Sabıka kaydı infaz bitince kendiliğinden yok olmaz. Kesinleşmiş mahkûmiyet hükümleri adli sicile kaydedilir (5352 s.K. m.4) ve cezanın infazının tamamlanması, mahkûmiyeti bütün sonuçlarıyla ortadan kaldıran şikâyetten vazgeçme veya etkin pişmanlık, ceza zamanaşımının dolması ya da genel af hâllerinde adli sicilden silinerek arşiv kaydına alınır (m.9/1). Arşiv kaydı ise, Anayasanın 76. maddesi ile TCK dışındaki kanunlarda hak yoksunluğuna neden olan mahkûmiyetlerde yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alınmışsa on beş, alınmamışsa otuz yıl; diğer mahkûmiyetlerde beş yıl sonra tamamen silinir; süreler kaydın arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten itibaren işler (m.12/1). Adli para cezası ve ertelemeye ilişkin hükümler adli sicile girmeden doğrudan arşive kaydedilir (m.9/3). HAGB ve kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararları ise ne adli sicile ne arşive, yalnızca bunlara mahsus sisteme kaydedilir (m.6/1). Aşağıdaki araç, sizin durumunuza göre silinme tarihlerini hesaplar.
Somut bir dosyanızla ilgili görüşmek ister misiniz?
Süre dolduğu hâlde kaydınız görünüyor mu?
Silme başvurusunu ve gerekirse davayı birlikte yürütelim: Hukukçular Evi Ankara.
⚡ Net Cevap: Adli sicile kayıt (5352 m.4): kesinleşmiş mahkûmiyetler. Adli sicilden arşive (m.9/1): infazın tamamlanması; mahkûmiyeti bütün sonuçlarıyla kaldıran şikâyetten vazgeçme veya etkin pişmanlık; ceza zamanaşımı; genel af. Doğrudan arşiv (m.9/3): adli para cezası ve erteleme hükümleri. Özel sistem (m.6/1): HAGB ve KDAE kararları. Arşivden silinme (m.12/1): hak yoksunluğu doğuran mahkûmiyette yasaklanmış hakların geri verilmesi kararıyla 15 yıl, kararsız 30 yıl; diğerlerinde 5 yıl; ölümle tamamen. Talep aranmaksızın silinme (m.12/2-4): fiilin suç olmaktan çıkarılması; KYB veya yenilenen yargılamada beraat ya da CVYO; akıl hastalığı tedbirinin infazı. Kim görür: adli sicili kişi, vekili, kamu kurumları ve kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları (m.7); arşivi kişi, vekili, yargı mercileri, seçim kurulları ve özel kanunla yetkili kurumlar (m.10). 18 yaş altı kayıtlar yalnız yargı mercilerince istenebilir (m.10/3). Yasaklanmış hakların geri verilmesi (m.13/A): infazdan itibaren 3 yıl + yeni suç yok + iyi hâl.
5352 s.K. m.12/1: Arşiv bilgileri; a) İlgilinin ölümü üzerine, b) Anayasanın 76 ncı maddesi ile Türk Ceza Kanunu dışındaki kanunlarda bir hak yoksunluğuna neden olan mahkûmiyetler bakımından kaydın arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten itibaren; 1. Yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alınması koşuluyla onbeş yıl geçmesiyle, 2. Yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alınması koşulu aranmaksızın otuz yıl geçmesiyle, c) Diğer mahkûmiyetler bakımından kaydın arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten itibaren beş yıl geçmesiyle, tamamen silinir.
Silinme Tarihi Hesaplama Aracı
Aşağıdaki araçta karar türünü, infazın tamamlandığı veya kararın kesinleştiği tarihi ve mahkûmiyetin hak yoksunluğuna neden olup olmadığını seçerek, kaydınızın arşive geçiş ve silinme tarihlerini hesaplayabilirsiniz. Hesaplama tamamen tarayıcınızda yapılır; girdiğiniz bilgiler sunucuya gönderilmez. Sonuç tahminidir; mahkûmiyetin hak yoksunluğuna neden olup olmadığı suçun türüne ve ilgili kanun hükümlerine göre belirlenir ve tereddüt hâlinde dosyanızın bir avukat tarafından incelenmesi gerekir. Diğer hukuki hesaplama araçları için hesaplama araçları sayfasına bakabilirsiniz.
Adli Sicil ve Arşiv Kaydı Silinme Hesaplama (5352 s.K. m.9 · m.12)
Hesaplanan tarih geçti mi?
Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne silme başvurusunu birlikte yapalım: 0554 648 37 15
Aracı Nasıl Kullanmalısınız?
- Karar türünü seçin: Kesinleşmiş mahkûmiyet, HAGB veya beraat ya da kovuşturmaya yer olmadığı kararı.
- Tarihi girin: Mahkûmiyette infazın tamamlandığı tarih; HAGB’de kararın kesinleştiği tarih.
- Hak yoksunluğunu belirleyin: Mahkûmiyetiniz TCK dışındaki bir kanunda hak yoksunluğuna neden oluyor mu?
- Yasaklanmış hakların geri verilmesini seçin: Karar alındı mı veya alınacak mı?
- Sonucu kontrol edin: Arşive geçiş ve silinme tarihleri ile memnu hakların iadesi başvuru tarihini inceleyin.
Aracın doğru sonuç vermesi, girilen bilgilerin doğruluğuna bağlıdır. İnfazın tamamlandığı tarih, infaz savcılığından veya adli sicil kaydından öğrenilebilir; hapis cezalarında koşullu salıverilme varsa denetim süresinin bittiği tarih, adli para cezalarında ise cezanın ödendiği tarih esas alınır. Mahkûmiyetin hak yoksunluğuna neden olup olmadığı konusunda tereddüt varsa, daha uzun süreyi esas alarak hesaplama yapmak ve durumu bir avukata danıştırmak daha güvenlidir. Birden fazla mahkûmiyet bulunan kişiler bakımından her mahkûmiyet için ayrı hesaplama yapılmalıdır. Aracın gösterdiği tarih geldiğinde kaydınızı sorgulayarak silinip silinmediğini kontrol etmeniz önerilir.
Kayıtların Gizliliği
Adli sicil ve arşiv bilgileri gizlidir; bu bilgiler görevlilerce açıklanamaz ve kanun hükümlerine göre verildikleri kişi, kurum ve kuruluşlarca veriliş amacı dışında kullanılamaz (5352 s.K. m.11). Bu nedenle bir kurumun, kendisine belirli bir amaçla verilen sicil bilgisini başka bir amaçla kullanması veya üçüncü kişilerle paylaşması kanuna aykırıdır. Kişinin kendi adli sicil belgesini bir işverene sunması hâlinde de işveren bu bilgiyi yalnızca işe alım değerlendirmesi amacıyla kullanabilir. Adli sicil ve arşiv kayıtlarının silinme süresi dolmuş olmasına rağmen bir kurum tarafından kullanılmaya devam edilmesi, hem silme başvurusunu hem de koşulları varsa hukuki başvuruları gündeme getirir.
Adli Sicile Neler Kaydedilir?
Adli sicile yalnızca hüküm değil, mahkûmiyetin infazına ilişkin gelişmeler de kaydedilir. Hapis cezaları bakımından mahkûmiyet kararı, koşullu salıverilme kararı, denetim süresinin uzatılması veya koşullu salıverilmenin geri alınması ve infazın tamamlandığı hususu; mahkûmiyet hükmüyle bağlantılı olarak verilen belli bir hak ve yetkinin kullanılmasının veya belli bir meslek veya sanatın icrasının yasaklanmasına ya da sürücü belgesinin geri alınmasına ilişkin kararlar; ceza mahkûmiyetini bütün sonuçlarıyla ortadan kaldıran şikâyetten vazgeçme veya etkin pişmanlık dolayısıyla verilen kararlar, ceza zamanaşımının dolduğunun tespitine ilişkin kararlar ve genel veya özel affa ilişkin düzenlemeler kayıt kapsamındadır (5352 s.K. m.4/1). Bu bilgiler, kaydın ne zaman arşive geçeceğinin ve silinme süresinin hangi tarihten başlayacağının belirlenmesinde esas alınır. Bu nedenle adli sicil kaydında yer alan infaz bilgisinin doğru ve eksiksiz olması önemlidir; örneğin infazın tamamlandığı tarih sisteme hiç işlenmemişse, kaydın arşive geçmesi gecikebilir. Kişinin kendi kaydını düzenli aralıklarla sorgulaması ve eksik veya hatalı bilgileri düzelttirmesi önerilir.
Adli Sicil ile Arşiv Kaydı Farkı
| Ölçüt | Adli sicil | Arşiv kaydı |
|---|---|---|
| Ne zaman oluşur | Mahkûmiyet kesinleşince (m.4) | Adli sicilden silinme koşulları oluşunca (m.9/1) veya APC ve ertelemede doğrudan (m.9/3) |
| Kime verilir | Kişi, vekili; kamu kurumları ve kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları (m.7) | Kişi, vekili; yargı mercileri; seçim kurulları; özel kanunla yetkili kurumlar (m.10) |
| Amaç bildirimi | Kullanılış amacı belirtilir | Kişi bakımından kullanılış amacı belirtilir |
| Silinme | Arşive aktarılarak | 5, 15 veya 30 yıl sonra (m.12) |
| Gizlilik | Gizli; veriliş amacı dışında kullanılamaz (m.11) | Aynı |
Adli sicil ve arşiv kaydı iki ayrı kayıttır ve karıştırılmaları hak kaybına yol açabilir. Türk mahkemeleri tarafından verilmiş ve kesinleşmiş mahkûmiyet hükümleri adli sicile kaydedilir (5352 s.K. m.4/1). Adli sicil bilgileri, kullanılış amacı belirtilmek suretiyle ilgili kişiye veya vekâletnamede açıkça belirtilmek koşuluyla vekiline ve kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarına verilebilir (m.7/1). Eski metnimizde adli sicil kaydını “belge talep eden herkesin” görebileceği belirtilmişti; kanun, bilgilerin kimlere verilebileceğini sınırlı olarak saydığından ifade düzeltilmiştir. Özel sektördeki işverenler adli sicil bilgisini doğrudan alamaz; uygulamada kişi kendi adli sicil kaydını alarak işverene sunar. Arşiv bilgileri ise kullanılış amacı belirtilmek suretiyle kişinin kendisi veya vekili, bir soruşturma veya kovuşturma kapsamında Cumhuriyet başsavcılıkları, hâkim veya mahkemeler, yetkili seçim kurulları ve özel kanunlarda gösterilen hâllerde ilgili kamu kurum ve kuruluşları tarafından istenebilir (m.10/1). Adli sicil ve arşiv bilgileri gizlidir; görevlilerce açıklanamaz ve verildikleri kişi, kurum ve kuruluşlarca veriliş amacı dışında kullanılamaz (m.11). Adli sicil ile GBT kaydı farkı için adli sicil ile GBT farkı rehberine bakabilirsiniz.
Adli Sicilden Arşive Geçiş
Adli sicildeki bilgiler; cezanın veya güvenlik tedbirinin infazının tamamlanması, ceza mahkûmiyetini bütün sonuçlarıyla ortadan kaldıran şikâyetten vazgeçme veya etkin pişmanlık, ceza zamanaşımının dolması ve genel af hâllerinde Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünce silinerek arşiv kaydına alınır (5352 s.K. m.9/1). En sık karşılaşılan hâl infazın tamamlanmasıdır: hapis cezası çekilip bittiğinde, koşullu salıverilmede denetim süresi iyi hâlle tamamlandığında veya cezanın infazı başka bir şekilde sona erdiğinde kayıt adli sicilden arşive aktarılır. Adli sicil bilgileri, ilgilinin ölümü üzerine tamamen silinir (m.9/2). Arşive aktarılan kayıt, adli sicil belgesinde görünmez; ancak arşiv kaydını isteme yetkisi olan kurumlar tarafından görülebilir. Bu nedenle “sabıkam silindi” düşüncesiyle hareket eden kişilerin, arşiv kaydının hâlâ devam ettiğini ve belirli başvurularda karşılarına çıkabileceğini bilmesi gerekir. Tahliye sonrası iş hayatı için salıverilme sonrası adli sicil ve iş hayatı rehberine bakabilirsiniz.
Arşiv Kaydı Silinme Süreleri
| Mahkûmiyet türü | Süre | Dayanak |
|---|---|---|
| Hak yoksunluğu doğuran + yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı | 15 yıl | m.12/1-b-1 |
| Hak yoksunluğu doğuran, karar yok | 30 yıl | m.12/1-b-2 |
| Diğer mahkûmiyetler | 5 yıl | m.12/1-c |
| İlgilinin ölümü | Tamamen silinir | m.12/1-a |
| Fiilin suç olmaktan çıkarılması | Talep aranmaksızın silinir | m.12/2 |
| KYB veya yenilenen yargılamada beraat ya da CVYO | Tamamen silinir | m.12/3 |
| Akıl hastalığı nedeniyle güvenlik tedbiri | İnfazla tamamen silinir | m.12/4 |
Arşiv kaydının silinme süresi, mahkûmiyetin hak yoksunluğuna neden olup olmamasına göre belirlenir. Anayasanın 76. maddesi ile Türk Ceza Kanunu dışındaki kanunlarda bir hak yoksunluğuna neden olan mahkûmiyetler bakımından, kaydın arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten itibaren yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alınması koşuluyla on beş yıl, bu koşul aranmaksızın otuz yıl geçmesiyle arşiv kaydı tamamen silinir; diğer mahkûmiyetler bakımından ise bu süre beş yıldır (5352 s.K. m.12/1). Hangi mahkûmiyetin hak yoksunluğuna neden olduğu, ilgili kanunlara göre belirlenir; örneğin kamu görevine girmeyi veya belirli meslekleri icra etmeyi belirli suçlardan mahkûmiyete bağlayan düzenlemeler bu kapsamdadır. Bu nedenle silinme süresinin doğru hesaplanabilmesi için, önce mahkûmiyetin hangi kanunlarda hak yoksunluğu sonucu doğurduğunun tespit edilmesi gerekir. Sürenin başlangıcı, kaydın arşive alınma koşullarının oluştuğu tarih, yani kural olarak infazın tamamlandığı tarihtir.
Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi: On Beş Yıl Kazandırır
| Konu | Kural |
|---|---|
| Amaç | TCK dışındaki kanunlardaki hak yoksunluklarının giderilmesi |
| Süre | İnfazın tamamlanmasından itibaren 3 yıl |
| Koşul | Bu sürede yeni suç işlememek ve iyi hâl kanaati |
| İnfaz başka hukuki nedenle sona ermişse | Kesinleşmeden itibaren 5 yıl; hapis süresi + 3 yıldan az olamaz |
| Başvuru mercii | Hükmü veren mahkeme veya ikametgâhtaki aynı derece mahkeme |
| Kanun yolu | Hükümle ilgili CMK kanun yolu |
| Masraflar | Hükümlüye aittir |
Türk Ceza Kanunu dışındaki kanunların belli bir suçtan dolayı veya belli bir cezaya mahkûmiyete bağladığı hak yoksunluklarının giderilebilmesi için yasaklanmış hakların geri verilmesi yoluna gidilebilir; bunun için mahkûm olunan cezanın infazının tamamlandığı tarihten itibaren üç yıllık bir sürenin geçmiş olması ve kişinin bu süre zarfında yeni bir suç işlememiş olması ve hayatını iyi hâlli olarak sürdürdüğü hususunda mahkemede bir kanaat oluşması gerekir (5352 s.K. m.13/A-1). Cezanın infazına genel af veya etkin pişmanlık dışında başka bir hukuki nedenle son verilmişse, hükmün kesinleştiği tarihten itibaren beş yıl geçmesi gerekir; ancak bu süre kişinin mahkûm olduğu hapis cezasına üç yıl eklenmek suretiyle bulunacak süreden az olamaz (m.13/A-2). Karar, hükümlünün veya vekilinin talebi üzerine hükmü veren mahkeme veya hükümlünün ikametgâhının bulunduğu yerdeki aynı derecedeki mahkeme tarafından verilir (m.13/A-3) ve bu karara karşı CMK’da öngörülen kanun yoluna başvurulabilir. Bu kararın arşiv kaydı üzerindeki etkisi doğrudandır: hak yoksunluğu doğuran bir mahkûmiyette karar alınmazsa otuz yıl beklenir, alınırsa on beş yılda silinir. Yasaklanmış hakların geri verilmesi için memnu hakların iadesi rehberine bakabilirsiniz.
Zamanaşımı, Af, Şikâyetten Vazgeçme ve Etkin Pişmanlık
İnfazın tamamlanması dışında da kayıt adli sicilden arşive geçebilir. Ceza zamanaşımının dolması ve genel af, kaydın arşive alınmasını sağlayan hâllerdir (5352 s.K. m.9/1-c, d). Ceza zamanaşımı, kesinleşmiş bir cezanın kanunda öngörülen süre içinde infaz edilmemesi hâlinde gündeme gelir; zamanaşımının dolduğunun tespitine ilişkin karar da sicile kaydedilir. Mahkûmiyeti bütün sonuçlarıyla ortadan kaldıran şikâyetten vazgeçme veya etkin pişmanlık da kaydın arşive geçmesini sağlar (m.9/1-b). Bu hâl, kanunun ilgili suç bakımından şikâyetten vazgeçmeye veya etkin pişmanlığa mahkûmiyetin bütün sonuçlarını ortadan kaldırma etkisi tanıdığı durumlarla sınırlıdır; genel kural olarak hükmün kesinleşmesinden sonraki şikâyetten vazgeçme cezanın infazına engel olmaz. Bu nedenle kesinleşmiş bir mahkûmiyetten sonra mağdurun şikâyetinden vazgeçmesinin kayda etkisi, ilgili suça ilişkin özel hükümlere göre ayrıca değerlendirilmelidir.
Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi Kararından Sonra
Yasaklanmış hakların geri verilmesine ilişkin karar kesinleştiğinde adli sicil arşivine kaydedilir (5352 s.K. m.13/A-6) ve başvuru nedeniyle oluşan bütün masraflar hükümlü tarafından karşılanır (m.13/A-7). Bu karar, Türk Ceza Kanunu dışındaki kanunların mahkûmiyete bağladığı hak yoksunluklarını giderir; ancak Türk Ceza Kanununun 53. maddesinin beşinci ve altıncı fıkralarında düzenlenen, hak ve yetkinin kötüye kullanılması veya meslek ve trafik kurallarına aykırılık nedeniyle verilen özel yasaklar saklıdır (m.13/A-1). Kasten işlenen suçtan dolayı hapis cezasına mahkûmiyetin kanuni sonucu olarak TCK m.53/1’de sayılan hak yoksunlukları ise kendi hükümlerine tabidir. Kararın alınması, hem kamu görevine girme gibi hakların yeniden kazanılması hem de arşiv kaydının on beş yıl daha erken silinmesi bakımından önem taşır. Bu nedenle üç yıllık süre dolar dolmaz başvurunun yapılması ve iyi hâli gösteren belgelerin dosyaya sunulması önerilir.
Doğrudan Arşive Kaydedilen Kararlar ve HAGB
| Karar | Kayıt | Dayanak |
|---|---|---|
| Hapis cezasına mahkûmiyet | Adli sicil; infazla arşiv | 5352 m.4, 9/1 |
| Adli para cezasına mahkûmiyet | Doğrudan arşiv | 5352 m.9/3 |
| Hapisten çevrilen APC veya tedbir | Asıl mahkûmiyet APC veya tedbir | TCK m.50/5 |
| Ertelenen hapis cezası | Doğrudan arşiv | 5352 m.9/3 |
| HAGB | Yalnız özel sistem | 5352 m.6/1; CMK m.231/13 |
| KDAE | Yalnız özel sistem | 5352 m.6/1; CMK m.171/5 |
| Beraat, KYOK | Mahkûmiyet olmadığından kaydedilmez | 5352 m.4 |
Her mahkûmiyet adli sicile girmez. Adli para cezasına mahkûmiyet hükümleri ile cezanın ertelenmesine ilişkin hükümler, adli sicil kaydına alınmadan doğrudan arşive kaydedilir (5352 s.K. m.9/3). Hapis cezasının adli para cezasına veya seçenek tedbire çevrildiği durumlarda asıl mahkûmiyet çevrilen adli para cezası veya tedbirdir (TCK m.50/5). Eski metnimizde erteleme ve seçenek yaptırıma çevirmede mahkûmiyetin “sicile işlendiği” belirtilmişti; kanuna göre erteleme ve adli para cezası hükümleri doğrudan arşive kaydedildiğinden bu ifade düzeltilmiştir. Hükmün açıklanmasının geri bırakılması ve kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararları ise ne adli sicile ne de arşive kaydedilir; bunlara mahsus bir sisteme kaydedilir ve ancak bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak mahkeme, hâkim veya Cumhuriyet başsavcılığı tarafından istenmesi hâlinde verilir (5352 s.K. m.6/1; CMK m.171/5, 231/13). HAGB kararında denetim süresi yetişkinlerde beş yıl, çocuklarda üç yıldır (CMK m.231/8; 5395 s.K. m.23/1). Beraat ve kovuşturmaya yer olmadığı kararları ise mahkûmiyet olmadığından adli sicile kaydedilmez. HAGB değerlendirmesi için HAGB değerlendirme aracı, hapis cezasının paraya çevrilmesi için hapis cezasının adli para cezasına çevrilmesi rehberlerine bakabilirsiniz.
Kayıt Nerelerde Karşınıza Çıkar?
Adli sicil kaydı kişiye, vekiline ve kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarına verilebildiğinden (5352 s.K. m.7), kamu görevine başvurularda, meslek kuruluşlarına kayıtta ve kamu kurumlarının yürüttüğü izin ve ruhsat işlemlerinde karşınıza çıkabilir. Arşiv kaydı ise daha dar bir çevre tarafından görülebilir: kişinin kendisi, yargı mercileri, seçim kurulları ve özel kanunlarda gösterilen hâllerde ilgili kamu kurum ve kuruluşları (m.10/1). Buna göre bir kamu kurumunun arşiv kaydını isteyebilmesi için bunun özel bir kanunda öngörülmüş olması gerekir. Özel sektördeki işverenler ise adli sicil veya arşiv bilgisini doğrudan alamaz; bu bilgiler ancak kişinin kendisi tarafından alınıp sunulabilir. Kamu kurum ve kuruluşları, mevzuatın adli sicil ve arşiv kaydı alınmasını öngördüğü hâllerde Adalet Bakanlığının belirleyeceği usul ve esaslar çerçevesinde sorgulama yapabilir (m.13/2). Hangi başvuruda hangi kaydın istenebileceği, ilgili kurumun tabi olduğu özel kanuna göre belirlenir.
Çocuklar ve Yakınların Kayıtları
On sekiz yaşından küçüklerle ilgili adli sicil ve arşiv kayıtları, ancak soruşturma ve kovuşturma kapsamında değerlendirilmek üzere Cumhuriyet başsavcılıkları, hâkim veya mahkemelerce istenebilir (5352 s.K. m.10/3). Buna göre çocukken işlenen bir suça ilişkin kayıt, iş başvurusu veya diğer idari işlemler için istenemez. Kanunda açıkça belirtilmediği takdirde, kişi hakkında alınacak bir karar veya yapılacak bir işlemle ilgili olarak, bir yakınının adli sicil ve arşiv kayıtları istenemez ve bu bilgiler kişiyi herhangi bir haktan yoksun bırakmak için dayanak olarak kullanılamaz (m.10/2). Bu hükümler, özellikle kamu görevine başvurularda ve güvenlik soruşturmalarında kişinin kendi kaydı dışındaki bilgilerle değerlendirilmemesi bakımından önemlidir. Gerçek kişiler kendileriyle ilgili adli sicil ve arşiv kayıtlarını, Adalet Bakanlığının belirleyeceği usul ve esaslar çerçevesinde güvenli kimlik doğrulama araçlarıyla sorgulayabilir (m.13/2).
Süre Dolduğu Hâlde Kayıt Silinmemişse
Uygulamada en sık karşılaşılan sorun, kanuni süre dolmuş olmasına rağmen kaydın sistemde görünmeye devam etmesidir. Bu durum memuriyet, ruhsat, ihale ve iş başvurularında hak kaybına yol açabilir. Adli sicil ve arşiv kayıtlarının silinmesiyle ilgili kararları almak üzere Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünün teklifi ve Bakan onayı ile üç hâkimden oluşan bir komisyon kurulmuştur (5352 s.K. m.14). Kaydın silinmesi için Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne dilekçeyle başvurulması, başvuruda mahkûmiyet ve infaz tarihlerinin ve silinme koşullarının açıkça gösterilmesi gerekir. Başvurunun reddedilmesi veya cevapsız bırakılması hâlinde idari yargı yolu gündeme gelebilir; bu durumda dava açma süresinin kaçırılmaması önemlidir. Fiilin kanunla suç olmaktan çıkarılması hâlinde ise ilgili kayıtlar talep aranmaksızın tamamen silinir (m.12/2); bu durumda kayıt hâlâ görünüyorsa, bu yönde başvuru yapılmalıdır. Silme başvurusu için adli sicil arşiv kaydı silme dilekçesi, dava süresi için idari dava süresi hesaplama, sabıka kaydının silinmesi için sabıka kaydı nasıl silinir rehberlerine bakabilirsiniz.
Örnek Hesaplamalar
| Durum | Arşive geçiş | Arşivden silinme |
|---|---|---|
| 6 ay hapis (hak yoksunluğu yok); infaz 10/3/2022 | 10/3/2022 | 10/3/2027 (5 yıl) |
| Adli para cezası; ödeme 1/6/2024 | Doğrudan arşiv | Arşive alınma koşulundan itibaren 5 yıl |
| Hak yoksunluğu doğuran mahkûmiyet; infaz 1/1/2020; karar yok | 1/1/2020 | 1/1/2050 (30 yıl) |
| Aynı durum; yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alındı | 1/1/2020 | 1/1/2035 (15 yıl) |
| HAGB; kesinleşme 15/9/2023 | Kaydedilmez | Özel sistem; 5 yıl denetim |
| Suç olmaktan çıkarılan fiil | — | Talep aranmaksızın tamamen silinir |
Tablodaki örnekler, sürelerin kaydın arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten itibaren işlediği varsayımına dayanır. Adli para cezalarında kaydın doğrudan arşive alındığı dikkate alınarak, sürenin başlangıcının ödemenin veya infazın tamamlandığı tarihe göre belirlenmesi uygulamada önem taşır; bu konuda tereddüt varsa Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünden bilgi alınması önerilir. Hak yoksunluğu doğuran mahkûmiyetlerde kanun, on beş yıllık süreyi yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alınması koşuluna bağlamıştır; bu süre de kaydın arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten itibaren hesaplanır. Karar alınmamışsa süre otuz yıldır. Bu nedenle on beş yıllık sürenin dolmasına yakın bir tarihte kararın henüz alınmamış olması, silinmeyi on beş yıl geciktirebilir. Ceza zamanaşımının dolması da adli sicilden arşive geçiş sebeplerinden biri olduğundan, infaz edilmemiş cezalar bakımından zamanaşımı hesabı ayrıca yapılmalıdır. Ceza zamanaşımı için ceza zamanaşımı hesaplama aracına bakabilirsiniz.
Sık Yapılan Hatalar
- Adli sicilden silinmeyi kaydın tamamen silinmesi sanmak: Kayıt arşive geçer ve süre dolana kadar kalır.
- Arşiv süresini hüküm tarihinden hesaplamak: Süre, arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten başlar.
- Yasaklanmış hakların geri verilmesini ihmal etmek: Hak yoksunluğu doğuran mahkûmiyette 15 yıl fark yaratır.
- HAGB’yi mahkûmiyet kaydı sanmak: HAGB özel sistemde tutulur.
- Özel işverenin kaydı doğrudan göreceğini sanmak: Bilgi kişiye, vekiline ve kamu kurumlarına verilir.
- Süre dolunca beklemek: Kayıt kendiliğinden silinmemişse başvuru yapılmalıdır.
⚠️ Aracın sonucu bir tahmindir: Silinme tarihi, mahkûmiyetin hak yoksunluğuna neden olup olmadığına, infazın ne zaman ve nasıl tamamlandığına ve yasaklanmış hakların geri verilmesi kararına göre değişir. Süre dolduğu hâlde kaydınız görünüyorsa Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne dilekçeyle başvurun.
Adli sicil ve arşiv kaydının silinmesi, yasaklanmış hakların geri verilmesi başvurusu, HAGB ve erteleme kayıtları ile silinmeyen kayıtlar için yapılacak başvuru ve dava işlemleri için Hukukçular Evi Ankara’ya 0554 648 37 15 numaralı telefondan ulaşabilirsiniz.
Arşiv Kaydının Silinmesi Talep Dilekçesi Örneği
Sık Sorulan Sorular
Sabıka kaydı ne zaman silinir?
İnfaz tamamlanınca adli sicilden arşive geçer (5352 m.9/1).
Arşiv kaydı ne zaman silinir?
Genel olarak 5 yıl; hak yoksunluğu doğuranlarda kararla 15, kararsız 30 yıl (m.12/1).
Süre ne zaman başlar?
Kaydın arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten.
Adli para cezası sicile işler mi?
Adli sicile değil, doğrudan arşive (m.9/3).
Ertelenen ceza sicile işler mi?
Doğrudan arşive kaydedilir (m.9/3).
HAGB sicilde görünür mü?
Hayır; özel sistemde tutulur (m.6/1; CMK m.231/13).
Beraat sicile işlenir mi?
Hayır; yalnız kesinleşmiş mahkûmiyetler kaydedilir (m.4).
Adli sicili kimler görebilir?
Kişi, vekili, kamu kurumları ve kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları (m.7).
Arşiv kaydını kimler görebilir?
Kişi, vekili, yargı mercileri, seçim kurulları ve özel kanunla yetkili kurumlar (m.10).
Çocukken işlenen suç kaydı görünür mü?
Yalnız yargı mercilerince istenebilir (m.10/3).
Yakınımın kaydı bana engel olur mu?
Kanunda açıkça öngörülmedikçe istenemez (m.10/2).
Memnu hakların iadesi ne zaman istenir?
İnfazdan itibaren 3 yıl, yeni suç yok, iyi hâl (m.13/A).
Memnu hakların iadesi ne kazandırır?
Hak yoksunluğu doğuran mahkûmiyette arşiv süresi 30 yerine 15 yıl.
Kayıt kendiliğinden silinir mi?
Fiil suç olmaktan çıkarılırsa talep aranmaz (m.12/2); diğer durumlarda gecikmede başvuru gerekebilir.
Süre dolduğu hâlde kayıt görünüyorsa?
Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne başvurun.
Kendi kaydımı nasıl sorgularım?
Güvenli kimlik doğrulama araçlarıyla (m.13/2).
Girdiğim bilgiler kaydediliyor mu?
Hayır; hesaplama tarayıcınızda yapılır.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosyanın kendine özgü koşulları bulunduğundan, ayrıntılı değerlendirme için güncel mevzuat ve uzman hukuki görüş esas alınmalıdır.
📚 İlgili Rehberler
- 📘 Adli Sicil ve Arşiv Kaydının Silinmesi
- Sabıka Kaydı Nasıl Silinir?
- Adli Sicil ile GBT Farkı
- Arşiv Kaydı Silme Dilekçesi
- Memnu Hakların İadesi
- Salıverilme Sonrası Adli Sicil
- Hapis Cezasının Paraya Çevrilmesi
- HAGB Değerlendirme Aracı
- Ceza Zamanaşımı Hesaplama
- İdari Dava Süresi Hesaplama
- Hesaplama Araçları
- Ceza Hukuku Rehberi
Adli sicil ve arşiv kaydı: süreler, hesaplama ve silme başvurusu
Hukukçular Evi Ankara | Av. Fatma Öztürk
Mevzuat kontrolü: Bu yazıdaki 5352 sayılı Kanun, CMK ve TCK hükümleri 24 Eylül 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr’deki güncel metinler üzerinden kontrol edilmiştir.
İlgili Rehberler
- 📚 Ana Rehber: Ceza Hukuku Rehberi
- ▸ MASAK Kimlik Tespiti Sınırı 370.000 TL Oldu (7 Ekim 2026): Elektronik Transfer ve Kripto Eşiği 30.000 TL, SMS ile Doğrulamada İmza Örneği, Finansal Olmayan Yükümlülerde Tek Rapor — Tedbirler Yönetmeliği m.5, 16, 24, 24/A ve 38
- ▸ Düğünde Takılan Altınlar Çalındı: Kim Sorumlu? 2026 — Hırsızlık Cezası (TCK 141-142), Düğün Salonu ve Organizasyon Firmasının Sorumluluğu (TBK 112, 116, 66), Sorumsuzluk Kaydı (TBK 115), Otel (TBK 576-577), Kayınvalide (TCK 167)
- ▸ Yolda Altın Buldum, Ne Yapmalıyım? 2026 — Bulduğu Altını Teslim Etmeyenin Cezası (TCK 160), Bulana Ödül (TMK 771), 5 Yılda Mülkiyet, Toprakta Bulunan Altın (Define, 2863) ve Altınını Kaybedenin Hakları
- ▸ Eşim Düğün Altınlarımı İzinsiz Bozdurdu: Suç mu? 2026 — TCK 167 Şahsi Cezasızlık, Ayrılık Kararı, Kayınvalide ve Akrabalar, Zorla Alma (Yağma) İstisnası, Ziynet Alacağı ve 6284 Koruması
Bu konuda hukuki destek almak için


