Rehin Açığı Belgesi Nedir? Rehin Satışı Borcu Karşılamazsa Ne Olur?

İpotekli veya rehinli bir malın satışı borcu tam karşılamazsa, kalan alacak yok olmaz. Karşılanamayan kısım için alacaklıya rehin açığı belgesi verilir. Bu belge, alacaklının borçlunun diğer mallarına yönelik takip yapmasına imkân tanır. Aciz vesikasına benzer ama ondan farklı sonuçlar doğurur.

Rehin Açığı Belgesi Ne Zaman Verilir?

Rehinli (ipotekli ya da menkul rehinli) bir alacakta, rehnin paraya çevrilmesi yoluyla yapılan takipte rehnedilmiş mal satılır. Satıştan elde edilen bedel borcu tamamen karşılamazsa, karşılanamayan (açıkta kalan) kısım için icra dairesi alacaklıya rehin açığı belgesi düzenler.

Örneğin 500.000 TL borç için ipotekli ev 400.000 TL’ye satılırsa, kalan 100.000 TL için rehin açığı belgesi verilir.

Belge Alacaklıya Ne Sağlar?

Rehin açığı belgesi sahibi alacaklı, kalan alacağı için borçlunun diğer mallarına (rehin dışındaki malvarlığına) yönelik takip yapma hakkı kazanır. Yani rehin satışıyla tahsil edilemeyen kısım için borçlunun banka hesabı, maaşı, başka taşınmazı gibi mallarına haciz isteyebilir.

Rehin Açığı Belgesi ile Aciz Vesikası Farkı

İkisi de “alacağın tahsil edilemeyen kısmını” belgeler ama farklıdırlar. Aciz vesikası (İİK m.143), haczedilecek malı bulunmayan borçlu için, hacizli takip sonunda verilir ve zamanaşımı, faiz gibi konularda özel sonuçlar doğurur. Rehin açığı belgesi ise rehnin paraya çevrilmesi sürecine özgüdür ve rehnin yetersiz kalan kısmını belgeler. Niteliğine göre, rehin açığı belgesinin geçici veya kesin aciz vesikası hükmünde sayıldığı haller vardır.

Borçlu Açısından Anlamı

Borçlu için rehin açığı belgesi, “rehin satıldı, borç bitti” anlamına gelmez. Açıkta kalan kısım için sorumluluk devam eder ve diğer mallarınıza takip gelebilir. Bu yüzden rehnin satış bedelinin gerçek değerini yansıtması (kıymet takdiri) önemlidir; düşük bedelle satış, açığı büyütür.

Sıkça Sorulan Sorular