Kuyumcuya Altın Sattım, Parayı Ödemiyor: Ne Yapmalıyım? 2026 — Altını Geri Alabilir miyim (TBK 235/3), Temerrüt ve Faiz (TBK 117, 120), Fiyat ve Ayar Kesintisi (TBK 223, 233), İcra Takibi, İhtiyati Haciz (İİK 257), Dolandırıcılık (TCK 158/1-h)

Altınınızı kuyumcuya bozdurdunuz, kuyumcu “paranızı akşam havale ederim” ya da “yarın gelin alın” dedi; ancak para gelmedi. Bu durumda siz satıcı, kuyumcu ise alıcıdır ve aranızda bir satış sözleşmesi kurulmuştur. Satış sözleşmesinde aksi kararlaştırılmadıkça taraflar borçlarını aynı anda ifa etmekle yükümlüdür (TBK m.207/2). Altını teslim ettiğiniz anda mülkiyeti kuyumcuya geçer (TMK m.763/1). Bu nedenle en önemli kural şudur: altının zilyetliği bedel ödenmeden kuyumcuya devredilmişse, kuyumcunun ödemede temerrüde düşmesi sebebiyle sözleşmeden dönüp altını geri alabilmeniz, bu hakkın sözleşmede açıkça saklı tutulmasına bağlıdır (TBK m.235/3). Saklı tutulmamışsa alacağınız kural olarak altının bedelidir ve faiziyle birlikte icra takibi veya dava yoluyla tahsil edilir. Kuyumcu baştan ödeme niyeti olmadan altını almışsa, ticari faaliyet sırasında işlenen nitelikli dolandırıcılık gündeme gelir (TCK m.158/1-h). Bu rehber, kuyumcuya satılan altının bedelinin nasıl tahsil edileceğini mevzuat maddeleriyle anlatır.

Kuyumcuya Altın Satmak Hukuken Nedir?

Altınınızı kuyumcuya “bozdurmak” hukuken bir satış sözleşmesidir: siz satıcı, kuyumcu alıcıdır. TBK m.207/1’e göre “Satış sözleşmesi, satıcının, satılanın zilyetlik ve mülkiyetini alıcıya devretme, alıcının ise buna karşılık bir bedel ödeme borcunu üstlendiği sözleşmedir.” Aynı maddenin ikinci fıkrasına göre “Sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça veya aksine bir âdet bulunmadıkça, satıcı ve alıcı borçlarını aynı anda ifa etmekle yükümlüdürler.” Yani kural, altın tezgâhta teslim edilirken bedelin de ödenmesidir.

Altın gibi bir taşınırın mülkiyeti teslimle geçer: “Taşınır mülkiyetinin nakli için zilyetliğin devri gerekir” (TMK m.763/1). Bu nedenle altını kuyumcuya bıraktığınız anda, bedel henüz ödenmemiş olsa bile, satış iradesiyle yapılan teslim mülkiyeti kuyumcuya geçirir. Kuyumcu bu altını eritebilir, satabilir veya başka bir müşteriye verebilir; altını sonradan aynen geri istemek bu nedenle çoğu zaman mümkün olmaz ve alacağınız, satış bedeline dönüşür.

Bu durumu iki benzer durumdan ayırmak gerekir. Altını satmayıp yalnızca saklasın diye kuyumcuya bıraktıysanız ortada satış değil emanet vardır; bu konu kuyumcu kaçtı, altınlarımı nasıl geri alırım rehberimizde anlatılmıştır. Altını kuyumcuya değil bir kişiye kullanması için verdiyseniz ortada ödünç vardır; bu konu da altın borç verdim, geri vermiyor rehberimizde ele alınmıştır.

Altını Verdim, Para Gelmedi: Altınımı Geri Alabilir miyim?

Satıcının alıcının ödeme temerrüdü karşısındaki hakları TBK m.235’te düzenlenmiştir ve bu madde, uyuşmazlığın en kritik noktasıdır. Maddenin birinci fıkrasına göre “Satılanın, ancak satış bedeli ödendikten sonra veya ödenme anında devredilmesi gereken durumlarda alıcı temerrüde düşerse satıcı, herhangi bir işlem gerekmeksizin satıştan dönebilir.” Bu hakkını kullanmak isteyen satıcı, durumu gecikmeksizin alıcıya bildirmek zorundadır (TBK m.235/2).

Ancak altın kuyumcuya teslim edilmişse üçüncü fıkra devreye girer: “Satılanın zilyetliği satış bedeli ödenmeden alıcıya devredilmişse, alıcının temerrüdü sebebiyle satıcının dönme hakkını kullanarak satılanı geri alması, bu hakkın sözleşmede açıkça saklı tutulmasına bağlıdır.” Uygulamada kuyumcuya altın satılırken böyle bir kayıt neredeyse hiç yazılmadığından, altını teslim edip parayı alamayan kişinin talebi çoğu zaman altının kendisi değil, satış bedelidir. Altın hâlâ kuyumcuda duruyor olsa bile, dönme hakkı saklı tutulmamışsa altının aynen iadesi kural olarak istenemez.

Kuyumcu Altını Başkasına Sattıysa: Üçüncü Kişiden Geri İstenebilir mi?

Parası ödenmeyen altının kuyumcu tarafından başka bir müşteriye satılması veya eritilmesi sık rastlanan bir durumdur. Satış amacıyla yapılan teslimle mülkiyet kuyumcuya geçtiğinden, kuyumcunun bu altını bir başkasına satması, kural olarak malikin yaptığı bir tasarruftur. Üstelik TMK m.763/2’ye göre bir taşınırın zilyetliğini iyiniyetle ve malik olmak üzere devralan kimse, devredenin mülkiyeti devir yetkisi olmasa bile, zilyetlik hükümlerine göre kazanmanın korunduğu hâllerde o şeyin maliki olur. Bu nedenle altını kuyumcudan satın alan üçüncü kişiden altının geri istenmesi kural olarak mümkün değildir ve alacak, kuyumcuya karşı bir para alacağı olarak kalır. Altının çalınması veya iradeniz dışında elinizden çıkması hâli ise farklıdır; bu durumda taşınır davası gündeme gelir. Kuyumcunun hileyle altını almış olması, kuyumcuya karşı aldatma nedeniyle sözleşmeyle bağlı olmadığınızı bildirme imkânı verir (TBK m.36), ancak altını iyiniyetle satın almış üçüncü kişinin konumunu ayrıca değerlendirmek gerekir.

Kuyumcu Ödemede Temerrüde Ne Zaman Düşer? Faiz İstenebilir mi?

Bedelin ödenmesi için belirli bir gün kararlaştırılmışsa, örneğin “yarın öğlene kadar havale ederim” denmişse, bu günün geçmesiyle kuyumcu temerrüde düşer (TBK m.117/2). Belirli bir gün kararlaştırılmamışsa, muaccel bir borcun borçlusu alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer (TBK m.117/1). Bu nedenle ödeme tarihi belirsizse ilk adım, kuyumcuya yazılı olarak ödeme yapması için ihtarda bulunmaktır; en güvenli yol noter ihtarnamesidir.

Temerrüde düşen alıcı, satış bedeliyle birlikte temerrüt faizi ödemekle yükümlüdür (TBK m.120). Temerrüt nedeniyle uğranılan ve faizi aşan bir zarar varsa, örneğin satış bedelini alamadığınız için başka bir borcunuzu ödeyemeyip ek masrafa katlandıysanız, bu zararın da şartları varsa istenmesi mümkündür. Bu nedenle ihtarnamede bedel, temerrüt tarihi ve faiz talebi açıkça yazılmalıdır.

Kuyumcu “Fiyat Düştü” veya “Ayar Düşük Çıktı” Diyerek Eksik Ödüyorsa

Kuyumcuların ödemeyi geciktirirken ileri sürdüğü en yaygın gerekçeler, altın fiyatının düşmesi ve altının ayarının beklenenden düşük çıkmasıdır. Satış anında fiyat konuşulup kabul edildiyse, sonraki fiyat hareketleri bedeli değiştirmez; satış bedeli sözleşmede belirlenmiştir. Fiyat açıkça konuşulmadan altın bırakıldıysa, TBK m.233/1’e göre alıcı satış bedelini belirtmeksizin malı alacağını kesin olarak bildirmişse satış, ifa yeri ve zamanındaki ortalama piyasa fiyatı üzerinden yapılmış sayılır. Satış bedeli satılanın ağırlığına göre hesaplanıyorsa darası indirilir (TBK m.233/2); kutu veya kese ağırlığının hesaba katılmaması bu kuralın gereğidir.

Ayar konusunda ise kuyumcunun durumu özeldir: kuyumcu, altını tezgâhta ayar ve gram bakımından inceleyebilecek mesleki imkâna sahip bir alıcıdır. TBK m.223’e göre alıcı, devraldığı satılanın durumunu işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse bunu uygun bir süre içinde satıcıya bildirmek zorundadır; bildirmezse satılanı kabul etmiş sayılır. Bu nedenle altını tartıp ayarını kontrol ederek satın alan bir kuyumcunun, günler sonra “ayar düşük çıktı” diyerek bedelden kesinti yapması, ayrıca ispat edilmesi gereken bir iddiadır. Ayar tespitinin nasıl yapıldığı düşük ayar çıktı, tartıya ilişkin kurallar ise kuyumcu tartıda hile yaptı rehberlerimizde anlatılmıştır.

Ödememek Suç mu? Dolandırıcılık ve Seyyar Altın Alıcıları

Satış bedelinin ödenmemesi tek başına suç değildir; kuyumcunun sonradan ödeme güçlüğüne düşmesi bir alacak uyuşmazlığıdır. Ancak kuyumcu veya altın alıcısı, baştan ödeme niyeti olmadan, örneğin sahte bir havale dekontu göstererek, sahte para vererek ya da iş yerini kapatmaya hazırlanırken çok sayıda kişiden altın toplayarak hareket etmişse, fiil dolandırıcılık niteliği kazanır. Basit dolandırıcılık bir yıldan beş yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası gerektirir (TCK m.157). Dolandırıcılığın tacir veya şirket yöneticisi olan ya da şirket adına hareket eden kişilerin ticari faaliyetleri sırasında işlenmesi hâlinde üç yıldan on yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasına hükmolunur (TCK m.158/1-h).

Uygulamada özellikle “eve gelip altın alıyoruz” ilanlarıyla çalışan seyyar alıcılar ve sahte dekont yöntemi sık görülür. Sahte dekont ve benzeri yöntemler kuyumcu dolandırıldı: sahte dekont ve sahte altın dolandırıcılığı rehberlerimizde anlatılmıştır. Altın satacağınız kişinin kuyum ticareti yapmaya yetkili bir işletme olup olmadığını kontrol etmek, bu risklerin önemli bir kısmını ortadan kaldırır; kuyum işletmelerinin yetki belgesi kuyumcu yetki belgesi rehberimizde ele alınmıştır.

Dolandırıcılık şikâyete bağlı değildir; basit dolandırıcılık uzlaştırma kapsamındadır, nitelikli dolandırıcılık ise değildir. Fail zararı giderirse etkin pişmanlık hükümleri uygulanabilir (TCK m.168). Ceza soruşturması, alacağın tahsili için bir baskı aracı olarak düşünülmemeli; hukuki tahsil yolları paralel olarak yürütülmelidir.

Bedeli Nasıl Tahsil Edersiniz? İhtarname, İcra Takibi ve İhtiyati Haciz

İhtarname. Satışın tarihi, altının türü, ayarı ve gramı, kararlaştırılan bedel ve ödeme tarihi açıkça yazılarak kuyumcuya noter ihtarnamesi gönderilir. İhtarname hem temerrüdü kesinleştirir hem de sonraki takip ve davada delil oluşturur.

İlamsız icra takibi. Satış bedeli bir para alacağı olduğundan, ilamsız icra takibiyle istenebilir. Kuyumcu ödeme emrine yedi gün içinde itiraz edebilir (İİK m.62); itiraz edilirse alacaklı itirazın tebliğinden itibaren bir yıl içinde itirazın iptali davası açabilir (İİK m.67). İtirazın iptali davası itirazın iptali davası rehberimizde anlatılmıştır.

İhtiyati haciz. Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, alacağının tahsilini sağlamak için borçlunun mallarının ihtiyaten haczedilmesini isteyebilir (İİK m.257/1). Borçlu taahhütlerinden kurtulmak amacıyla mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanıyorsa, vadesi gelmemiş borçlar için de ihtiyati haciz istenebilir (İİK m.257/2). Kuyumcunun iş yerini boşalttığı veya stokunu taşıdığı yönünde belirtiler varsa bu yol hızla değerlendirilmelidir; şartları ihtiyati haciz nedir, şartları nelerdir rehberimizde anlatılmıştır.

Tüketici hakem heyeti ve mahkeme. TKHK m.3/1-l, tüketici işlemini ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden kişiler ile tüketiciler arasında kurulan her türlü sözleşme ve hukuki işlem olarak tanımlar. Bu tanımın lafzı, tüketicinin kuyumcuya altın satmasını da kapsadığından, uyuşmazlık tüketici uyuşmazlığı olarak değerlendirilebilir; bu durumda 2026 yılında 186.000 TL’nin altındaki uyuşmazlıklarda tüketici hakem heyetine, üzerindekilerde arabuluculuk sonrasında tüketici mahkemesine başvurulur (TKHK m.68, 73/A). Hangi yolun izleneceği, alacağın tutarına ve tahsil hızına göre seçilmelidir; tüketici hakem heyeti 2026 rehberimiz başvuru usulünü anlatır.

Kuyumcu İflas Etti, Konkordato İlan Etti veya Kaçtı

Ödemenin yapılmamasının sebebi kuyumcunun mali çöküşü olabilir. Bu durumda alacağın türü ve zamanlaması büyük önem taşır: kuyumcu hakkında iflas kararı verilmişse alacak iflas masasına yazdırılır; konkordato süreci başlamışsa alacak konkordato hükümlerine tabi olur ve takip yasakları gündeme gelir. Altını satmış olan kişi, bedel alacağı bakımından diğer adi alacaklılarla aynı konumdadır; emanet bırakılan altınların durumu ise farklıdır. Kuyumcunun ortadan kaybolduğu ve çok sayıda mağdurun bulunduğu dosyalarda izlenecek yol kuyumcu kaçtı ve Kuyumcukent mağduru kuyumcu alacak tahsili rehberlerimizde ayrıntılı olarak anlatılmıştır.

Alacağınız Ne Kadar? Gram, Ayar ve Has Karşılığı

Kuyumcuların altın alırken bedeli nasıl hesapladığını bilmek, alacağın doğru talep edilmesi için önemlidir. Kuyumcular kullanılmış altını çoğunlukla “has” karşılığı üzerinden alır: altının gramı, ayarını gösteren milyem değeriyle çarpılarak saf altın karşılığı bulunur ve bu karşılık o günkü has altın alış fiyatıyla çarpılır. 22 ayar altında milyem 916, 18 ayarda 750, 14 ayarda 585 olarak kabul edilir. Fiyat satış anında konuşulmamışsa bedel ifa yeri ve zamanındaki ortalama piyasa fiyatına göre belirlenir (TBK m.233/1); hesaplamada kap ve kese gibi daralar indirilir (TBK m.233/2).

Aşağıdaki tablo, hesaplamanın nasıl yapıldığını göstermek için hazırlanmış varsayımsal bir örnektir. Tablodaki has altın fiyatı gerçek bir piyasa fiyatı değildir; kendi alacağınızı hesaplarken satış günündeki fiyatı ve kuyumcuyla kararlaştırılan bedeli esas almalısınız.

Bu örnekte bakiye alacak 145.750 TL’dir; 2026 yılı için tüketici hakem heyeti sınırı olan 186.000 TL’nin altında kaldığından, uyuşmazlığın tüketici uyuşmazlığı sayılması hâlinde hakem heyeti yolu gündeme gelir. Toplam bedel ise 41.000 TL’lik senetle ispat sınırını aştığından, satışın yazılı belgeyle veya delil başlangıcıyla ispatı önem kazanır.

Zamanaşımı: Altın Bedeli Ne Kadar Süre İstenebilir?

Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça her alacak on yıllık zamanaşımına tabidir (TBK m.146) ve zamanaşımı alacağın muaccel olmasıyla işlemeye başlar. Kuyumcunun borcu ikrar etmesi, özellikle kısmi ödeme yapması veya yazılı olarak borcu kabul etmesi zamanaşımını keser; alacaklının dava açması veya icra takibi başlatması da zamanaşımını keser (TBK m.154). Bu nedenle kuyumcudan gelen her kısmi ödemenin ve “ödeyeceğim” şeklindeki her yazılı beyanın saklanması, hem ispat hem de zamanaşımı bakımından önemlidir. Bununla birlikte uzun süre beklemek, kuyumcunun mali durumunun bozulması ve delillerin kaybolması riskini artırır; tahsil yolları gecikmeden işletilmelidir.

Altını Satan Kişi Vefat Ettiyse: Mirasçıların Hakkı

Altınını kuyumcuya satıp parasını alamadan vefat eden kişinin bedel alacağı terekeye dâhildir. Birden çok mirasçı varsa, paylaşmaya kadar mirasçılar arasında terekedeki bütün hak ve borçları kapsayan bir ortaklık meydana gelir ve mirasçılar terekeye ait haklar üzerinde birlikte tasarruf eder (TMK m.640/1-2). Bu nedenle kuyumcuya karşı takip ve dava kural olarak bütün mirasçılar tarafından birlikte yürütülür; mirasçılardan birinin istemi üzerine sulh mahkemesi miras ortaklığına bir temsilci atayabilir (TMK m.640/3). Her mirasçı ise terekedeki hakların korunmasını, örneğin ihtiyati tedbir veya ihtiyati haciz gibi koruyucu önlemleri tek başına isteyebilir ve sağlanan korumadan bütün mirasçılar yararlanır (TMK m.640/4).

Kuyumcu Tarafı: Ödeme Güçlüğünde Ne Yapılmalı?

Altın fiyatlarındaki ani dalgalanmalar veya nakit sıkışıklığı nedeniyle müşterisine ödeme yapamayan kuyumcular için de doğru adım, borcu inkâr etmek değil, yazılı bir ödeme planı yapmaktır. Borcun yazılı olarak kabul edildiği ve vade, taksit ve faiz koşullarının belirlendiği bir protokol, müşterinin icra takibi ve ihtiyati haciz yoluna gitmesini çoğu zaman önler. Ancak kuyumcunun bilmesi gereken iki nokta vardır: borç ikrarı zamanaşımını keser (TBK m.154) ve sonradan yapılacak “ayar düşük çıktı” veya “fiyat düştü” itirazlarının ağırlığını azaltır. Ayrıca müşteriden altın alırken ödeme imkânı bulunmadığını bildiği hâlde ödeme vaadinde bulunmak, dolandırıcılık sorumluluğunu gündeme getirebilir. Birden fazla müşteriye karşı ödeme güçlüğü yaşayan kuyum işletmelerinin konkordato ve yeniden yapılandırma seçenekleri ayrıca değerlendirilmelidir.

Satışı ve Alacağı Nasıl İspat Edersiniz?

Kuyumcuya altın satışlarının önemli bir kısmı yazılı belge düzenlenmeden yapılır. Bir hukuki işlemin değeri 2026 yılında 41.000 TL’yi aşıyorsa kural olarak senetle ispat gerekir (HMK m.200); altının bugünkü değeri düşünüldüğünde birkaç bilezik bile bu sınırı aşabilir. Senet yoksa, karşı tarafın verdiği veya gönderdiği ve iddiayı muhtemel gösteren belgeler delil başlangıcıdır ve bu durumda tanık dinlenebilir (HMK m.202). Kuyumcunun “paranızı yarın havale ederim” şeklindeki mesajı, gönderdiği kısmi ödeme veya verdiği alış belgesi bu niteliktedir; elektronik ortamdaki veriler de belgedir (HMK m.199).

• Alış belgesi: Kuyumcunun altını aldığına dair düzenlediği belge, altının türü, gramı ve bedeliyle birlikte en güçlü delildir.
• Mesajlar ve aramalar: Ödeme sözü veren WhatsApp veya SMS mesajları saklanmalıdır.
• Kısmi ödeme kayıtları: Yapılan her kısmi ödeme, borcun varlığını ve kabulünü gösterir.
• Kamera kayıtları ve tanıklar: Satışın iş yerinde yapıldığını gösteren kayıtların korunması istenmelidir.
• Altının daha önceki faturası veya fotoğrafı: Satılan altının türünü ve gramını doğrular.

Bundan Sonra: Altın Satarken Kendinizi Nasıl Korursunuz?

1. Ödemeyi almadan altını teslim etmeyin. Kanuni kural, borçların aynı anda ifasıdır (TBK m.207/2); bundan vazgeçmek riski size yükler.
2. Havale ile ödemede paranın hesabınıza geçtiğini görün. Dekont fotoğrafı ödeme yapıldığı anlamına gelmez; sahte dekont yöntemine dikkat edin.
3. Alış belgesi isteyin. Altının türü, ayarı, gramı, birim fiyatı ve toplam bedeli yazılı olsun.
4. Ödeme sonraya kalacaksa yazılı anlaşma yapın. Ödeme tarihi ve “bedel ödenmezse satıştan dönme ve altını geri alma hakkı saklıdır” kaydı yazılmalıdır (TBK m.235/3).
5. Yetkili bir işletmeye satın. Kapı kapı dolaşan veya ilanla eve gelen alıcılara altın satmak ciddi risk taşır.
6. Yüksek tutarlı satışlarda banka kaydına önem verin. Ödemenin banka yoluyla yapılması ispatı kolaylaştırır; bozdurma sonrası banka işlemlerinde karşılaşılabilecek bloke sorunları altın bozdurdum, param bloke edildi rehberimizde anlatılmıştır.

İhtarname Örneği: Satılan Altının Bedelinin Ödenmesi

Senaryolarla Kuyumcuya Satılan Altının Bedeli

Aşağıdaki örnekler varsayımsaldır; kuralların nasıl uygulandığını göstermek amacıyla hazırlanmıştır. Gerçek olaylarda sonuç, delillere ve olayın tüm koşullarına göre değişebilir.

Sık Yapılan Hatalar

• Altını ödemeyi almadan bırakmak. Mülkiyet teslimle geçer; altını geri almak çoğu zaman mümkün olmaz.
• Dekont fotoğrafına güvenmek. Paranın hesaba geçtiği görülmeden işlem tamamlanmamalıdır.
• Belgesiz satış yapmak. Satılan altının türü ve bedeli yazılı değilse ispat zorlaşır.
• Sözlü taleple yetinmek. Temerrüt ve faiz için yazılı ihtar önemlidir.
• İhtiyati hacizde geç kalmak. Kuyumcunun mal kaçırma belirtileri varsa hızlı hareket edilmelidir.
• Yalnızca ceza yoluna güvenmek. Ceza soruşturması alacağı kendiliğinden tahsil etmez; hukuki yollar birlikte işletilmelidir.

Altın satarken değil alırken kartla ödeme yapılması hâlinde taksit ve komisyon kuralları için kredi kartıyla altın alınır mı rehberimize bakılabilir.

Altının parası ödenmeden kuyumcunun vefat etmesi hâlinde alacağın mirasçılardan istenmesi için kuyumcu vefat etti rehberimize bakılabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Kuyumcuya altın sattım, parayı ödemedi; ne yapmalıyım?

Kuyumcuya noter ihtarnamesiyle bedeli ödemesi için süre verin, ardından ilamsız icra takibi başlatın. Kuyumcunun mallarını kaçırma ihtimali varsa ihtiyati haciz isteyin (İİK m.257). Hileli davranış varsa suç duyurusunda bulunun.

Parası ödenmeyen altınımı geri alabilir miyim?

Altın bedel ödenmeden teslim edildiyse, satıştan dönüp altını geri alabilmeniz bu hakkın sözleşmede açıkça saklı tutulmasına bağlıdır (TBK m.235/3). Saklı tutulmamışsa talebiniz kural olarak bedel ve faizdir.

Altını henüz teslim etmedim, kuyumcu ödemiyor; ne olur?

Satılanın ancak bedel ödendikten sonra veya ödenme anında devredilmesi gereken durumlarda alıcı temerrüde düşerse satıcı herhangi bir işlem gerekmeksizin satıştan dönebilir; bunu gecikmeksizin alıcıya bildirmelidir (TBK m.235/1-2).

Kuyumcuya teslim ettiğim altının mülkiyeti kime ait?

Taşınır mülkiyetinin nakli için zilyetliğin devri gerekir (TMK m.763/1). Satış amacıyla teslim edilen altının mülkiyeti, bedel ödenmemiş olsa bile kural olarak kuyumcuya geçer.

Kuyumcu ödemede ne zaman temerrüde düşer?

Ödeme günü kararlaştırılmışsa bu günün geçmesiyle; kararlaştırılmamışsa alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer (TBK m.117).

Ödenmeyen altın bedeli için faiz isteyebilir miyim?

Evet. Temerrüde düşen alıcı satış bedeliyle birlikte temerrüt faizi ödemekle yükümlüdür (TBK m.120).

Kuyumcu fiyat düştü diye daha az ödemek istiyor; haklı mı?

Satış anında kararlaştırılan bedel bağlayıcıdır. Fiyat konuşulmadan altın bırakılmışsa, ifa yeri ve zamanındaki ortalama piyasa fiyatı esas alınır (TBK m.233/1).

Kuyumcu sonradan ayarın düşük çıktığını söylüyor; ne olur?

Alıcı, satılanı imkân bulur bulmaz gözden geçirmek ve ayıbı uygun sürede bildirmek zorundadır; bildirmezse satılanı kabul etmiş sayılır (TBK m.223). Tezgâhta inceleme imkânı olan kuyumcunun geç gelen ayar iddiası ispat gerektirir.

Kuyumcunun altını ödememesi suç mu?

Ödeme güçlüğü tek başına suç değildir. Baştan ödeme niyeti olmadan hileli davranışla altın alınmışsa dolandırıcılık oluşur; tacirin ticari faaliyeti sırasında işlenen dolandırıcılık 3-10 yıl hapis gerektirir (TCK m.158/1-h).

Eve gelen altın alıcısı sahte dekont gösterdi; ne yapmalıyım?

Derhal kolluğa ve savcılığa başvurun, dekontun ve kişinin bilgilerini saklayın; banka kayıtlarının incelenmesini isteyin. Bu fiil dolandırıcılık kapsamında değerlendirilir (TCK m.157-158).

Kuyumcuya karşı icra takibi yapılabilir mi?

Evet. Satış bedeli bir para alacağıdır ve ilamsız icra takibiyle istenebilir. Kuyumcu yedi gün içinde itiraz ederse, itirazın tebliğinden itibaren bir yıl içinde itirazın iptali davası açılabilir (İİK m.62, 67).

Kuyumcu dükkânı boşaltıyor; alacağımı nasıl korurum?

Borçlu taahhütlerinden kurtulmak amacıyla mallarını gizlemeye veya kaçırmaya hazırlanıyorsa, vadesi gelmemiş borçlar için de ihtiyati haciz istenebilir (İİK m.257/2).

Kuyumcuya altın satışı tüketici işlemi mi?

TKHK m.3/1-l, ticari amaçla hareket eden kişiler ile tüketiciler arasında kurulan her türlü sözleşme ve hukuki işlemi tüketici işlemi sayar. Bu tanım, tüketicinin kuyumcuya altın satmasını da kapsayabilir; bu durumda tüketici hakem heyeti ve tüketici mahkemesi yolu gündeme gelir.

Belge almadan altın sattım; nasıl ispat ederim?

Değeri 2026’da 41.000 TL’yi aşan işlemler kural olarak senetle ispat edilir (HMK m.200). Kuyumcunun ödeme sözü veren mesajları ve kısmi ödemeleri delil başlangıcıdır ve tanıkla desteklenebilir (HMK m.202).

Kuyumcu iflas ettiyse paramı alabilir miyim?

Satış bedeli adi bir alacaktır ve iflas masasına yazdırılır; tahsil oranı masanın durumuna bağlıdır. Emanet bırakılan altınlar ise farklı kurallara tabidir.

Kuyumcu kısmi ödeme yaptı, kalanı ödemiyor; ne yapmalıyım?

Kısmi ödeme borcun kabulünü gösterir. Bakiye için ihtarname gönderip ilamsız icra takibi başlatabilirsiniz; kısmi ödeme kayıtlarını saklayın.

Altın satarken dönme hakkını nasıl saklı tutarım?

Bedel sonradan ödenecekse, yazılı belgeye ödeme tarihini ve “bedel ödenmezse satıştan dönme ve altını geri alma hakkı saklıdır” kaydını yazdırın (TBK m.235/3).

Kuyumcuya altın satarken nelere dikkat etmeliyim?

Ödemeyi almadan altını teslim etmeyin, havalede paranın hesabınıza geçtiğini görün, altının türü, ayarı, gramı ve bedelinin yazılı olduğu belge isteyin ve yetkili bir kuyum işletmesine satış yapın.

Bu yazı, yürürlükteki mevzuat esas alınarak genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Satışın koşulları, ödeme anlaşması ve deliller somut olayda ayrıca değerlendirilmelidir.