Bana Hakaret Edene Ben de Cevap Verdim: Karşılıklı Hakaret (TCK 129), Kasten Yaralamaya Tepki, CVYO Kararı, Giderler ve Önödeme
27 Haziran 2026

Bana Hakaret Edene Ben de Cevap Verdim: Karşılıklı Hakaret (TCK 129), Kasten Yaralamaya Tepki, CVYO Kararı, Giderler ve Önödeme

Hakaret suçunun karşılıklı olarak işlenmesi hâlinde, olayın mahiyetine göre taraflardan her ikisi veya biri hakkında verilecek ceza üçte birine kadar indirilebilir ya da ceza vermekten vazgeçilebilir (TCK m.129/3). Hakaret haksız bir fiile tepki olarak işlenmişse aynı imkân vardır (m.129/1); kasten yaralamaya tepki olarak işlenmişse ise kişiye ceza verilmez (m.129/2). Bu indirim veya cezasızlık, birinci ve üçüncü fıkralarda hâkimin takdirindedir. Karşılıklı hakaret nedeniyle ceza verilmemesi hâlinde mahkeme “ceza verilmesine yer olmadığı” kararı verir (CMK m.223/4-c); ancak bu karar, tarafların yargılama giderlerini ödemeye mahkûm edilmesine engel değildir (m.328). Kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret dışındaki hakaretler şikâyete bağlıdır (TCK m.131/1) ve 7571 sayılı Kanundan sonra önödeme kapsamındadır (m.75/6-a-2); hakaret suçunda uzlaştırma ise yoktur (CMK m.253/3). Karşılık vermek yerine delil toplayıp şikâyette bulunmak her zaman daha güvenli yoldur.

Somut bir dosyanızla ilgili görüşmek ister misiniz?

📞 Ara: +905546483715💬 WhatsApp’tan yaz

📌 Ana rehber: Karşılıklı Hakaret: Her İki Taraf da Ceza Alır mı?. Bu sayfa, hakarete hakaretle karşılık verenin durumunu TCK m.29, 73, 75, 86, 106, 125-131 ile CMK m.223 ve 328 metinleri üzerinden ele alır. TCK m.129’daki üç hâl, haksız tahrikle ilişkisi, kasten yaralamaya tepki, ilk hakaret edenin durumu, ceza verilmesine yer olmadığı kararı, yargılama giderleri, şikâyet ve önödeme, isnadın ispatı, iddia ve savunma dokunulmazlığı ve pratik öneriler anlatılır.

Karşılıklı hakaret dosyasında mısınız?
TCK m.129 savunmasını ve önödeme imkânını birlikte değerlendirelim: Hukukçular Evi Ankara.

📞 0554 648 37 15💬 WhatsApp’tan Yazın

⚡ Net Cevap: Haksız fiile tepki (TCK m.129/1): ceza 1/3’üne kadar indirilebilir veya verilmeyebilir. Kasten yaralamaya tepki (m.129/2): ceza verilmez. Karşılıklı hakaret (m.129/3): olayın mahiyetine göre taraflardan her ikisi veya biri hakkında 1/3’e kadar indirim veya ceza vermekten vazgeçme. Takdir: 1. ve 3. fıkrada hâkimde. Karar türü: ceza verilmesine yer olmadığı (CMK m.223/4-c). Giderler: CVYO kararı, giderlere mahkûmiyete engel değil (m.328). Haksız tahrik (m.29): genel indirim 1/4–3/4; hakarette özel düzenleme m.129. Şikâyet: kamu görevlisine görevinden dolayı hariç şikâyete bağlı; 6 ay, her hâlde 2 yıl (m.131/1, 73). Önödeme: m.125/3-a hariç var (m.75/6-a-2, 7571). Uzlaştırma: yok (CMK m.253/3). Hakaret cezası: 3 ay–2 yıl hapis veya APC; alenen 1/6 artırım (TCK m.125).

TCK m.129/3: Hakaret suçunun karşılıklı olarak işlenmesi halinde, olayın mahiyetine göre, taraflardan her ikisi veya biri hakkında verilecek ceza üçte birine kadar indirilebileceği gibi, ceza vermekten de vazgeçilebilir.

Hakaret Suçu: Kısa Hatırlatma

Hakaret, bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat etmek ya da sövmek suretiyle bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına saldırmaktır; cezası üç aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezasıdır. Mağdurun gıyabında hakaretin cezalandırılabilmesi için fiilin en az üç kişiyle ihtilat ederek işlenmesi gerekir (TCK m.125/1). Fiilin mağduru muhatap alan sesli, yazılı veya görüntülü bir iletiyle işlenmesi hâlinde de aynı ceza verilir (m.125/2). Kamu görevlisine görevinden dolayı, inanç ve düşüncelerinden dolayı veya kutsal değerlerden bahisle işlenen hakarette cezanın alt sınırı bir yıldan az olamaz (m.125/3); hakaretin alenen işlenmesi hâlinde ise ceza altıda biri oranında artırılır (m.125/4). Karşılıklı hakaret hükmü, bu hâllerin tamamında, olayın mahiyetine göre uygulanabilir. Önemli olan, her iki tarafın sözlerinin ayrı ayrı hakaret suçunu oluşturup oluşturmadığının da değerlendirilmesidir; taraflardan birinin sözleri hakaret niteliği taşımıyorsa, o taraf bakımından karşılıklı hakaret değil beraat söz konusu olur.

TCK m.129: Üç Ayrı Hâl

Hakaretin tepki olarak işlenmesi (TCK m.129)
HâlSonuçTakdirFıkra
Haksız bir fiile tepki olarak hakaretCeza 1/3’üne kadar indirilebilir veya ceza vermekten vazgeçilebilirHâkimdem.129/1
Kasten yaralamaya tepki olarak hakaretCeza verilmezTakdir yokm.129/2
Karşılıklı hakaretHer iki taraf veya biri hakkında 1/3’e kadar indirim veya ceza vermekten vazgeçmeHâkimdem.129/3

Türk Ceza Kanunu, hakaretin bir tepki olarak ortaya çıktığı hâlleri özel olarak düzenler. Hakaret suçunun haksız bir fiile tepki olarak işlenmesi hâlinde verilecek ceza üçte birine kadar indirilebilir veya ceza vermekten vazgeçilebilir (TCK m.129/1). Hakaretin kasten yaralama suçuna tepki olarak işlenmesi hâlinde ise kişiye ceza verilmez (m.129/2); bu fıkrada hâkime takdir yetkisi tanınmamıştır. Hakaretin karşılıklı olarak işlenmesi hâlinde de, olayın mahiyetine göre taraflardan her ikisi veya biri hakkında verilecek ceza üçte birine kadar indirilebilir veya ceza vermekten vazgeçilebilir (m.129/3). Kanun “indirilebilir” ve “vazgeçilebilir” ifadelerini kullandığından, birinci ve üçüncü fıkralardaki sonuçlar otomatik değildir; mahkeme olayın gelişimini, tarafların sözlerinin ağırlığını ve olayın bütününü değerlendirerek karar verir. Hakaret suçunun genel çerçevesi için hakaret suçu ve cezası, karşılıklı hakaretin temel kuralları için karşılıklı hakaret rehberlerine bakabilirsiniz.

Hakarete uğradınız ama siz de karşılık verdiniz mi?
Şikâyet, savunma ve önödeme stratejinizi birlikte kuralım: 0554 648 37 15

📞 0554 648 37 15💬 WhatsApp’tan Yazın

Karşılıklı Hakaret: Kim Yararlanır?

Karşılıklı hakarette kanun, indirim veya cezasızlığın “taraflardan her ikisi veya biri” hakkında uygulanabileceğini öngörür (TCK m.129/3). Bu ifade, mahkemenin olayın mahiyetine göre yalnızca bir tarafı, her iki tarafı veya hiçbir tarafı bu hükümden yararlandırabileceğini gösterir. Eski metnimizde “ilk hakaret eden kişinin kural olarak indirimden yararlanamayacağı” ve “tepkinin ani olmasının arandığı” yazıyordu; kanun metninde bu şekilde bir kural bulunmadığından bu ifadeler çıkarılmıştır. Kanun, tartışmayı kimin başlattığını, sözlerin ağırlığını ve aralarındaki zaman ilişkisini “olayın mahiyeti” kavramı içinde değerlendirmeye bırakmıştır. Uygulamada tartışmayı başlatan tarafın ağır sözler sarf etmesi ile karşı tarafın daha hafif bir karşılık vermesi, mahkemenin takdirinde farklı sonuçlar doğurabilir. Kanunun her iki taraf için de ceza vermekten vazgeçme imkânı tanıması, iki kişinin birbirine karşı benzer ağırlıkta sözler sarf ettiği ve olayın bir anlık öfkeyle sınırlı kaldığı durumlarda özellikle önem taşır. Buna karşılık bir tarafın sözlerinin diğerine göre çok daha ağır olması, sürekli hâle gelmesi veya olayın tehdit ve şiddetle birleşmesi, mahkemenin takdirini farklı yönde kullanmasına yol açabilir. Bu nedenle olayın akışı, kimin ne dediği ve sözlerin sırası delillerle ortaya konulmalıdır.

Haksız Tahrik ile İlişkisi

Haksız bir fiilin meydana getirdiği hiddet veya şiddetli elemin etkisi altında suç işleyen kimseye verilecek ceza, genel kural olarak dörtte birinden dörtte üçüne kadar indirilir (TCK m.29). Hakaret suçu bakımından ise kanun, tepki olarak işlenen hakaretleri m.129’da ayrıca düzenlemiştir. Haksız bir fiile tepki olarak işlenen hakarette m.129/1, karşılıklı hakarette m.129/3 uygulanır; bu hükümler cezanın indirilmesinin yanında ceza vermekten vazgeçme imkânı da tanıdığından, genel haksız tahrik hükmünden daha geniş sonuçlar doğurabilir. Haksız fiil, mutlaka bir suç olmak zorunda değildir; kişiye yönelen haksız ve onu öfkelendiren bir davranış da bu kapsamda değerlendirilebilir. Haksız tahrik için haksız tahrik nedir ve haksız tahrik indirimi, şartlar ve oranlar rehberlerine bakabilirsiniz.

TCK m.129 ile TCK m.29 Karşılaştırması

Hakarette tepki hükümleri ve genel haksız tahrik
ÖlçütTCK m.29 (haksız tahrik)TCK m.129 (hakarete özgü)
KapsamBütün suçlarYalnız hakaret
SonuçCeza 1/4–3/4 indirilir1/3’e kadar indirim veya ceza vermekten vazgeçme; yaralamaya tepkide ceza yok
Takdirİndirim oranı takdirde; indirim zorunlu1. ve 3. fıkrada indirim veya vazgeçme takdirde; 2. fıkrada zorunlu
KarşılıklılıkAranmaz3. fıkrada karşılıklı hakaret
Karar türüMahkûmiyet (indirimli)Ceza verilmemesi hâlinde CVYO (CMK m.223/4-c)

Karşılaştırma, hakaret suçunda tepki hükümlerinin genel haksız tahrik hükmünden neden daha önemli olduğunu gösterir. Genel haksız tahrik hükmü cezada indirim sağlar, ancak mahkûmiyeti ortadan kaldırmaz. TCK m.129 ise hâkime ceza vermekten vazgeçme imkânı tanır ve kasten yaralamaya tepki hâlinde ceza verilmemesini zorunlu kılar. Bu nedenle hakaret suçlamasına karşı savunmada, olay bir tepki veya karşılıklı hakaret niteliği taşıyorsa, öncelikle m.129’un uygulanması talep edilmelidir. Mahkeme m.129’u uygulamazsa, ikinci kademede haksız tahrik indirimi değerlendirilebilir. Aynı olay için hem m.129’daki indirimin hem de m.29’daki indirimin birlikte uygulanıp uygulanamayacağı ise somut olayda ayrıca tartışılır.

Haksız Fiil Kavramı

TCK m.129/1, hakaretin “haksız bir fiile tepki olarak” işlenmesini arar. Haksız fiil, kişiye yönelen ve hukuken korunmayan bir davranıştır; mutlaka bir suç oluşturması gerekmez. Örneğin bir kişinin aracına kasten zarar verilmesi, sırada öne geçilip itilmesi, yüksek sesle rahatsız edilmesi veya aşağılayıcı bir harekete maruz kalması, somut olayın koşullarına göre haksız fiil olarak değerlendirilebilir. Kasten yaralama ise kanunda ayrıca düzenlenmiştir ve ona tepki olarak işlenen hakarette ceza verilmez (m.129/2). Haksız fiilin varlığı ve hakaretin buna tepki olarak söylendiği, tanık anlatımları, kamera kayıtları veya yazışmalarla ortaya konulmalıdır. Haksız fiil ile hakaret arasında uzun bir süre geçmişse, hakaretin gerçekten bir tepki olup olmadığı tartışmalı hâle gelebilir.

Kasten Yaralamaya Tepki: Ceza Verilmez

Hakaret suçunun kasten yaralama suçuna tepki olarak işlenmesi hâlinde kişiye ceza verilmez (TCK m.129/2). Bu, m.129’daki en güçlü koruma hükmüdür; çünkü birinci ve üçüncü fıkralardan farklı olarak mahkemeye takdir yetkisi tanımaz. Örneğin bir kişi tokat attıktan sonra karşı tarafın ona hakaret etmesi hâlinde, hakaret eden kişiye ceza verilmez. Bu hükmün uygulanabilmesi için ortada bir kasten yaralama fiili bulunmalı ve hakaret buna tepki olarak söylenmiş olmalıdır. Yaralamanın varlığı, doktor raporu, tanık anlatımları veya kamera kayıtlarıyla ortaya konulmalıdır. Yaralayan kişi ise hem kasten yaralama suçundan hem de, varsa ilk hakaretinden sorumlu olur. Kasten yaralama için kasten yaralama suçu rehberine bakabilirsiniz.

Ceza Verilmesine Yer Olmadığı Kararı ve Giderler

Kovuşturma aşamasında mahkeme, fiilin suç olma özelliğini devam ettirmesine rağmen karşılıklı hakaret nedeniyle faile ceza verilmemesine karar verirse, “ceza verilmesine yer olmadığı” kararı verir (CMK m.223/4-c). Bu karar beraat değildir; fiilin suç olduğu kabul edilir, ancak ceza verilmez. Derhâl beraat kararı verilebilecek hâllerde ise ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilemez (m.223/9). Bu nedenle sanık, söylediği sözlerin hakaret niteliği taşımadığını düşünüyorsa beraat talep etmelidir. Karşılıklı hakaret hâllerinde taraflardan biri veya her ikisi hakkında ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilmesi, bunlardan birinin veya her ikisinin yargılama giderlerini karşılamaya mahkûm edilmesine engel olmaz (m.328). Yani ceza almasanız bile yargılama giderlerini ödemeniz gerekebilir. Yargılama giderleri; tanık ve bilirkişi ücretleri, tebligat masrafları ve diğer usul giderlerinden oluşur ve dosyanın süresine göre önemli bir tutara ulaşabilir. Bu nedenle mahkemeden, olayı başlatan tarafın durumunu gözeterek giderlerin kime yükleneceğine karar vermesi talep edilebilir.

Şikâyet, Önödeme ve Uzlaştırma

Karşılıklı hakarette usul
KonuDurumDayanak
ŞikâyetKamu görevlisine görevinden dolayı hakaret hariç şikâyete bağlıTCK m.131/1
Şikâyet süresiÖğrenmeden 6 ay; her hâlde fiilden 2 yılTCK m.73/1-2
Önödemem.125/3-a hariç bütün hâllerdeTCK m.75/6-a-2 (7571)
UzlaştırmaHakaret suçunda yokCMK m.253/3
Hakaret + basit yaralama veya tehdit, aynı mağdurHakarete önödeme; uzlaştırma kapsamındaki suça uzlaşmaCMK m.253/3 son cümle
Mahkemede sonuçCeza, indirimli ceza veya ceza verilmesine yer olmadığıTCK m.129; CMK m.223/4-c

Karşılıklı hakaret olaylarında çoğu zaman her iki taraf da birbirinden şikâyetçi olur. Kamu görevlisine görevinden dolayı işlenen hakaret dışındaki hakaret suçları şikâyete bağlıdır (TCK m.131/1). Şikâyet, fiilin ve failin öğrenilmesinden itibaren altı ay, her hâlde fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren iki yıl içinde yapılmalıdır (m.73/1-2). 24/12/2025 tarihli ve 7571 sayılı Kanundan sonra, kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret dışındaki bütün hakaretler önödeme kapsamındadır (m.75/6-a-2). Bu nedenle karşılıklı şikâyetlerde savcılık her iki tarafa da önödeme teklifinde bulunabilir; taraflardan biri önödeme miktarını ödeyip diğeri ödemezse, ödemeyen taraf hakkında dava açılabilir. Önödeme yapan taraf, kendi dosyasını kapatmış olur; ancak karşı tarafın dosyasındaki haklarını, örneğin m.129’dan yararlanmaya ilişkin savunmasını, kaybetmez. Hakaret suçunda uzlaştırma yoluna gidilemez (CMK m.253/3). Aynı olayda hakaretle birlikte basit yaralama veya tehdit gibi uzlaştırma kapsamındaki bir suç da işlenmişse, uzlaştırma kapsamındaki suç bakımından uzlaşma hükümleri ayrıca uygulanır. Hakarette önödeme için hakaret suçunda önödeme rehberine bakabilirsiniz.

İsnadın İspatı ve İddia-Savunma Dokunulmazlığı

Karşılıklı tartışmalarda bazen taraflardan biri, diğerine somut bir suç isnat eder. İsnat edilen ve suç oluşturan fiil ispat edilmişse kişiye ceza verilmez; bu suç nedeniyle hakaret edilen hakkında kesinleşmiş bir mahkûmiyet kararı verilmişse isnat ispatlanmış sayılır. Bunun dışında isnadın ispatı talebinin kabulü, kamu yararı bulunmasına veya şikâyetçinin ispata razı olmasına bağlıdır (TCK m.127/1). Ancak ispat edilmiş bir fiilden söz edilerek kişiye hakaret edilmesi hâlinde yine ceza verilir (m.127/2). Karşılıklı tartışma bir mahkeme veya idari makam önünde, örneğin bir dava dilekçesinde veya duruşmada yaşanmışsa, iddia ve savunma dokunulmazlığı gündeme gelir: yargı mercileri veya idari makamlar nezdinde yapılan başvuru, iddia ve savunmalar kapsamında kişilerle ilgili somut isnatlarda veya olumsuz değerlendirmelerde bulunulması hâlinde, kanundaki şartlar gerçekleşmişse ceza verilmez (m.128). Eleştiri ile hakaret sınırı için ağır eleştiri ve hakaret sınırı rehberine bakabilirsiniz.

Sosyal Medyada Karşılıklı Hakaret

Karşılıklı hakaret yalnızca yüz yüze tartışmalarda değil, mesajlaşma uygulamalarında ve sosyal medyada da sık görülür. Fiilin mağduru muhatap alan sesli, yazılı veya görüntülü bir iletiyle işlenmesi hâlinde de hakaret cezası uygulanır (TCK m.125/2). Hakaretin herkese açık bir paylaşım veya yorumla alenen işlenmesi hâlinde ceza altıda biri oranında artırılır (m.125/4). Hakaret suçunda mağdurun ismi açıkça belirtilmemiş veya isnat üstü kapalı geçiştirilmiş olsa bile, niteliği ve mağdurun şahsına yönelik bulunduğunda duraksanmayacak ise suç oluşur (m.126). Sosyal medyadaki tartışmalarda mesajların sırası ve zamanı kayıtlarda açıkça görüldüğünden, karşılıklı hakaretin ispatı genellikle kolaydır. Bu nedenle ekran görüntülerinin tarih ve saat bilgisiyle birlikte, yazışmanın tamamını gösterecek şekilde alınması önemlidir. Sosyal medyada hakaret için sosyal medyada hakaret edildi rehberine bakabilirsiniz.

Hakaretle Birlikte Tehdit veya Yaralama

Karşılıklı tartışmalar bazen hakaretin ötesine geçer. Tartışma sırasında tehdit söz konusuysa, hayata, vücut veya cinsel dokunulmazlığa yönelik tehdit altı aydan iki yıla kadar hapis cezasını gerektirir; kadına karşı işlenmesi hâlinde alt sınır dokuz aydan az olamaz (TCK m.106/1). Tehdit ve yaralama bakımından m.129 uygulanmaz; bu hüküm yalnızca hakaret suçuna özgüdür. Bu nedenle karşılıklı bir kavgada hakaret için ceza verilmese bile, tehdit veya yaralama için ayrıca ceza verilebilir. Basit yaralamada ise mağdurun şikâyeti aranır ve uzlaştırma mümkündür (m.86/2). Tehdit suçu için tehdit ve nitelikli tehdit rehberine bakabilirsiniz.

Soruşturma Aşamasında

Karşılıklı hakaret dosyalarında soruşturma aşaması, çoğu zaman dosyanın sonucunu belirler. Her iki taraf da birbirinden şikâyetçi olduğunda olay tek bir soruşturma içinde incelenebilir ve taraflar hem şüpheli hem müşteki sıfatıyla dinlenebilir. Hakaret önödeme kapsamında olduğundan, savcılık kamu davası açmadan önce taraflara önödeme teklifinde bulunur. Taraflardan birinin sözlerinin hakaret niteliği taşımadığı veya yeterli delil bulunmadığı anlaşılırsa, o taraf hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir (CMK m.172/1). Önödeme yapılmaz ve yeterli şüphe varsa dava açılır; m.129 kapsamındaki değerlendirme ise kovuşturma aşamasında mahkemece yapılır. Bu nedenle soruşturma aşamasında verilen ifadede olayın akışı, kimin önce ne söylediği ve varsa haksız fiil veya yaralama ayrıntılı olarak anlatılmalıdır.

Kamu Görevlisiyle Karşılıklı Hakaret

Kamu görevlisine görevinden dolayı işlenen hakaret, resen soruşturulur, önödeme kapsamında değildir ve cezanın alt sınırı bir yıldan az olamaz (TCK m.125/3-a, 75/6-a-2, 131/1). Görev sırasında kamu görevlisi de vatandaşa hakaret etmişse, olay karşılıklı hakaret niteliği taşıyabilir. Bu durumda m.129/3 uyarınca her iki taraf veya biri hakkında indirim ya da ceza vermekten vazgeçme mümkündür. Kamu görevlisinin vatandaşa yönelik hakareti ise vatandaşın şikâyetine bağlıdır. Bu tür olaylarda kolluk tutanaklarının yanında bağımsız tanıklar ve kamera kayıtları özellikle önem taşır; çünkü olay tutanakları çoğu zaman yalnızca bir tarafın anlatımını yansıtabilir.

Manevi Tazminat

Hakaret, ceza davasının yanında kişilik hakkının ihlali nedeniyle manevi tazminat talebine de konu olabilir. Kişilik hakkının zedelenmesinden zarar gören, uğradığı manevi zarara karşılık manevi tazminat adı altında bir miktar para ödenmesini isteyebilir; hâkim ayrıca saldırıyı kınayan bir karar verebilir ve bu kararın yayımlanmasına hükmedebilir (TBK m.58). Karşılıklı hakaret hâllerinde ise tarafların her ikisi de birbirinin kişilik hakkını ihlal etmiş olduğundan, tazminat davasında bu durum tazminatın belirlenmesinde dikkate alınabilir. Ceza davasında ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilmesi, tazminat davası açılmasına engel değildir; ancak tazminatın miktarı değerlendirilirken karşılıklılık gözetilebilir. Manevi tazminat için kişilik haklarına saldırı ve manevi tazminat rehberine bakabilirsiniz.

Örnek Durumlar

Karşılıklı hakaret örnekleri
DurumDeğerlendirmeDayanak
Komşular arasında karşılıklı sövmeHer iki taraf veya biri için indirim ya da CVYOTCK m.129/3; CMK m.223/4-c
Tokat atılan kişinin karşı tarafa hakaret etmesiHakaret edene ceza verilmezTCK m.129/2
Aracına zarar verilen kişinin faile hakaret etmesiHaksız fiile tepki; indirim veya ceza vermekten vazgeçmeTCK m.129/1
WhatsApp grubunda karşılıklı hakaretİleti yoluyla hakaret; karşılıklılık değerlendirilirTCK m.125/2, 129/3
Karşılıklı hakarette taraflardan biri önödeme yaptıO tarafın dosyası kapanır; diğeri için dava açılabilirTCK m.75
Tartışmada hem hakaret hem tehditHakarete m.129 uygulanabilir; tehdit ayrıca değerlendirilirTCK m.106, 129
Belediye memuruna görevinden dolayı hakaret, memurun da karşılık vermesiMemura hakaret resen; önödeme yokTCK m.125/3-a, 131/1
Mahkûmiyeti kesinleşmiş bir hırsızlık için “hırsız” denmesiİsnat ispatlanmış sayılır; ancak hakaret amacıyla söz edilirse cezaTCK m.127

Delil ve İspat

Karşılıklı hakarette deliller
DelilNeyi gösterir?
Ses ve görüntü kayıtlarıSözlerin içeriği ve sırası
Mesaj ve sosyal medya kayıtlarıTarih-saat sırası, karşılıklılık, alenilik
Tanık anlatımlarıOlayın başlangıcı, haksız fiil, sözlerin ağırlığı
Doktor raporuKasten yaralamaya tepki (m.129/2)
Kamera kayıtlarıHaksız fiil, yaralama ve olayın akışı
Önceki şikâyetlerTaraflar arasındaki ilişkinin geçmişi

Karşılıklı hakaret dosyalarında belirleyici olan, olayın akışının doğru ortaya konulmasıdır. Mahkeme, m.129’u uygularken olayın mahiyetini değerlendirir; bu değerlendirme, kimin ne zaman ne söylediğine, sözlerin ağırlığına ve olaya eşlik eden diğer davranışlara dayanır. Yazılı iletişimde mesajların tarih ve saat bilgisi bu sırayı kendiliğinden gösterir. Yüz yüze tartışmalarda ise tanıklar ve kamera kayıtları önem kazanır. Tanıkların taraflardan birinin yakını olması, anlatımlarının değerlendirilmesinde dikkate alınabilir; bu nedenle mümkünse bağımsız tanıklar gösterilmelidir. Ses kaydı alınmışsa, kaydın hukuka uygun biçimde elde edilip edilmediği de ayrıca değerlendirilir.

Gıyapta Karşılıklı Hakaret

Karşılıklı hakaret her zaman yüz yüze gerçekleşmez. Taraflardan biri diğerinin yokluğunda, örneğin ortak arkadaş grubunda veya iş yerinde başkalarının yanında hakaret etmiş olabilir. Mağdurun gıyabında hakaretin cezalandırılabilmesi için fiilin en az üç kişiyle ihtilat ederek işlenmesi gerekir (TCK m.125/1). Bu şart gerçekleşmemişse, gıyapta söylenen sözler hakaret suçunu oluşturmaz ve bu tarafa karşılıklı hakaret değil, beraat gündeme gelir. Gıyapta söylenen sözlere karşı sonradan yüz yüze verilen karşılıkta ise, önceki sözlerin haksız bir fiil olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceği tartışılabilir.

Adım Adım: Karşılık Verdiyseniz

  1. Olayı hemen yazıya dökün: Kim ne dedi, hangi sırayla, kimler vardı.
  2. Delilleri koruyun: Mesajların tamamı, kayıtlar, tanık bilgileri.
  3. Yaralama varsa rapor alın: m.129/2 için belirleyicidir.
  4. Şikâyet sürenizi kaçırmayın: Karşı tarafın hakaretinden de şikâyetçi olun.
  5. İfadede olayın akışını anlatın: Sözlerinizin tepki olduğunu somut olarak açıklayın.
  6. Önödeme teklifini değerlendirin: Dosyayı erken kapatmak isteyip istemediğinize karar verin.
  7. Mahkemede m.129’u talep edin: Önce yaralamaya tepki, sonra karşılıklılık ve haksız fiil.

Pratik Öneriler

  1. Karşılık vermeyin: Hakarete hakaretle karşılık vermek sizi de sanık konumuna düşürür.
  2. Delil toplayın: Ses kaydı, mesaj, ekran görüntüsü ve tanıkların iletişim bilgileri.
  3. Olayın sırasını belgeleyin: Kimin önce ne dediği, m.129 değerlendirmesinde önemlidir.
  4. Süresinde şikâyet edin: 6 ay; her hâlde 2 yıl.
  5. Önödeme teklifini değerlendirin: 10 gün içinde karar verin.
  6. Karşılık verdiyseniz savunmanızı m.129’a dayandırın: Tepki, karşılıklılık veya yaralamaya tepki.

Sık Yapılan Hatalar

  • Karşılıklı hakarette cezasızlığın otomatik olduğunu sanmak: 1. ve 3. fıkralarda hâkimin takdirindedir.
  • Ceza verilmesine yer olmadığı kararını beraat sanmak: Fiil suç kabul edilir; giderlere mahkûmiyet mümkündür.
  • Sözlerin sırasını belgelememek: Olayın mahiyeti değerlendirilirken belirleyicidir.
  • Tehdit ve yaralamada da m.129 uygulanacağını sanmak: Hüküm yalnız hakarete özgüdür.
  • Uzlaştırma beklemek: Hakarette uzlaştırma yoktur.
  • Önödeme süresini kaçırmak: Tebliğden itibaren 10 gün.

⚠️ Karşılık vermek garanti değil, risktir: Karşılıklı hakarette ceza indirilebilir veya verilmeyebilir; ancak bu mahkemenin takdirindedir. Karşılık veren kişi de teknik olarak suç işlemiş olur ve yargılama giderlerini ödemeye mahkûm edilebilir. En güvenli yol, hakarete hakaretle değil, delil ve şikâyetle karşılık vermektir.

Karşılıklı hakaret dosyalarında şikâyet, savunma, önödeme teklifinin değerlendirilmesi ve manevi tazminat süreçleri için Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.

Esas Hakkında Savunma Örneği

ANKARA … ASLİYE CEZA MAHKEMESİNEDOSYA NO: 2026/… Esas SANIK: Ad Soyad (T.C. Kimlik No: …) MÜDAFİİ: Av. … KATILAN: Ad Soyad SUÇ: Hakaret (TCK m.125/1) KONU: Esas hakkındaki savunmamızın sunulmasıdır.AÇIKLAMALAR1- TCK m.129/2 bakımından: Olay günü katılan, müvekkilin iş yerinin önünde müvekkile tokat atmış ve müvekkilin yüzünde kızarıklık oluşmuştur. Olay günü alınan doktor raporu ve iş yerinin kamera kaydı dosyadadır. Müvekkilin katılana yönelik sözleri, bu yaralama fiilinin hemen ardından ve ona tepki olarak söylenmiştir. Kasten yaralamaya tepki olarak işlenen hakarette kişiye ceza verilmez.2- TCK m.129/3 bakımından: Aynı olayda katılan da müvekkile ağır sözler sarf etmiş ve bu sözler tanık … tarafından doğrulanmıştır. Olayın bütününde hakaretler karşılıklı olarak gerçekleşmiş olup, katılanın sözleri müvekkilin sözlerinden önce söylenmiştir. Bu nedenle en azından karşılıklı hakaret hükümleri uygulanarak müvekkile ceza verilmemesi gerekir.3- TCK m.129/1 bakımından: Katılanın, tokat atmadan önce müvekkilin iş yerinin camını tekmelediği de kamera kaydında görülmektedir. Müvekkilin sözleri, katılanın bu haksız fiillerine tepki niteliğindedir.4- CMK m.223/4-c ve m.328 bakımından: Müvekkil hakkında ceza verilmesine yer olmadığına karar verilmesi hâlinde, olayın başlatıcısının katılan olduğu gözetilerek yargılama giderlerinin katılan üzerinde bırakılmasını talep ediyoruz.HUKUKİ SEBEPLER: 5237 sayılı TCK m.86, 125, 129; 5271 sayılı CMK m.223, 328 ve ilgili mevzuat.DELİLLER: Doktor raporu, kamera kaydı, tanık … beyanı.SONUÇ VE İSTEM: Açıklanan nedenlerle müvekkil hakkında TCK m.129/2 uyarınca ceza verilmesine yer olmadığına, bu kabul edilmezse TCK m.129/3 uyarınca ceza vermekten vazgeçilmesine karar verilmesini saygılarımızla arz ve talep ederiz. … /… /2026Sanık Müdafii Av. …

Sık Sorulan Sorular

Karşılıklı hakarette iki taraf da ceza alır mı?

Mahkeme her ikisi veya biri için cezayı 1/3’e kadar indirebilir ya da ceza vermeyebilir (TCK m.129/3).

Cezasızlık otomatik mi?

Hayır; 1. ve 3. fıkralarda hâkimin takdirindedir.

Bana tokat atana hakaret ettim, ceza alır mıyım?

Hayır; kasten yaralamaya tepki olarak hakarette ceza verilmez (TCK m.129/2).

Haksız bir davranışa tepki olarak hakaret ettim?

Ceza 1/3’e kadar indirilebilir veya verilmeyebilir (TCK m.129/1).

İlk hakaret eden de yararlanabilir mi?

Kanun “taraflardan her ikisi veya biri” der; olayın mahiyetine göre değerlendirilir.

Haksız tahrik hükmü uygulanır mı?

Genel hüküm m.29; hakarette m.129 özel ve daha geniş düzenlemedir.

Ceza verilmesine yer olmadığı kararı beraat mı?

Hayır; fiil suç kabul edilir, ceza verilmez (CMK m.223/4-c).

Ceza almasam da gider öder miyim?

Ödemeye mahkûm edilebilirsiniz (CMK m.328).

Hakaret şikâyete bağlı mı?

Kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret hariç evet (TCK m.131/1).

Şikâyet süresi nedir?

Öğrenmeden 6 ay; her hâlde fiilden 2 yıl (TCK m.73).

Önödeme var mı?

m.125/3-a hariç evet (TCK m.75/6-a-2, 7571).

Uzlaştırma var mı?

Hayır (CMK m.253/3).

Karşı taraf önödeme yaptıysa benim davam ne olur?

Her dosya ayrı değerlendirilir; siz de önödeme teklifini değerlendirebilirsiniz.

WhatsApp’ta karşılıklı hakaret suç mu?

Evet; ileti yoluyla hakaret (TCK m.125/2).

İsmimi söylemeden hakaret edildiyse?

Kişiye yönelik olduğu anlaşılıyorsa suç oluşur (TCK m.126).

Doğru bir suçu söylemek hakaret mi?

İsnat ispatlanırsa ceza verilmez; ispatlanmış fiilden söz edilerek hakaret edilirse ceza verilir (TCK m.127).

Mahkemede dilekçede söylediklerim hakaret mi?

İddia ve savunma dokunulmazlığı şartları varsa ceza verilmez (TCK m.128).

Karşılıklı hakarette manevi tazminat istenebilir mi?

İstenebilir; karşılıklılık miktar belirlemede gözetilebilir (TBK m.58).

Memura karşılık verdim, önödeme var mı?

Memura görevinden dolayı hakaret önödeme kapsamında değil (TCK m.75/6-a-2).

Arkamdan hakaret edildiyse suç mu?

En az üç kişiyle ihtilat ederek söylendiyse suçtur (TCK m.125/1).

Kimin önce başladığı önemli mi?

Olayın mahiyeti değerlendirilirken önemlidir; delillerle ortaya konulmalıdır.

CVYO kararına itiraz edebilir miyim?

Beraat istiyorsanız kanun yoluna başvurabilirsiniz; derhâl beraat gereken hâlde CVYO verilemez (CMK m.223/9).

Tehditte de m.129 uygulanır mı?

Hayır; yalnız hakarete özgüdür.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, ayrıntılı değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.

Karşılıklı hakaret: TCK m.129, önödeme ve CVYO
Hukukçular Evi Ankara | Av. Fatma Öztürk

📞 0554 648 37 15💬 WhatsApp’tan Yazın

Mevzuat kontrolü: Bu yazıdaki TCK ve CMK hükümleri 24 Eylül 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr’deki güncel metinler üzerinden kontrol edilmiştir.

Bu konuda hukuki destek almak için

📞 Ara: +905546483715💬 WhatsApp’tan yaz

Post by Av. Fatma Öztürk