Sabıka kaydı infaz bitince kendiliğinden yok olmaz. Kayıt önce adli sicilden silinip arşive aktarılır; arşiv kaydı ise mahkûmiyetin türüne göre beş, on beş veya otuz yıl sonra silinir. Hak yoksunluğu doğuran mahkûmiyetlerde yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı bu süreyi otuz yıldan on beşe indirir. Bu araç sizin durumunuzdaki tarihleri hesaplar.
Somut bir dosyanızla ilgili görüşmek ister misiniz?
Süre dolduğu hâlde kayıt görünüyorsa başvuru gerekir
Av. Fatma Öztürk — Hukukçular Evi Ankara
Adli Sicil ve Arşiv Kaydı Silinme Hesaplama (5352 s.K. m.9 · m.12)
Adli Sicil ile Arşiv Kaydı Farkı
İki ayrı kayıt vardır ve karıştırılmaları hak kaybına yol açar.
| Ölçüt | Adli sicil kaydı | Arşiv kaydı |
|---|---|---|
| Ne zaman oluşur | Mahkûmiyet kesinleşince | İnfaz tamamlanınca |
| Ne zaman silinir | İnfaz tamamlanınca — arşive aktarılır | 5, 15 veya 30 yıl sonra |
| Kim görebilir | Belge talep eden herkes | “Arşiv dahil” belge isteyenler |
| Nerede istenir | Özel sektör işe alım | Memuriyet, ruhsat, ihale |
Adli sicilden silinip arşive alınma, 5352 sayılı Kanun m.9’da sayılan dört hâlde gerçekleşir: cezanın veya güvenlik tedbirinin infazının tamamlanması, mahkûmiyeti bütün sonuçlarıyla ortadan kaldıran şikâyetten vazgeçme ya da etkin pişmanlık, ceza zamanaşımının dolması ve genel af.
Arşiv Kaydı Silinme Süreleri (5352 m.12)
| Mahkûmiyet türü | Süre | Dayanak |
|---|---|---|
| Hak yoksunluğu doğuran + yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı var | 15 yıl | m.12/1-b-1 |
| Hak yoksunluğu doğuran + karar yok | 30 yıl | m.12/1-b-2 |
| Diğer mahkûmiyetler | 5 yıl | m.12/1-c |
Süreler, kaydın arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten itibaren işler — yani kural olarak infazın tamamlandığı tarihten. Ayrıca ilgilinin ölümü hâlinde kayıtlar tamamen silinir.
Hangi mahkûmiyet hak yoksunluğu doğurur? Anayasa m.76 ile Türk Ceza Kanunu dışındaki kanunlarda hak yoksunluğuna neden olan mahkûmiyetler bu gruba girer. Uygulamada zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma ve suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama gibi suçlar ile memuriyete engel oluşturan mahkûmiyetler bu kapsamda değerlendirilir. Tereddüt hâlinde suçun dayandığı kanun metni kontrol edilmelidir.
Yasaklanmış hakların geri verilmesi on beş yıl kazandırır
Av. Fatma Öztürk — Hukukçular Evi Ankara
Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi
Halk arasında “memnu hakların iadesi” olarak bilinir. Mahkûmiyete bağlı olarak Türk Ceza Kanunu dışındaki kanunlarda öngörülen hak yoksunluklarını — belirli memuriyetlere girememe, bazı ruhsatları alamama gibi — ortadan kaldırır.
Koşulları:
- Cezanın infazının tamamlanmasından itibaren üç yıl geçmiş olması
- Bu sürede yeni bir suç işlenmemiş olması
- Kişinin hayatını iyi hâl üzere sürdürdüğünün anlaşılması
Başvuru, hükmü veren mahkemeye veya hükümlünün ikametgâhının bulunduğu yerdeki aynı derecedeki mahkemeye dilekçeyle yapılır. Mahkeme koşulları inceleyerek karar verir.
Kararın arşiv kaydı üzerindeki etkisi doğrudandır: hak yoksunluğu doğuran bir mahkûmiyette karar alınmazsa otuz yıl beklenir, alınırsa on beş yılda silinir. Aradaki fark on beş yıldır.
HAGB Sicile İşlenmez
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı adli sicile de arşive de kaydedilmez. Yalnızca bu kararlara özgü özel bir sicilde tutulur ve bu sicile ancak yargı mercileri erişebilir.
Pratik sonucu şudur: HAGB alan kişi sıradan sicil sorgulamasında temiz görünür; memuriyet, işe giriş, ruhsat ve vize süreçlerinde sicil nedeniyle engellenmez. Bu, HAGB’yi erteleme ve seçenek yaptırıma çevirmeye göre belirgin biçimde avantajlı kılar — her ikisinde de mahkûmiyet sicile işlenir.
Süre Dolduğu Hâlde Kayıt Silinmemişse
Uygulamada en sık karşılaşılan sorun budur. Kanuni süre dolmuş olsa bile kayıt sistemde görünmeye devam edebilir; bu durum memuriyet, ruhsat, ihale ve iş başvurularında hak kaybına yol açar.
Yapılacak işlem: Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü’ne dilekçeyle başvurup kaydın silinmesini talep etmek. Talep reddedilirse veya cevap verilmezse idari yargıda iptal davası açılabilir. Sürelerin hesabı için idari dava süresi aracımızı kullanabilirsiniz.
Bazı hâllerde kayıt talep aranmaksızın silinir. Fiilin kanunla suç olmaktan çıkarılması hâlinde o suça ilişkin adli sicil ve arşiv kayıtları kendiliğinden tamamen silinir. Kanun yararına bozma veya yargılamanın yenilenmesi sonucunda beraat ya da ceza verilmesine yer olmadığı kararı kesinleşirse, önceki mahkûmiyete ilişkin kayıtlar da tamamen silinir.
Sicil Kaydı Nerelerde Sorun Çıkarır?
Arşive alınmış bir kaydın “görünmez” olduğu düşünülür; oysa resmî kurum başvurularının çoğunda arşiv dahil belge istenir. Uygulamada en sık karşılaşılan alanlar:
| Alan | İstenen belge |
|---|---|
| Memuriyet ve kamu görevi | Arşiv kaydı dahil |
| Silah ruhsatı | Arşiv kaydı dahil |
| Kamu ihalelerine katılım | Arşiv kaydı dahil |
| Türk vatandaşlığı başvurusu | Arşiv kaydı dahil |
| Belirli meslek ruhsatları | Arşiv kaydı dahil |
| Özel sektör işe alım | Genellikle yalnızca adli sicil |
Bu ayrım, yasaklanmış hakların geri verilmesi kararının neden bu kadar önemli olduğunu açıklar: karar, hem hak yoksunluğunu ortadan kaldırır hem de arşiv kaydının silinme süresini otuz yıldan on beş yıla indirir.
Belgeyi doğru talep edin. e-Devlet üzerinden alınan adli sicil belgesinde, arşiv kaydının da gösterilmesi için ilgili seçeneğin işaretlenmesi gerekir. Kurum “arşiv kaydı dahil” belge istediği hâlde yalnızca adli sicil belgesi sunulması, başvurunun eksik evrak nedeniyle reddine yol açar.
Adli Sicil Kaydı ve İş Hayatı
İşverenin adli sicil belgesi istemesi kural olarak mümkündür ancak sınırsız değildir. Talep, yapılacak işin niteliğiyle bağlantılı ve ölçülü olmalıdır; kişisel verilerin korunmasına ilişkin mevzuat bu konuda sınır çizer.
Uygulamada güvenlik görevlisi, mali sorumluluk taşıyan pozisyonlar ve çocuklarla çalışılan işler gibi alanlarda talep meşru kabul edilir. Buna karşılık işle ilgisi kurulamayan pozisyonlarda genel bir sicil talebi tartışmalıdır.
Arşive alınmış bir kayıt, özel sektörde istenen sıradan adli sicil belgesinde görünmez. Bu nedenle infazı tamamlanmış bir mahkûmiyet, çoğu özel sektör başvurusunda engel oluşturmaz. Sorun, arşiv kaydı dahil belge isteyen kamu süreçlerinde ortaya çıkar.
Kaydın varlığı ile hak yoksunluğu aynı şey değildir. Arşivde kayıt bulunması tek başına bir hakkı ortadan kaldırmaz; hak yoksunluğu, ilgili kanunun o suç için öngördüğü sonuçtan doğar. Bu nedenle “kaydım var, memur olamam” varsayımı her zaman doğru değildir — mahkûmiyetin türü ve ilgili kanun hükmü birlikte değerlendirilmelidir.
Süre Nereden Başlar? En Kritik Nokta
Hesabın tamamı tek bir tarihe dayanır: kaydın arşive alınma koşullarının oluştuğu tarih. Bu tarihi yanlış belirlemek, silinme tarihini yıllarca kaydırır.
| Ceza türü | Başlangıç tarihi |
|---|---|
| Adli para cezası | Cezanın tamamen ödendiği tarih |
| Hapis cezası | İnfazın tamamlandığı — koşullu salıverilmede denetim süresinin bittiği tarih |
| Ertelenen hapis cezası | Denetim süresinin iyi hâlle tamamlandığı tarih |
| Seçenek yaptırıma çevrilen ceza | Yaptırımın yerine getirildiği tarih |
| Ceza zamanaşımına uğramış ceza | Zamanaşımının dolduğu tarih |
İkinci satır sık atlanır: koşullu salıverilmeyle tahliye olan hükümlünün infazı, cezaevinden çıktığı gün değil denetim süresi sorunsuz tamamlandığında biter. Arşiv süresi de o tarihten işlemeye başlar. Denetim süresi hesabı için infaz süresi aracımızı kullanabilirsiniz.
Taksitle ödenen adli para cezasında son taksit belirleyicidir. Cezanın taksitlendirilmesi hâlinde infaz, ilk taksitin ödendiği tarihte değil son taksitin ödendiği tarihte tamamlanmış sayılır. Yirmi dört aya kadar taksitlendirme mümkün olduğundan bu, iki yıla varan bir kayma yaratabilir.
Aracı Kullanırken: Süre Hesabının Başlangıcını Doğru Belirleyin
Sonucun doğruluğu girdiğiniz bilgilerin doğruluğuna bağlıdır. Aşağıdaki tablo, her bilgiyi hangi belgede bulacağınızı gösterir.
| Girdi | Nerede bulunur | Dikkat |
|---|---|---|
| İnfazın tamamlandığı tarih | İnfaz evrakı veya müddetname | Karar tarihi değil |
| Ceza türü | Gerekçeli karar | Hapis, adli para veya tedbir |
| Kaydın türü | e-Devlet adli sicil sorgusu | Adli sicil mi, arşiv kaydı mı |
| Erteleme veya HAGB | Kararın hüküm fıkrası | Farklı rejim |
| Yasaklanmış hak var mı | Kararda TCK m.53 uygulaması | Ayrı başvuru gerekir |
| Para cezası ödendi mi | Ödeme belgesi | Tamamlanma şartı |
Birinci satır tüm hesabın dayanağıdır: süre, mahkûmiyet kararının tarihinden değil, cezanın infazının tamamlandığı tarihten itibaren işler. Üçüncü satır ise iki farklı kaydın karıştırılmasını önler; adli sicil kaydı ile arşiv kaydının silinme rejimleri birbirinden farklıdır.
Sonucu Nasıl Okumalısınız: Kayıt Silindi mi, Silinmedi mi?
Araç size bir sonuç verir; asıl mesele bu sonucun ne anlama geldiği ve sonrasında ne yapmanız gerektiğidir.
| Çıkan sonuç | Ne anlama gelir | Atılacak adım |
|---|---|---|
| Süre dolmuş görünüyor | Silinme koşulu oluşmuş olabilir | e-Devlet’ten güncel sorgu alın |
| Süre dolduğu hâlde kayıt duruyor | İdari işlem yapılmamış olabilir | Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne başvurun |
| Süre dolmamış | Beklemek gerekir | Erken başvuru reddedilir |
| Yasaklanmış hak devam ediyor | Kaydın silinmesi hakları kendiliğinden geri vermez | Ayrıca talep gerekir |
| HAGB kararı çıktı | Genel sicile işlenmez | Özel sisteme kaydedilir |
| İş başvurusunda soruluyor | Silinen kayıt görünmez | Boş kâğıt alınabilir |
| Belirli meslekler | Özel mevzuat farklı olabilir | Ayrıca kontrol edin |
| Başvuru | Yazılı talep | Dilekçe ile |
| Reddedilirse | Gerekçe istenmeli | İtiraz yolu |
İkinci satır uygulamada en sık karşılaşılan sorundur: kanuni süre dolmuş olsa dahi kayıt kendiliğinden silinmeyebilir; bu durumda yazılı başvuru yapılması gerekir. Dördüncü satır ise ayrı bir yolu gösterir — kaydın silinmesi, mahkûmiyete bağlı hak yoksunluklarını kendiliğinden ortadan kaldırmaz.
Aracın sınırı: Bu araç kanuni süreleri esas alarak bir tahmin üretir; dosyanızdaki özel durumları ve idari işlemin yapılıp yapılmadığını göstermez. Somut dosyanızdaki sonucu mahkeme belirler; araç bir ön değerlendirme sunar, hukuki görüş yerine geçmez.
Konunun tam anlatımı için: adli sicil kaydı nasıl silinir — silme başvurusunun usulü ve arşiv kaydına ilişkin süreler orada ayrıntılı olarak yer almaktadır.
Sıkça Sorulan Sorular
Sabıka kaydı ne zaman silinir?
İnfaz tamamlanınca adli sicilden silinip arşive alınır. Arşiv kaydı ise hak yoksunluğu doğurmayan mahkûmiyetlerde beş yıl, hak yoksunluğu doğuranlarda yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı varsa on beş, yoksa otuz yıl sonra silinir.
Memnu hakların iadesi için ne zaman başvurabilirim?
Cezanın infazının tamamlanmasından itibaren üç yıl geçmesi, bu sürede yeni suç işlenmemiş olması ve iyi hâl koşullarıyla hükmü veren mahkemeye başvurulur.
HAGB sabıka kaydında görünür mü?
Hayır. HAGB adli sicile ve arşive kaydedilmez; yalnızca yargı mercilerinin erişebildiği özel bir sicilde tutulur.
Beraat kararı sicile işlenir mi?
Hayır. Adli sicile yalnızca kesinleşmiş mahkûmiyet hükümleri kaydedilir. Sicilde beraat kaydı görünüyorsa bu bir sistem hatasıdır ve düzeltme başvurusu yapılmalıdır.
Girdiğim bilgiler kaydediliyor mu?
Hayır. Hesaplama tamamen tarayıcınızda yapılır; bilgileriniz sunucuya gönderilmez.
Bilgilendirme: Bu araç ve rehber genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Mahkûmiyetin hak yoksunluğu doğurup doğurmadığı suça göre değişir.
Ceza hukuku hesaplama araçları
- HAGB değerlendirme (CMK m.231)
- Erteleme ve seçenek yaptırım (TCK m.50, m.51)
- Dava ve ceza zamanaşımı hesaplama (TCK m.66-68)
- Ceza indirim zinciri hesaplama (TCK m.61/5)
- Adli para cezası hesaplama (TCK m.52)
- İnfaz süresi ve koşullu salıverilme hesaplama
- Tutukluluk süresi hesaplama (CMK m.102)
- Şikâyet süresi hesaplama (TCK m.73)
- Uzlaştırma ve ön ödeme değerlendirme (CMK m.253, TCK m.75)
Genel araçlar
📘 İlgili Rehberler
Üç yıllık süre dolduysa başvurabilirsiniz
Yasaklanmış hakların geri verilmesi arşiv süresini yarıya indirir.
İlgili Rehberler
- 📚 Ana Rehber: Ceza Hukuku Rehberi
- ▸ Hakkımda "Ondan Aldım" Beyanı Var: Beyanın Delil Değeri ve Savunma
- ▸ Telefonum Dinlendi: İletişimin Denetlenmesi ve Tesadüfen Elde Edilen Delil (CMK m.135)
- ▸ Uyuşturucu Dosyasında Ekspertiz Raporu: Brüt, Net ve Saflık Oranı
- ▸ Beni Tuzağa Düşürdüler: Gizli Soruşturmacı ile Ajan Provokatör Sınırı (CMK m.139)
Bu konuda hukuki destek almak için


