde bu suçun cezası bir yıldan üç yıla kadar hapistir (m.116/4). Ayrıntılar için konut dokunulmazlığının ihlali ve mala zarar verme rehberlerine bakabilirsiniz.
Beşinci fıkra, hırsızlık sonucunda haberleşme, enerji ya da demiryolu veya havayolu ulaşımı alanında kamu hizmetinin geçici de olsa aksaması hâlinde, önceki fıkralara göre verilecek cezanın yarısından iki katına kadar artırılmasını öngörür. Haberleşme kablolarının veya demiryolu sinyal kablolarının çalınması bu fıkranın tipik uygulama alanıdır.
Gece Vakti Artırımı (TCK m.143)
Hırsızlık suçunun gece vakti işlenmesi hâlinde verilecek ceza yarı oranında artırılır (m.143/1). Bu artırım 6545 sayılı Kanunla “üçte birine kadar” iken “yarı oranında” şeklinde değiştirilmiştir. Artırım, hem basit hem nitelikli hırsızlığa uygulanır. Gece vakti, güneşin batmasından bir saat sonra başlayan ve doğmasından bir saat öncesine kadar devam eden zaman süresidir (TCK m.6/1-e). Bu nedenle gece vaktinin tespiti takvim ve saatle yapılır. Olay yeri ve tarih için güneşin batış ve doğuş saatleri belirlenmeli, olayın bu aralığa girip girmediği kamera kayıtları, alarm kayıtları veya tanık beyanlarıyla somut olarak gösterilmelidir. Olayın saati kesin olarak tespit edilemiyorsa, şüpheden sanık yararlanır ilkesi gereği artırımın uygulanması tartışmalı hâle gelir.
Ceza Aralıkları: Nitelikli Hâller ve Gece Artırımı Birlikte
| Hâl | Alt sınır | Üst sınır |
|---|---|---|
| Basit hırsızlık (m.141) | 1 yıl | 3 yıl |
| m.141 + gece vakti (m.143) | 1 yıl 6 ay | 4 yıl 6 ay |
| Daha az cezayı gerektiren hâl (m.144) | 2 ay | 1 yıl (veya adli para cezası) |
| m.142/1 | 3 yıl | 7 yıl |
| m.142/1 + gece vakti | 4 yıl 6 ay | 10 yıl 6 ay |
| m.142/2 | 5 yıl | 10 yıl |
| m.142/2 + gece vakti | 7 yıl 6 ay | 15 yıl |
| m.142/3 (enerji) | 5 yıl | 12 yıl |
| m.142/3 + örgüt faaliyeti | 7 yıl 6 ay | 18 yıl (+10.000 güne kadar APC) |
Tablo kanuni sınırları gösterir. Somut cezanın belirlenmesinde değer azlığı, etkin pişmanlık, takdiri indirim gibi indirim hükümleri ile zincirleme suç gibi artırım hükümleri ayrıca uygulanır. Kamu hizmetinin aksaması hâlinde (m.142/5) yapılacak artırım da bu sınırları değiştirir. Görevli mahkemenin belirlenmesinde, ağır ceza mahkemesinin on yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlara bakmakla görevli olduğu (5235 s.K. m.12) dikkate alınır. Bu nedenle enerji hırsızlığında (m.142/3) görev ağır ceza mahkemesindedir. Diğer hâllerde gece vakti artırımının görev üzerindeki etkisi ayrıca değerlendirilmelidir.
Bilişim Yoluyla Hırsızlık, Kart Suçu ve Dolandırıcılık Ayrımı
Dijital ortamda gerçekleşen malvarlığı ihlallerinde doğru suç tipinin belirlenmesi hem cezayı hem usulü etkiler. Bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle işlenen hırsızlık, m.142/2-e kapsamında beş yıldan on yıla kadar hapisle cezalandırılır. Mağdurun iradesi hileyle yanıltılarak ona bir işlem yaptırılıyorsa dolandırıcılık söz konusu olabilir; bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle işlenen dolandırıcılık TCK m.158/1-f’de nitelikli hâl olarak düzenlenmiştir. Başkasına ait bir banka veya kredi kartının rızası olmadan kullanılarak yarar sağlanması ise üç yıldan altı yıla kadar hapis ve adli para cezası gerektiren ayrı bir suçtur (TCK m.245/1). Ayrım şu soruya göre yapılır: Mağdurun hesabından para, onun iradesi dışında sistem kullanılarak mı alındı, mağdur yanıltılarak ona mı işlem yaptırıldı, yoksa fiziksel veya dijital bir kart mı kullanıldı? Kart suçları için banka ve kredi kartlarının kötüye kullanılması rehberine bakabilirsiniz.
24/12/2025 tarihli ve 7571 sayılı Kanunla CMK’ya eklenen m.128/A, nitelikli hırsızlık (m.142/2-e), nitelikli dolandırıcılık (m.158/1-f ve l) ve banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması (m.245) suçlarında hızlı bir koruma mekanizması getirmiştir. Bu suçların işlendiği hususunda makul şüphe bulunması hâlinde, suçta kullanılan hesap banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı tarafından kırk sekiz saate kadar askıya alınabilir. Askıya alma Cumhuriyet başsavcılığına derhal bildirilir. Hesap sahibi askıya almanın kaldırılması için başsavcılığa başvurabilir ve savcı bu başvuruyu yirmi dört saat içinde karara bağlar. Askıya alınan hesaptaki suça konu menfaate hâkim kararıyla veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde savcının yazılı emriyle el konulabilir. Mağdurun bankasına ve savcılığa gecikmeden başvurması, paranın geri alınabilmesi bakımından belirleyicidir. Mağdurun yapması gerekenler için kart dolandırıcılığında ne yapmalı rehberine bakabilirsiniz.
Cezayı Azaltan veya Kaldıran Hâller (TCK m.144-147)
| Hüküm | Koşul | Sonuç | Şikâyet |
|---|---|---|---|
| m.144/1-a | Paydaş veya elbirliği ile malik olunan mal | 2 ay–1 yıl hapis veya APC | Aranır |
| m.144/1-b | Hukuki ilişkiye dayanan alacağı tahsil amacı | 2 ay–1 yıl hapis veya APC | Aranır |
| m.145 | Malın değerinin azlığı | İndirim veya ceza vermekten vazgeçme | Aranmaz |
| m.146 | Geçici kullanıp iade etme amacı | Yarı oranına kadar indirim | İndirim şikâyet üzerine |
| m.147 | Ağır ve acil ihtiyaç | İndirim veya ceza vermekten vazgeçme | Aranmaz |
Değer azlığı hükmünde (m.145) kanun, cezadan vazgeçme kararında “suçun işleniş şekli ve özellikleri”nin de göz önünde bulundurulmasını ister. Bu nedenle yalnızca malın değerinin düşük olması yeterli görülmeyebilir; fiilin nasıl işlendiği de değerlendirilir. Hükmün uygulanabilmesi için malın değerini gösteren fatura, ekspertiz veya piyasa araştırması dosyaya sunulmalıdır. Kanun metni m.145’i basit hırsızlıkla sınırlamamıştır.
Kullanma hırsızlığına (m.146) ilişkin eski metnimizdeki anlatım eksikti. İndirim şikâyet üzerine yapılır. Malın suç işlemek için kullanılmış olması hâlinde, örneğin bir aracın başka bir suçta kullanılmak üzere geçici olarak alınmasında, bu hüküm hiç uygulanmaz. Malın gerçekten iade edilmek amacıyla alındığı da somut olgularla gösterilmelidir. Örneğin aracın kısa süre sonra alındığı yere bırakılması veya sahibine haber verilmesi bu olgulardandır.
Akrabalar arasında işlenen hırsızlıkta TCK m.167 özel bir rejim öngörür. Yağma ve nitelikli yağma hariç, malvarlığına karşı suçların hakkında ayrılık kararı verilmemiş eş, üstsoy veya altsoy ya da bu derecedeki kayın hısımları, evlat edinen veya evlatlık, aynı konutta beraber yaşayan kardeş zararına işlenmesi hâlinde ilgili akraba hakkında cezaya hükmolunmaz (m.167/1). Ayrılık kararı verilmiş eş, aynı konutta yaşamayan kardeş, aynı konutta yaşayan amca, dayı, hala, teyze, yeğen veya ikinci derece kayın hısımları zararına işlenmesi hâlinde ise ceza şikâyet üzerine yarı oranında indirilir (m.167/2). Bu hüküm nitelikli hırsızlığı da kapsar.
Uzlaştırma: Yalnızca Basit Hırsızlık
Eski metnimizde “m.142/1 kapsamındaki nitelikli hâllerin uzlaştırmaya tabi olduğu” belirtiliyordu. Bu bilgi yürürlükteki mevzuata uygun değildir. CMK m.253/1-b-6, uzlaştırma kapsamına yalnızca “Hırsızlık (madde 141)” suçunu almıştır. Bu nedenle nitelikli hırsızlığın hiçbir fıkrası uzlaştırma kapsamında değildir. Şikâyete bağlı olan m.144 hâlleri ise şikâyete bağlı suçlar olarak uzlaştırma kapsamındadır (m.253/1-a). Uzlaştırma kapsamına giren bir suçun, bu kapsama girmeyen başka bir suçla birlikte aynı mağdura karşı işlenmesi hâlinde de uzlaşma hükümleri uygulanmaz (m.253/3).
Bu kuralın savunma açısından önemli bir sonucu vardır. Nitelikli hırsızlık iddiasıyla açılan bir davada nitelikli hâlin gerçekleşmediği anlaşılır ve fiil m.141 kapsamında kalırsa, uzlaştırma imkânı doğar. Kamu davası açıldıktan sonra suçun uzlaşma kapsamında olduğunun anlaşılması hâlinde dosya uzlaştırma bürosuna gönderilir (CMK m.254/1). Uzlaştırma sürecinin işleyişi için uzlaştırma teklifini kabul etmeli miyim rehberine bakabilirsiniz.
Etkin Pişmanlık (TCK m.168)
Hırsızlık tamamlandıktan sonra ve fakat kovuşturma başlamadan önce, failin, azmettirenin veya yardım edenin bizzat pişmanlık göstererek mağdurun zararını aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen gidermesi hâlinde verilecek cezanın üçte ikisine kadarı indirilir (m.168/1). Kovuşturma başladıktan sonra ve fakat hüküm verilmeden önce gösterilen etkin pişmanlıkta indirim yarısına kadardır (m.168/2). Kısmen geri verme veya tazmin hâlinde etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için ayrıca mağdurun rızası aranır (m.168/4). Kovuşturmanın başlangıcı, iddianamenin kabulüdür. Bu nedenle etkin pişmanlığın iddianame kabul edilmeden önce gösterilmesi daha yüksek indirim sağlar. Ayrıntılı açıklama için hırsızlıkta etkin pişmanlık rehberine bakabilirsiniz.
Zincirleme Suç: Aynı Mağdur Şartı
Birden fazla hırsızlık fiilinde zincirleme suç hükmünün uygulanıp uygulanmayacağı cezayı önemli ölçüde etkiler. Bir suç işleme kararının icrası kapsamında, değişik zamanlarda bir kişiye karşı aynı suçun birden fazla işlenmesi durumunda bir cezaya hükmedilir; ancak bu ceza dörtte birinden dörtte üçüne kadar artırılır (TCK m.43/1). Eski metnimizdeki açıklamada hükmün “bir kişiye karşı” şartı belirtilmemişti. Farklı mağdurlara karşı ayrı fiillerle işlenen hırsızlıklarda zincirleme suç değil, her fiil için ayrı ceza söz konusu olur. Aynı suçun birden fazla kişiye karşı tek bir fiille işlenmesi hâlinde ise zincirleme suç hükmü uygulanır (m.43/2). Temel şekil ile nitelikli şekiller aynı suç sayıldığından, aynı mağdura karşı işlenen basit ve nitelikli hırsızlıklar zincirleme suç kapsamında birlikte değerlendirilebilir (m.43/1). Yağma suçunda ise zincirleme suç hükmü uygulanmaz (m.43/3). Ayrıntılar için zincirleme suç rehberine bakabilirsiniz.
Dava Zamanaşımı
| Hâl | Üst sınır | Zamanaşımı |
|---|---|---|
| m.141 (gece vakti dahil) | 3 yıl / 4 yıl 6 ay | 8 yıl |
| m.144 | 1 yıl | 8 yıl |
| m.142/1 | 7 yıl | 15 yıl |
| m.142/2 (gece vakti dahil) | 10 yıl / 15 yıl | 15 yıl |
| m.142/3 | 12 yıl | 15 yıl |
| m.142/3 örgüt + gece vakti | 27 yıl | 20 yıl |
Dava zamanaşımı, beş yıldan fazla olmamak üzere hapis cezası gerektiren suçlarda sekiz yıl, beş yıldan fazla ve yirmi yıldan az hapis gerektiren suçlarda on beş yıl, yirmi yıldan aşağı olmamak üzere hapis cezası gerektiren suçlarda yirmi yıldır (TCK m.66/1). Sürenin belirlenmesinde dosyadaki deliller itibarıyla daha ağır cezayı gerektiren nitelikli hâller de dikkate alınır (m.66/3). Bu nedenle nitelikli hırsızlık iddiası, zamanaşımını sekiz yıldan on beş yıla çıkarır. Zamanaşımının kesilmesi için dava ve ceza zamanaşımı rehberine bakabilirsiniz.
HAGB ve Erteleme: Zararın Giderilmesi Şartı
Hırsızlık dosyalarında hükmün açıklanmasının geri bırakılması ve erteleme, zararın giderilmesiyle doğrudan bağlantılıdır. 16/7/2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanunla yeniden düzenlenen CMK m.231/6-c’ye göre HAGB için suçun işlenmesiyle mağdurun veya kamunun uğradığı zararın aynen iade, suçtan önceki hâle getirme veya tazmin suretiyle tamamen giderilmesi gerekir. Bu koşul derhal yerine getirilemiyorsa, zararın denetim süresince aylık taksitlerle ödenmesi koşuluyla da HAGB kararı verilebilir (m.231/9). HAGB, hükmolunan cezanın iki yıl veya daha az olmasına bağlıdır. Nitelikli hırsızlıkta alt sınır üç veya beş yıl olduğundan, HAGB ancak indirim hükümleri uygulandıktan sonra ceza iki yılın altına inerse mümkündür. Cezanın ertelenmesi de zararın tamamen giderilmesi koşuluna bağlı tutulabilir (TCK m.51/2). HAGB’nin güncel durumu için HAGB nedir rehberine bakabilirsiniz.
Deliller ve Tüzel Kişilere Özgü Tedbir
Hırsızlık dosyalarında kamera görüntüleri, parmak izi ve DNA incelemeleri, baz istasyonu kayıtları ve çalınan malın ele geçirildiği yer belirleyici delillerdir. Yüklenen suç, hukuka uygun bir şekilde elde edilmiş her türlü delille ispat edilebilir (CMK m.217/2). Arama ve elkoymanın usulüne uygun yapılıp yapılmadığı ayrıca denetlenmelidir. Hırsızlık, güveni kötüye kullanma ve dolandırıcılık suçlarının işlenmesi suretiyle yararına haksız menfaat sağlanan tüzel kişiler hakkında ise bunlara özgü güvenlik tedbirlerine hükmolunur (TCK m.169). Bu nedenle bir şirket çalışanının şirket yararına işlediği hırsızlıkta şirket bakımından da sonuç doğabilir.
Mağdur Olarak Ne Yapmalısınız?
Hırsızlık mağduru, olayı gecikmeden kolluğa veya Cumhuriyet başsavcılığına bildirmeli ve olay yerini mümkün olduğunca bozmadan kolluğun incelemesine bırakmalıdır. Çalınan malların listesi, fatura ve fotoğraflarla birlikte hazırlanmalı; çevredeki iş yerlerinin kamera kayıtlarının silinmeden istenmesi talep edilmelidir. Bilişim yoluyla hesaptan para çekilmişse, 7571 sayılı Kanunla getirilen askıya alma mekanizmasının işleyebilmesi için bankaya ve savcılığa aynı gün başvurulmalıdır. Kovuşturma aşamasında davaya katılma talebinde bulunmak, kararlara karşı kanun yoluna gidebilmek için gereklidir. Mağdurun yapması gerekenler için evim, iş yerim soyuldu rehberine bakabilirsiniz.
⚠️ Nitelikli hâl iddianameye yazılmakla sabit olmaz: Her nitelikli hâlin unsurları ayrı ayrı ispatlanmalıdır. Örneğin eşyanın gerçekten kilitli veya bina içinde muhafaza altında olup olmadığı, olayın gece vaktine denk gelip gelmediği ve kilidin taklit anahtar veya aletle açılıp açılmadığı ayrı ayrı gösterilmelidir. Bir nitelikli hâlin düşmesi cezayı, zamanaşımını ve uzlaştırma imkânını birlikte değiştirir.
Nitelikli hırsızlık suçlamalarında savunma, etkin pişmanlık ve mağdur vekilliği için Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.
Nitelikli Hırsızlık Davasında Savunma Dilekçesi Örneği
Sık Sorulan Sorular
Nitelikli hırsızlığın cezası nedir?
m.142/1 hâllerinde 3–7 yıl, m.142/2 hâllerinde 5–10 yıl, enerji hırsızlığında (m.142/3) 5–12 yıl hapistir; gece vakti işlenirse ceza yarı oranında artırılır (m.143).
Basit hırsızlığın cezası nedir?
Bir yıldan üç yıla kadar hapistir (TCK m.141/1).
Nitelikli hırsızlık uzlaştırmaya tabi mi?
Hayır. Uzlaştırma kapsamında yalnızca basit hırsızlık (m.141) vardır (CMK m.253/1-b-6).
Evden hırsızlık hangi bende girer?
Bina veya eklentileri içinde muhafaza altındaki eşya hakkında olduğundan kural olarak m.142/2-h kapsamındadır; konut dokunulmazlığının ihlali ayrıca değerlendirilir (TCK m.116).
Konuta girip hırsızlık yapmak için şikâyet gerekir mi?
Hayır. Hırsızlık amacıyla işlenen konut dokunulmazlığının ihlali ve mala zarar verme için şikâyet aranmaz (m.142/4).
Gece vakti ne demek?
Güneşin batmasından bir saat sonra başlayıp doğmasından bir saat öncesine kadar süren zamandır (TCK m.6/1-e).
Kapkaç ne zaman yağma olur?
Mağdurun direncini kırmak için cebir veya tehdit kullanılırsa fiil yağmaya dönüşür (TCK m.148).
Kilitli bisiklet çalmak nitelikli mi?
Evet. Herkesin girebileceği yerde kilitlenmiş eşya m.142/2-h kapsamındadır.
İnternet bankacılığından para çekmek hangi suç?
Mağdurun iradesi dışında bilişim sistemi kullanılarak alınıyorsa m.142/2-e; mağdur yanıltılarak işlem yaptırılıyorsa nitelikli dolandırıcılık (m.158/1-f) söz konusu olabilir.
Hesabım askıya alınabilir mi?
m.142/2-e, m.158/1-f, l ve m.245 suçlarında makul şüphe varsa hesap 48 saate kadar askıya alınabilir; hesap sahibi savcılığa başvurabilir (CMK m.128/A).
Malın değeri düşükse ceza verilir mi?
İndirim yapılabilir veya işleniş şekli de dikkate alınarak ceza vermekten vazgeçilebilir (TCK m.145).
Arabayı gezip geri getirecektim, ceza azalır mı?
Kullanma hırsızlığında şikâyet üzerine ceza yarı oranına kadar indirilir; araç suç işlemek için kullanıldıysa indirim uygulanmaz (TCK m.146).
Eşimden çalarsam ceza var mı?
Ayrılık kararı yoksa cezaya hükmolunmaz (TCK m.167/1).
Çaldığım malı iade edersem ne olur?
Kovuşturma başlamadan önce tam iade ile 2/3’e, kovuşturmada hükümden önce 1/2’ye kadar indirim yapılır; kısmi iadede mağdurun rızası gerekir (TCK m.168).
Farklı kişilerden hırsızlık zincirleme suç mu?
Hayır. Zincirleme suç aynı kişiye karşı işlenen fiiller içindir (TCK m.43/1); farklı mağdurlarda her fiil için ayrı ceza verilir.
Nitelikli hırsızlıkta zamanaşımı kaç yıl?
m.142 hâllerinde on beş yıldır (TCK m.66/1-d); basit hırsızlıkta sekiz yıldır.
Nitelikli hırsızlıkta HAGB verilebilir mi?
Hükmolunan ceza indirimlerle iki yıl veya altına inerse ve zarar giderilirse verilebilir (CMK m.231/5-6).
Kablo hırsızlığında ceza neden yüksek?
Haberleşme, enerji veya demiryolu ya da havayolu ulaşımında kamu hizmeti aksarsa ceza yarısından iki katına kadar artırılır (m.142/5).
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, ayrıntılı değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.
📚 İlgili Rehberler
- 📘 Ana Rehber: Hırsızlık Suçu (TCK 141-147)
- Basit ve Nitelikli Hırsızlık Farkı
- Hırsızlıkta Etkin Pişmanlık
- Yağma ile Hırsızlık Farkı
- Konut Dokunulmazlığının İhlali (TCK 116)
- Mala Zarar Verme (TCK 151)
- Banka ve Kredi Kartlarının Kötüye Kullanılması
- Karşılıksız Yararlanma (TCK 163)
- Zincirleme Suç (TCK 43)
- Evim, İş Yerim Soyuldu: Ne Yapmalı?
- Ceza Hukuku Rehberi
Nitelikli hırsızlık dosyasında savunma ve mağdur vekilliği
Hukukçular Evi Ankara | Av. Fatma Öztürk
Mevzuat kontrolü: Bu yazıdaki TCK ve CMK hükümleri 24 Eylül 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr’deki güncel metinler üzerinden kontrol edilmiştir.
İlgili Rehberler
- 📚 Ana Rehber: Ceza Hukuku Rehberi
- ▸ Fon Soruşturmasında Tedbirler Kaldırıldı: 45 Şirket ve 19 Fon İçin Ne Değişti, Gerçek Kişilerde Tedbir Sürüyor mu? 2026 — CMK m.127/4, 128, 131, 141 ve SPKn m.53, 101, 115 ile Adım Adım Hukuki Rehber
- ▸ Borsa Robotu ve Al-Sat Botu Satanlar 2026: Yazılım mı, İzinsiz Yatırım Danışmanlığı mı? — III-37.1 m.37/3 ve m.45, SPKn m.109/2, Borsa İstanbul Algoritmik İşlemler Prosedürü, API ile Otomatik İşlem, Kazanç Vaadi, 6502 Ayıplı Hizmet ve Parayı Geri Alma
- ▸ Başkasının Parasını Borsada İşletmek veya Arkadaşlardan Para Toplayıp Hisse Almak Suç mu? 2026: SPKn m.37, m.39/1 ve m.109/2 — İzinsiz Portföy Yöneticiliği, “Düzenli Uğraşı, Ticari veya Mesleki” Ölçütü, Kopya İşlem, MASAK m.15 Bildirimi ve Parayı Geri Alma Yolları
- ▸ Aracı Kurum Çalışanı Paramı veya Hisselerimi Kullandı 2026: SPKn m.110 Güveni Kötüye Kullanma — Üç Yıl Alt Sınır, Kayıtları Bozma (m.110/2), SPK Başvurusu Şartı (m.115), Elkoyma, Tazminat ve Şikâyet Dilekçesi
Bu konuda hukuki destek almak için


